און דער טעם אויף דעם איז,
ווייל אין דעם באשטייט די תכלית ושלימות פון גאנץ סדר השתלשלות,
פון אלע אורות,
ביז פון בחי׳ פרעה,
"אתפריעו בל נהוריף - צוליב דעם וואט "נתאווה הקב״ה להיות לו יתברך דירה בתחתונים",
אז אין דער מדידה והגבלה פון א נשמה בגוף בתחתונים,
ואל זיין דער גילוי העצמות.
און דעריבער איז געווען "ויאמר ה׳ אל משה בא אל פרעה",
אז זייענדיק א נשמה בגוף גייט ער אריין צו פרעה דקדושה און איז מקבל און נעמט אויף די העכסטע גילויים פון עצמותו ית׳,
וואס "אתפריעו ואתגליין מיני׳ כל נהורין בו׳".
ח. עפ״ז וועט מען אויך פארשטיין פארוואס "בא אל פרעה" איז א הקדמה און א התחלה פון דער גאולה,
[נוסף צום פירוש הפשוט,
אז דורך "בא אל פרעה" דלעו״ז ווערט דער ביטול ושבירה פון קליפת פרעה ווי ער שטייט בתקפו בארמון המלך"*,
וואט דאם איז די התחלה פון דער גאולה -איז אין דעם פאראן אן ענין עיקרי]:
די שלימות פון גאולת מצרים איז -ברענגעו מתן תורה
(צו אויטפירן די כוונה פון דירה בתחתונים -)
דער גילוי העצמות
("אנכי")
למטה צו אידן נשמות
פרעה* הוא,
ביתא דאתפריעו ואתגליין מיני׳ כל נהורין בו׳*/,
ובג׳ב קב-ה אפיין כל נהוריז וכל בוזינין בגין לאנהרא לההוא <ןול ואסרי יזל בלא וא*ו* - שהגילוי ופרעה
(שענינו קול ודיבור -ראה אוה״ת וישב
(כרד ו׳)
תתרעד,
ב) מאיר גם בדרגת משה שהוא,
כבד פה וכבד לשוף
(,
<ןל בלא וא-ו-/ לעשותו קול
(בוא-ו/ שהאור בא בגילוי בכלי הפה.
בגופים,
א נשמה בריאה בגוף בריא
[כידוע" אז בא מ״ת זיינען אלע אידן נתרפא געווארען
(כולל משה,
כנ״ל).
וי״ל אז דאס איז אויך מרומז אין דעם וואט דער אויבערשטער זאגט אן אידן פאר מ״ת "ואתם תהיו לי ממלכת כהנים וגוי קדוש"",
אז אויך ווי זיי זיינען א "גוי" בעולם הזה הגשמי,
זיינען זיי ״קדוש״,
ביז בדרגת ״ממלכת כהנים״ -"כהנים גדולים"",
וואט א כהן גדול דארף זיין כשלימות הן בגופו והן בממונו",
ואפילו בלבושיו - "לכבוד" ולתפארת""^ אז ווי אידן שטייען אלט נשמות בגופים זיינען זיי "כולא חד" מיט דעם אויבערשטן.
ועד״ז ווערט אויר נמשך אין עולם -דער חיבור פון עליונים ותחתונים וואט האט זין־ אויפגעטאן בא מ״ת,
ביז דער גילוי העצמות אין תחתונים.
והיות אז דאס איז א חידוש גדול
(אז א נברא,
א נשמה בגוף מוגבל זאל ווערן איין זאך מיט בלי גבול,
ביז מיט עצמותה ווי משה האט זיך אויף דעם געוואונדערט און ״דחיל מיני׳״ - דערי־ בער,
איז אלם הכנה והקדמה לזה גע-
ספר השיחות - ה׳תשנ״ב
ווען "ויאמר ה׳ אל משה בא אל פרעה",
אז זייעגדיק א גשמה בגוף
(משה/ ווי ער שטייס במדידה והגבלה און אין א מצב וואו עם קען זיין א סכנה
(צוליב פרעה דלעו״ז),
גייס ער אריין בפנימיות צו פרעה דקדושה און איז מקבל און נעמט אויף די העכסטע גילויים פון עצמותו ית׳,
וואם "אתפריעו ואתגליין מיני׳ כל נהורין כו׳״י?
און דורך דעם וואם אזוי איז געווען בא משה׳ן,
ווערט דערפון נמשך דער כה צו אלע אידן,
אז זיי זאלן קענען אוים־ נעמען דעם גילוי פון מתן תורה,
ווען עס טוט זיך אויף דער חיבור פון גבול און בלי גבול,
"אתפריעו כל נהורין" פון "נר מצוה ותורה אור"**,
אז "כל נהוריך
(גבול)
שטייען אין אן אופן פון "את־ פריעו"
(בלי גבול/
כידוע אז תורה ומצוות מצד עצמן זיינען בעצם למעלה ממרידה והגבלה
(חכמתו ורצונו של הקב״הי*).
און דער חידוש בזה איז - אז
(ניט נאר ווי זיי זיינעו מצד עצמם,
נאר)
אויר ווי זיי קומען אראפ למטה
(בא מ״ת)
איו מדידה
והגבלה,
און זייער קיום ושלימות איז אפהענגיק דוקא אין דער מדידה והגבלה - איז זייער מדידה והגבלה גופא למעלה מסדירה והגבלה: הן אין תורה - סיי תורה שבכתב וועלכע האט א הגבלה: א מספר מסויים פון אותיות וכו׳,
און סיי תורה שבעל פה וואם לימודה דארף זיין דוקא בשכלו והבנתו המוגבלת של האדם
(וואם דוקא דעמולט קען מען מאכן א ברכת התורה)" 7 ,
ועאכו״ב אין מצוות וואם יעדע מצוה האט א מדידה והגבלה
(די ריבוי פרטי הדינים
(והידורים)
בכל מצוה לפי ענינה)
- איז די מדידה והגבלה גופא פון "כל נהורין"
("נר מצוה ותורה אור")
כאופן פון "אתפריעו" למעלה ממדידה והגבלה
[ע״ר "והי׳ מספר גו׳ אשר לא ימד ולא יספר מרוב״״י,
וע״ר.
