English translation — שיחת ש"פ ויחי ה'תשמ"ו.

English translation 1

It is Shabbat Parshat Chazak,

ס'איז שבת פרשת חזק,

English translation 2

as is the custom of Israel that when one finishes the reading of a book of the Torah, one says "Chazak, chazak, venitchazek"1.

כמנהג ישראל אז בשעת מ'איז מסיים די קריאה פון א ספר בתורה זאגט מען "חזק חזק ונתחזק" 1.

English translation 3

And on this Shabbat Chazak, one finishes the reading of the book of Bereishit,

ובשבת חזק זה איז מען מסיים די קריאה פון ספר בראשית,

English translation 4

which is called by the name "Sefer HaYashar" because "this is the book of Avraham, Yitzchak, and Yaakov, who are called Yesharim"

וואס ער ווערט אנגערופן בשם "ספר הישר" צוליב דעם וואס "זה ספר אברהם יצחק ויעקב שנקראו ישרים"

English translation 5

(as explained in the Midrashim of our Sages and in the commentaries)2,

(כמבואר במדרשי חז"ל ובמפרשים) 2,

English translation 6

"that is, the book of Bereishit in which the deeds of the Patriarchs are written"3,

"היינו ספר בראשית שמעשה אבות כתובים בו" 3,

English translation 7

there it discusses the chronicles of the days of the Yesharim –

דארטן רעדט זיך וועגן תולדות ימי הישרים –

English translation 8

the Patriarchs

די אבות

English translation 9

(and the Tribes4).

(און די שבטים 4).

English translation 10

It is understood that although in the book of Bereishit,

ס'איז פארשטאנדיק אז אע"פ וואס אין ספר בראשית,

English translation 11

"Sefer HaYashar",

"ספר הישר",

English translation 12

it discusses the deeds of the Patriarchs,

רעדט זיך וועגן מעשה האבות,

English translation 13

nevertheless, since this is a part of the eternal Torah,

איז וויבאלד אז דאס איז א חלק פון התורה הנצחית,

English translation 14

one must derive from it a directive in the service of Hashem, standing at the conclusion of this book of the Torah.

דארף מען דערפון ארויסנעמען א הוראה בעבודת ה' שטייענדיק בא דעם סיום פון דעם ספר בתורה.

English translation 15

And all the more so and a fortiori from this, since from every letter and word in the Torah one must derive a directive,

ובמכ"ש וק"ו דערפון וואס פון יעדער אות און ווארט אין תורה דארף מען ארויסנעמען א הוראה,

English translation 16

certainly from an entire book of the Torah,

עאכו"כ פון א גאנצן ספר אין תורה,

English translation 17

and certainly from the first book of the Torah,

ועאכו"כ פון דעם ערשטן ספר אין תורה,

English translation 18

which indicates that it is first in importance5,

וואס באווייזט אז ער איז דער ערשטער במעלה 5,

English translation 19

for also the order in the Torah is Torah6 and instruction7.

ווארום אויך סדר אין תורה איז תורה 6 והוראה 7.

English translation 20

And so great is the emphasis on the fact that the Torah begins with the book of Bereishit,

ועד כדי כך איז די הדגשה אויף דעם וואס תורה הויבט זיך אן מיט ספר בראשית,

English translation 21

that even Rashi –

אז אפילו רש"י –

English translation 22

whose subject is "I have come only for the plain meaning of Scripture"8

וואס ענינו פון רש"י איז "אני לא באתי אלא לפשוטו של מקרא" 8

English translation 23

[in Rashi there is also "the wine of the Torah"9,

[אין רש"י איז אויך דא "יינה של תורה" 9,

English translation 24

but primarily it is the plain meaning of Scripture] –

אבער לכל לראש איז דאס פשוטו של מקרא] –

English translation 25

at the beginning of his commentary on the Torah,

בתחלת פירושו על התורה,

English translation 26

at the beginning of the book of Bereishit

בתחלת ספר בראשית

English translation 27

(when he begins to teach for the first time a child of five years of age [the study of] Mikra) –

(ווען ער הויבט אָן לערנען דעם ערשטן מאל מיט א בן חמש למקרא) –

English translation 28

questions the order with which the Torah opens and begins

שטעלט זיך אויף דעם סדר מיט וועלכן תורה איז פותח און הויבט זיך אן

English translation 29

("the beginning of Your word"10)

("פתח דבריך" 10)

English translation 30

with "Bereishit":

מיט "בראשית":

English translation 31

"The Torah should not have begun except from 'This month is for you'11, which is the first commandment that Israel was commanded; and what reason did [the Torah] open with Bereishit, etc.",

"לא הי' צריך להתחיל את התורה אלא מהחודש הזה לכם 11 שהיא מצוה ראשונה שנצטוו בה ישראל ומה טעם פתח בבראשית כו'",

English translation 32

by which he means the entire book of Bereishit

וואס דערמיט מיינט ער דאך גאנץ ספר בראשית

English translation 33

(until the portion of "This month is for you")12.

(ביז דער פרשה פון "החודש הזה לכם") 12.

English translation 34

One sees from this the great precision in the fact that the Torah begins with the book of Bereishit

זעט מען דערפון דעם גודל הדיוק אין דעם וואס תורה הויבט זיך אָן מיט ספר בראשית

English translation 35

(not with the book of Shemot, etc.),

(ניט מיט ספר שמות וכיו"ב),

English translation 36

and in this itself –

ובזה גופא –

English translation 37

with "In the beginning, Hashem created the heavens and the earth"

מיט "בראשית ברא אלקים את השמים ואת הארץ"

English translation 38

(not with "This month is for you" which is in the book of Shemot).

(ניט מיט "החודש הזה לכם" וואס שטייט אין ספר שמות).

English translation 39

It is understood that when one finishes the first book of the Torah –

איז מובן אז בשעת מ'איז מסיים דעם ערשטן ספר אין תורה –

English translation 40

the book of Bereishit –

ספר בראשית –

English translation 41

there must certainly be from this a directive in the service of Hashem. And an eternal directive in all times and in all places. And although one finds oneself entirely in a different time and a different place and a different situation than the place, time, and situation discussed in the book of Bereishit

דארף דערפון זיכער זיין א הוראה בעבודת ה'. און א הוראה נצחית בכל הזמנים ובכל המקומות. ואע"פ וואס מ'געפינט זיך אינגאנצן אין אן אנדער זמן און אן אנדער מקום און אן אנדער מצב ווי דער מקום וזמן ומצב וואס רעדט זיך אין ספר בראשית

English translation 42

(regarding the time at the beginning of creation,

(וועגן דעם זמן בתחלת הבריאה,

English translation 43

"In the beginning, Hashem created the heavens and the earth" and regarding the Patriarchs),

"בראשית ברא אלקים את השמים ואת הארץ" און וועגן די אבות),

English translation 44

up to the essential difference from one extreme to the other –

ביז דעם חילוק עיקרי מן הקצה אל הקצה –

English translation 45

that in the book of Bereishit it discusses before the giving of the Torah,

אז אין ספר בראשית רעדט זיך וועגן פאר מתן תורה,

English translation 46

nevertheless, this is a part of the eternal Torah,

אעפ"כ איז דאס א חלק פון תורה הנצחית,

English translation 47

therefore there is certainly from this an eternal directive in all times, places, and situations,

איז דערפון זיכער דא א הוראה נצחית בכל הזמנים והמקומות והמצבים,

English translation 48

also after the giving of the Torah13.

אויך נאך מ"ת 13.

English translation 49

And this directive is primarily and with emphasis and openly at the time when one finishes the book of Bereishit and is at the point of transition to the book of Shemot,

און די הוראה איז בעיקר ובהדגשה ובגלוי אין דעם זמן ווען מ'איז מסיים ספר בראשית און מ'האלט בא איבערגיין צו ספר שמות,

English translation 50

although from this the directive is drawn forth for all times14.

אע"פ וואס דערפון ווערט די הוראה נמשך על כל הזמנים 14.

English translation 51

And the matter15:

והענין 15:

English translation 52

The content of the book of Bereishit

דעם תוכן פון ספר בראשית

English translation 53

(the beginning of the entire Torah)

(התחלת כל התורה)

English translation 54

will be understood from Rashi's explanation of the reason why the Torah "opened with Bereishit"

וועט מען פארשטיין פון ביאור רש"י בהטעם פארוואס תורה איז "פתח בבראשית"

English translation 55

(and not with "This month is for you"),

(און ניט מיט "החודש הזה לכם"),

English translation 56

the point of which is

וואס די נקודה בזה איז

English translation 57

(as follows) –

(כדלקמן) –

English translation 58

that this expresses the general content of the purpose of the creation and service of man in the service of refinement,

אז דאס גיט ארויס דעם תוכן כללי פון תכלית בריאת ועבודת האדם בעבודת הבירורים,

English translation 59

to refine himself and to refine the world;

לברר את עצמו ולברר את העולם;

English translation 60

and the continuation of the book of Bereishit

און דער המשך פון ספר בראשית

English translation 61

("Sefer HaYashar")

("ספר הישר")

English translation 62

discusses the deeds of the Patriarchs to begin to perform the service

רעדט וועגן מעשה אבות צו אנהויבן טאן די עבודה

English translation 63

(the service of refinement),

(עבודת הבירורים),

English translation 64

for the deeds of the Patriarchs are the root, preparation, and empowerment for the service of the children,

וואס מעשה אבות איז דער שרש והכנה ונתינת כח צו עבודת הבנים,

English translation 65

for the service of Jews in the generations after this and after the giving of the Torah, etc.16 –

צו דער עבודה פון אידן בדורות שלאחרי זה ולאחרי מתן תורה וכו' 16 –

English translation 66

"The deeds of the Patriarchs are a sign for the children"17.

"מעשה אבות סימן לבנים" 17.

English translation 67

And after the book of Genesis comes the book of Exodus. The concept in this is,

און נאך ספר בראשית קומט ספר שמות. וואס דער ענין אין דעם איז,

English translation 68

that after one knows

אז נאך דעם ווי מ'ווייסט

English translation 69

(in the book of Genesis)

(בספר בראשית)

English translation 70

about the content of the service of clarification,

וועגן דעם תוכן פון עבודת הבירורים,

English translation 71

and about the giving of power and preparation for this from the deeds of the Patriarchs,

און וועגן דער נתינת כח והכנה לזה פון מעשה אבות,

English translation 72

until in a manner of "be strong, be strong, and we will be strengthened"

ביז אין אן אופן פון "חזק חזק ונתחזק"

English translation 73

(the conclusion of the book of Genesis) –

(סיום ספר בראשית) –

English translation 74

then one has the power to enter into the book of Exodus,

דאן האט מען דעם כח צו אריינגיין אין ספר שמות,

English translation 75

the book of exile,

דער ספר הגלות,

English translation 76

where it begins to speak about the service of Jews in exile

וואו עס הויבט זיך אן רעדן וועגן דער עבודה פון אידן אין גלות

English translation 77

(Egypt),

(מצרים),

English translation 78

where they must actually begin to perform the primary service of clarifying the world,

וואו זיי דארפן בפועל אנהויבן אויפטאן דעם עיקר עבודה פון בירור העולם,

English translation 79

and afterwards it tells about the drawing down of Divinity into the world that was accomplished through the exile and the Exodus from Egypt,

און דערנאך ווערט דערציילט וועגן דער המשכת אלקות בעולם וואס האט זיך אויפגעטאן דורך גלות ויציאת מצרים,

English translation 80

until the perfection in this at the Giving of the Torah and afterwards,

ביז דער שלימות בזה בא מתן תורה ולאחרי זה,

English translation 81

until the ultimate perfection –

ביז תכלית השלימות –

English translation 82

in the future redemption. And as follows.

בגאולה העתידה. וכדלקמן.

English translation 83

And the explanation:

והביאור:

English translation 84

The reason why the Torah "begins with Bereishis" and not with "This month is for you, which is the first commandment that Israel was commanded" –

דער טעם פארוואס תורה "פתח בבראשית" און ניט מיט "החודש הזה לכם שהיא מצוה ראשונה שנצטוו בה ישראל" –

English translation 85

even though the entire matter of the Torah is ostensibly to tell Jews the commandments that they must fulfill –

אע"פ וואס כל ענין התורה איז לכאורה צו אָנזאָגן אידן די מצוות וועלכע זיי דארפן מקיים זיין –

English translation 86

Rashi explains:

איז רש"י מבאר:

English translation 87

"Because of 'the strength of His deeds He declared to His people, to give them the inheritance of the nations'18,

"משום כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים 18,

English translation 88

so that if the nations of the world say to Israel, 'You are robbers, for you conquered the lands of the seven nations,'

שאם יאמרו אומות העולם לישראל לסטים אתם שכבשתם ארצות שבעה גוים,

English translation 89

they say to them, 'All the earth belongs to the Holy One, blessed be He;

הם אומרים להם כל הארץ של הקב"ה היא,

English translation 90

He created it and gave it to whomever was upright in His eyes; by His will He gave it to them, and by His will He took it from them and gave it to us.'"

הוא בראה ונתנה לאשר ישר בעיניו ברצונו נתנה להם וברצונו נטלה מהם ונתנה לנו".

English translation 91

The question arises:

שטעלט זיך די שאלה:

English translation 92

It is not possible to say that because of a claim of a gentile as a gentile

ס'איז דאך ניט שייך זאגן אז צוליב א טענה פון א גוי אלס גוי

English translation 93

("You are robbers"),

(אז "לסטים אתם"),

English translation 94

one would change the order in the Torah and begin with "Bereishis" instead of "This month is for you,"

וועט מען משנה זיין דעם סדר אין חורה און אנהויבן מיט "בראשית" אנשטאט מיט "החודש הזה לכם",

English translation 95

for who takes into account what a gentile claims?!

ווארום ווער רעכנט זיך דערמיט וואס א גוי טענה'ט?!

English translation 96

One must say,

מוז מען זאגן,

English translation 97

that the claim of the nations is not because they are gentiles,

אז די טענה פון די גוים איז ניט דערפאר וואס זיי זיינען גוים,

English translation 98

but rather because the claim

נאר ווייל די טענה

English translation 99

("You are robbers")

(אז "לסטים אתם")

English translation 100

is a justified claim on their part according to the true nature of things,

איז א טענה צודקת מצדם לויט אמיתית הענינים,

English translation 101

for the Supreme One created gentiles in the world and He gave them the land of Canaan by His will,

ווארום דער אויבערשטער האט באשאפן גוים אין דער וועלט און ער האט זיי אפגעגעבן ברצונו ארץ כנען,

English translation 102

"by His will He gave it to them,"

"ברצונו נתנה להם",

English translation 103

therefore they have a justified claim

דעריבער האבן זיי א טענה צודקת

English translation 104

(from their own level)

(מצד דרגתם הם)

English translation 105

that "you are robbers."

אז "לסטים אתם".

English translation 106

And therefore "He began with Bereishis" –

און דעריבער איז "פתח בבראשית" –

English translation 107

because the only answer to the claim of the nations that "you are robbers" is

ווייל דער איינציקער תירוץ אויף טענת הגוים אז "לסטים אתם" איז

English translation 108

(not that they are not correct from their perspective,

(ניט אז זיי זיינען ניט גערעכט מצדם,

English translation 109

but rather that there is a higher level of which they do not know),

נאר אז ס'איז דא א העכערע דרגא וואס דערפון ווייסן זיי ניט),

English translation 110

that "the strength of His deeds He declared to His people"

אז "כח מעשיו הגיד לעמו"

English translation 111

(specifically to Jews)

(צו אידן דוקא)

English translation 112

so that it should be "to give them the inheritance of the nations,"

אז עס זאל זיין "לתת להם נחלת גוים",

English translation 113

but to the nations "the strength of His deeds" was not told and revealed,

אבער צו גוים האט מען ניט דערציילט ומגלה געווען "כח מעשיו",

English translation 114

therefore they have

דעריבער האבן זיי

English translation 115

(from themselves,

(מצד עצמם,

English translation 116

as they were created)

ווי מ'האט זיי באשאפן)

English translation 117

a justified claim that "you are robbers who conquered the lands of the seven nations,"

א טענה צודקת אז "לסטים אתם שכבשתם ארצות שבעה גוים",

English translation 118

until one answers them that their claim is indeed valid from their perspective because they do not know about "the strength of His deeds,"

ביז מ'פארענטפערט זיי אז זייער טענה איז טאקע אויסגעהאלטן מצדם ווארום זיי ווייסן ניט וועגן "כח מעשיו",

English translation 119

but in truth there is a higher matter,

אבער באמת איז דא א העכערער ענין,

English translation 120

that "the strength of His deeds He declared to His people, to give them the inheritance of the nations,"

אז "כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים",

English translation 121

and from that perspective the claim falls away,

ומצד דעם פאלט אראפ די טענה,

English translation 122

because "all the earth belongs to the Holy One, blessed be He;

ווייל "כל הארץ של הקב"ה היא,

English translation 123

He created it and gave it to whomever was upright in His eyes; by His will He gave it to them, and by His will He took it from them and gave it to us."

הוא בראה ונתנה לאשר ישר בעיניו ברצונו נתנה להם וברצונו נטלה מהם ונתנה לנו".

English translation 124

5. That the Supreme One initially created the world in a manner that there were gentiles and Jews there,

ה. אז דער אויבערשטער האט לכתחילה באשאפן די וועלט אין אן אופן אז עס זיינען דארטן דא גוים און אידן,

English translation 125

and "by His will" He gave the land of Canaan to the gentiles,

און "ברצונו" האט ער אפגעגעבן ארץ כנען צו די גוים,

English translation 126

"by His will He gave it to them,"

"ברצונו נתנה להם",

English translation 127

through that which "the Canaanite was then in the land, going and conquering the land of Israel, etc."19,

דורך דעם וואס "והכנעני אז בארץ הולך וכובש את ארץ ישראל כו'" 19,

English translation 128

and through this the Supreme One gave a place for the claim of the nations that "you are robbers";

און דורך דעם האט דער אויבערשטער געגעבן אן ארט אויף א טענה פון גוים אז "לסטים אתם";

English translation 129

and only afterwards was "by His will He took it from them and gave it to us."

און ערשט דערנאך איז געווען "ברצונו נטלה מהם ונתנה לנו".

English translation 130

And the reason for this was20,

און דער טעם אויף דעם איז געווען 20,

English translation 131

that the Supreme One wanted that specifically from a land of the nations,

ווייל דער אויבערשטער האט געוואלט אז דוקא פון אן ארץ הגויים,

English translation 132

the land of Canaan,

ארץ כנען,

English translation 133

should Jews,

זאלן אידן,

English translation 134

through their service,

דורך זייער עבודה,

English translation 135

make the land of Israel,

אויפמאכן ארץ ישראל,

English translation 136

the holy land,

אן ארץ הקודש,

English translation 137

through that which first one makes from "the land of Canaan" a matter of

דורך דעם וואס פריער מאכט מען פון "ארץ כנען" אן ענין פון

English translation 138

("Canaan" from the term)

("כנען" מלשון)

English translation 139

commerce21,

מסחר 21,

English translation 140

and one makes from it "the land of his father's sojournings,"

און מ'מאכט דערפון "ארץ מגורי אביו",

English translation 141

until one makes from it "the land of Israel"

ביז אז מ'מאכט דערפון "ארץ ישראל"

English translation 142

(as explained in the discourses of Chassidus).

(כמבואר בדרושי חסידות).

English translation 143

And therefore, initially it was "by His will He gave it to them" –

און דעריבער איז לכתחילה געווען "ברצונו נתנה להם" –

English translation 144

the will of Hashem was that the land should be "given to them,"

דער רצון ה' איז געווען אז די ארץ זאל זיין "נתנה להם",

English translation 145

to the nations,

צו גוים,

English translation 146

with the intention that afterwards it should be "by His will He took it from them and gave it to us" –

מיט דער כוונה אז דערנאך זאל זיין "ברצונו נטלה מהם ונתנה לנו" –

English translation 147

that Jews,

אז אידן,

English translation 148

to whom was revealed "the power of His works"

וואס צו זיי איז נתגלה געווארן "כח מעשיו"

English translation 149

("the power of His works He declared to His people"),

("כח מעשיו הגיד לעמו"),

English translation 150

should come and conquer

זאלן קומען און כובש זיין

English translation 151

(by the power of their service)

(בכח עבודתם)

English translation 152

"the inheritance of the nations" and transform it into the Holy Land through their revealing there how it was created and connected to the Supreme One,

"נחלת גוים" און איר איבערמאכן לארץ הקודש דורך דעם וואס זיי זיינען דארטן מגלה ווי זי איז באשאפן געווארן און פארבונדן מיט דעם אויבערשטן,

English translation 153

"In the beginning God created the heavens and the earth,"

"בראשית ברא אלקים את השמים ואת הארץ",

English translation 154

"all the earth belongs to the Holy One, blessed be He

"כל הארץ של הקב"ה היא

English translation 155

(and through this to reveal that)

(און דורך דעם מגלה זיין אז)

English translation 156

He created it and gave it to whom it is upright in His eyes; by His will He gave it to them and by His will He took it from them and gave it to us";

הוא בראה ונתנה לאשר ישר בעיניו ברצונו נתנה להם וברצונו נטלה מהם ונתנה לנו";

English translation 157

Jews must reveal in "the inheritance of the nations" the "power of His works" which "He declared to His people"

אידן דארפן מגלה זיין אין "נחלת גוים" דעם "כח מעשיו" וואס "הגיד לעמו"

English translation 158

(specifically to Jews),

(צו אידן דוקא),

English translation 159

and through this reveal a level in the will of Hashem which also contains within it the aspect of "the power of His works"22,

ועי"ז מגלה זיין א דרגא אין רצון ה' וואס האט אין זיך אויך דעם ענין פון "כח מעשיו" 22,

English translation 160

which is higher than the level of the simple will of Hashem that was in "He gave it to them." And through this, Jews elevate "the inheritance of the nations" to a most exalted level

וואס דאס איז העכער פאר בחי' רצון ה' סתם וואס איז געווען אין "נתנה להם". און דורך דעם הויבן אויף אידן "נחלת גוים" צו א דרגא נעלית ביותר

English translation 161

(incomparably more than it would have been while in the possession of the nations).

(שלא בערך ווי זיי וואלט געווען זייענדיק ברשות פון די גוים).

English translation 162

And the reason for this, that "the power of His works He declared to His people, to give them the inheritance of the nations" specifically to Jews –

און דער טעם אויף דעם וואס "כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים" צו אידן דוקא –

English translation 163

is also understood intellectually,

איז אויך מובן בשכל,

English translation 164

for "In the beginning God created the heavens and the earth,"

ווארום "בראשית ברא אלקים את השמים ואת הארץ",

English translation 165

"In the beginning for the sake of Israel"

"בראשית בשביל ישראל"

English translation 166

(as Rashi explains immediately after this23),

(ווי רש"י איז מפרש גלייך לאחרי זה 23),

English translation 167

and this itself is also understood intellectually –

און דאס גופא איז אויך מובן בשכל –

English translation 168

for "In the beginning for the sake of the Torah,"

ווארום "בראשית בשביל התורה",

English translation 169

and two thousand years the Torah preceded the world24 –

און אלפיים שנה קדמה תורה לעולם 24 –

English translation 170

therefore the entire world was created for the sake of the Torah and for the sake of Israel.

דעריבער איז כל העולם כולו באשאפן געווארן בשביל התורה ובשביל ישראל.

English translation 171

Just as this is regarding all of creation

וואס כשם ווי דאס איז בנוגע לכל הבריאה

English translation 172

(that "In the beginning for the sake of the Torah etc. and for the sake of Israel")

(אז "בראשית בשביל התורה כו' ובשביל ישראל")

English translation 173

so too is it regarding the Land of Israel,

אזוי איז אויך בנוגע צו ארץ ישראל,

English translation 174

that it was initially created "for the sake of Israel."

אז דאס איז לכתחילה באשאפן געווארן "בשביל ישראל".

English translation 175

Only that the Supreme One desired that this should come to Israel specifically through their service in conquering the Land of Israel,

נאר דער אויבערשטער האט געוואלט אז דאס זאל אנקומען צו ישראל דוקא דורך עבודתם בכיבוש ארץ ישראל,

English translation 176

and transforming it from a land of the nations to a Holy Land,

און איבערמאכן פון ארץ הגוים צו אן ארץ הקודש,

English translation 177

therefore initially it was "by His will He gave it to them,"

דעריבער איז פריער געווען "ברצונו נתנה להם",

English translation 178

on condition and with the intention that Jews, through their service, should conquer it and transform it into the Land of Israel. And this intention the Supreme One revealed specifically to Jews –

על מנת און מיט דער כוונה אז אידן ע"י עבודתם זאלן דאס כובש זיין און איבערמאכן צו ארץ ישראל. און די כוונה האט דער אויבערשטער מגלה געווען דוקא צו אידן –

English translation 179

"the power of His works He declared to His people" so that it should be "to give them the inheritance of the nations,"

"כח מעשיו הגיד לעמו" אז עס זאל זיין "לתת להם נחלת גוים",

English translation 180

that they should transform from "the inheritance of the nations" the Land of Israel,

זיי זאלן איבערמאכן פון "נחלת גוים" ארץ ישראל,

English translation 181

and through this reveal a level in the will of Hashem as it is from the aspect of "the power of His works,"

און דורך דעם מגלה זיין א דרגא אין רצון ה' ווי דאס איז מצד "כח מעשיו",

English translation 182

higher than the level of the will of Hashem in "by His will He gave it to them,"

העכער פאר בחי' רצון ה' אין "ברצונו נתנה להם",

English translation 183

and consequently they elevate "the inheritance of the nations" to a level that is incomparably higher than it would have been remaining with the nations.

ובמילא הויבן זיי אויף "נחלת גוים" צו א דרגא וואס איז שלא בערך העכער ווי דאס וואלט געווען בלייבנדיק בא די גוים.

English translation 184

And based on this it is understood,

ועפ"ז איז מובן,

English translation 185

that when Jews answer this to the nations –

אז ווען אידן ענטפערן דאס צו די גוים –

English translation 186

the entire claim of "you are robbers" falls away,

פאלט אראפ די גאנצע טענה פון "לסטים אתם",

English translation 187

because

ווייל

English translation 188

[in addition to the simple explanation of this,

[נוסף צו דעם פירוש הפשוט בזה,

English translation 189

that "all the earth belongs to the Holy One, blessed be He; He created it and gave it to whom it is upright in His eyes; by His will He gave it to them and by His will He took it from them and gave it to us,"

אז "כל הארץ של הקב"ה היא הוא בראה ונתנה לאשר ישר בעיניו ברצונו נתנה להם וברצונו נטלה מהם ונתנה לנו",

English translation 190

there is this explanation in greater depth]:

איז דא דער פירוש בעומק יותר]:

English translation 191

Through the conquest of the land by Israel, Jews take nothing from the nations

דורך כיבוש הארץ ע"י ישראל נעמען אידן גארניט צו פון די גוים

English translation 192

(so that it would be fitting to call them "robbers"),

(וואס דעמולט פאסט זיי אנצורופן "לסטים"),

English translation 193

but on the contrary:

נאר אדרבה:

English translation 194

they effect an elevation in "the inheritance of the nations" that the nations could not effect –

זיי טוען אויף אן עילוי אין "נחלת גוים" וואס די גוים וואלטן ניט געקענט אויפטאן –

English translation 195

they elevate and raise "the inheritance of the nations" to an incomparably higher level –

זיי זיינען מעלה און הויבן אויף "נחלת גוים" צו שלא בערך א העכערע דרגא –

English translation 196

the level of the Land of Israel,

די דרגא פון ארץ ישראל,

English translation 197

the Holy Land! And Jews have the power to do this because "In the beginning for the sake of Israel" and "the power of His works He declared to His people,"

ארץ הקודש! און דאס האבן אידן בכח צו טאן ווייל "בראשית בשביל ישראל" און "כח מעשיו הגיד לעמו",

English translation 198

they know the inner intention in the deeds of the Holy One, blessed be He,

זיי ווייסן די פנימיות הכוונה אין די מעשים של הקב"ה,

English translation 199

including in that which "by His will He gave it to them"

כולל אין דעם וואס "ברצונו נתנה להם"

English translation 200

(to the nations) –

(צו די גוים) –

English translation 201

in order that Jews should transform it and elevate it to the level of the Holy Land

בכדי אז אידן זאלן דאס איבערמאכן און אויפהויבן צו דער דרגא פון ארץ הקודש

English translation 202

("to give them the inheritance of the nations").

("לתת להם נחלת גוים").