מקום ארון אינו מן המדה""].
און רערפון קומט עם אויר ארוים אין דער עבודה פון א אירן מקבל התורה והמצוות,
אז אויך ווי ער שטייט אלם א נשמה בגוף למטה,
מיט די אלע מדידות והגבלות דערמיט פארבונדן,
דארף ער שטיין באופן פון למעלה ממרידה והגבלה,
ניט נאר מצד דער חלק הנשמה שלו וואם "נשמה שנתת בי טהורה היא"" ולמעלה מהגבלת הגוף,
נאר אפילו ווי ער שטייט אין אמת׳ע מדידה והגבלה למטה
(אין זיין גוף הגשמי/ וואו ער דארף אנקומען צו "ואתה משמרה ב־ קרבי״ 73 - קען און דארף ביי אים זיין "בא אל פרעה",
"דאתפריעו כו׳ מיני׳ כל נהורין",
אז ער איז מקבל "כל נהורין",
און נאכמער - אז זיין גבול עצמו איז
מט ד* ם' בא,
ג׳ שבט,
וש״ם בא,
ר שבט
באופן פון ״*תפריעו״,
למעלה ממדידה והגבלה.
און דער טעם אויף דעם איז,
ווייל ״ישראל וקוב״ה כולא חד״ - ניט נאר מבד זיין נשמה למעלה
(אדער א חלק פון זיין נשמה/ נאר כל מציאותו - אלם נשמה בגוף יחד - איז "כולא חד" מיט דעם אויבערשטן,
כביכול,
ווארום העצם כשאתה תופס בחלקו אתה תופס בכולו 74 .
וכמובן אויך פון דעם פם״ד
(וכדעת הרמב״ז”)
אז תכלית שלימות השכר מבמילא)
שלימות כל הענעים איז דוקא צו נשמות בגופים בתחיית המתים
(און ניט צו נשמות בלי גופים,
כדעת ה־ רמב״ם 74 ).
ואדרבה — לע״ל הנשמה ניזונית מן הגוף 77 .
ט. ע״ס הנ״ל וועט מען אויך פאר־ שטיין דאס וואט משה האט געזאגט פרעה׳ן בהמשך הפרשה• 7 "גם אתה תתן בידינו זבחים ועולות ועשינו לה׳ אלקינו״,
און דערנאך - דאס וואס דער אויבערשטער האט אנגעזאגט משה׳ן "דבר נא באזני העם וישאלו איש מאת רעהו ואשה מעת רעותה כלי כסף וכלי זהב,
ויתן ה׳ את חן העם בעיני מצרים גם האיש משה גדול מאד בארץ מצרים בעיני עבדי פרעה ובעיני העם"* 7 ,
און דערנאך חזר׳ט דאם איבער די תורה
ווען אידן האבן דאם מקיים געווען בפועל: "ובני ישראל עשו כדבר משה וישאלו ממצרים גו׳ וה׳ נתן את חן העם בעיני מצרים וישאילום וינצלו את מצרים""
[נוסף אויף דעם ערשטן מאל וואס דאם שטייט בם׳ שמות* 8 .
קומט אוים אז די תורה חזר׳ט דאם איבער דריי מאל!/
דלכאורה אינו מובן: פארוואס איז נוגע צו גאולת מצרים אז "גם אתה תתן בידינו גו׳",
און אז דער "וינצלו את מצרים" זאל זיין דוקא באופן פון ״וישאילום״,
און גאכמער - דוקא מתוך חן,
ביז אז דער אויבערשטער אליין פארזיכערט אז עם זאל אזוי זיין
("וה׳ נתן אח חן העם בעיני מצרים")
? בשעת אידן האלטן ביי ארויסגיין פון מצרים,
נאר הונדערטער יארן שעבוד,
האט מען געדארפט זוכן וועגן וואס שנעלער שוין פון דארט אנטלויפן,
און ניט זיך אפ־ האלטן צוליב...
נושא חן זיין בא די מצריים?! אפילו אויב עם האט גע־ דארפט זיין "וינצלו"
(בכדי מקיים זיין הבטחת ה׳ לאברהם" "ואחרי כן יצאו ברכוש גדול"/ פארוואם דארף דאם זיין דוקא באופן פון שאילה
[זיי האבן דאד געקענט נעמען די כלים בשעת מכת חושך,
וכיו״ב]
און דוקא מיט נשיאת חן"?
ויש לומר דעם ביאור אין דעם: ווי־ באלד אז די כוונה פון גאולת מצרים איז בכדי צו אויפמאן א דירה בתח־ תוניס,
איז די שלימות בזה
(ניט בדרך שבירה,
נאר)
דוקא בשעת גשמיות
ספד השיחות - ה׳תשנ״ב
העולם אליין,
ביז דער מנגד אליין
(יי מצריים),
איז,
מסכים" ברצונו 4 • צו מסייע זייו
(עד כמה שאפשרי)
צו דער גאולה.
[אמת טאקע,
דארטן וואו עס העלסט ניט קיין אנדער וועג סיידן ביטול ושבירה פון דעם מנגד - ווי דאם איז געווען דויד מכות מצרים - דארף אווי זיין דער סדר בלית ברירה כביכול; אבער לאחרי זה,
וואו מ׳קען נאר אוים־ פירן,
זוכט מען אז עס זאל זיין דוקא בדרכי נועם כר].
וואס דאס ווערט א הכנה צו שלימות הענין פון דירה לו יתברך בתחתונים בגאולה האמיתית והשלימה,
ווען אויך דער ״נחש״ -,
תנין הגדול״
(פרעה)
-וועט זיין א,
שמש גדול״י• צו קדושה".
י. אין גאולת מצרים איז אבער ניט געווען די שלימות בירור התחתון,
כמובן דערפון וואם עם האט געדארפט זיין,
כי ברח העס״”,,
בחפזון יצאת מארץ מצרים"••,
ווייל דער רע איז נאך געוועז בתוקף כו׳י׳
(כמובן גם מזה וואם דערנאך,
וירדוף
(מצרים)
אחרי בני ישראל׳״י,
און יצי״מ איו ניט נשלם געווארן ביז,
וירא*• ישראל את מצרים מת על שפת היס׳״י).
שלימות בירור העולם וועט זיין דוקא בסוף גלות זה האחרון,
בגאולה האמיתית והשלימה,,
כימי צאתך מארץ מצרים אראנו נפלאות",
וואם דעריבער וועט די יציאה פון דעם גלות אין דער גאולה זיין באופן אז "לא בחפזון תצאו ובמנוסה לא תלכון" 3 *,
ווייל "ואת רוח הטומאה אעביר מן הארץ",
און דערי־ בער וועט מען ארויסגיין פון גלות
(בוריוות,
אבער)
באופן פון מנוחת הנפש ומנוחת הגוף,
בתכלית השלימות והבריאות - נשמות בגופים,
און מ׳גייט גלייך איבער
(בלי הפסק כלל)
צו חיים נצחיים פון נשמות בגופים בגאולה האמיתית והשלימה
(תכלית ושלימות השכר,
כנ״ל).
יא. דער ענין הנ״ל האט אויך א שייכות מיט יו״ד שבט,
דער יום ההילולא פון כ״ק מו״ח אדמו״ר נשיא דורנו,
וועלכער ווערט געבעגטשט 4 *
(בשנה זו)
פון שבת פ׳ בא אל פרעה
[און די הסתל־ קות איו געווען
(בשנת ה׳שי״ת)
בשבח פ׳ בא עצמה]:
ס׳איז ידוע אז אין דעם יום ההילולא פון א צדיק איז זיין נשמה עולה למעלה,
צוזאמען מיט "כל מעשיו ותורתו ועבודתו אשר עבד כל ימי חייו"",
און דאס איז "מתגלה ומאיר בבחי׳ גילוי מלמעלה למטה..
ופועל” ישועות בקרב ה־ ארץ״”.
און אין דעם יארצייט בכל שנה ושנה
, איקטורין שלח עמהם" - פרש" נשלח יד,
ח,
ממכילתא עודם).
וראה גם סודם מלוקט ח״ד ע׳ רנו הערה 16.
מס ד' ב' בא,
ג' שבט,
וש״פ בא,
ר שבט
קומט צו אן עלי׳ שלא בערך אין 1ןר נשמה פון דעם בעל ההילולא
(וואס דאם איז דער טעם אויף אמירת קדיש ביום היארצייט בכל שנה"),
און אן עלי׳ "בעילוי*• אחר ןךלןי״״1.
ובסגנון פון היינטיקער פרשה: אין דעם טאג פון יו״ד שבט ווערט בא דעם בעל ההילולא - דער משה רבינו שבדורנו
(כידוע 1 • 1 אז אתפשטותא דמשה בכל דרא ודרא 1 •׳)
- "בא אל פרעה",
"דעייל לי׳ קב״ה אדרין בתר אדרין"
("בעילוי אחר עילוי")
אל פרעה ד־ קדושה,
"דאתפריעו ואתגליין מיני׳ כל נהורין״.
ובכל שנה - ועד״ז בשנה זו -קומט אין דעם צו אן עלי׳ נעלית יותר,
ביז - שלא בערך.
און דער גילוי פון "בא אל פרעה" בא דעם נשיא הדור - וואם "הנשיא הוא הכל״״ 15 - ווערט נמשך ומתגלה למטה און איז "פועל ישועות בקרב הארץ",
בא כל אנשי הדור
(ובפרט מצד בחי׳ משה שבכאו״א מישראל*" 16 ),
נשמות בגופים דוקא.
ובפרט אז דורנו זה - ווי דער בעל ההילולא האט געזאגט - איז דער דור האחרון פון גלות און דער דור הראשון פון דער גאולה,
וואם דער דור
(ד־ עקבתא דמשיחא)
איז א גלגול פון דעם דור יוצאי מצרים 5 " 18 ,
במילא פאר־ שטארקט דאס נאכמער דעם פארגלייך
פון דעם בעל ההילולא נשיא דורנו
(משה שבדורנו)
מיט משה שבדורו -כמאחז״ל*" 19 אז משה "הוא גואל ראשון הוא גואל אחרון".
וכמדובר כמ״פ,
אז נשיא דורנו האט א שייכות מיוחדת מיט גאולת כלל ישראל
(פון דעם דור און פון אלע דורות)
בגאולה האמיתית והשלימה,
ווי ס׳איז מרומז בשמו "יוסף יצחק": "יוסף על שם שעתיד הקב״ה להוסיף ולגאול את ישראל..