English translation 203

Until that through this

ביז אז דורך דעם

English translation 204

(that Jews conquered the Land of Israel from the nations)

(וואס אידן האבן כובש געווען ארץ ישראל פון די גוים)

English translation 205

there also comes the most supreme elevation

קומט אויך צו דער עילוי הכי נעלה

English translation 206

(as it will be in the future to come)

(ווי ס'וועט זיין לע"ל)

English translation 207

that in the future the Land of Israel will spread to all the lands25 –

אז עתידה ארץ ישראל שתתפשט בכל הארצות 25 –

English translation 208

which is both an elevation for the other lands

וואס דאס איז סיי אן עילוי פאר די שאר הארצות

English translation 209

(that they too are elevated to the level of the Holy Land),

(אז זיי ווערן אויך אויפגעהויבן צו דער דרגא פון ארץ הקודש),

English translation 210

and an elevation for the Land of Israel,

און סיי אן עילוי פאר ארץ ישראל,

English translation 211

that it becomes spread not only in the manner of "Hashem your God will expand your border"26,

אז זי ווערט נתפשט ניט נאר באופן פון "ירחיב ה' אלקיך את גבולך" 26,

English translation 212

but to all the lands:

נאר בכל הארצות:

English translation 213

If the Land of Israel remains "an inheritance of the nations",

אויב ארץ ישראל בלייבט "נחלת גוים",

English translation 214

it cannot be spread to all the lands,

קען זי ניט נתפשט ווערן בכל הארצות,

English translation 215

because then the nations of all the lands will claim to the nations to whom the land of the seven nations belongs that "you are robbers", and what right do you have to spread to the other lands;

ווייל דעמולט וועלן די גוים בכל הארצות טענה'ן צו די גוים צו וועמען עס באלאנגט ארץ שבעה עמים אז "לסטים אתם" און וועלכע רעכט האט איר זיך צו מתפשט זיין בשאר הארצות;

English translation 216

However, when it belongs to Jews –

משא"כ בשעת זי באלאנגט צו אידן –

English translation 217

for the entire world was created "for the sake of Israel" and "He declared the power of His works to His people, to give them the inheritance of the nations" –

וואס כל העולם כולו איז באשאפן געווארן "בשביל ישראל" און "כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים" –

English translation 218

the nations of the other lands will have no claims,

וועלן די אוה"ע פון שאר הארצות ניט האבן קיינע טענות,

English translation 219

because through the future spreading of the Land of Israel to all the lands, Jews take nothing from the other lands,

ווייל דורך עתידה ארץ ישראל שתתפשט בכל הארצות נעמען אידן גארניט צו פון שאר הארצות,

English translation 220

but on the contrary –

נאר אדרבה –

English translation 221

through this, Jews elevate the other lands to a higher level than the other lands were in themselves:

דורך דעם זיינען אידן מעלה שאר הארצות צו א העכערע דרגא ווי די שאר הארצות זיינען געווען מצד עצמן:

English translation 222

In themselves, the other lands are mere lands,

מצד עצמן זיינען די שאר הארצות סתם ארצות,

English translation 223

which are connected to the measurement and limitation of the nations of the world,

וואס זיינען פארבונדן מיט דער מדידה והגבלה פון די אומות העולם,

English translation 224

However, through the Land of Israel spreading to all the lands,

משא"כ דורך דעם וואס ארץ ישראל ווערט מתפשט בכל הארצות,

English translation 225

they are raised to the level of holiness of the Jews.

ווערן זיי אויפגעהויבן צו דער דרגא פון קדושה פון אידן.

English translation 226

And by way of example, this is regarding the clarification of the nations themselves in the future:

ובדוגמא ווי דאס איז בנוגע צו דער בירור האומות עצמן לע"ל:

English translation 227

In themselves, the nations are on a level of "and strangers will stand and shepherd your flocks",

מצד עצמן זיינען די אוה"ע אויף א דרגא פון "ועמדו זרים ורעו צאנכם 27,

English translation 228

and are obligated only in the seven commandments of the sons of Noah,

און זיינען מחוייב נאר בשבע מצוות בני נח,

English translation 229

which are connected to the measurement and limitation of the world

וועלכע זיינען פארבונדן מיט דער מדידה והגבלה פון עולם 28

English translation 230

(He created it to be inhabited);

(לשבת יצרה 29);

English translation 231

However, through their being clarified by Israel,

משא"כ דורך דעם וואס זיי ווערן נתברר ע"י ישראל,

English translation 232

they are raised to a more elevated level.

ווערן זיי אויפגעהויבן צו א דרגא נעלית יותר.

English translation 233

Likewise, this is also regarding the clarification of the lands of the nations,

עד"ז איז עס אויך בנוגע צו דעם בירור פון ארצות הגוים,

English translation 234

that in themselves they are mere lands,

אז מצד עצמן זיינען זיי סתם ארצות,

English translation 235

However, through the Land of Israel spreading to all the lands, they are elevated to the level of the Holy Land.

משא"כ דורך דעם וואס ארץ ישראל תתפשט בכל הארצות ווערן זיי נתעלה צו די דרגא פון ארץ הקודש.

English translation 236

[And in order to prepare the entire world for this matter of the future spreading of the Land of Israel to all the lands,

[ובכדי צוגרייטן כל העולם כולו צו דעם ענין פון עתידה ארץ ישראל שתתפשט בכל הארצות,

English translation 237

one must arrive at the service of Jews now to make in every place in the world "the Land of Israel",

דארף מען אנקומען צו דער עבודה פון אידן איצטער צו מאכן בכל מקום ומקום בעולם "ארץ ישראל",

English translation 238

as follows (section 9)].

כדלקמן (סעיף ט)].

English translation 239

Consequently, the entire claim of the nations against the Jews that "you are robbers who conquered the lands of the seven nations" falls away,

ובמילא פאלט אראפ די גאנצע טענה פון די גוים צו די אידן אז "לסטים אתם שכבשתם ארצות שבעה גוים",

English translation 240

since the Jews answer the nations that they take nothing from them,

וויבאלד אז אידן ענטפערן די גוים אז זיי נעמען פון זיי גארניט צו,

English translation 241

but they elevate the lands of the nations to a higher level.

נאר זיי זיינען מעלה די ארצות הגוים צו א העכערע דרגא.

English translation 242

The only claim that the nations can then have is to the Almighty:

נדי איינציקע טענה וואס די גוים קענען דאן האבן איז צום אויבערשטן:

English translation 243

Why did He arrange that the nations must come to this, that the Jews should elevate them,

פארוואס האט ער איינגעשטעלט אז גוים דארפן אנקומען דערצו אז אידן זאלן זיי מעלה זיין,

English translation 244

The Almighty could have revealed "the power of His works" and given the Torah to the nations themselves,

דער אויבערשטער האט געקענט מגלה זיין "כח מעשיו" און געבן תורה צו די גוים אליין,

English translation 245

they would be able to elevate themselves,

וועלן זיי זיך אליין קענען מעלה זיין,

English translation 246

just as Jews elevate themselves?!

פונקט ווי אידן זיינען זיך אליין מעלה?!

English translation 247

The Gemara says,

זאגט די גמרא 30,

English translation 248

that they will indeed claim thus in the future.

אז אזוי וועלן זיי טאקע טענה'ן לע"ל.

English translation 249

And they will be granted

און מ'וועט זיי נאכגעבן

English translation 250

(from which it is understood that the claim has a place)

(וואס דערפון איז מובן אז די טענה האט אן ארט)

English translation 251

and they will be tested with a "light mitzvah, and it is called Sukkah",

און אויספרואוון מיט א "מצוה קלה וסוכה שמה",

English translation 252

and the nations themselves will see that they cannot fulfill it,

און די גוים אליין וועלן זען אז זיי קענען ניט באווייזן דאס צו מקיים זיין,

English translation 253

as explained in the commentaries].

וכמבואר הענין במפרשים].

English translation 254

Just as the Almighty established in the world in general that there should be Jews and nations

כשם ווי דער אויבערשטער האט אויסגעשטעלט בכללות העולם אז עס זאלן זיין אידן און גוים

English translation 255

(to distinguish),

(להבדיל),

English translation 256

and initially "by His will He gave it to them" as "an inheritance of the nations"

און פריער "ברצונו נתנה להם" אלס "נחלת גוים"

English translation 257

(and therefore there is a place for the claim "you are robbers"),

(און דערפאר איז דא אן ארט אויף דער טענה "לסטים אתם"),

English translation 258

with the intention that Jews, through their service, should conquer the land and transform it into the Land of Israel

מיט דער כוונה אז אידן ע"י עבודתם זאלן כובש זיין די ארץ און זי איבערמאכן צו אן ארץ ישראל

English translation 259

("by His will He took it from them and gave it to us") –

("ברצונו נטלה מהם ונתנה לנו") –

English translation 260

so too is this reflected in particular in the service of each individual:

אזוי שפיגלט זיך עס אויך אפ בפרטיות בעבודת כאו"א:

English translation 261

Every Jew has within him the good inclination

יעדער איד האט אין זיך דעם יצר טוב

English translation 262

(the Israel within him)

(דעם ישראל שבו)

English translation 263

and the alien god that is within you,

און דעם א-ל זר אשר בקרבך 31,

English translation 264

the gentileness that is within him. And the alien god that is within you,

די גוי'שקייט וואס איז אין אים 32. און דער א-ל זר אשר בקרבך,

English translation 265

the gentileness within him,

די גוי'שקייט אין אים,

English translation 266

claims that "you are robbers". And to this claim the good inclination within him answers that "He declared the power of His works to His people, to give them the inheritance of the nations".

טענה'ט אז "לסטים אתם". און אויף דער טענה ענטפערט דער יצר טוב שבו אז "כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים".

English translation 267

That is, in this is expressed the general principle of the service of man:

ד.ה. אז אין דעם דריקט זיך אויס דער כללות הענין פון עבודת האדם:

English translation 268

Man was given two paths,

מ'האט אפגעגעבן דעם אידן צוויי דרכים,

English translation 269

"the life and the good" and the opposite path,

"את החיים ואת הטוב" 33 און דעם פארקערטן דרך 33,

English translation 270

and the good inclination tells him to conduct himself on the path of life and good,

און דער יצר טוב זאגט אים ער זאל זיך פירן בדרך החיים והטוב,

English translation 271

and the evil inclination tells him to conduct himself in the opposite manner.

און דער יצה"ר זאגט אים ער זאל זיך פירן באופן ההפכי.

English translation 272

And the reason why man was given both paths

און דער טעם פארוואס מ'האט געגעבן א מענטשן ביידע דרכים

English translation 273

(even though the intention is that he should conduct himself in the good manner as the good inclination tells him) –

(אע"פ וואס די כוונה איז אז ער זאל זיך פירן באופן הטוב לויט ווי דער יצ"ט זאגט אים) –

English translation 274

is because it is desired that man should come to this through his service for its own sake,

איז ווייל מ'וויל אז דער אדם זאל דערצו צוקומען ע"י עבודתו לשמה,

English translation 275

through "and you shall choose life":

דורך דעם וואס "ובחרת בחיים" 34:

English translation 276

The power of choice is the quality that exists in the human being with which he is similar to the Holy One, blessed be He,

דער כח הבחירה איז די מעלה וואס איז דא אין דעם אדם מיט וועלכער ער איז בדומה להקב"ה,

English translation 277

"Behold, the human being has become like one of Us":

"הן האדם הי' כאחד ממנו" 35:

English translation 278

But how is choice expressed in practice –

אבער ווי דריקט זיך אויס די בחירה בפועל –

English translation 279

specifically when one has before oneself two paths,

דוקא בשעת מ'האט פאר זיך צוויי דרכים,

English translation 280

and two paths that are equal

און צוויי דרכים שוים 36

English translation 281

(externally),

(בחיצוניות),

English translation 282

and one has the ability to choose both paths. If he has only one path,

און מ'האט די מעגלעכקייט צו אויסקלייבן ביידע דרכים. אויב ער האט נאר איין דרך,

English translation 283

or he sees that only one path is good and has virtues unlike the other path which is the opposite of good and has no virtues whatsoever,

אדער ער זעט אז נאר איין דרך איז טוב און האט מעלות משא"כ דער אנדער דרך איז היפך הטוב און האט ניט קיין שום מעלות,

English translation 284

then the matter of choice does not apply,

דעמולט איז ניט שייך דער ענין הבחירה,

English translation 285

because he has an inclination toward one side. Choice is specifically when one has two equal paths,

ווייל ער האט א נטי' צו איין צד. בחירה איז דוקא בשעת מ'האט צוויי דרכים שוים,

English translation 286

and he has no inclinations to choose one of them,

און ער האט ניט קיינע נטיות צו בוחר זיין איינעם פון זיי,

English translation 287

and nevertheless "and you shall choose life",

ואעפ"כ איז "ובחרת בחיים",

English translation 288

then choice is expressed in practice and openly when he chooses one of the ways.

דעמולט קומט ארויס די בחירה בפועל ובגלוי בשעת ער איז בוחר אין איינעם פון די וועגן.

English translation 289

And although it is written there "and you shall choose life" and the opposite side is the opposite of life –

ואע"פ אז דערביי שטייט "ובחרת בחיים" און דער צד ההפכי איז היפך החיים –

English translation 290

this, however, is not the reason why he chooses.

איז דאס אבער ניט די סיבה פארוואס ער איז בוחר 37.

English translation 291

That is, true choice means that he does not choose because this is a matter of life and good,

ד.ה. בחירה אמיתית הייסט אז ער איז ניט בוחר ווייל דאס איז אן ענין של חיים וטוב,

English translation 292

rather he chooses it because "Who sanctified us with His commandments and commanded us",

נאר ער איז בוחר אין דעם ווייל "אשר קדשנו במצותיו וצונו",

English translation 293

because so the Almighty commanded

ווייל אזוי האט דער אויבערשטער אנגעזאגט

English translation 294

("He declared the power of His works to His people").

("כח מעשיו הגיד לעמו").

English translation 295

As the Rambam writes at the end of the Laws of Repentance that the perfection of service is specifically service for its own sake,

ווי דער רמב"ם שרייבט אין סוף הל' תשובה 38 אז שלימות העבודה איז דוקא עבודה לשמה,

English translation 296

"Abraham who loved Me",

"אברהם אוהבי" 39,

English translation 297

not for any reason or reward,

ניט צוליב קיין טעם ושכר,

English translation 298

not for good and life in this world and even not for good and life in the World to Come,

ניט צוליב טוב וחיים בעוה"ז און אפילו ניט צוליב טוב וחיים בעוה"ב,

English translation 299

only because the Almighty so commanded. Only afterward

נאר בלויז צוליב דעם ווייל אזוי האט דער אויבערשטער אנגעזאגט. נאר דערנאך

English translation 300

(after he chooses to conduct himself in the way of good because the Almighty so commanded)

(נאך דעם ווי ער איז בוחר זיך צו פירן בדרך הטוב ווייל אזוי האט דער אויבערשטער אנגעזאגט)

English translation 301

does he also receive physical and spiritual promises,

באקומט ער אויך יעודים גשמיים ורוחניים,

English translation 302

"life and good".

"את החיים ואת הטוב".

English translation 303

It follows,

קומט אויס,

English translation 304

that in order for there to be the matter of the service of the human being in general,

אז בכדי עס זאל זיין דער ענין פון עבודת האדם בכלל,

English translation 305

and the matter of choice to fulfill the will of God only because the Almighty so commanded

און דער ענין הבחירה צו מקיים זיין רצון ה' נאר ווייל אזוי האט דער אויבערשטער אנגעזאגט

English translation 306

(and not for any inclinations or ulterior motives) –

(און ניט צוליב איזה נטיות ופניות) –

English translation 307

there must be two equal paths,

דארפן זיין צוויי דרכים שוים,

English translation 308

"life and good" and the opposite path,

"את החיים ואת הטוב" און דער דרך ההפכי,

English translation 309

and there must be both the good inclination and the "alien god within you" that has a justified claim

און עס דארף זיין סיי דער יצ"ט און סיי דער "א-ל זר אשר בקרבך" וואס האט א טענה צודקת

English translation 310

(apparently)

(לכאורה)

English translation 311

that "you are thieves",

אז "לסטים אתם",

English translation 312

and this gives the possibility that a Jew, through his service, should choose to conduct himself as the Almighty desires.

און דאס גיט די מעגלעכקייט אז א איד ע"י עבודתו זאל בוחר זיין זיך צו פירן ווי דער אויבערשטער וויל.

English translation 313

[As discussed earlier how this is in the world in general,

[ע"ד ווי גערעדט פריער ווי דאס איז בכללות העולם,

English translation 314

that although "In the beginning, for the sake of Israel",

אז אע"פ וואס "בראשית בשביל ישראל",

English translation 315

it was, however, "by His will He gave it to them" as "an inheritance of nations",

איז אבער געווען "ברצונו נתנה להם" אלס "נחלת גוים",

English translation 316

in order that Jews should conquer it through their service].

בכדי אז אידן זאלן איר כובש זיין ע"י עבודתם].

English translation 317

And in more particularity, this is expressed in the levels within the service of the human being itself:

ובפרטיות יותר שטעלט זיך דאס אויס אין דרגות אין עבודת האדם גופא:

English translation 318

The order in the service of the human being is that one does not immediately come to the level of service for its own sake

דער סדר בעבודת האדם איז אז מ'קומט ניט גלייך צו דער דרגא פון עבודה לשמה

English translation 319

(the perfection of service).

(שלימות העבודה).

English translation 320

As everyone understands by himself:

ווי יעדערער פארשטייט אליין:

English translation 321

Granted, after the study of Torah,

בשלמא לאחרי לימוד התורה,

English translation 322

he knows that the service must be for its own sake;

ווייסט ער אז די עבודה דארף זיין לשמה;

English translation 323

but before he studies Torah,

אבער פאר דעם וואס ער לערנט תורה,

English translation 324

how can he know this? The answer to this is,

ווי קען ער דאס וויסן? איז דער ענטפער אויף דעם,

English translation 325

that also before and as a preparation for the giving of the Torah there was the matter of the precedence of "we will do" to "we will hear",

אז אויך פאר און אלס הקדמה צו מתן תורה איז געווען דער ענין פון הקדמת נעשה לנשמע 40,

English translation 326

service for its own sake

עבודה לשמה

English translation 327

(not for the sake of something else).

(ניט לשם אן אנדער זאך).

English translation 328

But this itself is also a level in service;

אבער דאס גופא איז אויך א דרגא בעבודה;

English translation 329

the order, however, is that one begins with service not for its own sake,

דער סדר איז אבער אז מ'הויבט אן מיט עבודה שלא לשמה,

English translation 330

as the Rambam explains there,

ווי דער רמב"ם איז דארטן 41 מבאר,

English translation 331

that before one reaches the level of "Abraham who loved Me",

אז איידער מ'האלט בא דער דרגא פון "אברהם אוהבי",

English translation 332

service for its own sake,

עבודה לשמה,

English translation 333

one must perform the service not for its own sake,

דארף מען טאן די עבודה שלא לשמה,

English translation 334

"A person should always engage in Torah and commandments not for their own sake",

"לעולם יעסוק אדם בתומ"צ שלא לשמה",

English translation 335

and the reason –

און דער טעם –

English translation 336

"because from not for their own sake, one comes to for their own sake",

"שמתוך שלא לשמה בא לשמה" 42,

English translation 337

until the well-known explanation of this,

ביז ווי דער פירוש הידוע בזה 43,

English translation 338

that the "inner" and inwardness of the service "not for its own sake" is service "for its own sake".

אז דער "תוך" ופנימיות פון דער עבודה "שלא לשמה" איז עבודה "לשמה".

English translation 339

That is, that at the beginning of service,

ד.ה. אז בתחלת העבודה,

English translation 340

when he has not yet completely overcome the claim of the evil inclination,

ווען ער האט נאך ניט אינגאנצן בייגעקומען טענת היצה"ר,

English translation 341

he must perform the service not for its own sake,

דארף ער טאן די עבודה שלא לשמה,

English translation 342

because he has not yet reached the level of service entirely from the aspect of choice because of that which "Who sanctified us with His commandments and commanded us". And only after some time following his service does he come to the level of service for its own sake.

ווארום ער האלט נאך ניט בא דרגת העבודה אינגאנצן מצד הבחירה צוליב דעם וואס "אשר קדשנו במצותיו וצונו". און ערשט כמה זמן לאחרי עבודתו קומט ער צו דער דרגא פון עבודה לשמה.

English translation 343

According to what was explained above, it comes out,

ע"פ המבואר לעיל קומט אויס,

English translation 344

that the opening of the Torah with the book of Genesis,

אז פתיחת התורה מיט ספר בראשית,

English translation 345

beginning from "In the beginning God created the heavens and the earth" –

אנהויבנדיק פון "בראשית ברא אלקים את השמים ואת הארץ" –

English translation 346

"Because the strength of His works He related to His people, to give them the inheritance of the nations, etc." –

"משום כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים כו'" –

English translation 347

expresses the content of the entirety of man's service in the service of clarifications,

גיט ארויס דעם תוכן פון כללות עבודת האדם בעבודת הבירורים,

English translation 348

both the service in clarifying the world,

סיי די עבודה בבירור העולם,

English translation 349

and also the service with oneself,

און סיי די עבודה מיט זיך,

English translation 350

both of which must come through the introduction of "by His will He gave it to them",

וואס ביידע דארפן קומען ע"י ההקדמה פון "ברצונו נתנה להם",

English translation 351

for this gives the possibility for the matter of choice and service to transform it and to reveal in it the will of God –

ווארום דאס גיט די מעגלעכקייט אויף דעם ענין הבחירה ועבודה דאס צו איבערמאכן און אין דעם מגלה זיין רצון ה' –

English translation 352

"the strength of His works",

"כח מעשיו",

English translation 353

"In the beginning God created the heavens and the earth".

"בראשית ברא אלקים את השמים ואת הארץ".

English translation 354

With this is understood the reason why the entire Torah "begins with Genesis"

וואס דערמיט איז פארשטאנדיק דער טעם פארוואס כל התורה איז "פתח בבראשית"

English translation 355

(and not with "This month is for you") –

(און ניט מיט "החודש הזה לכם") –

English translation 356

"Because the strength of His works He related to His people, to give them the inheritance of the nations, etc.",

"משום כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים וכו'",

English translation 357

which gives the strength to a Jew that, not looking at that which there is

וואס דאס גיט דעם כח צו א אידן אז ניט קוקנדיק אויף דעם וואס ס'איז דא

English translation 358

(the claim of) the nations

(טענת) גוים

English translation 359

(that "you are robbers")

(אז "לסטים אתם")

English translation 360

and "the inheritance of the nations" which "by His will He gave it to them"

און "נחלת גוים" וואס "ברצונו נתנה להם"

English translation 361

(in order that there should be the matter of choice and service),

(בכדי עס זאל זיין דער ענין הבחירה ועבודה),

English translation 362

he has the strength from this that "the strength of His works He related to His people" to reveal how "the inheritance of the nations" is connected to the Most High,

האט ער דעם כח דערפון וואס "כח מעשיו הגיד לעמו" צו מגלה זיין ווי "נחלת גוים" איז פארבונדן מיטן אויבערשטן,

English translation 363

"the entire earth is of the Holy One, blessed be He",

"כל הארץ של הקב"ה היא",

English translation 364

and to transform it into a holy land.

און איר איבערמאכן צו אן ארץ הקודש.

English translation 365

All this speaks about the content of man's service which is expressed in the opening of the Torah

וואס כל זה רעדט זיך וועגן דעם תוכן פון עבודת האדם וואס גיט זיך ארויס אין פתיחת התורה

English translation 366

("begins with Genesis") –

("פתח בבראשית") –

English translation 367

the service of clarifying the world,

די עבודה פון בירור העולם,

English translation 368

"the strength of His works He related to His people, to give them the inheritance of the nations". But this speaks about the future –

"כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים". אבער דאס רעדט על שם העתיד –

English translation 369

still before the service in this in actuality.

נאך לפני העבודה בזה בפועל.

English translation 370

Afterwards comes the continuation of the book of Genesis where the Torah begins to tell how the Patriarchs began to carry out the service in actuality of clarifying the land of Canaan –

דערנאך קומט דער המשך פון ספר בראשית וואו די תורה הויבט אן דערציילן ווי די אבות האבן אנגעהויבן דורכפירן די עבודה בפועל פון בירור ארץ כנען –

English translation 371

first through Abraham,

פריער ע"י אברהם,

English translation 372

afterwards through Isaac,

דערנאך ע"י יצחק,

English translation 373

and afterwards through Jacob;

און דערנאך ע"י יעקב;

English translation 374

And "the deed of the Patriarchs is a sign for the children" –

און "מעשה אבות סימן לבנים" –

English translation 375

the deed of the Patriarchs gives strength to their children after this that they should continue the service,

די מעשה אבות גיט כח צו זייערע בנים לאחרי זה אז זיי זאלן ממשיך זיין די עבודה,

English translation 376

until the completion of the service in this –

ביז דער שלימות העבודה בזה –

English translation 377

the conquest of the land of Israel in actuality

כיבוש ארץ ישראל בפועל

English translation 378

(which the Patriarchs did not accomplish),

(וואס דאס האבן די אבות ניט אויפגעטאן),

English translation 379

and from this to make a holy land in actuality and in a revealed way,

און דערפון מאכן ארץ הקודש בפועל ובגלוי,

English translation 380

until –

ביז –

English translation 381

the conquest of the entire world,

כיבוש כל העולם כולו,

English translation 382

whose completion will be in the future redemption.

וואס שלימותה וועט זיין בגאולה העתידה.

English translation 383

Regarding the service of the children, the discussion begins in the book of Exodus,

וואס וועגן דער עבודת הבנים הויבט זיך אן רעדן אין ספר שמות,

English translation 384

which comes after the book of Genesis..

וואס קומט נאך ספר בראשית..

English translation 385

And the explanation:

והביאור:

English translation 386

The difference between the book of Genesis and the book of Exodus is:

דער חילוק צווישן ספר בראשית און ספר שמות איז 44:

English translation 387

The book of Genesis is called "the book of the upright" because "this is the book of Abraham, Isaac, and Jacob who are called upright". For they stood at the ultimate level of elevation:

ספר בראשית ווערט אנגערופן "ספר הישר" ווייל "זה ספר אברהם יצחק ויעקב שנקראו ישרים". וואס זיי זיינען געשטאנען בתכלית העילוי:

English translation 388

A) Their primary service was in the land of Israel,

א) עיקר עבודתם איז געווען אין ארץ ישראל,

English translation 389

as explained in the books that that which the Patriarchs fulfilled the entire Torah before it was given was only while being in the land of Israel,

כמבואר בספרים 45 אז דאס וואס קיימו האבות כל החורה כולה עד שלא ניתנה 46 איז געווען נאר זייענדיק אין ארץ ישראל,

English translation 390

not outside the land

ניט אין חוץ לארץ

English translation 391

[And according to this it is explained how Jacob married two sisters,

[ועפ"ז איז מען מבאר ווי יעקב האט חתונה געהאט מיט שתי אחיות,

English translation 392

even though the Patriarchs fulfilled the entire Torah –

אע"פ וואס קיימו האבות כל התורה כולה –

English translation 393

because this was outside the land].

ווייל דאס איז געווען אין חוץ לארץ].

English translation 394

B) By the Patriarchs the matter of true exile was not applicable,

ב) בא די אבות איז ניט געווען שייך דער ענין פון אמת'ן גלות,

English translation 395

therefore "as long as Joseph was alive –

וואס דערפאר איז "כל זמן שיוסף הי' קיים –

English translation 396

which is until the conclusion of the book of Genesis

וואס דאס איז ביז דער סיום פון ספר בראשית

English translation 397

("and Joseph died") –

("וימת יוסף") –

English translation 398

they did not have the burden of Egypt" *46.

לא הי' להם משוי של מצרים" *46.

English translation 399

However, in the book of Exodus the discussion immediately begins regarding the enslavement of the Jews in the exile of Egypt in actuality –

משא"כ אין ספר שמות הויבט זיך גלייך אן רעדן וועגן דער שעבוד פון אידן אין גלות מצרים בפועל –

English translation 400

"And these are the names of the children of Israel coming to Egypt" –

"ואלה שמות בני ישראל הבאים מצרימה" –

English translation 401

a most great descent.

א ירידה הכי גדולה.

English translation 402

Even when the book of Genesis speaks about the descent of Joseph to Egypt,

אפילו ווען עס רעדט זיך אין ספר בראשית וועגן ירידת יוסף למצרים,

English translation 403

"and Joseph was brought down to Egypt"

"ויוסף הורד מצרימה" 47

English translation 404

(which is the beginning of the descent of the children of Israel to Egypt) –

(וואס דאס איז די התחלה פון ירידת בני ישראל למצרים) –

English translation 405

it speaks there in an exactly opposite order than in the book of Exodus:

רעדט זיך עס דארטן אין א פונקט פארקערטן סדר ווי אין ספר שמות:

English translation 406

After the descent of Joseph to Egypt, the book of Genesis speaks about his ascent from below to above:

לאחרי ירידת יוסף למצרים רעדט זיך אין ספר בראשית וועגן זיין עלי' מלמטה למעלה:

English translation 407

From his being a slave in the prison house,

פון זיין אן עבד בבית האסורים,

English translation 408

he was afterwards elevated and went out from the prison house,

איז ער דערנאך נתעלה געווארן און ארויס פון בית האסורים,

English translation 409

until he was elevated to be a "viceroy to the king",

ביז אז ער איז נתעלה געווארן צו זיין א "משנה למלך" 48,

English translation 410

until –

בין –

English translation 411

"only the throne will I be greater than you". And thus the situation remained until the conclusion of the book of Genesis

אז "רק הכסא אגדל ממך" 49. און אזוי איז געבליבן דער מצב ביזן סיום פון ספר בראשית

English translation 412

("and Joseph died").

("וימת יוסף").

English translation 413

For "as long as one of those who descended to Egypt was alive, the Egyptians did not enslave Israel".

וואס "כל זמן שהי' אחד מהם קיים מאותן שירדו למצרים לא שעבדו המצרים בישראל" 50.

English translation 414

However, in the book of Exodus it speaks about the descent to Egypt in a manner from above to below:

משא"כ אין ספר שמות רעדט זיך וועגן די ירידה למצרים באופן פון מלמעלה למטה:

English translation 415

After the passing of the tribes, the enslavement in the exile of Egypt began,

לאחרי פטירת השבטים האט זיך אנגעהויבן דער שעבוד בגלות מצרים,

English translation 416

and afterwards there was descent after descent in the difficulty of the enslavement, etc.