כשם שגאל אותם ממצרים,
דכתיב 7 •* והי׳ ביום ההוא יוסיף אדנ״י שנית ידו וגו׳״•״ 21 ,
און ״יצחק״ -על שם "כל השומע יצחק לי""" 22 ,
וואם שלימות הצחוק והשמחה וועט זיין אין דער גאולה
("אז ימלא שחוק פינו ול־ שוננו רנה"•"/ ווי מ׳האט געזען בפועל אז די עבודה והנהגה פון בעל ההילולא האט זיד אויסגעצייכנט דערמיט וואס דאם איז געווען דוקא מתוך שמחה.
און דער פלא אין דעם איז נאד שטארקער נעמענדיק אין באטראכט אז ער איז געווען א בעל יסורים גשמיים ל״ע,
ביז באופן אז דאם האט גע׳פועל׳ט אויר אויף זיינע ענינים רוחניים
(כדלקמן).
דערפון איז נאכמער מובן,
ווי דער "אתפריעו כל נהורין" בא דעם בעל ההילולא
(ובפרט ביום ההילולאx כולל בהנהגתו מתוך שמחה,
ווערט נמשך צו יעדער איד און אלע אידן פון דעם דור,
אז אלם נשמות בגופים ואלן זיי קענען אויפנעמען די אורות גדולים.
ספר השיחות - ה׳תשנ״ב
יב. ניט קוקנדיק אויף דעם וואם בא דעם בעל ההילולא איז דא דער גילוי פון ״בא אל פרעה״ - איז דאס איצטער בפועל אין אן אופן ווי ער שטייט אלם א נשמה למעלה מהגוף.
וע״פ המדובר לעיל בארוכה,
איז פארשטאגדיק אז תכלית השלימות בזה איז דוקא בשעת דער "אתפריעו כל נהורין" ווערט נתגלה אין א נשמה בגוף,
ווי עם וועט זיין בא דעם בעל ההילולא תיכף ומיד ממש ווען "הקיצו ורננו שרפני עפר""!,
נאכמער: אויר בחיים חיותו בעלמא דין האט דער בעל ההילולא געליטן יסורים גשמיים,
וועלכע האבן אויד גע" פועל׳ט אויף זיינע ענינים רוחניים,
כולל - דאם וואם בשנים האחרונות איז ביי אים געווען בדוגמת המצב פון "כבד פה וכבד לשון" בא משה רבינו...
און דאס האט גע׳פועל׳ט בנוגע צו זיין אופן פון אמירת חסידות והפצת התורה והיהדות והפצת המעיגות חוצה...
ועד כדי כך,
אז אפילו זיין רופא
(וועלכער איז געווען אויך א פראפע־ סאר,
וואם דאם איז א מעלה נוספת לגבי סתם א רופא)
האט אים אמאל געפרעגט בטענה - היתכן אז זיינע יסורים זאלן אנרירן דוקא זיין כח הדיבור,
באופן כזה אז ער קען ניט אוים־ פירן שליחותו בעולם ווי ער וואלט געוואלט?! ער - דער בעל ההילולא -איז דער וואם קאכט זיד אזוי שטארק אין הפצת התורה והיהדות און הפצת המעינות חוצה.
האט דער אויבערשטער אים אליין געדארפט געבן די פולע מעגלעכקייט צו קענען דאם דורכפירן מיטן גאנצן פארנעם,
ובמילא האט ער געדארפט קענען מושל ושולט זיין אויף זיין כח הדיבור,
וואס דורך דיבור
(בעיקר)
איז מען מפיץ תורה ויהדות
(דורך זאגן מאמרי חסידות,
און געבן הוראות וכו׳).
ואדרבה: וויכאלד אז ער קאכט זיך אזוי אין דער עבודה,
האט ביי אים געדארפט זיין
(ניט בלויז ניט האבן קיינע מניעות ועיכובים בערך צו אנדערע,
נאר אדרבה -)
נאכמער כחות אויף דעם ווי ביי אנדערע מענטשן!
איז היתכן - האט דער דאקטאר געפרעגט - אז ניט קוקנדיק אויף דעם אלעם,
זעט מען ביי אים פונקט דעם היפך - אז זיינע יסורי הגוף האבן אנ־ גערירט זיין כח הדיבור בגשמיות,
וואם דאס פועל׳ט אויך אז עם זאל בפשטות אנרירן
(כביכול)
זיין דיבור במאמרי חסידות וכיו״ב,
וואם בפשטות הענינים האט עם גע׳פועל׳ט אז דאס זאל זיין ווייניקער
(בכמות)
לגבי ווי עם האט געדארפט זיין,
סיי בהתפשטות הדיבור שלו באמירת מאמרי חסידות,
און סיי בהתפשטות דברי חסידות שלו בכתב
(ווייל אויב ער וואלט געזאגט מערערע מאמרים,
וואלט אויר צוגעקומען אין דער "חזרה" פון די מאמרים,
און אויך אין רשימות בכתב).
און אע״פ אז ס׳איז ניט שייך פרעגן שאלות אויף דער הנהגה פון דעם אויבערשטן בעולמו,
ובפרט מיט א נשיא הדור,
און ס׳איז ניט שייך זאגן "ווי עם האט געדארפט זייף און "ווי עם האט ניט געדארפט זיין״ - אעפ״ב,
האט דער אויבערשטער איינגעשטעלט דעם סדר אז "איני מבקש לפי כחי אלא לפי כחף"",
אז מ׳זאל זיך משתדל זיין דאם צו פארשטיין בשכל אנושי פון יעדן אידן "לפי כחן".
ובפרט בנדו״ד - אז דאס איז ניט בלויז א שאלה ע״פ שכל
(פון א רופא/
111) ישעי׳ כו,יט.
יום ד׳ פ׳ בא,
ג׳ שבט,
וש״מ בא,
ו׳ שבט
היתכן אז דער נשיא הדור קען ניט אויספירן שליחותו ווי ער וואלט גע־ וואלס,
נאר דאם איז אויר אויסגעהאלטן ע״פ התורה - כמובן פון דעם וואט ווען משה האט גע׳טענה׳ט צו דעם אוי־ בערשטן "כבד פה וכבד לשון אנכי",
"ואני ערל שפתים",
און דעריבער "שלח נא ביד תשלח",
האט אים דער אויבערשטער גלייך געענטפערט: "אנכי אהי׳ עם פיר",
און זיר ניט באנוגנט דערמיט,
נאר אויך - אז ״אהרן אחיך..
יהי׳ לך לפה",
וואס דורך אהרן זיינען דברי משה ארויס בדיבור גשמי ממש!
ויש לומר,
אז דאם וואם איז געווען בא כ״ק מו״ח אדמו״ר איז ע״ד ווי ט׳איז געווען בא משה בדורו
(כנ״ל ס״ו)
: ווי־ באלד עם האט זיר גאך ניט געענדיקט שלימות הבירור,
דעריבער איז "הדיבור הוא בגלות"
(און משה מצ״ע איז העבער פאר דעם גילוי אין דיבורי און דער אויבערשטער האט אים ניט מרפא גע־ ווען,
נאר געמאכט א נס אז "ואנכי אהי׳ עם פיר",
"יהיו דבריו נכונים":
און דער תיקון ומילוי הדבר בתכלית השלימות ווערט אויפגעטאן - בבחו פון דעם בעל ההילולא - דורד די נשמות בגופים,
נשמות בריאות בגופים בריאים,
פון אונזער דור,
דער דור התשיעי,
וואם מיר האבן דעם כח צו אויפטאן דעם תפקיד פון "אהרן אחיד יהי׳ גביאר",
דורד ארויסברענגען בדיבור בפועל
(באופן פון "הקול נשמע בית פרעה"/ ובשפע רב,
די דברי תורה און הוראות וכו׳ פון דעם בעל ההילולא,
ביז אז דער דור איז דער דור ווען עם ווערט מקויים - ותיכף ומיד ממש - "שלח נא ביד תשלח" 5 ",
וואס דורד משיח צדקנו פירט
זיר דורד בשלימות דער גילוי האורות בכלי הדיבור
(כנ״ל ס״ו).
[וי״ל,
אז דאס איז אויר מרומז אין דעם ר״ת פון ״מיד״ - משה,
ישראל
(הבעש״ט),
דוד
(מלכא משיחא)
: די שלימות פון עבודת משה און עבודת הבעש״ט
(וואס ער איז כולל אלע רבותינו נשיאינו,
ביז נשיא דורנו)
ווערט דורכגעפירט דורך דוד מלכא משיחא,
"שלח נא ביד תשלח"].
יג. ויש לומר אז ענין הנ״ל איז אויד מרומז אין דער קביעות פון יו״ד שבט בשנה זו - ביום הרביעי בשבוע,
שבו "נטלו המאורות אבער בו ביום איז נתלו המאורות,
נתלו בתיץ"":
אין דעם טאג איז געווען די הסתלקות פון כ״ק מו״ח אדמו״ר
(נטלו ה־ מאורות^ אבער ניט באופן אז דאם בלייבט בא "נטלו" ח״ו,
גאר פון דעם "נטלו" איז געווארו גלייר נתלו "שני המאורות הגדולים"" 1 באופן נעלה יותר - כידוע אז דורך הסתלקות ווערט נאד א העכערע עלי׳ וגילוי
(מצחי׳ "אסתלק יקרא דקוב״ה בכולהו עלמין"*"),
אוו דעמולט איז די גשמה "אשתכח בכלהו עלמין יתיר מבחיוהי״י"; און דורך זיינע חסידים ותלמידים וועלכע זיינען מקושר צו אים אלם נשמות בגופים דא למטה אין דעם דור התשיעי
(תשיעי מיט א תי״ו,
ע״ד דער תי״ו פון "נתלו" לגבי דעם טי״ת פון ״נטלו״)
- ווערט אויפ־
ספר השיחות - ה׳תשנ״ב
געטאן אויד למטה די שלימות פון "נתלו המאורות",
"אתפריעו ואתגליין מיני׳ כל נהורין" אין א נשמה בגוף למטה.
דערפון איז מובן דער חידוש פון אונזער דור - דער דור התשיעי לגבי כל הדורות שלפני זה,
ביז אויר בדור שלפנ״ז
(דור השמיני)
: וויבאלד אז די גאולה איז דעמולט ניט געקומען בפועל,
איז דער "בא אל פרעה"
(דער גילוי פון "אתפריעו כל נהורין" למטה)
ניט געווען בתכלית השלימות אלם נשמה בגוף בריא
(ס׳איז געווען די הסתלקות הנשמה מן הגוף,
און אויך די נשמה בגוף איז געווען במצב אז דער "הדיבור הוא בגלות״ וכו׳)
; משא״כ בדורנו זה - דער דור האחרון פון גלות ודור הראשון פון גאולה - ווערט תומ״י "נתלו המאורות",
אז ניט נאר וואט עס פעלט ניט ח״ו אין די מאורות הגדולים פון גילוי תושב״כ און תושבע״פ״”,
נאר אדרבה - עט קומט צו גאך א העכערע שלימות בזה
[ניט באופן פון.