און דערנאך איז געווען ירידה לאחרי ירידה בקושי השעבוד וכו'.

English translation 417

According to this distinction, it is understandable,

לויט דעם חילוק איז פארשטאנדיק,

English translation 418

that the primary service of refining the lands of the nations began in the Book of Exodus through the service of the Jews in the Egyptian exile,

אז דער עיקר עבודה פון בירור ארצות הגוים האט זיך אנגעהויבן אין ספר שמות דורך די עבודה פון אידן אין גלות מצרים,

English translation 419

unlike the Patriarchs, with whom the true concept of exile was not applicable, and their primary service was in the Land of Israel,

משא"כ די אבות וואס בא זיי איז ניט געווען שייך דער אמת'ער ענין פון גלות און עיקר עבודתם איז געווען אין ארץ ישראל,

English translation 420

therefore with them there was not the completeness of service in this regard. And therefore the Patriarchs only made the preparation for the conquest of the Land of Israel,

איז בא זיי ניט געווען דער שלימות העבודה בזה. און דעריבער האבן די אבות נאר געמאכט די הכנה צו כיבוש ארץ ישראל,

English translation 421

but the conquest itself the Patriarchs did not accomplish,

אבער דער כיבוש אליין האבן די אבות ניט אויפגעטאן,

English translation 422

only their children,

נאר זייערע בנים,

English translation 423

who went through the Egyptian exile etc.

וועלכע זיינען דורכגעגאנגען גלות מצרים וכו'.

English translation 424

And the explanation:

והביאור:

English translation 425

We spoke earlier,

מ'האט גערעדט פריער,

English translation 426

that the completeness of the service of "He has declared to His people the power of His works, to give them the heritage of the nations,"

אז דער שלימות העבודה פון "כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים",

English translation 427

is to accomplish the refinement throughout the entire world,

איז צו אויפטאן דעם בירור בכל העולם כולו,

English translation 428

so that one should prepare all the lands for the concept of the future that the Land of Israel will spread to all the lands,

אזוי אז מ'זאל צוגרייטן כל הארצות צו דעם ענין פון עתידה ארץ ישראל שתתפשט בכל הארצות,

English translation 429

through which one elevates all the lands to a higher level than when they are under the dominion of the nations of the world

וואס דורך דעם הויבט מען אויף כל הארצות צו א העכערע דרגא ווי בשעת זיי זיינען ברשות פון די אוה"ע

English translation 430

(and with this one removes the claim of the nations that "you are robbers").

(און דערמיט נעמט מען אראפ טענת הגוים אז "לסטים אתם").

English translation 431

Which also brings about an elevation in the Land of Israel.

וואס דאס טוט אויף אן עילוי אויך אין ארץ ישראל.

English translation 432

In order to accomplish this, the service must be as per the well-known statement of the Tzemach Tzedek

וואס בכדי דאס אויפטאן דארף זיין די עבודה כפתגם הצ"צ הידוע

English translation 433

(as already printed)

(ווי שוין אפגעדרוקט 51)

English translation 434

to one who wanted to ascend to the Land of Israel –

צו איינעם וואס האט געוואלט עולה זיין לארץ ישראל –

English translation 435

"Make here a Land of Israel!"

"מאַך דא ארץ ישראל"!

English translation 436

Since a Nasi in Israel said this and it was even printed as a directive for generations,

וויבאלד אז א נשיא בישראל האט דאס געזאגט און מ'האט עס נאך אפגעדרוקט אלס א הוראה לדורות,

English translation 437

it is understood and simple that this is not merely a "clever saying," Heaven forbid.

איז מובן ופשוט אז דאס איז ניט סתם א "גלייך ווערטל" ח"ו.

English translation 438

Heaven forbid to say that they commanded to print as a directive for generations a "clever saying" even from an ordinary Jew,

ח"ו צו זאגן אז מ'האט געהייסן אפדרוקן אלס א הוראה לדורות א "גלייך ווערטל" אפילו פון סתם א איד,

English translation 439

all the more so from a Nasi in Israel!

עאכו"כ פון א נשיא בישראל!

English translation 440

Rather, certainly this is a true word with a true content,

נאר זיכער איז דאס אן אמת'ער ווארט מיט אן אמת'ער תוכן,

English translation 441

and a directive for generations for each and every one –

והוראה לדורות לכאו"א –

English translation 442

that a Jew in any place whatsoever in the diaspora,

אז א איד בכל מקום שהוא בחוץ לארץ,

English translation 443

must make there a Land of Israel!

דארף מאכן דארטן ארץ ישראל!

English translation 444

This is an explanation on the general concept of the exile –

וואס דאס איז א ביאור אויף דער כללות ענין הגלות –

English translation 445

that Jews have been scattered in all the places of the world:

וואס אידן זיינען פאנאנדערגעשפרייט געווארן בכל המקומות שבעולם:

English translation 446

Previously, one would explain that the reason for exile is,

אמאל איז מען מבאר אז דער טעם אויף גלות איז,

English translation 447

because we do not currently have the power that while sitting in the Land of Israel we can draw all the holy sparks,

ווייל מ'האט איצטער ניט דעם כח אז זיצנדיק אין ארץ ישראל זאל מען קענען צוציען אלע ניצוצי קדושה,

English translation 448

like it was in the time of Solomon,

ע"ד ווי ס'איז געווען בזמן שלמה,

English translation 449

that "Solomon sat on the throne of the L-rd" and he drew the holy sparks from the entire world,

אז "וישב שלמה על כסא ה'" 52 און ער האט צוגעצויגן די ניצוצי קדושה מכל העולם כולו,

English translation 450

the Queen of Sheba brought him holy sparks etc.

מלכת שבא 53 האט אים געבראכט ניצוצי קדושה וכו'.

English translation 451

And it is like a parable of a large bonfire,

וע"ד משל א מדורה גדולה 54,

English translation 452

which draws to itself

וואס ציט צו זיך צו,

English translation 453

all the sparks that are around it.

אלע ניצוצות וואס זיינען ארום איר 55.

English translation 454

Unlike after the descent into exile, there is only a "small fire" which does not have the power to draw the sparks. Therefore one must himself go to every single place to refine the sparks.

משא"כ לאחרי הירידה בגלות לייכט נאר א "קליינע פייער" וואס האט ניט בכח צוצוציען די ניצוצות. דעריבער דארף מען אליין גיין בכל מקום ומקום צו מברר זיין די ניצוצות.

English translation 455

This explanation, however, is not sufficient,

דער ביאור איז אבער ניט מספיק,

English translation 456

because on the contrary:

ווייל אדרבה:

English translation 457

If you are not a bonfire –

ביסט ניט קיין מדורה –

English translation 458

then become a bonfire in "a mitzvah is a lamp and Torah is light" and then you will draw to yourself all the holy sparks,

איז ווער א מדורה אין "נר מצוה ותורה אור" 56 און דעמולט וועסטו צוציען צו זיך אלע ניצוצי קדושה,

English translation 459

like Solomon did it,

ע"ד ווי שלמה האט עס געטאן,

English translation 460

and you will not need to go there!

און וועסט ניט דארפן גיין אהינצו!

English translation 461

One must say that since Jews were sent into exile in every single place,

מוז מען זאגן אז וויבאלד אידן זיינען געשיקט געווארן אין גלות בכל מקום ומקום,

English translation 462

this is not

איז דאס ניט

English translation 463

(only)

(נאר)

English translation 464

because they do not have the power of a large bonfire, but

צוליב. דעם וואס זיי האבן ניט דעם כח פון א מדורה גדולה, נאר

English translation 465

(also)

(אויך)

English translation 466

because of another reason –

צוליב אן אנדער טעם –

English translation 467

because in every single place the service of "Make here a Land of Israel" must be performed:

צוליב דעם וואס בכל מקום ומקום דארף זיין די עבודה פון "מאַך דאָ ארץ ישראל":

English translation 468

When one is a large bonfire, one can indeed remain in the Land of Israel and draw to oneself all the holy sparks from outside the Land,

בשעת מ'איז א מדורה גדולה קען מען טאקע בלייבן אין ארץ ישראל און צוציען צו זיך אלע ניצוצי קדושה פון חוץ לארץ,

English translation 469

but then one has only the holy sparks,

אבער דעמולט האט מען נאר די ניצוצי קדושה,

English translation 470

unlike the "here"

משא"כ דער "דא"

English translation 471

(of outside the Land)

(פון חוץ לארץ)

English translation 472

remains "here";

בלייבט "דא" 57;

English translation 473

the only way to accomplish that the "here" should become the "here" and should become "Land of Israel",

די איינציקע וועג בכדי אויפטאן אז דער "דא" זאל ווערן אויס "דא" און זאל ווערן "ארץ ישראל",

English translation 474

is to go out in actuality into that "here",

איז צו ארויסגיין בפועל אין דעם "דא",

English translation 475

in every single place in the world,

בכל מקום ומקום שבעולם,

English translation 476

and make from that "here" a "Land of Israel".

און מאכן פון דעם "דא" "ארץ ישראל".

English translation 477

And as discussed above,

וכמדובר לעיל,

English translation 478

that the Almighty desires that initially every place in the world should be "here",

אז דער אויבערשטער וויל אז לכתחילה זאל יעדער מקום בעולם זיין "דא",

English translation 479

"heritage of the nations",

"נחלת גוים",

English translation 480

and Jews through their service should transform the "here"

און אידן ע"י עבודתם זאלן איבערמאכן דעם "דא"

English translation 481

(from "heritage of the nations")

(פון "נחלת גוים")

English translation 482

into "Land of Israel".

צו "ארץ ישראל".

English translation 483

And this is the reason for the exile,

און דאס איז דער טעם אויף דעם גלות,

English translation 484

why Jews have been scattered in all the places of the world –

פארוואס מ'האט פאנאנדערגעשפרייט אידן בכל המקומות שבעולם –

English translation 485

so that in every single place they should accomplish the service of "Make here a Land of Israel". Until in a manner that

בכדי אז בכל מקום ומקום זאלן זיי אויפטאן די עבודה פון "מאך דא ארץ ישראל". ביז אין אן אופן אז

English translation 486

(this becomes a vessel for)

(דאס ווערט א כלי אויף)

English translation 487

the Land of Israel will spread to all the lands.

ארץ ישראל תתפשט בכל הארצות.

English translation 488

According to this, it is understandable

עפ"ז איז פארשטאנדיק,

English translation 489

that by the Patriarchs

אז בא די אבות

English translation 490

(in the Book of Genesis)

(אין ספר בראשית)

English translation 491

the perfection of the service of refining the world was not applicable –

איז ניט געווען שייך דער שלימות העבודה פון בירור העולם –

English translation 492

for the main part of their service was in the Land of Israel and they had no connection with exile;

ווארום עיקר עבודתם איז געווען אין ארץ ישראל און זיי האבן ניט געהאט קיין שייכות מיט גלות;

English translation 493

However, at the time when the Jews entered the Egyptian exile

משא"כ בשעת אידן זיינען אריין אין גלות מצרים

English translation 494

(at the beginning of the Book of Exodus) –

(בתחלת ספר שמות) –

English translation 495

then began the main service of refining the world,

דעמולט האט זיך אנגעהויבן דער עיקר עבודה פון בירור העולם,

English translation 496

to draw down Divinity into the world. And therefore –

ממשיך זיין אלקות אין עולם. און דערפאר –

English translation 497

after the introduction of the Egyptian exile –

לאחרי די הקדמה פון גלות מצרים –

English translation 498

the actual conquest of the Land of Israel could subsequently take place.

האט דערנאך געקענט זיין כיבוש ארץ ישראל בפועל 58.

English translation 499

On the other hand, however, it is understandable that "the deeds of the Patriarchs are a sign for the children":

לאידך גיסא איז אבער פארשטאנדיק אז "מעשה אבות סימן לבנים":

English translation 500

The service of "to give them the inheritance of nations",

די עבודה פון "לתת להם נחלת גוים",

English translation 501

to refine the lands of the nations

מברר זיין די ארצות הגוים

English translation 502

(throughout the world)

(בכל העולם)

English translation 503

and to make "here the Land of Israel",

און מאכן "דא ארץ ישראל",

English translation 504

which began

וואס האט זיך אנגעהויבן

English translation 505

(mainly)

(בעיקר)

English translation 506

in the Egyptian exile and the conquest of the Land of Israel following that –

אין גלות מצרים וכיבוש ארץ ישראל בהמשך לזה –

English translation 507

is indeed a difficult service,

איז דאך א שווערע עבודה,

English translation 508

for "by His will He gave it to them",

ווארום "ברצונו נתנה להם",

English translation 509

the Almighty established that this should be "the inheritance of nations" and that the Jews would need to conquer it through their service;

דער אויבערשטער האט איינגעשטעלט אז דאס זאל זיין "נחלת גוים" און אידן זאלן דאס דארפן כובש זיין ע"י עבודתם;

English translation 510

And likewise, the service within oneself to uproot the "alien god that is within you" –

ועד"ז די עבודה בעצמו צו זיך איינקערן מיט דעם "א-ל זר אשר בקרבך" –

English translation 511

is a difficult service,

איז א שווערע עבודה,

English translation 512

because the Almighty made it so that one has both paths before oneself,

ווייל דער אויבערשטער האט געמאכט אז מ'זאל האבן ביידע דרכים פאר זיך,

English translation 513

the life and the good and the opposite path,

החיים והטוב און דער דרך ההפכי,

English translation 514

in order that there should be a place for choice and for man's service to perform the service for its own sake,

בכדי עס זאל זיין אן ארט אויף בחירה ועבודת האדם צו טאן די עבודה לשמה,

English translation 515

only because "Who has sanctified us with His commandments and commanded us".

נאר ווייל "אשר קדשנו במצותיו וצונו".

English translation 516

Therefore, it is required that before one enters into exile

דעריבער פאדערט זיך אז איידער מ'גייט אריין אין גלות

English translation 517

(Egypt)

(מצרים)

English translation 518

to perform the service –

טאן די עבודה –

English translation 519

one must first have an empowerment in the service.

דארף מען פריער האבן א נתינת כח אין די עבודה.

English translation 520

And this is the content of the Book of Genesis, where it speaks about "the deeds of the Patriarchs",

און דאס איז דער תוכן פון ספר בראשית וואו עס רעדט זיך וועגן "מעשה אבות",

English translation 521

which are "a sign for the children" –

וואס זיינען "סימן לבנים" –

English translation 522

an empowerment for the children:

א נתינת כח צו די בנים:

English translation 523

In the Book of Genesis, it is told about the promise of the Holy One, blessed be He, to the Patriarchs to give the land of Canaan to the Jews,

אין ספר בראשית ווערט דערציילט וועגן הבטחת הקב"ה צו די אבות צו אפגעבן ארץ כנען צו אידן,

English translation 524

and about the actual deeds of the Patriarchs to refine the land of Canaan. Beginning with the service of Abraham,

און וועגן די מעשה אבות בפועל צו מברר זיין ארץ כנען. אנהויבנדיק פון עבודת אברהם,

English translation 525

that despite the fact that "and the Canaanite was then in the land,

אז ניט קוקנדיק אויף דעם וואס "והכנעני אז בארץ,

English translation 526

going and conquering the Land of Israel, etc.",

הולך וכובש את ארץ ישראל כו'",

English translation 527

Abraham performed his service in the land of Canaan,

האט אברהם געטאן זיין עבודה אין ארץ כנען,

English translation 528

"Arise, walk through the land, to its length and to its breadth", etc.,

"קום התהלך בארץ לארכה ולרחבה" 59 וכו',

English translation 529

as a preparation and empowerment for the conquest of the land by the children in the generations after this.

אלס הכנה ונתינת כח צו כיבוש הארץ ע"י הבנים בדורות לאחרי זה 60.

English translation 530

And afterwards, Isaac performed his service in the land of Canaan. And afterwards, Jacob performed his service –

און דערנאך האט יצחק געטאן זיין עבודה אין ארץ כנען. און דערנאך האט יעקב געטאן עבודתו –

English translation 531

"And Jacob dwelt in the land of his father's sojournings, in the land of Canaan",

"וישב יעקב בארץ מגורי אביו בארץ כנען" 61,

English translation 532

making from "the land of Canaan" a matter of commerce,

מאכן פון "ארץ כנען" אן ענין של מסחר,

English translation 533

until –

ביז –

English translation 534

"the land of his father's sojournings".

"ארץ מגורי אביו".

English translation 535

Until one comes to the conclusion of the Book of Genesis,

ביז מ'קומט צום סיום פון ספר בראשית,

English translation 536

where Joseph promises that "and God will surely remember you and bring you up from this land to the land which He swore to Abraham, to Isaac, and to Jacob" –

וואו יוסף איז מבטיח אז "ואלקים פקוד יפקוד אתכם והעלה אתכם מן הארץ הזאת אל הארץ אשר נשבע לאברהם ליצחק וליעקב" 62 –

English translation 537

the Land of Israel.

ארץ ישראל.

English translation 538

And this is all as "the deeds of the Patriarchs" which is a "sign" and preparation and empowerment "for the children" to actually conquer the Land of Israel,

וואס דאס איז אלץ "מעשה אבות" וואס איז א "סימן" והכנה ונתינת כח "לבנים" צו כובש זיין ארץ ישראל בפועל,

English translation 539

and before that –

ולפנ"ז –

English translation 540

the service of refining the land of Egypt.

די עבודה פון בירור ארץ מצרים.

English translation 541

And likewise, regarding man's own service to perform the service for its own sake,

נועד"ז אין עבודת האדם בעצמו צו טאן די עבודה לשמה,

English translation 542

from the aspect of choice –

מצד הבחירה –

English translation 543

one has upon this the empowerment from the Patriarchs,

האט מען אויף דעם די נתינת כח פון די אבות,

English translation 544

beginning with "Abraham My beloved" whose service was for its own sake].

אנהויבנדיק פון "אברהם אוהבי" וואס עבודתו איז געווען לשמה].

English translation 545

And to such an extent is the empowerment from the deeds of the Patriarchs to the children,

ועד כדי כך איז דער נתינת כח פון די מעשה אבות צו די בנים,

English translation 546

that for this the children need not toil at all. As the simple understanding of the matter:

אז דערצו דארפן די בנים אינגאנצן ניט הארעווען. כפשטות הענין:

English translation 547

A father bequeaths to his son from all that he has,

אן אב איז מוריש לבנו מכל אשר לו,

English translation 548

"The father prepared everything through his toil and his service all his days, in all that he did, with all his possessions, etc., and the son comes and inherits all the things that are prepared and standing in the possession of the father, etc." without any toil.

"האב הכין הכל ביגיעתו ועבודתו כל ימיו בכל אשר עשה בכל רכושו כו' ובא הבן ויורש כל הדברים המוכנין ועומדים ברשות האב כו'" בלי שום יגיעה 63.

English translation 549

And as is understood from this expression "the deeds of the Patriarchs are a sign for the children":

וכמובן פון דעם לשון "מעשה אבות סימן לבנים":

English translation 550

When one gives a "sign" for a thing,

בשעת מ'גיט א "סימן" אויף א זאך,

English translation 551

for example:

לדוגמא:

English translation 552

A "sign" of a chapter number in the Book of Psalms

א "סימן" פון א מספר קאפיטל בספר תהלים

English translation 553

[from "the sweet singer of Israel"],

[פון "נעים זמירות ישראל" 64],

English translation 554

or of a page in the Gemara or a verse in the Chumash –

אדער פון א דף אין גמרא אדער א פסוק אין חומש –

English translation 555

even if one does not know what is discussed there,

איז אפילו אויב מ'ווייסט ניט וואס עס רעדט זיך דארטן,

English translation 556

one has a "sign" for the entire matter in its completeness without any toil.

האט מען א "סימן" אויף דעם גאנצן ענין בשלימותו אן קיין שום יגיעה.

English translation 557

So too regarding "the deeds of the Patriarchs are a sign for the children":

אזוי אויך בנוגע צו "מעשה אבות סימן לבנים":

English translation 558

Since they are the children of the Patriarchs,

וויבאלד אז זיי זיינען די בנים פון די אבות,

English translation 559

who inherit all the matters of the Patriarchs –

וועלכע זיינען יורש אלע ענינים פון די אבות –

English translation 560

when they merely hear about the "deeds of the Patriarchs", it becomes a "sign for the children",

איז בשעת זיי דערהערן נאר וועגן די "מעשה אבות" ווערט עס א "סימן לבנים",

English translation 561

that they also have these matters. They only need to know that these are "the deeds of the Patriarchs" of theirs,

אז זיי האבן אויך די ענינים. זיי דארפן נאר וויסן אז דאס זיינען "מעשה אבות" שלו,

English translation 562

for which one also need not have any toil,

וואס אויף דעם דארף מען אויך ניט האבן קיין יגיעה,

English translation 563

because the Jews believe this with faith,

ווייל אידן גלויבן דאס באמונה,

English translation 564

and faith too is by inheritance

וואס אויך אמונה איז בירושה

English translation 565

(which requires no toil),

(וואס דארף ניט קיין יגיעה),

English translation 566

as our Sages, of blessed memory, said: "Believers, children of believers".

כמאחז"ל 65 "מאמינים בני מאמינים".

English translation 567

Together with this, however, it is not the interpretation

ביחד עם זה איז אבער ניט דער פירוש,

English translation 568

that the children can lie down to sleep and be exempt from doing anything because they have everything as an inheritance from their fathers –

אז די בנים קענען זיך לייגן שלאפן און זיינען פטור פון עפעס טאן וויבאלד אז זיי האבן אלץ בירושה מאבותיהם –

English translation 569

rather, the children must utilize the inheritance in actuality through the service of each one in his own category.

נאר די בנים דארפן אויסנוצן די ירושה בפועל ע"י עבודת כל אחד בקב שלו.

English translation 570

That is, together with what is said that "the deeds of the fathers are a sign for the children,"

ד.ה. אז ביחד עם זה וואס מ'זאגט אז "מעשה אבות סימן לבנים",

English translation 571

the fathers bequeath to the children from all that is theirs,

די אבות זיינען מוריש להבנים מכל אשר להם,

English translation 572

one also emphasizes "the deeds of the fathers are a sign for the children,"

איז מען דערביי אויך מדגיש "מעשה אבות סימן לבנים",

English translation 573

where "deed" is

וואס מעשה איז

English translation 574

(also)

(אויך)

English translation 575

from the term "they compel for charity,"

מלשון "מעשין על הצדקה" 66,

English translation 576

from the term of coercion and necessity,

מלשון כפי' והכרח 67,

English translation 577

that is, that also the detail that it is "the deeds of the fathers,"

ד.ה. אז אויך דער פרט אז ס'איז "מעשה אבות",

English translation 578

that the fathers toiled in this with great labor and with hard labor etc.,

אז די אבות האבן אין דעם געהארעוועט בעבודה גדולה ובעבודה קשה וכו',

English translation 579

until the manner of "Abraham who loves Me,"

ביז באופן פון "אברהם אוהבי",

English translation 580

until that they were a chariot for G-dliness all their days etc.

ביז אז זיי זיינען געווען א מרכבה 68 לאלקות כל ימיהם כו'

English translation 581

(as explained in Tanya) –

(כמבואר בתניא 69) –

English translation 582

this too is a "sign for the children,"

איז אויך דאס א "סימן לבנים",

English translation 583

that the children must learn from this,

אז די בנים דארפן זיך דערפון אפלערנען,

English translation 584

that also each one of them must perform his service in his own category.

אז אויך יעדערער פון זיי דארף טאן עבודתו בקב שלו.

English translation 585

From this two things are understood,

וואס דערפון איז מובן צוויי זאכן,

English translation 586

a) that the children can add even more than the fathers,

א) אז די בנים קענען צוגעבן אפילו מער פאר די אבות,

English translation 587

and b) the greatness of the responsibility that the children bear upon themselves,

און ב) דער גודל האחריות וואס די בנים טראגן אויף זיך,

English translation 588

that everyone waits,

אז אלע ווארטן,

English translation 589

and also the fathers who have already completed their service in perfection wait,

און אויך די אבות וואס האבן שוין אפגעטאן עבודתם בשלימות ווארטן,

English translation 590

that they

אז זיי

English translation 591

(the children)

(די בנים)

English translation 592

should complete their service,

זאלן פארענדיקן עבודתם,

English translation 593

and that everyone should already be able to go out of exile!

און מ'זאל שוין אלע קענען ארויסגיין פון גלות!

English translation 594

With this the transition from the book of Genesis to the book of Exodus is understood:

וואס דערמיט איז מובן דער אריבערגאנג פון ספר בראשית צו ספר שמות:

English translation 595

After it is said in the book of Genesis that the service must consist of "the strength of His works He declared to His people, to give them the inheritance of the nations"

לאחרי וואס מ'זאגט אן אין ספר בראשית אז די עבודה דארף באשטיין פון "כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים"

English translation 596

(the refinement of the lands of the nations),

(בירור ארצות הגוים),

English translation 597

and one has for this the powers of "the deeds of the fathers" which are "a sign for the children,"

און מ'האט אויף דעם די כחות פון "מעשה אבות" וועלכע זיינען "סימן לבנים",

English translation 598

until one concludes the book of Genesis with "be strong, be strong, and we will be strengthened,"

ביז אז מ'איז מסיים ספר בראשית מיט "חזק חזק ונתחזק",

English translation 599

three times "be strong,"

דריי מאל "חזק",

English translation 600

for three times constitutes a chazakah,

וואס שלשה פעמים הוי חזקה 70,

English translation 601

and here one says "be strong"

און דא זאגט מען "חזק"

English translation 602

(chazakah)

(חזקה)

English translation 603

three times –

שלשה פעמים –

English translation 604

Then, after this giving of power,

איז לאחרי נתינת כח זה,

English translation 605

one can afterwards enter into the book of Exodus,

קען מען דערנאך אריינגיין אין ספר שמות,

English translation 606

the book of exile,

ספר הגלות,

English translation 607

because one has the powers and the strengthening to perform the service in the darkness of the Egyptian exile.

ווארום מ'האט די כחות און דעם חיזוק צו טאן די עבודה אין דעם חושך פון גלות מצרים.

English translation 608

Furthermore:

נאכמער:

English translation 609

According to Torah, every thing has a preparation. So too regarding the books in the Torah –

ע"פ תורה האט יעדער זאך א הכנה. אזוי אויך בנוגע צו ספרים אין תורה –

English translation 610

one book is a preparation for the book that follows it. And as is customary at a "hadran" on a tractate,

איז איין ספר א הכנה צו דעם ספר שלאחרי זה. און ווי מ'פירט זיך ביי א "הדרן" אויף א מסכת,

English translation 611

that in addition to this that one connects the conclusion of the tractate with its beginning according to the principle of "their end is embedded in their beginning etc.,"

אז נוסף לזה וואס מ'פארבינדט סיום המסכת מיט התחלתה ע"פ הכלל פון "נעוץ סופן בתחלתן כו'" 71,

English translation 612

one also connects it with the beginning of the next tractate,

פארבינדט מען עס אויך מיט תחלת המסכת הבאה,

English translation 613

as we find in many places in the Talmud that it is explained why one tractate is adjacent to the tractate that follows it,

ווי מ'געפינט בכ"מ אין ש"ס 72 אז מ'איז מפרש פארוואס איין מסכת איז בסמיכות צו די מסכת שלאחרי',

English translation 614

and sometimes it is explained that this is because of the connection of the conclusion of the first tractate to the beginning of the second tractate.

און מ'איז אמאל מבאר אז דאס איז מצד דעם קשר פון סיום מסכת הא' לתחלת המסכת הב'.

English translation 615

Based on this it is also understood,

עפ"ז איז אויך מובן,

English translation 616

that the conclusion of the book of Genesis is also a preparation for the beginning of the book of Exodus.

אז דער סיום פון ספר בראשית איז אויך א הכנה צו תחלת ספר שמות.

English translation 617

That is, in addition to this that the entirety of the book of Genesis is a preparation and giving of power for the service in the book of Exodus

ד.ה. נוסף לזה וואס כללות ספר בראשית איז א הכנה ונתינת כח צו די עבודה בספר שמות

English translation 618

(by virtue of "the deeds of the fathers are a sign for the children"),

(מצד "מעשה אבות סימן לבנים"),

English translation 619

in this itself there is here further preparation at the conclusion of the book of Genesis.

איז אין דעם גופא דא נאכמער הכנה בסיום ספר בראשית.