כבד פה מאורייתא שבע״ם וכבד לשון מאורייתא שבכתב",
זייענדיק למעלה מזה! באופן אז אלם נשמות בגופים נעמט מען אויף בפנימיות "אתסריעו כל נהורין" וואס "נתלו" *יצטער,
דורך דעם וואם עט קומט גלייך משיח צדקנו,
"שלח נא ביד תשלח",
וילמד תורה את כל העם כולוי",
ביז "תורה חדשה מאתי תצא"" 2 ׳,
און דאס טוט אויף די שלימות ועלי׳
פון כל הדורות שלפנ״ז,
דורך דעם וואם "הקיצו ורננו שוכני עפר",
און דער כעל ההילולא בראשנו.
דער חידוש פון דעם דור לגבי הדורות שלפני זה - זעט מען בפועל אין דער עבודה פון דעם דור: בדורנו זה איז צוגעקומען ביז שלא בערך לגבי הדורות שלפנ״ז אין דער עבודה פון הפצת התורה והיהדות און הפצת ה־ מעינות חוצה,
הן אין דעם ריבוי השפע
(די ספרים הנדפסים וכו׳),
און הן אין מאכן פון דער גאנצער וועלט,
ביז אין חוצה שאין חוצה ממנו,
א כלי צו אויפ־ געמען די אורות גדולים,
סיי בנוגע צו אידן - דורך די תרי״ג מצוות,
און סיי בנוגע צו אוה״ע - דורך הפצת השבע מצוות בני נח*",
אזוי אז מ׳באלייכט די גאנצע וועלט מיט "נר מצוה ותורה אור" באופן פון "אתפריעו כל נהורין",
אז יעדערער קען אויפנעמען דעם אור אלם א נשמה בריאה בגוף בריא,
ביז אז מ׳זעט בפועל
(ווי גערעדט כמ״פ לאחרונה)
ווי די אומות העולם בכו״ב מדינות זיינען מסייע אידן אין זייער עבודה
(ע״ד און נאכמער ווי ס׳איז געווען בא יציאת מצרים! ביז אז אויך מדינה ההיא וועלכע איז געווען סגורה ומסוגרת א ריבוי שנים,
און מ׳האט פון דארט ניט ארויסגעלזאט אידן און זיי ניט דערלאזט צו מקיים זיין תומ״צ כשלימות וכו׳ - איז לאחרונה נשתנה געווארן מן הקצה אל הקצה,
און איצטער איז ניט נאר וואם מ׳לאזט אידן זיך פירן דארט ווי ביי זיי קומט אוים,
און מ׳לאזט זיי פון דארט ארויספארן,
גאר נאכמער - מ׳איז זיי דערצו מסייע.
ביז אז מ׳זעט היינט בפועל אז נוסף
יום ד' פ' בא,
ג׳ שבט,
וש״פ בא,
ו׳ שבט
לזה וואס אידן זיינען "הכן כולכם" צו דער גאולה,
שטייען *ויד די אוה״ע "הכן כולכם" אז אידן זאלן שוין ארוים־ גיין פון גלות און גיין אין ארץ ישראל בגאולה האמיתית והשלימה,
און נשמות בגופים בלי שום הפסק כלל,
קומט מען גלייך צו תכלית השליטות פון "בא אל פרעה" בגאולה האמיתית והשלימה,
די שלימות הגילוי פון "אתפריעו כל נהורין",
"והי׳ לך הוי׳ לאור עולם""*.
יד. דערפון איז מובן דער לימוד איצטער פון "בא אל פרעה":
מ׳האט גערעדט כמ״פ,
אז ס׳איז שוין "כלו כל הקיצין""׳ און מ׳האט שוין אלץ פארענדיקט,
און די גאולה האט שוין פון לאנג געדארפט קומען,
און מפני טעמים שאינם מובנים כלל וכלל איז זי נאד ניט געקומען.
דערפון איז מובן,
אז עכ״פ איצטער,
דארף די גאולה קומען תיכף ומיד ממש.
ובלשון העולם: ס׳איז די העכסטע צייט אויף דער גאולה האמיתית והשלימה!
ולהעיר,
אז אין דעם לשון "העכסטע צייט״ איז מרומז דער תוכן פון גאולה -אז "צייט"
(זמן/ וואם איז פארבונדן מיט מדידה והגבלה
(עבר הוה ועתיד/ ווערט די "העכסטע
(צייט)",
באופן שאין למעלה ממנו.
ד. ה. אז דער גבול
(צייט)
עצמו ווערט בלי גבול
(העכסטע),
ביז באופן אז זיי ווערן איין זאד ממש,
ע״ד המדובר לעיל בענין "אתפריעו כל נהוריך.
ואדרבה: דער עיקר הדגשה בזה איז אויף דעם גבול פון זמן גשמי
(״צייט״)
-ווייל ברוחניות הענינים
(ביז אין די
"העכסטע" דרגות)
האט מען שוין שלימות הענינים ביז אויד די שלימות פון גאולה
(רוחנית/ די עיניים רוחניים פון א אידן זעען שוין די גאולה: איצטער דארף זיין די פתיחה פון די עיניים גשמיים,
אז אויך זיי זאלן זען די גאולה ווי זי איז בגלוי לעיני בשר אין דעם איצטיקן צייט.
וכמובן אויר בפשטות: דער עיקר בענקעניש וגעגועים צו דער גאולה איז ניט אזוי מצד הרוחניות והנשמה,
ווייל מצד רוחניות הענינים איז די נשמה כשלימות און אלע ענינים זיינען בשלימות
(און הגם אז א איד געפינט זיד א נשמה בגוף אין עולם הזה הגשמי,
איז מצד הנשמה והרוחניות הערט זין־ ניט אן דער חושך פון עולם/ משא״ב מצד גשמיות הענינים של הגוף,
דארטן הערט זיר אן בעיקר דער העלם והסתר,
און במילא -איז דאס נאד שטארקער מעורר די געגועים צו דער גאולה.
און דער חידוש פון דער גאולה באשטייט אין דעם,
אז דער גילוי פון "אתפריעו כל נהוריף וועט זיין אויר אין גשמיות העולם הנראה לעיני בשר,
אין מקום וזמן גשמי,
עם זאל ווערן א דירה לו ית׳ בתחתונים.
ואדרבה: אין דעם באשטייט די שלימות אייר פון רוחניות
(וואט דערפאר איז לע״ל הנשמה ניזונית מן הגוף),
דערפאר וועט די גאולה בגשמיות העולם ברענגען גאולה בכל העולמות והדרגות למעלה.
טו. ובנוגע לפועל:
שטייענדיק אין די ימי ההכנה צו יו״ד שבט,
דער יום ההילולא פון נשיא דורנו - ווען עס קומט צו אן עלי׳ אין דעם נשיא הדור כ״ק מו״ח אדמו״ר,
און דורר אים - אין כל אנשי הדור,
נשי הדור וטף הדור - דארף יעדער איד פון דעם
ספר השיחות - ה׳תשנ״ב
דור,
אנשים נשים וטף,
אננעמען החלטות טובות בנוגע צו אלע ענינים וואט דער בעל ההילולא האט געמאנט,
אנהויבנדיק פון "נר מצוה ותורה אור",
לימוד התורה
(תושב״ב ותושבע״פ)
וקיום המצוות בהידור,
הן בנוגע לעצמו והן בנוגע להזולת - די עבודה פון הפצת התורה והיהדות און הפצת המעינות חוצה,
באופן פון "בא אל פרעה",
מאכן יעדער איד פאר א כלי צו אויפנעמען "אתפריעו כל נהוריו" פון די "שני המאורות הגדולים",
תושב״כ ותושבע״ם,
נגלה דתורה ופנימיות התורה,
כולל ובמיוחד - דורך מוסיף זיין אין לימוד התורה פון דעם בעל ההילולא עצמו און מקיים זיין זיינע הוראות.
וכל זה בהדגשה - אז יעדערער זאל אויף זיר אגגעמען אז זיין לימוד בתורתו פון דעם בעל ההילולא זאל אויך משלים וממלא זיין דאס וואט האט גע־ פעלט אין דער התפשטות והפצת ה־ מעינות צוליב דער מניעה ועיכוב בכה הדיבור פון דעם בעל ההילולא,
סיי דורך דעם אייגעגעם לימוד בדיבור און טיי אין הפצת המעינות חוצה צו אנ־ דערע.
טז. ובפרטיות יותר - האט זיך דער בעל ההילולא אפגעגעבן מים יעדער סוג פון אידן לסי ענינו ווי מ׳האט געזען די פנים צהובות ושמחות וואט דער בעל ההילולא האט געוויזן צו יעדן אידן,
אנשים נשים טף - אנשים לפי ענינם,
נשים - לפי ענינן,
און טף - לפי ענינם.
אין דעם איז באשטאנען איינער פון די חידושים פון נשיא דורנו,
אז בשנותיו האחרונות בסרט האט ער זיר מוסר נפש געווען אויף הפצת התורה והיהדות -ובמיוחד לימוד התורה וחינוך - פון נשי
ובנות ישראל און פון טף בישראל
(וואט דאס איז א חידוש פאר א נשיא בישראל).
והגם אז מ׳געפינט דוגמתו בא גדולי ישראל בשנים שלפנ״ז
[כידוע פון זייערע מכתבים וכיו״ב],
איז דאס ניט נתקבל געווארן ביי אלעמען,
און אפילו בא די בא וועמען ט׳איז נתקבל געווארן איז דאם געווען מיט כמה הגבלות; משא״כ די פעולות בזה פון דעם בעל ההילולא זיינען נתפשט געווארן און האבן דערגרייכט בריבוי מקומות בעולם,
והולד ומתפשט,
און דורך דעם איז צוגעקומען שלא בערך אין לימוד התורה פון נשי ובנות וטף בישראל.
דערפון האט מען די הוראה - אז דער חיזוק הפעולות בקשר מיט יו״ד שבט דארף זיין מיט אלע סוגים צווישן אידן,
אנשים נשים וטף,
און יעדער סוג - לפי ענינו.
און מיט ספעציעלע אכט צו די פעולות מיט נשי ובנות ישראל און טף,
וואם נוסף צו זייער אייגענע עבודה קומט דורך דעם צו אויך אין דער עבודה פון כל בני הבית,
אויך די אנשים:
טף טיילן זיך אויס דערמיט וואם מ׳־ דארף זיי מחנך זיין ביסלער־ווייז,
לויט זייערע כלים,
באופן אז זיי זאלן דאס קענען אויפנעמען.
ובלשון הכתוב״ 26 -אז יוסף
(ועד״ז יוסף בדורנו)
האט צוגע־ שטעלט "לחם לפי הטף".
ונוסף לזה: טבע פון טף איז אז זיי זיינען מפרר את האוכל"*,
וואם דורך דעם קען דער
יום ד׳ ם׳ בא,
ג׳ שבש,
וש״פ בא,
ו' שבט
מאכל אויך אנקומעו צו אנדערע וראם קענען דערוויילע גיט אויפנעמעו מערער ווי קליינע פירורים.