English translation 620

And the concept:

והענין:

English translation 621

Although regarding the service in the Egyptian exile it is discussed generally in the book of Exodus and not in the book of Genesis

אע"פ אז וועגן די עבודה אין גלות מצרים רעדט זיך בכללות אין ספר שמות און ניט אין ספר בראשית

English translation 622

(because the fathers had no connection with exile),

(ווייל די אבות האבן ניט געהאט קיין שייכות מיט גלות),

English translation 623

nevertheless, in particular it is already discussed in the book of Genesis regarding the beginning of the descent into Egypt,

אבער בפרטיות רעדט זיך שוין אין ספר בראשית וועגן די התחלה פון די ירידה אין מצרים,

English translation 624

as a preparation and giving of power

אלס הכנה ונתינת כח

English translation 625

(from the fathers to the children)

(פון די אבות צו די בנים)

English translation 626

for the ultimate descent in the book of Exodus

צו די ירידה בתכלית בספר שמות

English translation 627

[in addition to this that the entire book of Genesis is discussed before the giving of the Torah,

[נוסף לזה וואס גאנץ ספר בראשית רעדט זיך פאר מתן תורה,

English translation 628

when the world stood in a lowly state etc.]:

ווען דער עולם איז געשטאנען במצב ירוד כו']:

English translation 629

The Alter Rebbe explains in Torah Or,

דער אלטער רבי איז מבאר אין תורה אור 73,

English translation 630

that in the Egyptian exile there were two descents

אז אין גלות מצרים זיינען געווען צוויי ירידות

English translation 631

(as alluded to in the double expression "we went down, we went down"):

(כמרומז אין דעם כפל הלשון "ירד ירדנו" 74):

English translation 632

the descent that is stated in Parshat Vayigash,

די ירידה וואס שטייט אין פ' ויגש,

English translation 633

and afterwards a deeper descent that is stated in Parshat Shemot. As is evident from the simple meaning of the verses,

און דערנאך נאך א טיפערע ירידה וואס שטייט בפ' שמות. כמובן מפשטות הכתובים,

English translation 634

that already in Parshat Vayigash when Jacob and his sons descended to Egypt there was for them a descent relative to their state while in the land of Canaan,

אז שוין בפ' ויגש ווען יעקב ובניו האבן יורד געווען למצרים איז בא זיי געווען א ירידה לגבי זייער מצב זייענדיק אין ארץ כנען,

English translation 635

until that the Most High had to say to Jacob "do not fear to descend to Egypt." However, the main descent and the beginning of the actual exile was in Parshat Shemot.

ביז אז דער אויבערשטער האט געדארפט זאגן יעקב'ן "אל תירא מרדה מצרימה" 75. נאר דער עיקר ירידה און די התחלה פון גלות בפועל איז געווען בפ' שמות.

English translation 636

So too the service in the exile

אזוי אויך די עבודה אין גלות

English translation 637

(Egypt)

(מצרים)

English translation 638

in the refinement of the land of Egypt already began at the end of the book of Genesis,

בבירור ארץ מצרים האט זיך שוין אנגעהויבן בסוף ספר בראשית,

English translation 639

as a preparation and giving of power

אלס הכנה ונתינת כח

English translation 640

(from the fathers)

(פון די אבות)

English translation 641

for the perfection of the service in this

צו דער שלימות העבודה בזה

English translation 642

(by the children)

(פון די בנים)

English translation 643

in the book of Exodus:

בספר שמות:

English translation 644

In the book of Exodus it discusses the refinement of the Egyptian exile,

אין ספר שמות רעדט זיך וועגן דער בירור פון גלות מצרים,

English translation 645

and how through this one arrived at the giving of the Torah.

און ווי מ'איז דורך דעם געקומען צו מתן תורה.

English translation 646

And similarly, this preparation and empowerment for this was also present in the first descent to Egypt of Jacob and his sons.

ומעין זה אלס הכנה ונתינת כח לזה איז אויך געווען בא די ערשטע ירידה למצרים פון יעקב ובניו

English translation 647

(In Parshat Vayigash) –

(בפ' ויגש) –

English translation 648

The concept of "And he sent Judah before him... to show the way before him to Goshen,"

דער ענין פון "ואת יהודה שלח לפניו גו' להורות לפניו גשנה" 76,

English translation 649

"To establish for him a house of study from which instruction will go forth."

"לתקן לו בית תלמוד שמשם תצא הוראה" 77.

English translation 650

And this was a novelty,

וואס דאס איז געווען א חידוש,

English translation 651

because the Patriarchs fulfilled the entire Torah only in the Land of Israel, not outside the Land

ווארום די אבות קיימו כל התורה כולה נאר אין ארץ ישראל ניט אין חוץ לארץ

English translation 652

(as above, section 68),

(כנ"ל ס"ח),

English translation 653

however, here Jacob established that even in Goshen in the land of Egypt

משא"כ דא האט יעקב אויפגעטאן אז אפילו אין גושן שבארץ מצרים

English translation 654

(outside the Land)

(חוץ לארץ)

English translation 655

and in the Egyptian exile, one should establish a "house of study from which instruction will go forth,"

ובגלות מצרים זאל מען מתקן זיין א "בית תלמוד שמשם תצא הוראה",

English translation 656

the concept of the study of Torah.

דער ענין פון לימוד התורה.

English translation 657

And "the deeds of the Patriarchs are a sign for the children" –

וואס "מעשה אבות סימן לבנים" –

English translation 658

this is a preparation and empowerment that the Jewish people

דאס איז א הכנה ונתינת כח אז אידן

English translation 659

(in the Book of Exodus)

(בספר שמות)

English translation 660

in the Egyptian exile should be able to have the concept of Torah,

אין גלות מצרים זאלן קענען האבן דעם ענין פון תורה,

English translation 661

as preparation for the Giving of the Torah.

אלס הכנה צו מתן תורה.

English translation 662

Also, the refinement and elevation of the Egyptian exile was in the deeds of the Patriarchs

אויך דער בירור ועלי' פון גלות מצרים איז געווען במעשה אבות

English translation 663

(as a sign and empowerment for the children) –

(אלס סימן ונתינת כח לבנים) –

English translation 664

as explained in the concept of "And Jacob lived in the land of Egypt seventeen years,"

כמבואר בהענין פון "ויחי יעקב בארץ מצרים שבע עשרה שנה" 78,

English translation 665

that even in the land of Egypt he lived a true life,

אז אויך בארץ מצרים האט ער געלעבט חיים אמיתיים 79,

English translation 666

"And he lived" according to the true Torah. Until Rashi explains in his commentary on the Torah

"ויחי" ע"פ תורת אמת. ביז וואנעט אז רש"י איז מפרש בפירושו על התורה 80

English translation 667

(for a five-year-old studying Scripture)

(פאר א בן חמש למקרא)

English translation 668

that "Jacob our father did not die,"

אז "יעקב אבינו לא מת",

English translation 669

and he does not bring the explanation in this that "just as his offspring are alive, so too is he alive,"

און ער ברענגט ניט דער פירוש בזה אז "מה זרעו בחיים אף הוא בחיים" 81,

English translation 670

as the debate on this among the commentators,

ווי די שקו"ט בזה במפרשים 82,

English translation 671

and as will be explained below *82.

וכפי שיתבאר לקמן *82.

English translation 672

From the above, there is also a lesson in the service of man every single day

מהאמור לעיל האט מען אויך א הוראה בעבודת האדם בכל יום ויום

English translation 673

(for "each and every day performs its task"):

(וואס "כל יומא ויומא עביד עבידתי'" 83):

English translation 674

When a Jew sees that according to the Shulchan Aruch he is required to begin his day with the blessing of the Torah and the study of Torah –

בשעת א איד זעט אז ע"פ שו"ע הייסט מען אים אנהויבן זיין טאג ניט מיט ברכת התורה ולימוד התורה –

English translation 675

he can ask the question:

קען ער פרעגן די שאלה:

English translation 676

"Should he not have to begin" his day only with Torah,

"לא הי' צריך להתחיל" זיין טאג נאר מיט תורה,

English translation 677

because all the matters that he does must be according to Torah,

ווארום אלע ענינים וואס ער טוט דארפן דאך זיין ע"פ תורה,

English translation 678

consequently it would be fitting that as soon as he awakens from sleep he should sit and study the Shulchan Aruch

במילא וואלט געפאסט אז גלייך ווי ער כאפט זיך אויף פון שלאף זאל ער זיך זעצן לערנען שולחן ערוך

English translation 679

(or a teacher will study it with him)

(אדער א מלמד וועט עס מיט אים לערנען)

English translation 680

in order to know what he must do.

בכדי צו וויסן וואס ער דארף טאן.

English translation 681

What does he see in practice,

וואס זעט ער בפועל,

English translation 682

that one does not begin the day with the blessing of the Torah and the study of Torah,

אז מ'הויבט אן דעם טאג ניט מיט ברכת התורה ולימוד התורה,

English translation 683

but rather with a matter of acceptance of the yoke –

נאר מיט אן ענין פון קבלת עול –

English translation 684

the recitation of "I give thanks before You, living and enduring King, etc."

אמירת "מודה אני לפניך מלך חי וקיים כו'"

English translation 685

(even before washing the hands)!

(נאך פאר נעגל וואסער)!

English translation 686

To this he says, however –

אויף דעם זאגט ער אבער –

English translation 687

Well! So too did the Giving of the Torah begin with the preface of "we will do and we will hear"

נו! אזוי האט זיך אויך אנגעהויבן מתן תורה מיט הקדמת נעשה לנשמע

English translation 688

(acceptance of the yoke);

(קבלת עול);

English translation 689

but afterwards...

אבער דערנאך...

English translation 690

one must immediately sit and study Torah,

דארף מען זיך גלייך זעצן לערנען תורה,

English translation 691

just as it was at the Giving of the Torah.

אזוי ווי ס'איז געווען בא מתן תורה.

English translation 692

What does he see in practice,

וואס זעט ער בפועל,

English translation 693

that it does not begin! After "I give thanks" there also does not come the blessing of the Torah and the study of Torah,

אז ס'הויבט זיך ניט אָן! נאך "מודה אני" קומט אויך ניט ברכת התורה ולימוד התורה,

English translation 694

rather –

נאר –

English translation 695

the morning blessings,

ברכות השחר,

English translation 696

which speak about worldly matters –

וואו עס רעדט זיך וועגן וועלטישע זאכן –

English translation 697

"Who gives the rooster understanding,"

"הנותן לשכוי בינה",

English translation 698

"Who clothes the naked,"

"מלביש ערומים",

English translation 699

"Who straightens the bent" etc.!

"זוקף כפופים" וכו'!

English translation 700

And this he can also understand with difficulty,

וואס דאס קען ער בדוחק אויך פארשטיין,

English translation 701

because these are the needs of the "small world," that is man,

ווארום דאס זיינען די צרכים פון "עולם קטן" זה האדם 84,

English translation 702

But afterwards he does not sit to study Torah further,

אבער דערנאך זעצט ער זיך ווייטער ניט לערנען תורה,

English translation 703

rather he prays the verses of praise,

נאר ער איז מתפלל פסוקי דזמרה,

English translation 704

which speak about the great world –

וואו עס רעדט זיך וועגן דעם עולם גדול –

English translation 705

about cattle and animals etc. and about the entire world,

וועגן בהמות וחיות וכו' און וועגן כל העולם כולו,

English translation 706

but not about Torah!

אבער ניט וועגן תורה!

English translation 707

Only after all these matters does he come to the Shema,

ערשט לאחרי די אלע ענינים קומט ער צו קריאת שמע,

English translation 708

whose concept is the blessing of the Torah,

וואס ענינו איז ברכת התורה 85,

English translation 709

higher than the blessing of the Torah that one recites in the morning blessings

העכער פאר ברכת התורה וואס מ'מאכט בברכות השחר

English translation 710

(before the verses of praise),

(פאר פסוד"ז),

English translation 711

but also the blessing of the Torah in the morning blessings comes at the end of all the blessings

אבער אויך ברכת התורה בברכות השחר קומט בסוף אלע ברכות

English translation 712

(according to the custom of Chabad).

(כמנהג חב"ד 86).

English translation 713

He does not understand at all how such an order can be,

פארשטייט ער אינגאנצן ניט ווי קען זיין אזא סדר,

English translation 714

that his daily order should begin with worldly matters until with the entire world –

אז זיין סדר היום זאל זיך אנהויבן מיט וועלטישע זאכן ביז מיט די גאנצע וועלט –

English translation 715

everything except Torah?!

אלע זאכן חוץ פון תורה?!

English translation 716

One answers him,

ענטפערט מען אים,

English translation 717

that so too is the order in the Torah,

אז אזוי איז אויך דער סדר אין תורה,

English translation 718

that one begins speaking about the world –

אז מ'הויבט אן רעדן וועגן וועלט –

English translation 719

"In the beginning God created the heavens and the earth,"

"בראשית ברא אלקים את השמים ואת הארץ",

English translation 720

and only later about Torah and commandments,

און ערשט שפעטער וועגן תורה ומצוות,

English translation 721

and Rashi asks the same question:

און רש"י פרעגט די זעלבע שאלה:

English translation 722

"Should the Torah not have begun except from 'This month is for you,' which is the first commandment that Israel was commanded, and what reason did He open with 'In the beginning'?" And he answers:

"לא הי' צריך להתחיל את התורה אלא מהחודש הזה לכם שהיא מצוה ראשונה שנצטוו בה ישראל ומה טעם פתח בבראשית"? און פארענטפערט:

English translation 723

"Because of 'the strength of His works He declared to His people, to give them the inheritance of the nations,'

"משום כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים,

English translation 724

so that if the nations of the world say to Israel, 'You are robbers, for you conquered the lands of the seven nations,'

שאם יאמרו אומות העולם לישראל לסטים אתם שכבשתם ארצות שבעה גוים,

English translation 725

they say to them, 'All the earth belongs to the Holy One, blessed be He,

הם אומרים להם כל הארץ של הקב"ה היא,

English translation 726

He created it and gave it to whomever was upright in His eyes; by His will He gave it to them, and by His will He took it from them and gave it to us.'"

הוא בראה ונתנה לאשר ישר בעיניו ברצונו נתנה להם וברצונו נטלה מהם ונתנה לנו".

English translation 727

What from this we also have the answer regarding the order of the daily service that does not begin with Torah,

וואס דערפון האט מען אויך דעם ענטפער בנוגע צו דער סדר העבודה בכל יום וואס הויבט זיך אן ניט מיט תורה,

English translation 728

but with prayer concerning worldly matters:

נאר מיט תפלה וועגן עניני העולם:

English translation 729

The ultimate intention is,

תכלית הכוונה איז,

English translation 730

that he should indeed perform the service in the world,

אז ער זאל טאקע טאן די עבודה אין עולם,

English translation 731

to reveal how the world is connected with the Supreme One,

צו מגלה זיין ווי עולם איז פארבונדן מיט דעם אויבערשטן,

English translation 732

"The whole earth is of the Holy One, blessed be He,"

"כל הארץ של הקב"ה היא",

English translation 733

"In the beginning God created the heavens and the earth."

"בראשית ברא אלקים את השמים ואת הארץ".

English translation 734

And therefore he must begin with the morning blessings concerning worldly matters

און דעריבער דארף ער אנהויבן מיט ברכות השחר וועגן עניני העולם

English translation 735

(in his small world),

(בעולם קטן שלו),

English translation 736

and then the verses of praise,

און דערנאך פסוקי דזמרה,

English translation 737

concerning the great world –

וועגן דעם עולם גדול –

English translation 738

which the prayers

וואס די תפלות

English translation 739

(that speak about worldly matters)

(וואס רעדן וועגן עניני העולם)

English translation 740

give him strength so that afterwards when he goes out "from the synagogue to the study hall"

גיבן אים כח אז דערנאך ווען ער גייט ארויס "מביהכנ"ס לביהמ"ד" 87

English translation 741

(after prayer and Torah)

(לאחרי התפלה והתורה)

English translation 742

into the world to "conduct himself with the way of the land,"

אין וועלט צו "הנהג בהן מנהג דרך ארץ" 88,

English translation 743

he should know how to engage in the world

זאל ער וויסן ווי צו אויפטאן אין וועלט

English translation 744

(in "the inheritance of the nations")

(אין "נחלת גוים")

English translation 745

and there reveal Divinity,

און דארטן מגלה זיין אלקות,

English translation 746

"the power of His works" that "He told to His people."

"כח מעשיו" וואס "הגיד לעמו".

English translation 747

In the manner that the Torah begins with "the power of His works He told to His people to give them the inheritance of the nations,"

בדוגמא ווי תורה הויבט אן מיט "כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים",

English translation 748

and with "the deeds of the fathers,"

און מיט "מעשה אבות",

English translation 749

so that he should know and have strength to afterwards perform the service in the world.

בכדי ער זאל וויסן און האבן כח צו דערנאך טאן די עבודה בעולם.

English translation 750

What this is the instruction for each and every day from the transition of the book of Genesis to the book of Exodus –

וואס דאס איז די הוראה בכל יום ויום פון דעם איבערגאנג פון ספר בראשית צו ספר שמות –

English translation 751

that from the opening of the Torah with "In the beginning,"

אז פון פתיחת התורה מיט "בראשית",

English translation 752

"the power of His works He told to His people to give them the inheritance of the nations" and the deeds of the fathers,

"כח מעשיו הגיד לעמו לתת להם נחלת גוים" און מעשה אבות,

English translation 753

until the conclusion of the book "Be strong, be strong, and we will be strengthened,"

ביז דער סיום הספר "חזק חזק ונתחזק",

English translation 754

one has the strength to enter into exile

האט מען כח צו אריינגיין אין גלות

English translation 755

(that is in the book of Exodus),

(שבספר שמות),

English translation 756

into the world

אין וועלט

English translation 757

("conduct yourself with the way of the land")

("הנהג בהן מנהג דרך ארץ")

English translation 758

and there to perform the service of refining the world.

און דארטן אויפטאן די עבודה פון בירור העולם.

English translation 759

What when one knows that one has the strength from "the deeds of the fathers,"

וואס בשעת מ'ווייסט אז מ'האט אויף דעם כח פון "מעשה אבות",

English translation 760

it gives even more preciousness in the service during the time of exile of the study of Torah,

גיט עס צו נאכמער יוקר אין די עבודה בזמן הגלות פון לימוד התורה,

English translation 761

and great is study that brings to action,

וגדול לימוד שמביא לידי מעשה 89,

English translation 762

in the manner of "the deeds of the fathers are a sign for the children."

בדוגמא ווי "מעשה אבות סימן לבנים".

English translation 763

And this becomes a part of our deeds and our service during the time of exile upon which depends the true and complete redemption through our righteous Messiah,

און דאס ווערט א חלק פון מעשינו ועבודתינו במשך זמן הגלות וואס אין דעם איז תלוי די גאולה האמיתית והשלימה ע"י משיח צדקנו,

English translation 764

speedily in our days, literally.

במהרה בימינו ממש.

English translation 765

The perfection of the matters discussed above –

דער שלימות פון די ענינים המדוברים לעיל –

English translation 766

"to give them the inheritance of the nations" and the giving of the Torah –

"לתת להם נחלת גוים" און מתן תורה –

English translation 767

will be in the true and complete redemption.

וועט דאך זיין בגאולה האמיתית והשלימה.

English translation 768

What in connection with the redemption there is a special matter connected with the women and daughters of Israel,

וואס בקשר מיט די גאולה איז דא אן ענין מיוחד פארבונדן מיט נשי ובנות ישראל,

English translation 769

which on this Shabbat there occurs a gathering of the women and daughters of Israel.

וואס בשבת זה קומט פאר א כינוס פון נשי ובנות ישראל.

English translation 770

In the recent years,

אין די שנים האחרונות,

English translation 771

and especially in the most recent farbrengens one storms –

און ספעציעל. אין די התוועדויות הכי אחרונות שטורעמט מען –

English translation 772

"Until when" will the exile still continue,

"עד מתי" וועט זיך נאך ציען דער גלות,

English translation 773

"all the ends have already passed,"

ס'איז שוין "כלו כל הקיצין" 90,

English translation 774

and after the multitude of effort and service,

און לאחרי דער ריבוי ההשתדלות והעבודה,

English translation 775

according to ability and even more than ability,

כפי היכולת און נאכמער מהיכולת,

English translation 776

it has still not come. Therefore one seeks to add even more in the service of Torah and commandments in order to already be freed from exile and bring the redemption.

איז עדיין לא בא. דעריבער זוכט מען מוסיף זיין נאכמער אין די עבודה בתומ"צ בכדי שוין פטור ווערן פון גלות און ברענגען די גאולה.

English translation 777

However, in this one did not place

דערביי האט מען אבער ניט געלייגט

English translation 778

(for some reason)

(מאיזה סיבה)

English translation 779

a very strong attention on the special mission that the women and daughters of Israel have

א גאר שטארקע שימת לב אויף די שליחות מיוחדת וואס נשי ובנות ישראל האבן

English translation 780

(more than men)

(מער ווי אנשים)

English translation 781

in bringing the true and complete redemption.

אין ברענגען די גאולה האמיתית והשלימה.

English translation 782

It is self-understood that the arousal to bring the redemption through adding in Torah and commandments –

ס'איז זעלבסטפארשטענדלעך אז די התעוררות צו ברענגען די גאולה ע"י הוספה בתומ"צ –

English translation 783

like the involvement in the well-known "ten campaigns" – is

ווי די התעסקות אין די "עשרה מבצעים" הידועים – איז

English translation 784

(for the most part)

(רובו ככולו)

English translation 785

relevant to all Jews,

שייך צו אלע אידן,

English translation 786

whether men,

סיי אנשים,

English translation 787

whether women and daughters.

סיי נשים ובנות.

English translation 788

And even the "campaign of tefillin,"

ואפילו "מבצע תפילין",

English translation 789

which the commandment is only upon men,

וואס די מצוה איז נאר אויף אנשים,

English translation 790

in this also women have a part,

האבן אין דעם אויך נשים א חלק,

English translation 791

as is understood from the words of our sages of blessed memory that "women through what do they merit? Through bringing their sons to the synagogue and their husbands to the study hall and waiting for their husbands until they come from the study hall,"

כמובן פון דברי חז"ל 91 אז "נשים במאי זכיין באקרויי בנייהו לבי כנישתא ובאתנויי גברייהו בי רבנן ונטרין לגברייהו עד דאתו מבי רבנן",

English translation 792

and since she is a helper to her son or to her husband that he should engage in Torah,

און וויבאלד אז זי איז עוזרת לבנה או לבעלה שיעסוק בתורה,

English translation 793

and so too regarding laying tefillin,

ועד"ז צו לייגן תפילין,

English translation 794

she shares the reward with them.

איז זי חולקת שכר עמהם.

English translation 795

And furthermore, the main point:

ועוד ועיקר:

English translation 796

"Campaigns" does not mean that one should oneself fulfill the commandment,

"מבצעים" הייסט ניט אז מ'זאל אליין מקיים זיין די מצוה,

English translation 797

the commandment of tefillin and the like,

מצות תפילין וכיו"ב,

English translation 798

rather that one should influence that

נאר מ'זאל משפיע זיין אז

English translation 799

(also)

(אויך)

English translation 800

others should fulfill it. And this applies both to men and to women regarding all ten campaigns

אנדערע זאלן דאס מקיים זיין. און דאס איז שייך בין לאנשים ובין לנשים בנוגע צו אלע עשרה מבצעים

English translation 801

(even a commandment that one is not oneself obligated in it).

(אפילו א מצוה וואס מ'איז אליין ניט מחוייב בה).

English translation 802

And on the contrary:

ואדרבה:

English translation 803

One sees in practice that sometimes women and daughters

מ'זעט בפועל אז אמאל קענען נשים ובנות

English translation 804

(a mother,

(א מוטער,

English translation 805

a sister,

א שוועסטער,

English translation 806

an older sister and even a younger sister,

אן עלטערע שוועסטער און אפילו א אינגערע שוועסטער,

English translation 807

or a daughter)

אדער א טאכטער)

English translation 808

can influence a male more that he should lay tefillin than the influence of another male

משפיע זיין מער אויפן מאנסביל אז ער זאל לייגן תפילין ווי די השפעה פון א צווייטן מאנסביל

English translation 809

(a father,

(א פאטער,

English translation 810

a brother or a son).

א ברודער אדער א זון).

English translation 811

So too the three campaigns that are primarily related to women,

אזוי אויך די שלשה מבצעים וואס זיינען שייך בעיקר צו נשים,

English translation 812

candles of the holy Shabbat,

נרות שבת קודש,

English translation 813

kashrut of eating and drinking and family purity –

כשרות האכילה ושתי' וטהרת המשפחה –

English translation 814

have a relevance also to men,

האבן א שייכות אויך לאנשים,

English translation 815

of course simply. In order to kindle "the candle of his home" –

כמובן בפשטות. בכדי אנצינדן "נר ביתו" –

English translation 816

one needs a home and a room where Jews live,

דארף מען דאך א בית וחדר וואו עס לעבן אידן,

English translation 817

also the man. In addition to that which "both men and women are obligated to have a lit candle in their homes on Shabbat, except that women are more admonished regarding it, etc."

אויך דער איש. נוסף לזה וואס "אחד האנשים ואחד הנשים חייבים להיות בבתיהם נר דלוק בשבת אלא שהנשים מוזהרות בו יותר כו'" 92.

English translation 818

And likewise regarding kashrut and family purity,

ועד"ז בנוגע צו כשרות און טהרת המשפחה,

English translation 819

they have, of course, a relevance also to men.

האבן זיי כמובן א שייכות אויך צו אנשים.

English translation 820

This is, however, all the arousal to hasten the redemption through adding in Torah and mitzvot –

דאס איז אבער אלץ די התעוררות צו ממהר זיין די גאולה ע"י הוספה בתומ"צ –

English translation 821

as through the ten campaigns and the like –

ווי דורך די עשרה מבצעים וכיו"ב –

English translation 822

as this is relevant to all Jews

ווי דאס איז שייך צו אלע אידן

English translation 823

(men and women).

(אנשים ונשים).

English translation 824

In addition, however, there is a special mission that was assigned specifically to women to bring the true and complete redemption,

דערצו איז אבער דא א שליחות מיוחדת וואס מ'האט אפגעגעבן ספעציעל צו נשים צו ברענגען די גאולה האמיתית והשלימה,

English translation 825

to which attention was not paid.

וואס דערצו האט מען ניט משים לב געווען.

English translation 826

That is, in addition to that which they participate in the involvement in the aforementioned campaigns,

ד.ה. אין צוגאב צו דעם וואס זיי נעמען איינטייל אין דער התעסקות אין די מבצעים הנ"ל,

English translation 827

and especially in the three campaigns

ובמיוחד אין די שלשה מבצעים

English translation 828

(in which they are not particularly distinguished from the men,

(וואס אין דעם זיינען זיי ניט ספעציעל אויסגעטיילט פון די אנשים,

English translation 829

because the men also engage in them) –

ווארום אויך די אנשים טוען אין דעם) –

English translation 830

they were given a special role in bringing the redemption,

האט מען זיי אפגעגעבן א ספעציעלן תפקיד אין ברענגען די גאולה,

English translation 831

which was not given to men,

וועלכן מ'האט ניט אפגעגעבן צו אנשים,

English translation 832

as will be explained further.

ווי ווייטער ערקלערט.

English translation 833

Now –

וועט מען איצטער –

English translation 834

especially since on this Shabbat a gathering of Jewish women and girls takes place –

בפרט אז בשבת זה קומט פֿאָר א כינוס פון נשי ובנות ישראל –

English translation 835

we will speak about several points in this,

רעדן עטלעכע נקודות אין דעם,

English translation 836

so that one may

על מנת אז מ'זאל

English translation 837

(and one can)

(און מ'קען)

English translation 838

add on one's own an expanded explanation,

אליין צוגעבן אין דעם הרחב ביאור,

English translation 839

each one according to her situation,

כל אחת ואחת לפי מצבה,

English translation 840

and the main thing –

און דער עיקר –

English translation 841

the fulfillment of the matters in practice.

קיום הדברים בפועל.

English translation 842

Our sages, of blessed memory, say that "in the merit

חז"ל זאגן 93 אז "בשכר

English translation 843

(in the merit)

(בזכות 94)

English translation 844

of the righteous women who were in that generation, Israel were redeemed from Egypt",

נשים צדקניות שהיו באותו הדור נגאלו ישראל ממצרים",

English translation 845

through that which the women sacrificed themselves with joy and a good heart to establish homes in Israel,

דורך דעם וואס די נשים האבן זיך מוסר נפש געווען בשמחה ובטוב לבב צו אויפשטעלן בתים בישראל,

English translation 846

sons and daughters of Israel,

בני ובנות ישראל,

English translation 847

"the hosts of the L-rd",

"צבאות השם" 95,

English translation 848

not looking at all the difficulties of the exile of Egypt and the decree of Pharaoh etc.,

ניט קוקנדיק אויף די אלע שוועריקייטן פון גלות מצרים און גזירת פרעה וכו',

English translation 849

and at the pain of pregnancy and the pain of childbirth and the pain of raising children etc.,

און אויף דעם צער עיבור וצער לידה וצער חינוך וכו',

English translation 850

learning from Shifrah and Puah who, not looking at the decree of Pharaoh, endeavored for "and they kept the children alive" and in their merit –

אפלערנענדיק זיך פון שפרה ופועה וואס ניט קוקנדיק אויף גזירת פרעה האבן זיי זיך משתדל געווען אויף "ותחיין את הילדים" 96 ובזכות זה –

English translation 851

"and He made for them houses",

"ויעש להם בתים" 97,

English translation 852

"houses of priesthood and Levite and royalty",

"בתי כהונה ולוי' ומלכות" 98,

English translation 853

And as explained in the Gemara in detail how far the women of Israel endeavored and sacrificed themselves to have children,

וכמבואר בגמרא 99 בפרטיות ווי ווייט די נשים בישראל האבן זיך משתדל ומוסר נפש געווען צו האבן קינדער,

English translation 854

"when the time of their births arrives, they go and give birth in the field etc.",

"כיון שמגיע זמן מולדיהן הולכות ויולדות בשדה כו'",

English translation 855

and they did this without calculations of how they would guard and feed the children,

און זיי האבן דאס געטאן אן חשבונות ווי מ'וועט היטן און שפייזן די קינדער,

English translation 856

relying upon the Almighty,

פארלאזנדיק זיך אויפן אויבערשטן,

English translation 857

as it was in practice that the Almighty guarded and fed them –

ווי ס'איז געווען בפועל אז דער אויבערשטער האט זיי געהיט און געשפייזט –

English translation 858

"He gathers for them two cakes, one of oil and one of honey,

"מלקט להן שני עגולין אחד של שמן ואחד של דבש,

English translation 859

as it is said, 'And He suckled him with honey from the rock and oil etc.'" And because of this the children grew up to be such children that "when the Holy One, blessed be He, revealed Himself at the sea, they recognized Him first",

שנאמר 100 וינקהו דבש מסלע ושמן וגו'". און צוליב דעם זיינען די קינדער אויסגעוואקסן אזוינע קינדער וואס "כשנגלה הקב"ה על הים הם הכירוהו תחלה",

English translation 860

even before Moses and Aaron etc.!