ועד״ז בנוגע צו נשי ובנות ישראל:
צווישן די מצוות מיוחדות פון גשי ובנות ישראל - איז דער ענין פון הדלקת נרות שבת קודש ויום טוב.
וואם דאם איז אויר פון די חידושים שבדורנו - אז ס׳איז צוגעקומען בריבוי גדול אין נשי ובנות ישראל וועלכע צינדן נרות שבת קודש ויו״ם,
און באלייכטן דורך דעם זייערע הייזער און די וועלט מיט.
נר מצוה ותורה אור",
ביז באופן פון.
אתפריעו כל נהוריף.
כנראה בפשטות,
אז בשעת מ׳צינדט אן א ליכט ווערט דער גאנצער צימער באלויכטן מיט די ליכטיקייט פון דעם נר.
און זייענדיק א נר קדוש,
אויף וועל־ כע מ׳האט געמאכט א ברכה,
באלייכט דאס דעם גאנצן צימער מיט קדושה -ע״ד דער ענין פון.
אתפריעו כל נהורין".
[משא״כ אנדערע מצוות,
קענען זיי זיין איו אן אופן אז איין מצוה איז אפ־ געטיילט פון די אנדערע.
וכדיוק לשון חז״ל“*.
מלאין מצוות כרמון": ער איז טאקע מלא מצוות,
אבער זיי זיינען אפ־ געטיילט איינע פון די צווייטע און פאר-דעקט מיט א שאלאכץ המכסית,
בדוגמא ווי די גרעינים אין א רימון].
ועפ״ז איז אויך מובן,
ווי דורך נש״ק פון נשי ובנות ישראל קומט צו אין קיום המצוות פון כל בני ביתם,
אויר דער מאן און די זין.
וכפשטות הענין: הדלקת נרות שבת איז די פתיחה וואם פירט אריין דעם גאנצן שבת פאר כל בני בית,
און ערשט דערנאך קומעו די תפלות שבת און קידוש פון די אנשים.
ועד״ז
בכללות יותר - ווי די גמרא זאגטי“ אז דורך הדלקת נרות שבת קודש,
איז מען זוכה צו בנים תלמידי חכמים,.
דכתיב כי נר מצוה ותורה אור..
ע״י נר מצוה דשבת..
בא אור דתורה״“*.
ויש לומר אז דאס איז אויך מרומז אין דער גימטריא פון,
נר״ 27 - רמ״ח מצוות עשה דורכגענומען און אנגעפירט מיט די צוויי קוים פון אהבה ויראה.
יז. ובכללות - איז דער לימוד דער־ פון,
אז די עבודה פון א אידן דארף זיין באופן פון.
אתפריעו כל נהורין",
אז זיין גאנצע.
מציאות איז דורכגענומען מיט "נר מצוה ותורה אור",
און ער טוט די עבודה מיט א נשמה בריאה אין א גוף בריא,
בדוגמא ווי א כהן גדול וואם איז שלם אין אלץ
(כנ״ל ס״ח).
און אפילו אויב ס׳איז דא ח״ו א הפסק וירידה.
ברגע קטן עזבתיך"",
אז עם פעלט א טאטע אדער א מאמע ר״ל
(וויבאלד אז די גאולה איז נאד ניט גע־ קומען בפועל)
- איז דאם ירידה צורך עלי׳,
נאר בכדי צוקומען צו א העכערע דרגא אין דעם גילוי פון.
בא אל פרעה",
סיי אין דער נשמה,
ועוד ועיקר - אין אירע בני בית,
די זין און בעיקר די טעכטער,
אז זיי זאלן זעען ממלא וממשיך זיין טאן די עבודה וואם זי וואלט געטאן בחיים,
ברוח וואס זי האט אין זיי אריינגעגעבען דורך זייער חינוך,
וואם דורך.
זרעה בחיים" איז.
אף היא בחיים"!",
ספר השיחות - ה׳תשנ״ב
ובכללות - אז דורך דעם זאל צוקומען נאכמער אין דעם גילוי הנשמה בבחי׳ שושנה,
וועלכע איז מקבל פון דעם אויבערשטן הנקרא שושן"*,
ביז אז עם ווערט די התאחדות גמורה פון "ישראל וקוב״ה כולא חד".
יח. ויהי רצון,
אז דורך עצם קבלת ההחלטות בקשר מיט יו״ד שבט - כולל,
אז יעדערער איז זיך משתתף אין אלע פעולות ומנהגים פארבונדן מיט יו״ד שבט,
אגהויבנדיק פון דער התוועדות וואט מ׳מאכט בכל מקום ביום זה,
און בשבוע שלפניו ושלאחריו —
זאל נאד פאר דעם זיין "הקיצו ורננו
שוכני עפר",
און דער בעל ההילולא בראשנו,
ותיכף ומיד ממש,
אין דעם ממש׳דיקן פירוש פון ״ממש״ - כידוע 33 ■ אז צדיקים קמים בתחה״מ מיד,
און מ׳פראוועט מיט אים צוזאמען דעם יום ההילולא,
און תיכף ומיד ממש ווערט "בשלח פרעה את העם״ 29 <,
"ובני ישראל יוצאים ביד רמה״״י - אז מ׳גייט ארויס פון גלות און מ׳גייט אין ארץ הקודש,
אין ירושלים עיר הקודש,
להר הקודש,
לבית המקדש השלישי,
ולקדש הקדשים,
ה׳ ימלוך לעולם ועד**.
סמר השיחות - ה׳תשנ״ב