נאך פאר משה ואהרן וכו'!

English translation 861

And in the reward and merit of these righteous women "Israel were redeemed from Egypt",

און בשכר וזכות נשים צדקניות אלו "נגאלו ישראל ממצרים",

English translation 862

all Jews,

אלע אידן,

English translation 863

also Moses and Aaron and all the men.

אויך משה ואהרן וכל האנשים.

English translation 864

And the explanation of this,

והפירוש בזה,

English translation 865

for seemingly the Jews already had a promise from the Almighty that "and after that they will go out etc.",

דלכאורה האבן אידן בלאו הכי געהאט א הבטחה פון דעם אויבערשטן אז "ואחרי כן יצאו גו'" 101,

English translation 866

"and I will surely bring you up",

"ואנכי אעלך גם עלה" 102,

English translation 867

"and G-d will surely remember you and bring you up from this land etc.",

"ואלקים פקד יפקד אתכם והעלה אחכם מן הארץ הזאת גו'" 103,

English translation 868

so what is added through the merit of the righteous women? The explanation of this is

איז וואס קומט צו על ידי הזכות פון די נשים צדקניות? איז דער פירוש בזה

English translation 869

(as explained in the commentaries),

(כמבואר במפרשים 104),

English translation 870

that in the merit of the righteous women Israel were redeemed from Egypt before their time,

אז בזכות הנשים צדקניות נגאלו ישראל ממצרים קודם זמנם,

English translation 871

because through their self-sacrifice to raise children,

ווייל דורך זייער מס"נ צו אויפשטעלן קינדער,

English translation 872

"and when they grow up, they come in droves to their homes" and they completed the hard labor,

"וכיון שמתגדלין באין עדרים עדרים לבתיהן" און זיי האבן משלים געווען די עבודה קשה,

English translation 873

because of which the difficulty of the bondage caused the exile of Egypt to last only two hundred and ten years and not four hundred years.

וואס צוליב קושי השעבוד האט גלות מצרים געדויערט נאר רד"ו שנה ניט ארבע מאות שנה 105.

English translation 874

From this we learn regarding the holy special mission of the Jewish women and girls of our generation –

דערפון האט מען דעם לימוד בנוגע צו דער הייליקער שליחות מיוחדת פון נשי ובנות ישראל פון אונזער דור –

English translation 875

the generation of the heels of Mashiach –

דרא דעקבתא דמשיחא –

English translation 876

to bring the redemption:

צו ברענגען די גאולה:

English translation 877

Just as it was in the exile of Egypt that "in the reward

כשם ווי ס'איז געווען בגלות מצרים אז "בשכר

English translation 878

(in the merit)

(בזכות)

English translation 879

of the righteous women who were in that generation, Israel were redeemed from Egypt",

נשים צדקניות שהיו באותו הדור נגאלו ישראל ממצרים",

English translation 880

so it is also in every generation.

אזוי איז עס אויך בכל דור ודור 106.

English translation 881

And especially is this regarding the generation of the heels of Mashiach –

ובמיוחד איז דאס בנוגע צו דעם דרא דעקבתא דמשיחא –

English translation 882

the present generation –

דער איצטיקער דור –

English translation 883

which is a reincarnation of the generation of Egypt –

וואס איז א גלגול פון דור מצרים 107 –

English translation 884

that in the merit of the Jewish women in our generation, the Jews will go out

אז בזכות פון נשי ישראל בדורנו זה וועלן אידן ארויסגיין

English translation 885

(more quickly)

(שנעלער)

English translation 886

from this exile.

פון דעם גלות.

English translation 887

From this is understood the greatness of the merit and the greatness of the responsibility of the women in our generation –

וואס דערפון איז מובן דער גודל הזכות וגודל האחריות פון די נשים בדורנו זה –

English translation 888

being those who have the power to hasten the true and complete redemption for themselves,

זייענדיק די וואס האבן בכח צו ממהר זיין די גאולה האמיתית והשלימה פאר זיך אליין,

English translation 889

for their husbands and children and families,

פאר זייערע מענער און קינדער און משפחות,

English translation 890

and for the entire Jewish people and for the entire world!

און פאר גאנץ כלל ישראל און פאר כל העולם כולו!

English translation 891

And the manner in which they do this –

און דער אופן ווי זיי טוען דאס אויף –

English translation 892

is through learning from the conduct of the righteous women in Egypt:

איז דורך דעם וואס זיי לערנען זיך אפ פון דער הנהגה פון די נשים צדקניות במצרים:

English translation 893

They fulfill their holy role to establish "the legions of Hashem,"

זיי זיינען ממלא זייער תפקיד קדוש צו אויפשטעלן "צבאות השם",

English translation 894

sons and daughters in Israel who engage in Torah and commandments,

בנים ובנות בישראל העוסקים בתורה ובמצוות,

English translation 895

and they do this with joy and with a good heart,

און זיי טוען דאס בשמחה ובטוב לבב,

English translation 896

even if this is connected with difficulties,

אפילו אויב דאס איז פארבונדן מיט שוועריקייטן,

English translation 897

the pain of pregnancy and the pain of childbirth and the pain of raising children,

צער עיבור וצער לידה וצער חינוך,

English translation 898

and one may have doubts about where one will have food for the children, etc.

און מ'האט אפשר ספיקות וואו וועט מען האבן שפייז פאר די קינדער וכו'.

English translation 899

Because one learns from the women in Egypt,

ווייל מ'לערנט זיך אפ פון די נשים במצרים,

English translation 900

that not looking at the decrees and difficulties in the exile of Egypt where they stood in opposition to the birth of sons,

אז ניט קוקנדיק אויף די גזירות און שוועריקייטן בגלות מצרים וואו מ'האט זיך געשטעלט בהתנגדות צו לידת בנים,

English translation 901

and not looking at the concerns of who will watch and feed the children,

און ניט קוקנדיק אויף די חששות ווער וועט היטן און שפייזן די קינדער,

English translation 902

they sacrificed themselves in order to establish "the legions of Hashem" –

האבן זיי זיך מוסר נפש געווען בכדי אויפשטעלן "צבאות ה'" –

English translation 903

all the more so in our generation,

עאכו"כ בדורנו זה,

English translation 904

when we do not have the decrees,

ווען מ'האט ניט די גזירות,

English translation 905

and we are even assisted in this,

און מ'איז נאך מסייע דערצו,

English translation 906

one must certainly fulfill this with joy and with a good heart.

דארף מען זיכער דאס מקיים זיין בשמחה ובטוב לבב 108.

English translation 907

And in a broader sense, the lesson from this is,

ובמובן רחב יותר איז דער לימוד דערפון,

English translation 908

not only regarding raising one's own children,

ניט נאר בנוגע צו אויפשטעלן אייגענע קינדער,

English translation 909

but also to occupy oneself with Jews around oneself and bring them closer to Judaism,

נאר אויך זיך צו פארנעמען מיט אידן ארום זיך און זיי צוברענגען נעענטער צו אידישקייט,

English translation 910

and through this to reveal that they are "the legions of Hashem."

און דורך דעם מגלה זיין ווי זיי זיינען "צבאות השם".

English translation 911

And through this, the women in our generation have the power to hasten the true and complete redemption.

און דורך דעם האבן די נשים בדורנו דעם כח צו ממהר זיין די גאולה האמיתית והשלימה.

English translation 912

We also seek a connection of this with the current Torah portion,

מ'זוכט דאך אויך א קשר דערפון מיט היינטיקער פרשה,

English translation 913

when it occurs,

ווען עס קומט פאר,

English translation 914

by Divine providence,

בהשגחה פרטית,

English translation 915

the gathering of the women and daughters of Israel. The Almighty helps and one finds that the aforementioned matter is further emphasized in the current Torah portion:

דער כינוס פון נשי ובנות ישראל. העלפט דער אויבערשטער און מ'געפינט אז דער ענין הנ"ל ווערט נאכמער אונטערשטראכן אין היינטיקער פרשה:

English translation 916

In the words of Jacob to Joseph before his death "And I, when I came from Padan, Rachel died upon me in the land of Canaan on the way, when there was still a stretch of land to come to Ephrath, and I buried her there on the way to Ephrath, which is Bethlehem" –

בדברי יעקב ליוסף לפני מותו 109 "ואני בבואי מפדן מתה עלי רחל בארץ כנען בדרך בעוד כברת ארץ לבא אפרתה ואקברה שם בדרך אפרת היא בית לחם" –

English translation 917

Rashi explains,

איז רש"י 110 מפרש,

English translation 918

that this comes in continuation of Jacob's request to Joseph "And I will lie with my fathers, and you shall carry me out of Egypt and bury me in their burial place":

אז דאס קומט בהמשך צו בקשת יעקב ליוסף "ושכבתי עם אבותי ונשאתני ממצרים וקברתני בקבורתם" 111:

English translation 919

"And although I trouble you to take me to be buried in the land of Canaan, and I did not do so for your mother, for she died near Bethlehem, etc.,

"ואע"פ שאני מטריח עליך להוליכני להקבר בארץ כנען ולא כך עשיתי לאמך שהרי מתה סמוך לבית לחם כו',

English translation 920

to take her and bury her in Hebron, etc.,

להוליכה ולקברה בחברון כו',

English translation 921

and I did not even bring her to Bethlehem to bring her into the land (and it is known the discussion about this among the commentators what Rashi means by 'to bring her into the land') and I know that you have a grievance against me,

ולא הולכתי' אפילו לבית לחם להכניסה לארץ וכידוע די שקו"ט בזה אין מפרשים 112 וואס מיינט רש"י מיט "להכניסה לארץ") וידעתי שיש בלבך עלי,

English translation 922

but know that by the word of the Almighty I buried her there so that she would be a help for her children when Nebuzaradan would exile them and they would pass by that place,

אבל דע לך שע"פ הדיבור קברתי' שם שתהא לעזרה לבני' כשיגלה אותם נבוזראדן והיו עוברים דרך שם,

English translation 923

Rachel would go out on her grave and cry and beg for mercy for them, as it is said 'A voice is heard in Ramah, etc.' and the Holy One, blessed be He, answers her 'There is reward for your work, says Hashem, etc. and the children shall return to their border.'"

יצאת רחל על קברה ובוכה ומבקשת עליהם רחמים שנאמר 113 קול ברמה נשמע וגו' והקב"ה משיבה יש שכר לפעולתך נאם ה' וגו' ושבו בנים לגבולם".

English translation 924

From this one sees the aforementioned matter

דערפון זעט מען דעם ענין הנ"ל

English translation 925

(as it was with the women in Egypt and the women in every generation,

(ווי ס'איז געווען בא די נשים במצרים און די נשים בכל דור ודור,

English translation 926

until in our generation),

ביז בדורנו זה),

English translation 927

that specifically a woman in Israel –

אז דוקא אן אשה בישראל –

English translation 928

Rachel –

רחל –

English translation 929

has the power to bring the redemption,

האט בכח צו ברענגען דיי גאולה,

English translation 930

as she accomplished through her prayer,

ווי זי האט אויסגעפירט ע"י תפלתה,

English translation 931

that the Almighty says "and the children shall return to their border."

אז דער אויבערשטער זאגט "ושבו בנים לגבולם".

English translation 932

And to such an extent is her power great,

ועד כדי כך איז כחה גדול,

English translation 933

that it is stated in the Midrash,

אז עס שטייט אין מדרש 114,

English translation 934

that after the destruction of the First Temple, the Almighty said to Jeremiah the prophet "Go and call Abraham, Isaac, and Jacob and Moses from their graves, for they know how to weep" and they would ask the Almighty to nullify the decree. And all their efforts did not help

אז לאחרי חורבן בית ראשון האט דער אויבערשטער געזאגט לירמי' הנביא "לך וקרא לאברהם ליצחק וליעקב ומשה מקבריהם שהם יודעים לבכות" און זיי וועלן בעטן באם אויבערשטן צו מבטל זיין די גזירה. און זייער גאנצע השתדלות האט ניט געהאלפן

English translation 935

(as explained in detail in the Midrash),

(כמבואר בפרטיות אין מדרש),

English translation 936

until "Rachel our mother jumped before the Holy One, blessed be He" and she pleaded before the Holy One, blessed be He,

ביז אז "קפצה רחל אמנו לפני הקב"ה" און האט זיך מתחנן געווען לפני הקב"ה,

English translation 937

and specifically she succeeded,

און דוקא זי האט אויפגעטאן,

English translation 938

and "immediately the mercy of the Holy One, blessed be He, was stirred and He said 'For your sake, Rachel, I return Israel to their place,

און "מיד נתגלגלו רחמיו של הקב"ה ואמר בשבילך רחל אני מחזיר את ישראל למקומן,

English translation 939

this is what is written, 'Thus says Hashem, a voice is heard in Ramah, lamentation, bitter weeping, Rachel weeping for her children, etc. and the children shall return to their border.'"

הדא הוא דכתיב כה אמר ה' קול ברמה נשמע נהי בכי תמרורים רחל מבכה על בני' וגו' ושבו בנים לגבולם".

English translation 940

And based on this, one will understand the explanation in Jacob's answer to Joseph regarding that which "I know that you have a grievance against me" –

ועפ"ז וועט מען פארשטיין דעם ביאור אין יעקב'ס ענטפער צו יוסף אויף דעם וואס "ידעתי שיש בלבך עלי" –

English translation 941

and with an introduction:

ובהקדים:

English translation 942

One must say that Rachel's burial "on the way to Ephrath, which is Bethlehem" is a real deficiency,

מ'מוז זאגן אז קבורת רחל "בדרך אפרת היא בית לחם" איז א חסרון אמיתי,

English translation 943

and therefore Joseph could, according to the Torah, have a complaint against Jacob

און דעריבער האט יוסף געקענט אויף דעם האבן ע"פ תורה א קובלנא אויף יעקב

English translation 944

("Is there in your heart against me").

("יש בלבך עלי").

English translation 945

Because this is discussed when "the days of Israel drew near to die,"

ווייל דאס רעדט זיך ווען "ויקרבו ימי ישראל למות" 115,

English translation 946

and Jacob was lying on "the bed of the Lord" at the end of his 147 years

און יעקב איז געלעגן על "ערש דוי" 116 בסוף פון זיינע קמ"ז שנה

English translation 947

(as "the chosen of the Patriarchs"),

(אלס "בחיר שבאבות" 117),

English translation 948

and preparing to cross over into the world of truth,

און גרייט זיך אריבערגיין אין עולם האמת,

English translation 949

and Joseph

און יוסף

English translation 950

(being a son of Jacob,

(זייענדיק א בן יעקב,

English translation 951

and especially "the son of his old age")

ובפרט "בן זקונים" 118)

English translation 952

certainly knew the greatness of Jacob,

האט דאך זיכער געוואוסט מעלת יעקב,

English translation 953

and especially at such a time –

ובפרט אין אזא צייט –

English translation 954

how is it fitting that he should have a complaint against his father Jacob?!

איז ווי פאסט עס אז ער זאל דעמולט האבן א קובלנא אויף יעקב אביו?!

English translation 955

One must say that Rachel's burial on the way was a real deficiency; therefore Joseph could and was obligated

מוז מען זאגן אז קבורת רחל בדרך איז געווען א חסרון אמיתי האט יוסף דערפאר געקענט און געדארפט

English translation 956

(from the aspect of holiness)

(מצד הקדושה)

English translation 957

to have a complaint against his father,

האבן א קובלנא אויף אביו,

English translation 958

because this is the order according to the Torah: when one's father or teacher and the like does something perplexing,

ווייל אזוי איז דער סדר ע"פ תורה אז בשעת אביו אדער רבו וכיו"ב טוט א דבר פלא,

English translation 959

one must ask him why he did so, and one must ask them for the explanation of this;

דארף אים הארן פארוואס האט ער אזוי געטאן און ער דארף בא זיי פרעגן דעם פירוש בזה;

English translation 960

and together with this, it does not affect his honoring of his father at all,

וביחד עם זה רירט עס אינגאנצן ניט אן אין זיין כיבוד אב,

English translation 961

or honoring his teacher, and it is not thinking critically of his teacher,

אדער כיבוד רב און ס'איז ניט מהרהר אחרי רבו 119,

English translation 962

because he certainly believes that there is a rationale for the conduct of his father or teacher, and they will certainly answer him

ווארום ער גלויבט זיכער אז ס'איז דא א הסברה אויף דער הנהגה פון זיין אב אדער רב און זיי וועלן אים זיכער ענטפערן

English translation 963

(as Jacob indeed answered him),

(ווי יעקב האט אים טאקע געענטפערט),

English translation 964

consequently it does not affect him in his intellect and in his attributes and in his thought, speech, and action,

במילא רירט עס אים ניט אָן במוחין שלו ובמדות שלו ובמחשבה דבור ומעשה שלו,

English translation 965

but together with this it must bother him,

אבער צוזאמען דערמיט דארף עס אים הארן,

English translation 966

it affects him only "in his heart"

רירט עס אים אן נאר "בלבו"

English translation 967

("Is there in your heart against me").

("יש בלבך עלי").

English translation 968

From this we have, incidentally, a general lesson:

דערפון האט מען דרך אגב א לימוד כללי:

English translation 969

There are those who make a mistake and think,

עס זיינען דא אזוינע וואס מאכן א טעות און מיינען,

English translation 970

that when a great person in Israel does something perplexing,

אז בשעת א גדול בישראל טוט א דבר פלא,

English translation 971

it should not bother him,

דארף עס אים ניט הארן,

English translation 972

because that one is a great person and he relies that he knows what he is doing and certainly has a rationale, etc.

ווארום יענער איז א גדול און ער פארלאזט זיך אז ער ווייסט וואס ער טוט און האט זיכער א הסברה וכו'.

English translation 973

The truth, however, is,

דער אמת איז אבער,

English translation 974

as we learn it from Joseph,

ווי מ'לערנט עס אפ פון יוסף,

English translation 975

that the way of the Torah is –

אז דער דרך התורה איז –

English translation 976

that when one sees something perplexing by a great person,

אז בשעת מ'זעט א דבר פלא ביי א גדול,

English translation 977

it must explicitly bother him and it must be relevant to him;

דארף עס אים בפירוש הארן און דאס דארף אים זיין נוגע;

English translation 978

it is understood and simple that this may not affect his respect for the great person,

מובן ופשוט אז דאס טאר ניט אנרירן אין זיין כבוד פארן גדול,

English translation 979

and it may not be thinking critically of his teacher,

און עס טאר ניט זיין מהרהר אחרי רבו,

English translation 980

because he believes with complete faith that the great person has a rationale,

ווארום ער איז מאמין באמונה שלימה אז דער גדול האט א הסברה,

English translation 981

but together with this the matter must bother him,

אבער ביחד עם זה דארף די זאך אים הארן,

English translation 982

and he must ask the great person

און ער דארף בעטן באם גדול

English translation 983

(of course –

(כמובן –

English translation 984

in a respectful manner)

בדרך כבוד)

English translation 985

for an explanation of this. And certainly he will answer him,

א ביאור אויף דעם. און זיכער וועט ער אים ענטפערן,

English translation 986

as it was by Jacob,

ווי ס'איז געווען בא יעקב,

English translation 987

that he answered Joseph regarding his claim.

אז ער האט געענטפערט יוסף'ן אויף זיין טענה.

English translation 988

And likewise when he sees that there are two great persons,

ועד"ז בשעת ער זעט אז עס זיינען דא צוויי גדולים,

English translation 989

and one has a complaint against the second because of something perplexing that the second did,

און איינער האט א קובלנא אויפן צווייטן צוליב א דבר פלא וואס דער צווייטער האט געטאן,

English translation 990

as it was in the incident with Joseph and Jacob,

ווי ס'איז געווען בא די מעשה מיט יוסף ויעקב,

English translation 991

he must also know that this is permissible according to the Torah.

דארף ער אויך וויסן אז דאס איז אויסגעהאלטן ע"פ תורה.

English translation 992

And so too is the directive regarding the study of Torah in general:

און אזוי איז אויך די הוראה בנוגע צו לימוד התורה בכלל:

English translation 993

There are those who make a mistake and think that since the Torah is the Torah of God and the Torah of truth,

עס זיינען דא אזוינע וואס מאכן א טעות און מיינען אז וויבאלד תורה איז תורת ה' און תורת אמת,

English translation 994

when he has a difficulty in the Torah,

איז בשעת ער האט א קשיא אין תורה,

English translation 995

it should not bother him and he can go to sleep,

דארף עס אים ניט הארן און ער קען זיך לייגן שלאפן,

English translation 996

relying that since it is the Torah of God and the Torah of truth, the Almighty certainly knows an answer!

פארלאזנדיק זיך אז זייענדיק תורת ה' ותורת אמת ווייסט דער אויבערשטער זיכער אן ענטפער!

English translation 997

He does not understand a matter that a Tanna or an Amora said –

ער פארשטייט ניט אן ענין וואס א תנא אדער אן אמורא האט געזאגט –

English translation 998

he thinks to himself:

טראכט ער צו זיך:

English translation 999

What does the answer matter to him,

וואס איז אים נוגע דער ענטפער,

English translation 1000

since if the Tanna or Amora said it,

וויבאלד אז דער תנא אדער אמורא האט עס געזאגט,

English translation 1001

it is certainly true.

איז דאס זיכער אמת.

English translation 1002

The truth, however, is exactly the opposite:

דער אמת איז אבער פונקט פארקערט:

English translation 1003

The Torah was given to every Jew as "an inheritance of the congregation of Jacob,"

תורה איז אפגעגעבן געווארן צו יעדן אידן אלס "מורשה קהלת יעקב" 120,

English translation 1004

and the Torah demands that one understand it with comprehension and perception until the Torah is called by his name,

און תורה מאנט אז מ'זאל איך פארשטיין בהבנה והשגה ביז אז תורה זאל ווערן נקראת על שמו 121,

English translation 1005

and when one has a difficulty it must bother him to such an extent that it does not let him sleep,

און בשעת מ'האט א קשיא דארף עס אים הארן עד כדי כך אז דאס לאזט אים ניט שלאפן,

English translation 1006

and he must toil in it until he himself finds an answer,

און ער דארף אין דעם הארעווען ביז ער וועט אליין געפינען אן ענטפער,

English translation 1007

or ask his teacher and he will answer him!

אדער פרעגן בא רבו און ער וועט אים ענטפערן!

English translation 1008

And all the more so from this: that physical matters are relevant to him and do not let him sleep,

ובמכ"ש דערפון וואס ענינים גשמיים זיינען אים נוגע און לאזן אים ניט שלאפן,

English translation 1009

how much more so that this must be regarding spiritual matters,

עאכו"כ אז אזוי דארף זיין בנוגע צו ענינים רוחניים,

English translation 1010

and the study of Torah.

ולימוד התורה.

English translation 1011

It is understood and simple that the difficulty does not affect his faith in the Torah of truth,

מובן ופשוט אז די קשיא רירט ניט אן זיין אמונה אין תורת אמת,

English translation 1012

he believes that there is certainly an answer to the difficulty;

ער גלויבט אז ס'איז זיכער דא אן ענטפער אויף די קשיא;

English translation 1013

but together with this it must be relevant to him to find the answer.

אבער ביחד עם זה דארף עס אים זיין נוגע צו געפינען דעם ענטפער.

English translation 1014

What these are the two extremes in the study of Torah:

וואס דאס זיינען די צוויי קצוות אין לימוד התורה:

English translation 1015

On one side one must believe that every word in Torah is truth and holy of holies;

פון איין זייט דארף מען גלויבן אז יעדער ווארט אין תורה איז אמת וקודש הקדשים;

English translation 1016

Together with this Torah is given over to him so that he should understand it with his intellect,

ביחד עם זה איז תורה אפגעגעבן צו אים בכדי ער זאל איר פארשטיין מיט זיין שכל,

English translation 1017

until it should become called by his name,

ביז אז זי זאל ווערן נקראת על שמו,

English translation 1018

therefore it must be relevant to him when he does not understand something,

דעריבער דארף אים זיין נוגע בשעת ער פארשטייט עפעס ניט,

English translation 1019

and he must toil until he will understand it,

און ער דארף הארעווען ביז ער וועט עס פארשטיין,

English translation 1020

or go to his teacher and ask him even one hundred times and one the explanation in this matter.

אדער גיין צו רבו און אים פרעגן אפילו מאה פעמים ואחת דער ביאור אין דעם ענין.

English translation 1021

On the other hand it is understandable,

לאידך גיסא איז פארשטאנדיק,

English translation 1022

that when it speaks about the matters that Tannaim and Amoraim etc. have already revealed in Torah,

אז ווען עס רעדט זיך וועגן די ענינים וואס תנאים ואמוראים וכו' האבן שוין מגלה געווען אין תורה,

English translation 1023

it is a waste of time that he should toil by himself to arrive at these matters,

איז א שאד די צייט אז ער זאל אליין הארעווען צוצוקומען צו די ענינים,

English translation 1024

when he already has it ready in Gemara etc.,

ווען ער האט עס שוין מן המוכן אין גמרא וכו',

English translation 1025

rather he must utilize his powers to innovate in Torah –

נאר ער דארף אויסנוצן זיינע כחות צו מחדש זיין בתורה –

English translation 1026

"to his own understanding" –

"לאפשה לה" 122 –

English translation 1027

in new matters that have not yet been revealed. As is known the story with the Tzemach Tzedek in this.

אין נייע ענינים וואס זיינען נאך ניט נתגלה געווארן. כידוע הסיפור מיטן צ"צ בזה 123.

English translation 1028

Returning to our matter:

אומקערנדיק זיך לעניננו:

English translation 1029

According to the above,

ע"פ הנ"ל,

English translation 1030

that one must say that the burial of Rachel on the road was a true deficiency and Joseph therefore had to

אז מ'מוז זאגן אז קבורת רחל בדרך איז געווען א חסרון אמיתי און יוסף האט דערפאר געדארפט

English translation 1031

(from the aspect of holiness)

(מצד הקדושה)

English translation 1032

have a complaint against his father –

האבן א קובלנא אויף אביו –

English translation 1033

the question arises:

שטעלט זיך די שאלה:

English translation 1034

Even if Jacob's answer answers regarding himself why he buried Rachel on the road,

אפילו אויב יעקב'ס ענטפער פארענטפערט בנוגע צו אים אליין פארוואס ער האט מקבר געווען רחל'ן בדרך,

English translation 1035

"and I did not go even to Bethlehem to bring her into the land",

"ולא הולכתי' אפילו לבית לחם להכניסה לארץ",

English translation 1036

because "according to the word I buried her there that she should be for help for my children when Nebuzaradan exiles them etc." –

ווייל "ע"פ הדבור קברתי' שם שתהא לעזרה לבני' כשיגלה אותם נבוזראדן כו'" –

English translation 1037

there still remains seemingly a place that Rachel should have a claim:

בלייבט נאך לכאורה אן ארט אז רחל זאל האבן א טענה:

English translation 1038

What is she guilty that she should be buried "on the way to Ephrath, which is Bethlehem"

וואס איז זי שולדיק אז זי זאל נקבר ווערן "בדרך אפרת היא בית לחם"

English translation 1039

(which is indeed a true deficiency,

(וואס דאס איז דאך א חסרון אמיתי,

English translation 1040

as is evident from that which "I knew that there is in your heart against me")?!

כמובן מזה וואס "ידעתי שיש בלבך עלי")?!

English translation 1041

And regarding what is explained in the letter of the holy one that although the injurer is punished for "the evil of his choice"

וע"ד המבואר באגה"ק 124 אז אע"פ וואס דער מזיק ווערט נענש על "רוע בחירתו"

English translation 1042

(and he must ask forgiveness,

(און ער דארף בעטן מחילה,

English translation 1043

and "he shall return the stolen object")

און "והשיב את הגזילה" 125)

English translation 1044

he cannot, however, injure another unless "upon the injured it was already decreed from heaven".

קען ער אבער ניט מזיק זיין א צווייטן סיידן אויב "על הניזק כבר נגזר מן השמים".

English translation 1045

From this itself it is proven,

איז דערפון גופא מוכח,

English translation 1046

that according to Jacob's explanation

אז לויט יעקב'ס ביאור

English translation 1047

(why he did it)

(פארוואס ער האט עס געטאן)

English translation 1048

it is understandable that also Rachel is satisfied with this,

איז פארשטאנדיק אז אויך רחל איז דערפון צופרידן,

English translation 1049

because not only was nothing lacking by her through this,

ווייל ניט נאר וואס עי"ז האט ביי איר גארניט געפעלט,

English translation 1050

but through this there came to her a merit and an elevation,

נאר דורכדעם איז ביי איר צוגעקומען א זכות און אן עילוי,

English translation 1051

that through her being buried there she will be "for help for my children",

אז דורך דעם וואס זי איז דארטן נקבר געווארן וועט זיי זיין "לעזרה לבני'",

English translation 1052

"when Nebuzaradan exiles them and they will pass through there,

"כשיגלה אותם נבוזראדן והיו עוברים דרך שם,

English translation 1053

Rachel will go out on her grave and weep and ask for mercy for them as it is said 'A voice is heard in Ramah etc.' and the Holy One blessed be He answers her 'There is reward for your work, says the Lord etc. and the children shall return to their border'",

יצאת רחל על קברה ובוכה ומבקשת עליהם רחמים שנאמר קול ברמה נשמע וגו' והקב"ה משיבה יש שכר לפעולתך נאם ה' וגו' ושבו בנים לגבולם",

English translation 1054

and she will accomplish in actuality that "the children shall return to their border" –

און זי וועט אויפטאן בפועל אז "ושבו בנים לגבולם" –

English translation 1055

a thing that even the Patriarchs and Moses our teacher could not accomplish!

א זאך וואס אפילו די אבות און משה רבינו האבן ניט געקענט אויפטאן!

English translation 1056

Therefore it is worthwhile for Rachel that she should be buried on the road,

איז צוליב דעם כדאי פאר רחל'ן אז זי זאל נקבר ווערן בדרך,

English translation 1057

and not in the Cave of Machpelah together with Jacob and the rest of the Patriarchs *125.

און ניט אין מערת המכפלה צוזאמען מיט יעקב ושאר האבות *125.

English translation 1058

And therefore Jacob's answer was accepted by Joseph,

און דעריבער איז דער תירוץ פון יעקב נתקבל געווארן בא יוסף'ן,

English translation 1059

because Joseph understood that his mother is satisfied to forgo her burial in the Cave of Machpelah and be buried on the road in order to be able to help her children that they should go out from exile,

ווייל יוסף האט פארשטאנען אז זיין מוטער איז צופרידן צו מוותר זיין אויף איר קבורה במערת המכפלה און נקבר ווערן בדרך בכדי קענען העלפן אירע קינדער אז זיי זאלן ארויסגיין פון גלות,

English translation 1060

"and the children shall return to their border".

"ושבו בנים לגבולם".

English translation 1061

Upon this one sees how the matter that in the merit of righteous women Jews go out from exile is emphasized in the present portion:

עפ"ז זעט מען ווי דער ענין אז בזכות נשים צדקניות גייען ארויס אידן פון גלות איז אונטערשטראכן אין היינטיקע פרשה:

English translation 1062

Specifically Rachel our mother

דוקא רחל אמנו

English translation 1063

(a Jewish woman)

(אן אשה בישראל)

English translation 1064

has with power accomplished "the children shall return to their border",

האט בכח אויפטאן "ושבו בנים לגבולם",

English translation 1065

the redemption of the Jews,

די גאולה פון אידן,

English translation 1066

a thing that even the Patriarchs and Moses our teacher could not accomplish.

א זאך וואס אפילו די אבות און משה רבינו האבן ניט געקענט אויפטאן.

English translation 1067

And this was the explanation and answer of Jacob to Joseph on his question and claim "there is in your heart against me" –

און דאס איז געווען די הסברה און ענטפער פון יעקב צו יוסף אויף זיין שאלה וטענה "יש בלבך עלי" –

English translation 1068

what had to be the question –

וואס אזוי האט געדארפט זיין די שאלה –

English translation 1069

that how is it possible that Jacob buried Rachel on the road,

אז היתכן אז יעקב האט קובר געווען רחל בדרך,

English translation 1070

because since Joseph had to ask thus,

וואס וויבאלד אז יוסף האט געדארפט אזוי פרעגן,

English translation 1071

because such is the order of the Torah that when there is a question one must ask

ווייל כך סדר התורה אז ווען עס ווערט א שאלה דארף מען פרעגן

English translation 1072

(as above),

(כנ"ל),

English translation 1073

Jacob answered him that this is so that "she should be for help for my children etc. weeping and asking for mercy for them etc." and accomplish the redemption of the children of Israel,

האט אים יעקב געענטפערט אז דאס איז כדי "שתהא לעזרה לבני' כו' בוכה ומבקשת עליהם רחמים כו'" און אויפטאן גאולת בנ"י,

English translation 1074

"and the children shall return to their border".

"ושבו בנים לגבולם".

English translation 1075

And based on this, there is also a lesson regarding the exodus from Egypt in the merit of righteous women.

ועפ"ז האט מען אויך א לימוד בנוגע ליצי"מ בזכות נשים צדקניות:

English translation 1076

Even though the Almighty promised "I will surely bring you up again" that they would go out from the exile of Egypt,

אע"פ וואס דער אויבערשטער האט צוגעזאגט "אנכי אעלך גם עלה" אז מ'וועט ארויסגיין פון גלות מצרים,

English translation 1077

they derived the aforementioned lesson from the conduct of Joseph and Jacob

האט מען דעם לימוד הנ"ל פון הנהגת יוסף ויעקב

English translation 1078

(that Joseph needed the wondrous matter in the conduct of Jacob who buried Rachel on the road,

(אז יוסף האט געדארפט האבן דער דבר פלא בהנהגת יעקב שקבר רחל בדרך,

English translation 1079

and Jacob explained it to him with intellect,

און יעקב האט עס אים מסביר געווען בשכל,

English translation 1080

that by means of Rachel being buried on the road she would effect that the Jews should go out from exile),

עי"ז שנקברה רחל בדרך וועט זיי פועל'ן אז אידן זאלן ארוים פון גלות),

English translation 1081

that one must have some intellectual explanation why the Almighty should take the Jews out of exile,

אז מ'דארף האבן עפעס א הסברה בשכל פארוואס דער אויבערשטער זאל ארויסנעמען אידן פון גלות,

English translation 1082

and for this they had the explanation

און אויף דעם האט מען די הסברה

English translation 1083

(like Jacob's explanation to Joseph)

(ע"ד הסברת יעקב ליוסף)

English translation 1084

that this is as a reward

אז דאס איז בשכר

English translation 1085

(in the merit)

(בזכות)

English translation 1086

of the righteous women who were in that generation who sacrificed themselves to have children

נשים צדקניות שהיו באותו דור וועלכע האבן זיך מוסר נפש געווען צו האבן קינדער

English translation 1087

(as above, section).

(כנ"ל סי"ט).

English translation 1088

From this there is a wonderful lesson for the women and daughters of Israel.

דערפון האט מען א הוראה נפלאה פאר נשי ובנות ישראל:

English translation 1089

Rachel certainly knew the greatness of Jacob

רחל האט דאך זיכער געוואוסט מעלת יעקב

English translation 1090

[and especially since the matriarchs were prophetesses],

[ובפרט אז האמהות נביאות הין 126],

English translation 1091

and also the greatness of the other patriarchs,

און אויך מעלת שאר האבות,

English translation 1092

Abraham, Isaac, and Jacob,

אברהם יצחק ויעקב,

English translation 1093

and the greatness of Sarah and Rebecca,

ומעלת שרה ורבקה,

English translation 1094

and the greatness of Adam and Eve –

ומעלת אדם וחוה –

English translation 1095

who all lie in the Cave of Machpelah.

וואס זיי ליגן אלע אין מערת המכפלה 127.

English translation 1096

Nevertheless, she forgoes and gives up having the wondrous greatness of lying in the Cave of Machpelah together with her husband –

אעפ"כ איז זי מוותר און זאגט זיך אפ פון האבן די מעלה נפלאה פון ליגן אין מערת המכפלה צוזאמען מיט איר מאן –

English translation 1097

Jacob,

יעקב,

English translation 1098

and together with Adam and Eve,

און צוזאמען מיט אדם וחוה,

English translation 1099

Abraham and Sarah,

אברהם ושרה,

English translation 1100

Isaac and Rebecca,

יצחק ורבקה,

English translation 1101

and lying there until the end of all generations

און ליגן דארט עד סוף כל הדורות

English translation 1102

(until the resurrection of the dead) –

(ביז תחה"מ) –

English translation 1103

because she will be able

צוליב דעם וואס זי וועט קענען

English translation 1104

(through the fact that her burial is on the road)

(דורך דעם וואס קבורתה איז בדרך)

English translation 1105

to help out her distant descendant,

ארויסהעלפן אירן אן אור-אור-אייניקל,

English translation 1106

in later generations,

בדורות שלאחרי זה,

English translation 1107

and such a descendant who sinned,

און אזא אור-אייניקל וואס חטא,

English translation 1108

because of which the Almighty allowed that Nebuzaradan should send them into exile

וואס דערפאר האט דער אויבערשטער דערלאזט אז נבוזראדן זאל זיי שיקן אין גלות

English translation 1109

(for without this no gentile has any control over a Jew...),

(ווייל בלאו הכי האט קיין גוי ניט קיין שליטה אויף א אידן...),

English translation 1110

is all this worthwhile to give up the wondrous greatness,

איז דאס פאר איך אלץ כדאי זיך צו אפזאגן פון דער מעלה נפלאה,

English translation 1111

and she does it with joy and a good heart,

און טוט עס בשמחה ובטוב לבב,

English translation 1112

as long as she can help her child!

אבי זי וועט קענען העלפן אירער א קינד!

English translation 1113

And through this she indeed helps out her children and effects that "the children shall return to their border."

און דורך דעם העלפט זי טאקע ארויס אירע קינדער און זי פועל'ט אז "ושבו בנים לגבולם"!

English translation 1114

And the deed of the patriarchs and matriarchs is a sign for the children and daughters –

ומעשה אבות ואמהות סימן לבנים ובנות –

English translation 1115

from this the lesson for the women and daughters in Israel in our generation is understood.

דערפון איז מובן דער לימוד פאר נשים ובנות בישראל בדורנו זה:

English translation 1116

From Rachel our matriarch one learns the mission and responsibility and merit that specifically a Jewish woman has –

פון רחל אמנו לערנט מען אפ די שליחות ואחריות וזכות וואס דוקא אן אשה בישראל האט –

English translation 1117

that specifically she can save her children,

אז דוקא זי קען ראטעווען אירע קינדער,

English translation 1118

and the entire Jewish people from exile –

און דעם גאנצן אידישן פאלק פון גלות –

English translation 1119

a thing that the patriarchs and Moses our teacher could not accomplish!

א זאך וואס די אבות ומשה רבינו האבן ניט געקענט אויפטאן!

English translation 1120

And this is such a holy mission,

און דאס איז אזא שליחות קדושה,

English translation 1121

that because of it it is worthwhile to forgo one's own matters,

אז צוליב דעם איז כדאי מוותר זיין אויף די אייגענע ענינים,

English translation 1122

even on being in the Cave of Machpelah.

אפילו אויף זיין אין מערת המכפלה.

English translation 1123

Thus from this it is understood all the more so regarding the women and daughters of Israel now.

איז דאך דערפון מובן במכ"ש וק"ו בנוגע לנשי ובנות ישראל איצטער:

English translation 1124

Now it is required that in order to help another Jew,

איצטער פאדערט זיך אז צוליב העלפן נאך א אידן,

English translation 1125

a Jewish child and the like,

א אידיש קינד וכיו"ב,

English translation 1126

one must give up incomparably smaller things than burial in the Cave of Machpelah until the end of all generations

דארף מען זיך אפזאגן פון שלא בערך קלענערע זאכן ווי קבורה במערת המכפלה עד סוף כל הדורות

English translation 1127

(which Rachel gave up);

(פון וואס רחל האט זיך אפגעזאגט);

English translation 1128

now one must give up small things and temporary matters,

איצטער דארף מען זיך אפזאגן פון קלייניקייטן און צייטווייליקע זאכן,

English translation 1129

for example –

לדוגמא –

English translation 1130

not sleeping a night at home,

פון ניט שלאפן א נאכט אין דער היים,

English translation 1131

or not eating such a tasty dish and the like.

אדער ניט עסן אזא געשמאקן מאכל וכיו"ב.

English translation 1132

And it is also not about saving a distant descendant in later generations,

און עס רעדט זיך אויך ניט וועגן ראטעווען אן אור-אייניקל בדורות שלאחרי זה,

English translation 1133

but about a Jew in this generation.

נאר וועגן א אידן בדור זה.

English translation 1134

And not one who sinned and deserves punishment

און ניט איינער וואס חטא און אים קומט אן עונש

English translation 1135

(as was the case with Rachel),

(ווי ס'איז געווען בא רחל),

English translation 1136

but about a "captive infant among the nations,"

נאר וועגן א "תינוק שנשבה לבין העכו"ם" 128,

English translation 1137

who is not guilty. And now it is relevant to influence all Jews,

וועלכער איז ניט שולדיק. און איצטער איז נוגע צו משפיע זיין אויף אלע אידן,

English translation 1138

for in this present exile not a single Jew will remain.

ווארום אין דער איצטיקער גלות וועט דאך ניט בלייבן קיין איין און איינציקער איד 129.

English translation 1139

If so, that Rachel gave up the wondrous greatness of being in the Cave of Machpelah until the end of all generations,

איז מה-דאך אז רחל האט זיך אפגעזאגט פון דער מעלה נפלאה פון זיין אין מערת המכפלה עד סוף כל הדורות,

English translation 1140

in order to save Jews in later generations,

בכדי ראטעווען אידן בדורות שלאח"ז,

English translation 1141

and Jews who sinned –

און אידן וואס חטאו –

English translation 1142

all the more so that a woman now must give up small things in order to help and save captive infants in our generation,

עאכו"כ אז אן אשה איצטער דארף זיך אפזאגן פון קלייניקייטן בכדי העלפן און ראטעווען תינוקות שנשבו בדורנו זה,

English translation 1143

regarding whom one only needs to reveal the inner good!

בא וועמען מ'דארף נאר מגלה זיין דעם טוב הפנימי!

English translation 1144

And furthermore, the main point:

ועוד ועיקר:

English translation 1145

From Rachel one learns not only how one must act,

פון רחל לערנט מען אפ ניט נאר ווי מ'דארף טאן,

English translation 1146

but also –

נאר אויך –

English translation 1147

that when one acts in such a manner one is successful,

אז בשעת מ'טוט באופן כזה איז מען מצליח,

English translation 1148

that just as Rachel was then successful and effected that "the children shall return to their border,"

אז כשם ווי רחל האט דעמולט מצליח געווען און גע'פועל'ט אז "ושבו בנים לגבולם",

English translation 1149

so too one now effects that the Almighty brings

אזוי פועל'ט מען איצטער אז דער אויבערשטער ברענגט

English translation 1150

(even more quickly)

(נאך שנעלער)

English translation 1151

the true and complete redemption!

די גאולה האמיתית והשלימה!

English translation 1152

And one has the promise,

און מ'האט די הבטחה,

English translation 1153

that when there is the "I have toiled" there will surely be "and I have found,"

אז בשעת ס'איז דא דער "יגעתי" וועט זיכער זיין "ומצאתי" 130,

English translation 1154

in a measure incomparably greater than the toil. And especially when one will speak words that come from the heart and one will demonstrate a living example,

שלא בערך מער ווי די יגיעה. ובפרט בשעת מ'וועט רעדן דברים היוצאים מן הלב 131 און מ'וועט באווייזן א דוגמא חי',

English translation 1155

and one will establish houses in Israel,

און מ'וועט אויפשטעלן בתים בישראל,

English translation 1156

"houses of priesthood, Levites, and royalty" *131 until "I have found David My servant,"

"בתי כהונה ולוי' ומלכות" *131 ביז צו "מצאתי דוד עבדי" 132,

English translation 1157

which refers to David, King Messiah, who comes unexpectedly,

וואס גייט אויף דוד מלכא משיחא וואס ער איז בא בהיסח הדעת 133,

English translation 1158

in the true and complete redemption,

בגאולה האמיתית והשלימה,

English translation 1159

speedily in our days, literally, immediately, in our very own time.

במהרה בימינו ממש בעגלא דידן ממש.

English translation 1160

A discourse (in the form of a talk)

מאמר (כעין שיחה)

English translation 1161

beginning with the verse "Judah, your brothers shall praise you."

ד"ה יהודה אתה יודוך אחיך.

English translation 1162

Regarding a Rashi in our portion –

בנוגע צו א פרש"י בפרשתנו –

English translation 1163

one will pause

וועט מען זיך אפשטעלן

English translation 1164

(as mentioned previously)

(ווי דערמאנט פריער 134)

English translation 1165

on that which Rashi explains that "our father Jacob did not die":

אויף דעם וואס רש"י איז מפרש אז "יעקב אבינו לא מת":

English translation 1166

On the verse (in chapter 49, verse 33)

עה"פ (בקאפיטל מט, לג)

English translation 1167

"And he expired and was gathered to his people," Rashi explains:

"ויגוע ויאסף אל עמיו" איז רש"י מפרש:

English translation 1168

"And death is not stated regarding him, and our Rabbis, of blessed memory, said: 'Our father Jacob did not die.'"

"ומיתה לא נאמרה בו ואמרו רז"ל 135 יעקב אבינו לא מת".

English translation 1169

The stormy "blatant difficulty" arises:

שטעלט זיך די שטורעמדיקע "קלאץ קשיא":

English translation 1170

In the verse it explicitly states "and he expired and was gathered,"

אין פסוק שטייט בפירוש "ויגוע ויאסף",

English translation 1171

and the meaning of "and he expired" is that he passed away,

וואס דער פירוש אין "ויגוע" איז אז ער איז אויסגעגאנגען,

English translation 1172

the concept of the opposite of life –

דער ענין פון היפך החיים –

English translation 1173

so how can Rashi explain that "our father Jacob did not die"!

היינט ווי קען רש"י מפרש זיין אז "יעקב אבינו לא מת"!

English translation 1174

In the Gemara the same question is asked –

אין גמרא פרעגט זיך די זעלבע שאלה –

English translation 1175

"But was it for nothing that the eulogizers eulogized, and the embalmers embalmed, and the buriers buried?"

"וכי בכדי ספדו ספדנייא וחנטו חנטייא וקברו קברייא" 135

English translation 1176

[As it states in the subsequent verses –

[ווי עס שטייט אין די ווייטערדיקע פסוקים –

English translation 1177

but according to the simple meaning, the difficulty is from the verse itself, "and he expired"],

אבער ע"ד הפשט איז די קשיא פון דעם פסוק גופא "ויגוע"],

English translation 1178

and the Gemara answers, "Just as his offspring are alive, so too he is alive" –

און די גמרא ענטפערט "מה זרעו בחיים אף הוא בחיים" –

English translation 1179

but a) Rashi does not bring this down. b) Also the answer requires explanation according to the simple meaning –

אבער א) רש"י ברענגט עס ניט אראפ. ב) אויך דער תירוץ איז צריך ביאור ע"ד הפשט –

English translation 1180

because Abraham and Isaac and other righteous individuals also had "his offspring are alive,"

ווייל אויך אברהם ויצחק און אנדערע צדיקים האבן געהאט "זרעו בחיים",

English translation 1181

so why is the term death stated regarding them;

איז פארוואס שטייט בא זיי דער לשון מיתה;

English translation 1182

in what way is Jacob different from other righteous individuals in that "just as his offspring are alive, so too he is alive"?

מיט וואס איז יעקב אנדערש פון אנדערע צדיקים אין דעם וואס "מה זרעו בחיים אף הוא בחיים"?

English translation 1183

Furthermore:

נאכמער:

English translation 1184

It could be understood if Rashi had written "and our Rabbis, of blessed memory, expounded: 'Our father Jacob did not die,'"

בשלמא אויב רש"י וואלט געשריבן "ודרשו רז"ל יעקב אבינו לא מת",

English translation 1185

one could interpret that this is according to the homiletical interpretation. But Rashi writes "and our Rabbis, of blessed memory, said"!

וואלט מען געקענט טייטשן אז דאס איז ע"ד הדרש. אבער רש"י שרייבט "ואמרו רז"ל"!

English translation 1186

Also one must understand:

אויך דארף מען פארשטיין 136:

English translation 1187

Did Jacob himself use the term death regarding himself?!

יעקב אליין האט גענוצט אויף זיך דער לשון מיתה 137?!

English translation 1188

The commentators answer,

ענטפערן מפרשים 136,

English translation 1189

that out of his humility he did not think that he held at the level of "did not die."

אז מצד זיין ענוה האט ער ניט געטראכט אז ער האלט בא די דרגא פון "לא מת".

English translation 1190

But according to the simple meaning one cannot answer in this way –

אבער ע"ד הפשט קען מען אזוי ניט ענטפערן –

English translation 1191

because Rashi should have warned about this.

ווייל רש"י האט עס געדארפט באווארענען.

English translation 1192

And further, and the main wonder:

ועוד ועיקר פלא:

English translation 1193

Even according to the homiletical interpretation in the Gemara, the commentators struggle

אפילו ע"ד הדרש אין גמרא מאטערן זיך מפרשים

English translation 1194

(the Maharsha, etc.)

(דער מהרש"א וכו')

English translation 1195

with the explanation that "our father Jacob did not die" –

אין דעם פירוש אז "יעקב אבינו לא מת" –

English translation 1196

so how does Rashi come and state simply, for a five-year-old studying Scripture, that "our father Jacob did not die" without any reasoning in the matter?!

היינט ווי קומט רש"י און זאגט אפ בפשטות פאר א בן חמש למקרא אז "יעקב אבינו לא מת" אן קיין הסברה בדבר?!

English translation 1197

And as has been discussed many times,

וכמדובר כמ"פ,

English translation 1198

that one cannot say that Rashi relies on what is stated in the commentators elsewhere,

אז מ'קען ניט זאגן אז רש"י פארלאזט זיך אויף דעם וואס עס שטייט אין מפרשים במקום אחר,

English translation 1199

in the Maharsha,

אין מהרש"א,

English translation 1200

or in the Maharal

אדער אין מהר"ל

English translation 1201

(Gur Aryeh)

(גור ארי')

English translation 1202

who also explains the matter at length.

וואס אויך ער איז מבאר דעם ענין בארוכה.

English translation 1203

In addition to this, all these explanations in the commentators,

נוסף לזה וואס די אלע פירושים אין די מפרשים,

English translation 1204

although they are certainly true explanations, being a part of the Torah of truth –

כאטש זיי זיינען זיכער אמת'ע פירושים זייענדיק א חלק פון תורת אמת –

English translation 1205

they do not, however, suffice according to the simple meaning.

האלטן זיי אבער ניט אויס ע"ד הפשט.

English translation 1206

And one must say that the matter is understandable to a five-year-old studying Scripture from this Rashi itself or from what he has already learned previously.

און מ'מוז זאגן אז דער ענין איז פארשטאנדיק פאר א בן חמש למקרא פון דעם פרש"י אליין אדער פון דעם וואס ער האט שוין פריער געלערנט.

English translation 1207

And as will be explained below.

וכפי שיתבאר לקמן.

English translation 1208

It is also customary to pause on a matter in the notes of my father on the Zohar of our portion.

ס'איז אויך רגיל אפצושטעלן זיך אויף אן ענין אין די הערות פון טאטן אויפן זהר דפרשתנו.

English translation 1209

He pauses

שטעלט ער זיך

English translation 1210

(in the right margin)

(בע' רכט)

English translation 1211

on what is stated in the Zohar

אויף דעם וואס עס שטייט אין זהר

English translation 1212

(page 234, side b):

(דף רלד עמוד ב):

English translation 1213

"All the blessings are included in the blessings that he blessed them, such as 'Judah, your brothers shall praise you,' etc., and so all of them."

"כלא ברכאן אינון דבריך להו כגון יהודה אתה יודוך אחיך 138 כו' וכן כלהו".

English translation 1214

That is, that from the blessing of Judah, etc., there is a proof that Jacob blessed all the tribes.

ד.ה. אז פון ברכת יהודה וכו' איז א ראי' אז יעקב האט געבענטשט אלע שבטים.

English translation 1215

My father explains,

איז דער טאטע מבאר,

English translation 1216

that the Zohar brings the first example from Judah –

אז דער זהר ברענגט די ערשטע דוגמא פון יהודה –

English translation 1217

"Because until Judah, that is, Reuben, Simeon, Levi,

"כי עד יהודה שהם ראובן שמעון לוי,

English translation 1218

he did not bless them but rather rebuked them, etc.,

לא ברכן אלא הוכיחן כו',

English translation 1219

and the blessings began from Judah, etc.,"

והברכות התחילו מיהודה כו'",

English translation 1220

as Rashi explains:

ווי רש"י איז מפרש 139:

English translation 1221

"Because he rebuked the first ones with reprimands, Judah began to retreat backward, etc.,

"לפי שהוכיח את הראשונים בקנטורים התחיל יהודה לסוג לאחוריו כו',

English translation 1222

and Jacob called him with words of appeasement: 'Judah, you are not like them.'" And therefore, from the blessing of Judah

וקראו יעקב בדברי רצוי יהודה לא אתה כמותם". און דערפאר איז פון ברכת יהודה

English translation 1223

(which is a blessing explicitly)

(וואס איז א ברכה בגלוי)

English translation 1224

there is a proof that Jacob also blessed Reuben, Simeon, and Levi.

א ראי' אז יעקב האט מברך געווען אויך ראובן שמעון ולוי.

English translation 1225

And based on this, one can say the explanation of why the discourse in Torah Ohr at the beginning of our portion begins with the opening phrase "Judah, your brothers shall praise you,"

ועפ"ז יש לומר דעם ביאור פארוואס דער מאמר אין תורה אור בראש פרשתנו הויבט זיך אן מיטן דיבור המתחיל "יהודה אתה יודוך אחיך",

English translation 1226

even though he later explains also the service of Reuben, Simeon, and Levi –

אע"פ וואס ער איז דערנאך מבאר אויך די עבודה פון ראובן שמעון ולוי –

English translation 1227

because specifically "Judah, your brothers shall praise you" is a blessing explicitly.

ווייל דוקא "יהודה אתה יודוך אחיך" איז א ברכה בגלוי.

English translation 1228

This, however, requires further explanation:

דאס פאדערט נאך אבער ביאור:

English translation 1229

A) In this maamar in Torah Ohr on our parshah, he explains the concept of Reuven, Shimon, and Levi in the service of G-d. Accordingly, it is understood that the explanation of Reuven, Shimon, and Levi certainly has a connection to the verses in our parshah regarding Reuven, Shimon, and Levi,

א) אין דעם מאמר בתו"א פרשתנו איז ער מבאר דעם ענין פון ראובן שמעון ולוי בעבודת ה'. וואס לפי"ז איז מובן אז דער ביאור אין ראובן שמעון ולוי האט זיכער א שייכות צו די פסוקים בפרשתנו וועגן ראובן שמעון ולוי,

English translation 1230

because such is the usual order in Chassidic maamarim,

ווייל אזוי איז דער סדר הרגיל אין מאמרי חסידות,

English translation 1231

that the concepts explained in the maamar are simply connected to the verses in situ of the parshah

אז די ענינים המתבארים אין דעם מאמר זיינען בפשטות פארבונדן מיט די פסוקים על אתר פון דער פרשה

English translation 1232

[and if not –

[און אויב ניט –

English translation 1233

it would have had to be stated somewhere about this].

וואלט וועגן דעם ערגעץ וואו געדארפט שטיין].

English translation 1234

The question returns:

ווערט צוריק די שאלה:

English translation 1235

Since he explains the concept of Reuven, Shimon, and Levi in the service of G-d in a positive light –

וויבאלד אז ער איז מבאר דעם ענין פון ראובן שמעון ולוי בעבודת ה' למעליותא –

English translation 1236

and this is an explanation of the verses in our parshah regarding the three tribes –

און דאס איז א ביאור אין די פסוקים בפרשתנו וועגן די דריי שבטים –

English translation 1237

why does he not begin the discourse starting with the first verse that speaks about Reuven,

פארוואס הויבט ער ניט אן דעם דיבור המתחיל מיטן ערשטן פסוק וואס רעדט וועגן ראובן,

English translation 1238

and he begins with a later verse "Yehudah, you your brothers shall acknowledge"?

און ער הויבט אן מיט א ווייטערדיקן פסוק "יהודה אתה יודוך אחיך"?

English translation 1239

Granted, in the Zohar one can answer,

בשלמא אין זהר קען מען פארענטפערן,

English translation 1240

that specifically the blessing of Yehudah is a revealed blessing,

אז דוקא ברכת יהודה איז א ברכה גלוי',

English translation 1241

and were it not for this, one would not know that he also blessed Reuven, Shimon, and Levi;

ולולא זה וואלט מען ניט געוואוסט אז ער האט געבענטשט אויך ראובן שמעון ולוי;

English translation 1242

but in this maamar, he does explain Reuven, Shimon, and Levi in a positive light

אבער אין דעם מאמר איז ער דאך מבאר ראובן שמעון ולוי למעליותא

English translation 1243

(in the service of G-d) –

(בעבודת ה') –

English translation 1244

he should have brought the verses and explained how they are blessings.

האט ער געדארפט ברענגען די פסוקים און מסביר זיין ווי זיי זיינען ברכות.

English translation 1245

B) The explanation of the father on the Zohar that specifically the blessing of Yehudah is a revealed blessing

ב) דער ביאור פון טאטן אויפן זהר אז דוקא ברכת יהודה איז א ברכה גלוי'

English translation 1246

(which is why the discourse in Torah Ohr is "Yehudah, you your brothers shall acknowledge",

(וואס דערפאר איז דער ד"ה אין תו"א "יהודה אתה יודוך אחיך",

English translation 1247

as above)

כנ"ל)

English translation 1248

only restates the question from the Zohar

שטעלט נאר איבער די קשיא פון זהר

English translation 1249

(and Torah Ohr)

(און תורה אור)

English translation 1250

on the verse:

אויפן פסוק:

English translation 1251

If all the tribes

אויב אלע שבטים

English translation 1252

(also Reuven, Shimon, and Levi)

(אויך ראובן שמעון ולוי)

English translation 1253

were blessed,

זיינען געבענטשט געווארן,

English translation 1254

and they are all levels in the service of G-d in holiness –

און זיי זיינען אלע דרגות אין עבודת ה' בקדושה –

English translation 1255

why is specifically the blessing of Yehudah a revealed blessing?

פארוואס איז דוקא ברכת יהודה א ברכה בגלוי?

English translation 1256

And as will be explained further.

וכפי שיתבאר לקמן.

English translation 1257

Today's lesson of Rambam is in the Laws of Sale, chapters twenty-two, twenty-three, twenty-four.

היינטיקער שיעור רמב"ם איז אין הל' מכירה פרקים כב-כג-כד.

English translation 1258

At the beginning of the lesson, the Rambam writes:

בתחלת השיעור שרייבט דער רמב"ם 140:

English translation 1259

"A person cannot transfer ownership of a thing that has not yet come into the world, etc.,

"אין אדם מקנה דבר שלא בא לעולם כו',

English translation 1260

For example, 'What this field will produce is sold to you,'

כיצד מה שתוציא שדה זו מכור לך,

English translation 1261

'What this tree will produce is given to you,' etc.,

מה שיוציא אילן זה נתון לך כו',

English translation 1262

he has acquired nothing."

לא קנה כלום".

English translation 1263

When does this apply? When he says that he is selling the fruits that will come forth from this tree,

במה דברים אמורים בשעת ער זאגט אז ער פארקויפט די פירות וואס וועלן ארויסקומען פון דעם אילן,

English translation 1264

but "a person may transfer ownership of the body for its fruits, etc., and this is not transferring a thing that has not yet come into the world, for the body is present and he transfers ownership for the fruits,"

אבער "מקנה אדם הגוף לפירותיו כו' ואין זה מקנה דבר שלא בא לעולם שהרי הגוף מצוי ומקנה לפירות",

English translation 1265

as the Rambam writes in the chapter after this.

ווי דער רמב"ם שרייבט בפרק שלאחרי זה 141.

English translation 1266

Another exception to the rule that "a person cannot transfer ownership of a thing that has not yet come into the world" in today's lesson of Rambam:

נאך אן אויסנאם צו דעם כלל אז "אין אדם מקנה דבר שלא בא לעולם" אין היינטיקער שיעור רמב"ם 142:

English translation 1267

"The law concerning consecrated property, the law concerning the poor, and the law concerning vows is not like the law of a layman in his acquisition, for if a person said, 'Whatever my animal gives birth shall be consecrated for the Temple maintenance,' or 'shall be forbidden to me,' or 'I shall give it to charity,'

"דין ההקדש ודין העניים ודין הנדרים אינו כדין ההדיוט בקנייתו שאילו אמר אדם כל מה שתלד בהמתי יהי' הקדש לבדק הבית או יהי' אסור עלי או אתננו לצדקה,

English translation 1268

even though it is not consecrated because it is not yet in the world,

אע"פ שאינו מתקדש לפי שאינו בעולם,

English translation 1269

he is obligated to fulfill his word, as it is said, 'According to whatever proceeds from his mouth, he shall do.'"

הרי זה חייב לקיים דברו שנאמר 143 ככל היוצא מפיו יעשה".

English translation 1270

According to the principle that the Rambam writes, that "most laws of the Torah are only counsels, etc., to correct the opinions and to straighten all deeds" –

לויט דעם כלל וואס דער רמב"ם שרייבט 144 אז "רוב דיני התורה אינן אלא עצות כו' לתקן הדעות וליישר כל המעשים" –

English translation 1271

there must also be from these laws in the Rambam a lesson "to correct the opinions and to straighten all deeds." And as will be explained further.

דארף אויך פון די הלכות אין רמב"ם זיין א לימוד "לתקן הדעות וליישר כל המעשים". וכפי שיתבאר לקמן.

English translation 1272

All these matters mentioned above must be fulfilled with joy and with a good heart.

די אלע ענינים האמורים לעיל דארף מען מקיים זיין בשמחה ובטוב לבב.

English translation 1273

This is also connected with the fact that in the coming days, several matters of joy occur,

וואס דאס איז אויך פארבונדן דערמיט וואס אין די קומענדיקע טעג קומען פאָר כמה ענינים של שמחה,

English translation 1274

including also completions in the study of Torah,

כולל אויך סיומים בלימוד התורה,

English translation 1275

and as is the custom of Israel, one connects this with a festive meal of joy.

וכמנהג ישראל פארבינדט מען דאס מיט א סעודת מצוה של שמחה 145.

English translation 1276

In order to include all those assembled here in these matters,

בכדי צו משתף זיין כל המסובים כאן אין די ענינים,

English translation 1277

they will,

וועט מען,

English translation 1278

as is customary,

כנהוג,

English translation 1279

now distribute to the gatherings a joyous item,

איצטער טיילן פאר די מסיבות א דבר משמח,

English translation 1280

a beverage,

משקה,

English translation 1281

which the organizers of the gatherings sent in for Shabbat. Let them now come forward, and they will be distributed from the beverage,

וואס די מארגנים פון די מסיבות האבן אריינגעשיקט פאר שבת. זאלן זיי איצטער צוגיין וועט מען זיי טיילן פון די משקה,

English translation 1282

and since it is Shabbat, let a portion of it be distributed here,

און היות אז ס'איז שבת 146 זאל מען טיילן א חלק דערפון דא,

English translation 1283

and the remainder –

און די איבעריקע –

English translation 1284

at the gatherings,

בא די מסיבות,

English translation 1285

which follow this farbrengen,

וואס קומען בהמשך צו דער התוועדות,

English translation 1286

and since they will distribute there from the beverage of the farbrengen,

און וויבאלד אז מ'וועט דארטן טיילן פון די משקה פון דער התוועדות,

English translation 1287

this will connect all those gathered here with the gatherings.

וועט דאס פארבינדן כל המתוועדים כאן מיט די מסיבות.

English translation 1288

And through the fact that we will now also accept good resolutions in connection with the gatherings that will take place after Shabbat –

און דורך דעם וואס מ'וועט איצטער אויך אננעמען החלטות טובות בקשר מיט די מסיבות וואס וועלן פארקומען נאך שבת –

English translation 1289

this will give even more strength to accomplish all the matters that need to be accomplished,

וועט דאס געבן נאכמער כח אז מ'זאל אויפטאן אלע ענינים וואס מ'דארף אויפטאן,

English translation 1290

and in a manner of "ascending in holiness." And especially since there will also be publicizing of the matter,

און אין אן אופן פון "מעלין בקודש" 147. ובפרט אז ס'וועט אויך זיין פרסום הדבר,

English translation 1291

which adds to the effort in this –

וואס דאס גיט צו אין דער השתדלות שבזה –

English translation 1292

as brought in the previous farbrengens from the Midrash,

ווי געבראכט אין די התוועדויות שלפנ"ז 148 פון מדרש 149,

English translation 1293

that "had Reuven known that the Holy One, blessed be He, would write about him, *149 'And Reuven heard and saved him from their hand,'

אז "אילו הי' ראובן יודע שהקב"ה מכתיב עליו *149 וישמע ראובן ויצילהו מידם,

English translation 1294

he would have carried him on his shoulders and brought him to his father."

הי' טוענו ומוליכו אצל אביו".

English translation 1295

And the addition in all these matters is even more relevant to our generation and our time and our situation now –

און די הוספה בכל ענינים אלו איז נאכמער נוגע בדורנו ובזמננו ובמצבנו עתה –

English translation 1296

When "Behold, He

ווען "הנה 150 זה

English translation 1297

(Moshiach)

(משיח)

English translation 1298

stands behind our wall, looking through the windows, peering through the lattices",

עומד אחר כתלינו משגיח מן החלונות מציץ מן החרכים" 151,

English translation 1299

the walls of exile are already burning and they already have lattices,

די ווענט פון גלות ברענען שוין 152 און זיי האבן שוין חרכים,

English translation 1300

and one need only completely finish breaking the walls of exile,

און מ'דארף נאר פארענדיקן אינגאנצן צעברעכן די ווענט פון גלות,

English translation 1301

and in this place there should be "I will be for her a wall of fire",

ובמקום זה זאל ווערן "אהי' לה גו' חומת אש" 153,

English translation 1302

And together with this –

וביחד עם זה –

English translation 1303

"Jerusalem shall be inhabited as unwalled villages".

"פרזות תשב ירושלים" 154.

English translation 1304

Beginning even now –

אנהויבנדיק נאך איצטער –

English translation 1305

through the fact that one performs the service of "Jerusalem shall be inhabited as unwalled villages",

דורך דעם וואס מ'טוט די עבודה פון "פרזות תשב ירושלים",

English translation 1306

that one draws down the matter of complete fear of Heaven throughout the entire world –

אז מ'איז ממשיך דעם ענין פון יראה שלם 155 בכל העולם כולו –

English translation 1307

"Make here the Land of Israel".

"מאַך דא ארץ ישראל".

English translation 1308

Which further hastens that very soon Jews will go out from exile,

וואס דאס איז נאכמער ממהר אז בקרוב ממש וועלן אידן ארויסגיין פון גלות,

English translation 1309

"With our young and with our old, with our sons and with our daughters",

"בנערינו ובזקנינו גו' בבנינו ובבנותינו" 156,

English translation 1310

the completeness of the people,

שלימות העם,

English translation 1311

and their silver and their gold with them,

וכספם וזהבם אתם 157,

English translation 1312

the completeness of the Torah and the commandments,

שלימות התורה והמצוות,

English translation 1313

and one goes into the completeness of the land,

און מ'גייט אין שלימות הארץ,

English translation 1314

"A land which the eyes of the Lord your God are always upon it, from the beginning of the year to the end of the year",

"ארץ אשר גו' תמיד עיני ה' אלקיך בה מרשית השנה ועד אחרית שנה" 158,

English translation 1315

and there itself –

און דארטן גופא –

English translation 1316

in Jerusalem, the holy city,

אין ירושלים עיר הקודש,

English translation 1317

and there itself –

און דארטן גופא –

English translation 1318

to the holy mountain,

להר הקודש,

English translation 1319

the Temple Mount,

הר הבית,

English translation 1320

and there itself –

און דארטן גופא –

English translation 1321

in the Holy Temple,

אין בית המקדש,

English translation 1322

until the Holy of Holies,

ביז אין קדש הקדשים,

English translation 1323

speedily in our actual days.

בעגלא דידן ממש.

English translation 1324

His Holy Honor, our Master, Teacher, and Rebbe, may he live for many good days, Amen, gave a bottle of drink to:

כ"ק אדמו"ר שליט"א נתן קנקן משקה אל:

English translation 1325

The Honorable, our Master, Tz.S., may he live,

הר"ר צ.ש. שי'

English translation 1326

(Melaveh Malkah).

(מלוה מלכה).

English translation 1327

The Honorable, our Master, Y.P., may he live,

הר"ר י.פ. שי'

English translation 1328

(Chadrei Torah Or).

(חדרי תורה אור).

English translation 1329

The Honorable, our Master, Sh.A., may he live,

הר"ר ש.ע. שי'

English translation 1330

(Establishment of a Kollel in Brazil).

(התייסדות כולל בבראזיל).

English translation 1331

The Honorable, our Master, Y.Y.Tz. A., may he live,

הר"ר יי"צ א. שי'

English translation 1332

(Trip to another country).

(נסיעה למדינה אחרת).

English translation 1333

And he commanded each one of them to announce about the time and place of the gathering.

וצוה לכאו"א מהם להכריז אודות זמן ומקום המסיבה.

English translation 1334

Afterwards he said:

אח"כ אמר:

English translation 1335

There is someone from the "Umbrella Organization" who is traveling to the Land of Israel. And he gave a bottle of drink to the Honorable, our Master, A.L. K., may he live,

ס'איז דא אימעצער פון "ארגון גג" וואס פארט אין ארץ ישראל. ונתן בקבוק משקה להר"ר א"ל ק. שי',

English translation 1336

and he said:

ואמר:

English translation 1337

This is for all the institutions in the Holy Land. And afterwards he commanded him to announce,

דאס איז פאר אלע מוסדות אין ארץ הקודש. ואח"כ צוה לו להכריז,

English translation 1338

that there is an "Umbrella Organization" in the Holy Land and they will begin to act.

אז ס'איז דא אן "ארגון גג" בארה"ק און זיי וועלן אנהויבן טאן.

English translation 1339

Afterwards, His Holy Honor, our Master, Teacher, and Rebbe, may he live for many good days, Amen, began to sing "And I will pour out for you a blessing".

אח"כ התחיל כ"ק אדמו"ר שליט"א לנגן "והריקותי לכם ברכה"].

English translation 1340

The explanation in Rashi:

דער ביאור בפרש"י:

English translation 1341

When the five-year-old for Scripture learns the Rashi that "Death is not stated regarding him, and our Sages, of blessed memory, said 'Our father Jacob did not die'",

בשעת דער בן חמש למקרא לערנט דעם פרש"י אז "מיתה לא נאמרה בו ואמרו רז"ל יעקב אבינו לא מת",

English translation 1342

he endeavors to search where he has already learned a matter similar to this.

איז ער זיך משתדל צו זוכן וואו ער האט שוין געלערנט אן ענין בדומה לזה.

English translation 1343

[His Holy Honor, our Master, Teacher, and Rebbe, may he live for many good days, Amen, smiled,

[כ"ק אדמו"ר שליט"א חייך,

English translation 1344

and said:]

ואמר:]

English translation 1345

Since he is a five-year-old for Scripture,

וויבאלד אז ער איז א בן חמש למקרא,

English translation 1346

he remembers what he learned earlier:

געדענקט ער וואס ער האט געלערנט פריער:

English translation 1347

He remembers that in the portion of Bereishit he learned that regarding Enoch also the language of death is not stated,

ער געדענקט אז בפ' בראשית 159 האט ער געלערנט אז בא חנוך שטייט אויך ניט לשון מיתה,

English translation 1348

as it is stated

ווי עס שטייט

English translation 1349

("and he died")

("וימת")

English translation 1350

regarding all the others there:

ביי אלע אנדערע דארטן:

English translation 1351

"And Enoch walked with God, and he was not, for God took him".

"ויתהלך חנוך את האלקים ואיננו כי לקח אותו אלקים".

English translation 1352

And Rashi explains:

ופרש"י:

English translation 1353

"He was a righteous man, but it was light in his mind to return to be wicked,

"צדיק הי' וקל בדעתו לשוב להרשיע,

English translation 1354

therefore the Holy One, blessed be He, hastened and removed him and caused him to die before his time,

לפיכך מיהר הקב"ה וסילקו והמיתו קודם זמנו,

English translation 1355

and this is why the verse changed regarding his death, to write 'he was not' in the world, to fulfill his years".

וזהו ששינה הכתוב במיתתו לכתוב ואיננו בעולם למלאות שנותיו".

English translation 1356

He sees from this that when the language of death is not stated regarding someone,

זעט ער דערפון אז ווען עס שטייט ניט אויף אימעצן דער לשון מיוה,

English translation 1357

it does not necessarily mean that he is alive,

מיינט עס ניט דוקא אז ער איז חי,

English translation 1358

rather it can also mean that he is not alive,

נאר עס קען אויך מיינען אז ער איז ניט חי,

English translation 1359

but since his death was in an unusual manner,

אבער וויבאלד אז זיין מיתח איז געווען באופן בלתי רגיל,

English translation 1360

"caused him to die before his time",

"המיתו קודם זמנו",

English translation 1361

therefore one does not use the language of death,

דערפאר נוצט מען ניט דעם לשון מיתה,

English translation 1362

rather a different language –

נאר אן אנדער לשון –

English translation 1363

"he is not".

"איננו".

English translation 1364

From this the five-year-old also understands regarding Jacob,

דערפון פארשטייט דער בן חמש אויך בנוגע צו יעקב,

English translation 1365

that the fact that "Death is not stated regarding him"

אז דאס וואס "מיתה לא נאמרה בו"

English translation 1366

(rather the language "and he expired" which is a different language for the opposite of life),

(נאר דער לשון "ויגוע" וואס איז אן אנדער לשון פאר היפך החיים),

English translation 1367

does not necessarily mean that he is alive,

מיינט ניט דוקא אז ער איז חי,

English translation 1368

rather that "Our father Jacob did not die" in the usual way.

נאר אז "יעקב אבינו לא מת" בדרך הרגיל.

English translation 1369

In what way was Jacob's death unusual? Regarding Jacob one cannot say that this is because "He caused him to die before his time",

מיט וואס איז מיתת יעקב געווען באופן בלתי רגיל? בא יעקב קען מען ניט זאגן אז דאס איז מצד דעם וואס "המיתו קודם זמנו",

English translation 1370

for the 147 years that Jacob lived were many more years than "the span of his mother"

ווארום די קמ"ז שנה וואס יעקב האט געלעבט זיינען געועון א סך מער יארן ווי "פרק אמו"

English translation 1371

(Rebecca)

(רבקה)

English translation 1372

*159,

*159,

English translation 1373

as Rashi had previously explained that the years of a person's life are in proximity to the span of his mother or to the span of his father. And in addition to this, Rashi would have needed to write here

ווי רש"י האט פריער מפרש געווען 160 אז שני חיי האדם זיינען בסמיכות לפרק אמו אדער לפרק אביו. ונוסף לזה האט עס רש"י געדארפט דא שרייבן

English translation 1374

(that "Death is not stated regarding him" because "He caused him to die before his time")

(אז "מיתה לא נאמרה בו" ווייל "המיתו קודם זמנו")

English translation 1375

just as he explains it regarding Enoch.

אזוי ווי ער איז דאס מפרש בא חנוך.

English translation 1376

One must seek another reason for why Jacob's death was in an unusual manner, for which reason "Death is not stated regarding him, etc., our father Jacob did not die".

דארף מען זוכן אן אנדער טעם מיט וואס מיתת יעקב איז געווען באופן בלתי רגיל וואס דערפאר איז "מיתה לא נאמרה בו כו' יעקב אבינו לא מת".

English translation 1377

The five-year-old for Scripture remembers what he learned, that the entire matter of death came as a punishment for the sin of the Tree of Knowledge –

געדענקט דער בן חמש למקרא וואס ער האט געלערנט אז דער גאנצער ענין פון מיתה איז געקומען בתור עונש אויפן חטא עץ הדעת –

English translation 1378

"For on the day you eat from it you shall surely die" *160.

"ביום אכלך ממנו מות תמות" *160.

English translation 1379

He understands from this,

פארשטייט ער דערפון,

English translation 1380

since that "death is not mentioned" regarding Jacob,

וויבאלד אז "מיתה לא נאמרה" בא יעקב,

English translation 1381

and he knows from Enoch that this means only that his death came in an unusual manner –

און ער ווייסט פון חנוך אז דאס מיינט נאר אז זיין מיתה איז געקומען באופן בלתי רגיל –

English translation 1382

he understands that "death is not mentioned" regarding Jacob because with him death did not come in the usual way as a punishment for the sin of the Tree of Knowledge. And this is the explanation of "Jacob our father did not die,"

פארשטייט ער אז "מיתה לא נאמרה" בא יעקב ווייל ביי אים איז די מיתה ניט געקומען ע"ד הרגיל אלס עונש אויפן חטא עץ הדעת 161. און דאס איז דער פירוש אין "יעקב אבינו לא מת",

English translation 1383

he did not die in the usual manner –

לא מת באופן הרגיל –

English translation 1384

as a punishment for the sin of the Tree of Knowledge.

אלס אן עונש אויפן חטא עץ הדעת 162.

English translation 1385

That is, the foundation of the matter is,

ד.ה. אז דער יסוד הענין איז,

English translation 1386

that when it does not state the term death, it does not necessarily mean that he is alive,

אז בשעת עס שטייט ניט לשון מיתה מיינט עס ניט דוקא אז ער איז חי,

English translation 1387

rather that his death was in an unusual manner;

נאר אז זיין מיתה איז געווען באופן בלתי רגיל;

English translation 1388

and this itself

און דאס גופא

English translation 1389

(an unusual death)

(מיתה בלתי רגילה)

English translation 1390

can be in several ways –

קען זיין אויף כמה אופנים –

English translation 1391

that it comes by means of the Holy One, blessed be He, and not by means of an angel,

אז דאס קומט ע"י הקב"ה ולא ע"י מלאך,

English translation 1392

or that "He caused him to die before his time"

אדער אז "המיתו קודם זמנו"

English translation 1393

(as with Enoch),

(ווי בא חנוך),

English translation 1394

or that it does not come as a punishment for the sin of the Tree of Knowledge

אדער אז דאס קומט ניט אלס עונש אויפן חטא עץ הדעת 162

English translation 1395

(as with Jacob).

(ווי בא יעקב).

English translation 1396

According to this, one could still ask –

לפי"ז קען מען נאך אבער פרעגן –

English translation 1397

why is Jacob different from the other patriarchs,

פארוואס איז יעקב אנדערש פון די אנדערע אבות,

English translation 1398

Abraham and Isaac,

אברהם ויצחק,

English translation 1399

that specifically his death was not because of the sin of the Tree of Knowledge

אז דוקא מיתתו איז ניט צוליב דעם חטא פון עץ הדעת

English translation 1400

(therefore "death is not mentioned regarding him"),

(דערפאר "מיתה לא נאמרה בו"),

English translation 1401

unlike Abraham and Isaac?

משא"כ אברהם ויצחק?

English translation 1402

So this is initially not a difficulty:

איז דאס לכתחילה קיין קשיא ניט:

English translation 1403

not only according to the simple explanation but even according to the inner meaning of the matters, there is no difficulty why each of the patriarchs received a distinct reward,

ניט נאר ע"ד הפשט נאר אפילו ע"פ פנימיות הענינים איז קיין קשיא ניט פארוואס יעדערער פון די אבות האט באקומען א באזונדער שכר,

English translation 1404

and why each of them lived a different number of years and so forth.

און פארוואס יעדערער פון זיי האט געלעבט אן אנדער מספר שנים וכיו"ב.

English translation 1405

Consequently, there is no difficulty why specifically Jacob's death was not from the aspect of the sin of the Tree of Knowledge,

במילא איז קיין קשיא ניט פארוואס דוקא מיתת יעקב איז ניט געווען מצד חטא עה"ד,

English translation 1406

unlike the death of Abraham and Isaac,

משא"כ מיתת אברהם ויצחק,

English translation 1407

just as there is no question why Abraham or Isaac received other matters of reward that Jacob did not receive.

פונקט ווי ס'איז קיין שאלה ניט פארוואס אברהם אדער יצחק האבן באקומען אנדערע ענינים של שכר וואס יעקב האט ניט באקומען.

English translation 1408

And if you wish to say –

ואת"ל –

English translation 1409

one can also explain this

קען מען דאס אויך מסביר זיין

English translation 1410

(why specifically Jacob's death was not from the aspect of the sin of the Tree of Knowledge):

(פארוואס דוקא מיתת יעקב איז ניט מצד דעם חטא עץ הדעת):

English translation 1411

The one who is five years old for Scripture learned earlier that regarding Jacob there was "his bed was complete,"

דער בן חמש למקרא האט פריער געלערנט 163 אז בא יעקב איז געווען "מטתו שלימה",

English translation 1412

all his children were righteous.

אלע זיינע קינדער זיינען געווען צדיקים.

English translation 1413

Unlike Abraham who had a child Ishmael and Isaac who had a child Esau

משא"כ אברהם האט געהאט א קינד ישמעאל און יצחק האט געהאט א קינד עשו

English translation 1414

(in the language of our Sages, may their memory be for a blessing:

(בלשון חז"ל 164:

English translation 1415

"Abraham, from him came forth Ishmael...

"אברהם יצא ממנו ישמעאל...

English translation 1416

Isaac, from him came forth Esau").

יצחק יצא ממנו עשו").

English translation 1417

And according to what the one who is five years old for Scripture learned,

און לויט דעם וואס דער בן חמש האט געלערנט 165,

English translation 1418

that the matter of Achan going out from the East is already hinted at in the birth of Zerah

אז דאס וואס עכן איז יצא מזרח איז מען שוין מרמז אין לידת זרח

English translation 1419

(even though he was a righteous person) –

(אע"פ וואס ער איז געווען א צדיק 166) –

English translation 1420

he understands,

פארשטייט ער,

English translation 1421

since from Abraham "from him came forth Ishmael" and from Isaac "from him came forth Esau," it affects

וויבאלד אז פון אברהם "יצא ממנו ישמעאל" און פון יצחק "יצא ממנו עשו" רירט עס

English translation 1422

(ultimately)

(סוכ"ס)

English translation 1423

also

אויך אן

English translation 1424

(in a subtle way)

(בדקות)

English translation 1425

Abraham and Isaac,

אין אברהם ויצחק 167,

English translation 1426

so that even if they themselves have no connection to the sin of the Tree of Knowledge,

אזוי אז אפילו אויב זיי מצ"ע האבן קיין שייכות ניט צום חטא עה"ד,

English translation 1427

they receive a connection to it through their children,

באקומען זיי דערצו א שייכות ע"י בניהם,

English translation 1428

Ishmael and Esau. Therefore, the term death is stated regarding them,

ישמעאל ועשו. דערפאר שטייט בא זיי לשון מיתה,

English translation 1429

because their death was in the usual way,

ווייל מיתתם איז געווען ע"ד הרגיל,

English translation 1430

from the aspect of the sin of the Tree of Knowledge.

מצד חטא עה"ד.

English translation 1431

Unlike Jacob, whose "bed was complete,"

משא"כ יעקב וואס "מטתו שלימה",

English translation 1432

he had no connection with the sin of the Tree of Knowledge,

האט ער קיין שייכות ניט געהאט מיטן חטא עה"ד,

English translation 1433

therefore "death is not mentioned regarding him,"

דעריבער איז "מיתה לא נאמרה בו",

English translation 1434

"Jacob our father did not die" in the usual way

"יעקב אבינו לא מת" ע"ד הרגיל

English translation 1435

(from the aspect of the punishment for the sin of the Tree of Knowledge).

(מצד דעם עונש אויפן חטא עה"ד).

English translation 1436

But Rashi does not write this explanation

אבער רש"י שרייבט ניט דער ביאור הנ"ל

English translation 1437

(regarding the distinction between Jacob and Abraham and Isaac) –

(בהחילוק בין יעקב און אברהם ויצחק) –

English translation 1438

because according to the simple explanation there is no necessity to learn specifically in this way,

ווייל ע"ד הפשט איז ניטא קיין הכרח צו לערנען דוקא אזוי,

English translation 1439

and according to the simple explanation one can explain the distinction as one wishes.

וע"ד הפשט קען מען מסביר זיין דעם חילוק ווי מ'וויל*.

English translation 1440

And one could elaborate on all this,

ויש להאריך בכל זה,

English translation 1441

and give to a wise man and he will become wiser still.

ותן 168 לחכם ויחכם עוד.

English translation 1442

The explanation of this matter in connection with the comment on the Zohar –

דעם ביאור אין דעם ענין בקשר מיט דער הערה אויפן זהר –

English translation 1443

will be understood according to what is explained in the discourse in Torah Ohr, the matter of Reuben, Simeon, Levi, and Judah in the service of man:

וועט מען פארשטיין ע"פ המבואר אין דעם דרוש בתורה אור דער ענין פון ראובן שמעון לוי ויהודה בעבודת האדם:

English translation 1444

Reuben is the service of love. Simeon is the service of fear. Levi is the service of Torah. And Judah is the aspect of thanksgiving,

ראובן איז עבודת האהבה. שמעון איז עבודת היראה. לוי איז די עבודה פון תורה. און יהודה איז בחי' הודאה,

English translation 1445

the service of self-nullification. And in the order of the prayers:

עבודת הביטול. ובסדר התפלות:

English translation 1446

Reuben

ראובן

English translation 1447

(love)

(אהבה)

English translation 1448

is the aspect of the first portion of the Shema. Simeon

איז בחי' פ' ראשונה דקריאת שמע. שמעון

English translation 1449

(fear)

(יראה)

English translation 1450

is the aspect of the second portion of the Shema.

איז בחי' פ' שני' דק"ש.

English translation 1451

Levi is the aspect of "True and firm, etc."

לוי איז בחי' "אמת ויציב כו'"

English translation 1452

(which comes after the Shema).

(וואס קומט נאך ק"ש).

English translation 1453

And Judah is the aspect of the Eighteen Benedictions,

און יהודה איז בחי' שמונה עשרה,

English translation 1454

when one must stand in ultimate self-nullification,

ווען מ'דארף שטיין בתכלית הביטול,

English translation 1455

like a servant before his Master.

כעבדא קמי' מרי' 169.

English translation 1456

And behold,

והנה,

English translation 1457

there is a fundamental difference between the services of Reuben, Simeon, and Levi and the service of Judah:

ס'איז דא א חילוק עיקרי צווישן די עבודות פון ראובן שמעון ולוי און דער עבודה פון יהודה:

English translation 1458

The three matters of love,

די דריי ענינים פון אהבה,

English translation 1459

fear, and Torah can be in concealment or in revelation:

יראה און תורה קענען זיין בהעלם אדער בגילוי:

English translation 1460

In love there is the level of hidden love that every Jew has from birth as an inheritance from our patriarchs,

אין אהבה איז דא די דרגא פון אהבה מסותרת וואס יעדער איד האט משנולד אלס א ירושה מאבותינו 170,

English translation 1461

and there is revealed love. So too in fear there is hidden fear and revealed fear. And so too in Torah there is how it is in concealment and how it comes out in revelation.

און ס'איז דא אהבה גלוי'. אזוי אויך אין יראה איז דא יראה מסותרת 171 און יראה גלוי'. און אזוי אויך אין תורה איז דא ווי דאס איז בהעלם און ווי דאס קומט ארויס בגלוי.

English translation 1462

However, regarding nullification and acknowledgment, it is not applicable to say that it is only in concealment and not in revelation,

משא"כ בנוגע צו ביטול והודאה איז ניט שייך צו זאגן אז ס'איז נאר בהעלם און ניט בגלוי,

English translation 1463

rather it must also be in revelation –

נאר עס מוז זיין אויך בגלוי –

English translation 1464

if the nullification is only in concealment and not in revelation,

אויב דער ביטול איז נאר בהעלם און ניט בגלוי,

English translation 1465

then this is the opposite of nullification!

איז דאס היפך הביטול!

English translation 1466

As we see it in the details of the laws in the Shulchan Aruch regarding the prayer of the Eighteen Benedictions, how one must be careful in the prayer of the Eighteen Benedictions even from external movements,

ווי מ'זעט עס אין די פרטי הדינים בשו"ע וועגן תפלת שמונה עשרה ווי מ'דארף זיין אפגעהיט בתפלת שמו"ע אפילו פון תנועות חיצוניות,

English translation 1467

"One who stands before the king may not move from his place, etc.",

"עומד לפני המלך אין לזוז ממקומו כו'" 172,

English translation 1468

for apparently:

דלכאורה:

English translation 1469

The main thing is that he should stand in internal nullification,

דער עיקר איז דאך אז ער זאל שטיין בביטול פנימי,

English translation 1470

what difference does it make how he holds his fingers and his feet, etc.?

למאי נפק"מ ווי ער האלט זיינע פינגער און זיינע פיס וכו'?

English translation 1471

The reason for this is because –

איז דער טעם לזה ווייל –

English translation 1472

when is this a true nullification,

ווען איז דאס א ביטול אמיתי,

English translation 1473

specifically when it is also expressed in revelation and externality in the movements of his body, that he stands "like a servant before his master",

דוקא בשעת דאס דריקט זיך אויס אויך בגלוי ובחיצוניות בתנועות גופו אז ער שטייט "כעבדא קמי' מרי'",

English translation 1474

however, if the nullification remains in concealment and it is not seen in his external movements,

משא"כ אויב דער ביטול בלייבט בהעלם און עס זעט זיך ניט אן בתנועות חיצוניות שלו,

English translation 1475

this is the opposite of nullification.

איז דאס היפך הביטול.

English translation 1476

[This is not a contradiction to that which together with nullification the service of man must be in a manner of "and I shall walk in a broad place",

[דאס איז קיין סתירה ניט לזה וואס צוזאמען מיט ביטול דארף עבודת האדם זיין באופן של "ואתהלכה ברחבה" 173,

English translation 1477

because the explanation of this is not that the nullification is in internality and in externality he stands in expansiveness,

ווייל דער פירוש בזה איז ניט אז דער ביטול איז בפנימיות און בחיצוניות שטייט ער בהרחבה,

English translation 1478

rather that he does not stand with his own expansiveness,

נאר אז ער שטייט ניט מיט דער אייגענער הרחבה,

English translation 1479

but with the expansiveness of the Torah].

נאר מיט דער הרחבה פון תורה].

English translation 1480

It follows that the service of Yehudah

קומט אויס אז די עבודה פון יהודה

English translation 1481

(acknowledgment and nullification)

(הודאה וביטול)

English translation 1482

is distinguished from the three services of Reuven, Shimon, and Levi

איז אויסגעטיילט פון די דריי עבודות פון ראובן שמעון ולוי

English translation 1483

(love,

(אהבה,

English translation 1484

fear, and Torah)

יראה ותורה)

English translation 1485

in that in nullification there is a necessity in the very essence of nullification,

דערמיט וואס אין ביטול איז א הכרח אין עצם ענין הביטול,

English translation 1486

that it should be in revelation;

אז דאס זאל זיין בגלוי;

English translation 1487

however, love, fear, and Torah can be in concealment or in revelation.

משא"כ אהבה ויראה ותורה קענען זיין בהעלם אדער בגלוי.

English translation 1488

And based on this, it is understandable why specifically the blessing of Yehudah

ועפ"ז איז פארשטאנדיק פארוואס דוקא ברכת יהודה

English translation 1489

("Yehudah, your brothers shall acknowledge you")

("יהודה אתה יודוך אחיך")

English translation 1490

is a revealed blessing,

איז א ברכה גלוי',

English translation 1491

however, the blessings of Reuven, Shimon, and Levi are in revelation matters of rebuke:

משא"כ ברכת ראובן שמעון ולוי זיינען בגלוי עניני תוכחה:

English translation 1492

The service of Yehudah

די עבודה פון יהודה

English translation 1493

(nullification and acknowledgment)

(ביטול והודאה)

English translation 1494

must be in revelation,

מוז זיין בגלוי,

English translation 1495

if it is in concealment, it is not nullification. Therefore, his blessing must also be a revealed blessing.

אויב דאס איז בהעלם איז דאס ניט קיין ביטול. דעריבער מוז אויך ברכתו זיין א ברכה גלוי'.

English translation 1496

However, the blessings of Reuven, Shimon, and Levi

משא"כ די ברכות פון ראובן שמעון ולוי

English translation 1497

(as explained in the Zohar that they are blessings)

(כמבואר בזהר אז זיי זיינען ברכות)

English translation 1498

are in concealment,

זיינען בהעלם,

English translation 1499

in revelation they are words of rebuke –

בגלוי זיינען זיי דברי תוכחה –

English translation 1500

which compels us to say that they correspond to love, fear, and Torah that are hidden,

וואס דאס איז מכריח צו זאגן אז זיי זיינען כנגד אהבה ויראה ותורה מסותרות,

English translation 1501

as they stand

ווי זיי שטייען

English translation 1502

(below)

(למטה)

English translation 1503

in concealment,

בהעלם,

English translation 1504

not in revelation. Because if the verses were speaking about revealed love, fear, and Torah –

ניט בגלוי. ווייל אויב די פסוקים וואלטן גערעדט וועגן אהבה ויראה ותורה הגלויות –

English translation 1505

then the blessings in the verses would also be revealed blessings.

וואלטן די ברכות אין די פסוקים אויך געווען ברכות גלויות.

English translation 1506

As explained in many places,

כמבואר בכ"מ 174,

English translation 1507

that in the Torah there are two types of blessings:

אז אין תורה זיינען פאראן צוויי סוגים פון ברכות:

English translation 1508

revealed blessings that derive from revealed kindnesses. And blessings that are expressed in the language of rebuke,

ברכות גלויות וואס זיי נעמען זיך פון חסדים גלויים. און ברכות וואס שטייען בלשון של תוכחה,

English translation 1509

which derive

וואס זיי נעמען זיך

English translation 1510

(in their root)

(בשרשם)

English translation 1511

from concealed kindnesses,

פון חסדים מכוסים,

English translation 1512

and at the time they descend below in the manner of interpretation, they are in the language of rebuke.

ובשעת זיי ווערן נשתלשל למטה בדרך הפשט זיינען זיי בלשון של תוכחה.

English translation 1513

And through this, the difference between the blessing of Yehudah and the blessings of Reuven, Shimon, and Levi is understood:

ועד"ז איז מובן דער חילוק צווישן ברכת יהודה און די ברכות פון ראובן שמעון ולוי:

English translation 1514

Since the blessing of Yehudah is a revealed blessing, it shows that this is connected with revealed kindnesses.

וויבאלד אז ברכת יהודה איז א ברכה גלוי' ווייזט עס אז דאס איז פארבונדן מיט חסדים גלויים.

English translation 1515

However, the blessings of Reuven, Shimon, and Levi, which are expressed in the language of rebuke,

משא"כ די ברכות פון ראובן שמעון ולוי וואס שטייען בלשון של תוכחה,

English translation 1516

derive from concealed kindnesses.

נעמען זיך פון חסדים מכוסים.

English translation 1517

Based on this, one will also understand why in this discourse in Torah Ohr he brings only the verse "Yehudah, your brothers shall acknowledge you" and not the verses in our portion regarding Reuven, Shimon, and Levi

עפ"ז וועט מען אויך פארשטיין פארוואס אין דעם מאמר בתורה אור ברענגט ער נאר דעם פסוק "יהודה אתה יודוך אחיך" און ניט די פסוקים בפרשתנו וועגן ראובן שמעון ולוי

English translation 1518

(even though he explains their matter for superiority in the service of G-d):

(אע"פ וואס ער איז מבאר ענינם למעליותא בעבודת ה'):

English translation 1519

In this discourse, he is coming to explain the matters of Reuven, Shimon, and Levi in the service of man in actuality

אין דעם מאמר איז ער אויסן צו מבאר זיין עניני ראובן שמעון ולוי בעבודת האדם בפועל

English translation 1520

(the service of love,

(עבודת האהבה,

English translation 1521

the service of fear,

עבודת היראה,

English translation 1522

the service of Torah),

עבודת התורה),

English translation 1523

for the entire concept of service is necessarily a matter of revelation –

וואס דער גאנצער מושג פון עבודה איז בהכרח אן ענין של גילוי –

English translation 1524

that through his service he brings out in revelation a matter and level that is otherwise

אז ע"י עבודתו ברענגט ער ארויס בגלוי אן ענין ודרגא וואס איז בלאו הכי

English translation 1525

(without service)

(בלי עבודה)

English translation 1526

in him in concealment.

ביי אים בהעלם.

English translation 1527

And in our matter:

ובעניננו:

English translation 1528

The service of love means that he brings out in revelation the hidden love that he has within him in concealment,

עבודת האהבה הייסט אז ער ברענגט ארויס בגלוי די אהבה מסותרת וואס ער האט אין זיך בהעלם,

English translation 1529

so that it stands in a revealed love. Because hidden love exists in man by inheritance immediately from birth,

אזוי אז דאס שטייט אין אן אהבה גלוי'. ווייל אהבה מסותרת איז דא אין דעם מענטשן בירושה תיכף משנולד,

English translation 1530

without any service,

אן קיין עבודה,

English translation 1531

and the service in this consists of that which he reveals the love.

און די עבודה בזה באשטייט דערפון וואס ער איז מגלה די אהבה.

English translation 1532

Similarly regarding fear:

עד"ז בנוגע צו יראה:

English translation 1533

Hidden fear man has before his service. The service of fear consists of that which he reveals it and brings it out into a revealed fear.

יראה מסותרת האט דער אדם לפני עבודתו. עבודת היראה באשטייט דערפון וואס ער איז דאס מגלה און ברענגט עס ארויס אין א יראה גלוי'.

English translation 1534

And similarly regarding Torah.

ועד"ז בנוגע צו תורה.

English translation 1535

And therefore he does not bring in this discourse the verses from our portion regarding Reuben, Simeon, and Levi,

און דעריבער ברענגט ער ניט אין דעם מאמר די פסוקים פון פרשתנו וועגן ראובן שמעון ולוי,

English translation 1536

because in these verses

ווארום אין די פסוקים

English translation 1537

(where the blessings stand in a manner of concealment)

(וואו די ברכות שטייען באופן של העלם)

English translation 1538

it speaks about

רעדט זיך וועגן

English translation 1539

(concealed kindnesses –)

(חסדים מכוסים –)

English translation 1540

love, fear, and Torah as they stand in concealment,

אהבה ויראה ותורה ווי זיי שטייען בהעלם,

English translation 1541

consequently it is not fitting to bring this into the discourse where he intends to explain the service of love, fear, and Torah,

במילא פאסט ניט צו ברענגען דאס אין דעם מאמר וואו ער איז אויסן מבאר זיין די עבודה פון אהבה יראה ותורה,

English translation 1542

which is specifically love, fear, and Torah in revelation.

וואס דאס איז דוקא אהבה ויראה ותורה בגלוי.

English translation 1543

Therefore he begins the discourse

דעריבער הויבט ער אן דעם מאמר

English translation 1544

(only)

(נאר)

English translation 1545

with the verse of the blessing of Judah –

מיטן פסוק פון ברכת יהודה –

English translation 1546

"Judah, you shall your brothers praise" –

"יהודה אתה יודוך אחיך" –

English translation 1547

because this is a revealed blessing,

ווארום דאס איז א ברכה גלוי',

English translation 1548

which indicates the service of self-nullification and gratitude which must always be in revelation

וואס באווייזט אויף עבודת הביטול והודאה וואס מוז אלעמאל זיין בגלוי

English translation 1549

(as above),

(כנ"ל),

English translation 1550

and this brings out the matter that he speaks of here in the discourse –

און דאס ברענגט ארויס דעם ענין וואס ער רעדט דא אין מאמר –

English translation 1551

the revealed service also of Reuben, Simeon, and Levi,

די עבודה גלוי' אויך פון ראובן שמעון ולוי,

English translation 1552

the revealed service of love, fear, and Torah.

די עבודה גלוי' פון אהבה ויראה ותורה.

English translation 1553

The lesson "to correct the opinions and to straighten all the actions" from today's lesson of Rambam:

דער לימוד "לתקן הדעות וליישר כל המעשים" פון היינטיקן שיעור רמב"ם:

English translation 1554

The matter of acquisition in spirituality –

דער ענין פון קנין אין רוחניות –

English translation 1555

is that which the Most High is "He who acquires everything" *174. Beginning from acquiring a Jew –

איז דאס וואס דער אויבערשטער איז "קונה הכל" *174. אנהויבנדיק פון קונה זיין א אידן –

English translation 1556

as our sages said "I was created to serve my Acquirer",

כמאחז"ל 175 "אני נבראתי לשמש את קוני",

English translation 1557

that is to say, that a Jew must acquire himself to the Most High,

ד.ה. אז א איד דארף זיך מקנה זיין צו דעם אויבערשטן,

English translation 1558

he gives himself away to the Most High,

ער גיט זיך אוועק צו דעם אויבערשטן,

English translation 1559

as He is called "my Acquirer",

ווי ער ווערט אנגערופן "קוני",

English translation 1560

"blessed is your Acquirer",

"ברוך קונך" 176,

English translation 1561

which refers to the world of Atzilut,

וואס דאס גייט אויף עולם האצילות,

English translation 1562

as explained in Chassidus that "blessed is your Maker, blessed is your Former, blessed is your Creator, blessed is your Acquirer" correspond to the four worlds,

כמבואר בחסידות 177 אז "ברוך עושך ברוך יוצרך ברוך בוראך ברוך קונך" 176 זיינען כנגד די ד' עולמות,

English translation 1563

ABiYA.

אבי"ע.

English translation 1564

Which can be in two manners,

וואס דאס קען זיין אויף צוויי אופנים,

English translation 1565

that he acquires a particular aspect of himself,

אז ער איז מקנה א פרט פון זיך אליין,

English translation 1566

or "one who acquires the body for its products".

אדער "מקנה אדם הגוף לפירותיו".

English translation 1567

And analogous to the distinction of the levels in agency

ובדוגמת החילוק פון די דרגות אין שליחות

English translation 1568

(as discussed many times):

(ווי גערעדט כמ"פ 178):

English translation 1569

There is a manner where the agent gives away only his particular action to the principal. Afterwards there is a manner where he gives himself entirely away.

ס'איז דא אן אופן אז דער שליח גיט נאר אוועק צום משלח זיין מעשה פרטי. דערנאך איז דא אן אופן אז ער גיט זיך אינגאנצן אוועק.

English translation 1570

And the difference between them is:

און דער חילוק ביניהם איז:

English translation 1571

When he acquires only one particular aspect,

בשעת ער איז מקנה נאר איין פרט,

English translation 1572

one action,

איין מעשה,

English translation 1573

of himself to the Most High –

פון זיך צום אויבערשטן –

English translation 1574

it is indeed acquired to his Acquirer

ווערט עס טאקע נקנה לקוני

English translation 1575

(to the Holy One, blessed be He),

(להקב"ה),

English translation 1576

up to Atzilut

ביז אין אצילות

English translation 1577

("blessed is your Acquirer"),

("ברוך קונך"),

English translation 1578

but then he can acquire only the action that has come into the world,

אבער דעמולט קען ער נאר מקנה זיין דעם מעשה וואס בא לעולם,

English translation 1579

but not the products and actions of his that will later come forth each and every day,

אבער ניט די פירות ומעשים שלו וואס וועלן שפעטער ארויסקומען בכל יום ויום,

English translation 1580

because "a person cannot acquire a thing that has not yet come into the world",

ווארום "אין אדם מקנה דבר שלא בא לעולם",

English translation 1581

for one cannot know how he will stand when the new action comes,

ווייל מ'קען ניט וויסן ווי ער וועט האלטן בשעת עס וועט קומען דער מעשה חדש,

English translation 1582

therefore he must acquire each particular aspect and action by itself when it has already come into the world.

דעריבער דארף ער מקנה זיין יעדער פרט ומעשה בפ"ע ווען דאס איז שוין בא לעולם.

English translation 1583

Which is analogous to the service of the intermediate person –

וואס דאס איז בדוגמת עבודת הבינוני –

English translation 1584

since his essence has not been changed,

היות אז זיין מהות איז ניט נשתנה געווארן 179,

English translation 1585

and his animal soul still stands in its strength,

און זיין נה"ב שטייט נאך בתקפו,

English translation 1586

he must in each service by itself again exert himself and acquire it to the Holy One, blessed be He.

דארף ער בא יעדער עבודה בפ"ע ווידעראמאל זיך אמפערן 180 און דאס מקנה זיין להקב"ה.

English translation 1587

He can labor and acquire one action to his Acquirer,

ער קען הארעווען און מקנה זיין איין מעשה לקונו,

English translation 1588

but with this he cannot acquire the actions that he will do tomorrow and the day after etc.,

אבער דערמיט קען ער ניט מקנה זיין די מעשים וואס ער וועט טאן מארגן און איבערמארגן וכו',

English translation 1589

because "a person cannot acquire a thing that has not yet come into the world",

ווארום "אין אדם מקנה דבר שלא בא לעולם",

English translation 1590

one does not know whether he will stand accordingly regarding the actions that have not yet come into the world. Only afterwards when another action comes,

מ'ווייסט ניט צי ער וועט דערביי האלטן בנוגע די מעשים שעדיין לא באו לעולם. נאר דערנאך ווען עס קומט נאך א מעשה,

English translation 1591

he must again begin the service anew;

דארף ער נאכאמאל אנהויבן די עבודה מחדש;

English translation 1592

But not so when "one who acquires the body for its products",

משא"כ בשעת "מקנה אדם הגוף לפירותיו",

English translation 1593

he acquires

ער איז מקנה

English translation 1594

(not only an action and particular aspect within him, but)

(ניט נאר א מעשה ופרט שבו, נאר)

English translation 1595

his entire existence to

זיין גאנצע מציאות ל

English translation 1596

(serve)

(שמש את)

English translation 1597

his Acquirer,

קונו,

English translation 1598

then all the products and actions that he will do until the end of all generations become acquired to his Acquirer,

ווערן דעמולט נקנה לקונו אלע פירות ומעשים וואס ער וועט טאן עד סוף כל הדורות,

English translation 1599

because "this is not acquiring a thing that has not yet come into the world, for the body is present and he acquires for the products":

ווארום "אין זה מקנה דבר שלא בא לעולם שהרי הגוף מצוי ומקנה לפירות":

English translation 1600

"The body is present" –

"הגוף מצוי" –

English translation 1601

he is indeed a present entity as an existence,

ער איז דאך א מצוי אלס א מציאות,

English translation 1602

he has all the faculties,

ער האט אלע כחות,

English translation 1603

the faculty of pleasure and the faculty of will and intellect and emotions and thought, speech, and action,

כח התענוג וכח הרצון ומוחין ומדות ומחשבה דיבור ומעשה,

English translation 1604

"with all your heart and with all your soul and with all your might",

"בכל לבבך ובכל נפשך ובכל מאדך" 181,

English translation 1605

but this is all as the pleasure and will and faculties etc. of the master,

אבער דאס איז אלץ דער תענוג ורצון וכחות וכו' של האדון,

English translation 1606

as explained in many places regarding the matter of a faithful servant and a simple servant,

כמבואר בכ"מ 182 בענין עבד נאמן ועבד פשוט,

English translation 1607

that it is not the simple meaning that he does not have a "present body",

אז ס'איז ניט דער פשט אז ער האט ניט קיין "גוף מצוי",

English translation 1608

rather he explicitly has a "present body" with all the faculties,

נאר ער האט בפירוש א "גוף מצוי" מיט אלע כחות,

English translation 1609

but he is to such an extent nullified to the master,

אבער ער איז עד כדי כך בטל צו דעם אדון,

English translation 1610

to "my Acquirer",

צו "קוני",

English translation 1611

that all his faculties are the faculties of the master. And since "the body is present",

אז אלע זיינע כחות זיינען כחות האדון. און וויבאלד אז "הגוף מצוי",

English translation 1612

and he acquires it entirely to his Acquirer –

און ער איז דאס אינגאנצן מקנה לקונו –

English translation 1613

he is automatically "acquiring the products",

איז ער בדרך ממילא "מקנה הפירות",

English translation 1614

all his actions even those that have not yet come into the world. Analogous to what is explained in the Siddur regarding above

אלע זיינע מעשים אפילו די וואס לא באו עדיין לעולם. בדוגמת המבואר בסידור בנוגע צו למעלה

English translation 1615

(beginning with "to understand the matter of the Shofar blowing according to the intentions of the Baal Shem Tov"),

(בד"ה להבין ענין תק"ש ע"פ כוונות הבעש"ט),

English translation 1616

that from the essence it is then drawn into the entire order of the chain of descent –

אז פון עצם ווערט עס דערנאך נמשך אין גאנץ סדר השתלשלות –

English translation 1617

into pleasure and into will and into all the faculties until into action in actuality.

אין תענוג און אין רצון און אין אלע כחות ביז אין מעשה בפועל.

English translation 1618

And the order of the service in this is –

און דער סדר העבודה בזה איז –

English translation 1619

Like the order in the chapters in this lesson of the Rambam –

ווי דער סדר אין די פרקים אין דעם שיעור רמב"ם –

English translation 1620

That first one holds at the first level in service,

אז פריער האלט מען בא דער ערשטער דרגא בעבודה,

English translation 1621

In the likeness of the service of the Beinoni, which "the trait of the Beinoni is the trait of every person, and after every person one should draw" –

בדוגמת עבודת הבינוני וואס "מדת הבינוני היא מדת כל אדם ואחרי' כל אדם ימשוך" –

English translation 1622

That one acquires each action in and of itself.

אז מ'איז מקנה יעדער מעשה בפ"ע.

English translation 1623

Afterwards one is elevated to a higher level

דערנאך ווערט מען נתעלה צו א העכערער דרגא

English translation 1624

(Chapter)

(פרק)

English translation 1625

In service,

בעבודה,

English translation 1626

A higher chapter in the Rambam –

א העכערער פרק אין רמב"ם –

English translation 1627

The service of "a person acquires the body for its fruits",

די עבודה פון "מקנה אדם הגוף לפירותיו",

English translation 1628

That he acquires himself entirely to his Master,

אז ער איז זיך אינגאנצן מקנה לקונו,

English translation 1629

So that then all of his actions are automatically acquired to his Master

וואס דעמולט ווערן במילא נקנה לקונו כל המעשים שלו

English translation 1630

("And this is not acquiring something that has not yet come into the world, for the body is extant and he acquires for the fruits").

("ואין זה מקנה דבר שלא בא לעולם שהרי הגוף מצוי ומקנה לפירות").

English translation 1631

Afterwards there is another lesson in this from the halachah in the Rambam regarding the law of consecration and the law of the poor and the law of vows:

דערנאך איז דא נאך א לימוד אין דעם פון דער הלכה אין רמב"ם וועגן דין ההקדש ודין העניים ודין הנדרים:

English translation 1632

Even when one holds at the level of the service of the Beinoni,

אפילו בשעת מ'האלט בא דער דרגא פון עבודת הבינוני,

English translation 1633

One only has the ability to acquire an action that has come into the world

מ'האט נאר בכח צו מקנה זיין א מעשה שבא לעולם

English translation 1634

(But not an action that has not yet come into the world) –

(אבער ניט א מעשה שלא בא לעולם) –

English translation 1635

About what matters is this said?

איז במה דברים אמורים,

English translation 1636

When it speaks regarding "the law of an ordinary person",

ווען דאס רעדט זיך וועגן "דין ההדיוט",

English translation 1637

Properties of the world,

נכסים פון וועלט,

English translation 1638

Matters of free choice;

דברי רשות;

English translation 1639

When it speaks however regarding "the law of consecration and the law of the poor and the law of vows, it is not like the law of an ordinary person in its acquisition, for if a person said, 'Whatever my animal gives birth shall be consecrated for the Temple treasury or shall be forbidden to me or I shall give it to charity,'

בשעת עס רעדט זיך אבער וועגן "דין ההקדש ודין העניים ודין הנדרים אינו כדין ההדיוט בקנייתו שאילו אמר אדם כל מה שתלד בהמתי יהי' הקדש לבדק הבית או יהי' אסור עלי או אתננו לצדקה,

English translation 1640

Even though it is not consecrated because it is not yet in the world,

אע"פ שאינו מתקדש לפי שאינו בעולם,

English translation 1641

Behold, this one is obligated to fulfill his word, as it is said, 'As everything that comes out of his mouth he shall do.'"

הרי זה חייב לקיים דברו שנאמר ככל היוצא מפיו יעשה".

English translation 1642

And the explanation:

והביאור:

English translation 1643

When it speaks regarding acquiring matters of free choice that have not yet come into the world

בשעת עס רעדט זיך וועגן מקנה זיין דברי רשות שלא באו לעולם

English translation 1644

(And he does not hold at the level of "a person acquires the body for its fruits",

(און ער האלט ניט בא דער דרגא פון "מקנה אדם הגוף לפירותיו",

English translation 1645

But at the level of the Beinoni),

נאר בדרגת הבינוני),

English translation 1646

He goes nevertheless with his own powers,

גייט ער דאך מיט די אייגענע כחות,

English translation 1647

And he himself does not have the power to acquire a thing that has not yet come into the world.

און ער אליין האט ניט דעם כח צו מקנה זיין א דבר שלא בא לעולם.

English translation 1648

When it speaks however regarding a matter of a mitzvah

בשעת עס רעדט זיך אבער וועגן א דבר מצוה

English translation 1649

(Consecration,

(הקדש,

English translation 1650

Charity,

צדקה,

English translation 1651

Vows) –

נדרים) –

English translation 1652

He has become obligated in this "to fulfill his word" and has a command "as everything that comes out of his mouth he shall do" –

איז ער נתחייב געווארן בזה "לקיים דברו" און האט א ציווי "ככל היוצא מפיו יעשה" –

English translation 1653

Then he has in this also an assistance and power from above,

דעמולט האט ער אין דעם אויך א סיוע וכח מלמעלה,

English translation 1654

"Who has sanctified us with His commandments and commanded us",

"אשר קדשנו במצותיו וצונו",

English translation 1655

It gives the power that one should consecrate the thing that has not yet come into the world.

גיט עס דעם כח אז מ'זאל מקדיש זיין דעם דבר שלא בא לעולם.

English translation 1656

And "even though it is not consecrated because it is not yet in the world,

און "אע"פ שאינו מתקדש לפי שאינו בעולם,

English translation 1657

Behold, this one is obligated to fulfill his word, as it is said, 'As everything that comes out of his mouth he shall do'":

הרי זה חייב לקיים דברו שנאמר ככל היוצא מפיו יעשה":

English translation 1658

Even though he himself does not have the power to consecrate the object that is not yet in the world,

אע"פ וואס ער אליין האט ניט בכח צו מקדיש זיין דעם חפצא שאינו בעולם,

English translation 1659

But the person has nevertheless obligated himself through his speech

אבער דער גברא האט זיך דאך מחייב געווען בדיבורו

English translation 1660

(Consecration,

(הקדש,

English translation 1661

A vow or charity)

נדר אדער צדקה)

English translation 1662

And he has a command "as everything that comes out of his mouth he shall do",

און ער האט א ציווי "ככל היוצא מפיו יעשה",

English translation 1663

"Behold, this one is obligated to fulfill his word" meaning that even though it is known the difference between an oath and a vow,

"הרי זה חייב לקיים דברו" נד.ה. אז אע"פ וואס ס'איז ידוע דער חילוק צווישן שבועה און נדר,

English translation 1664

That an oath is upon the person and a vow is upon the object *182 –

אז א שבועה איז אויפן גברא און נדר איז אויפן חפצא *182 –

English translation 1665

In our matter however the obligation of "as everything that comes out of his mouth he shall do" obligates the person to fulfill the vow].

בנדו"ד איז אבער דער חיוב פון "ככל אשר יוצא מפיו יעשה" מחייב דעם גברא לקיים הנדר].

English translation 1666

And in the service of man:

ובעבודת האדם:

English translation 1667

Even though he does not have the power to consecrate the object because it has not yet come into the world –

אע"פ וואס ער האט ניט בכח צו מקדיש זיין דער חפצא ווארום עדיין לא בא לעולם –

English translation 1668

But the person exists in reality and he has a Divine soul,

אבער דער גברא איז דא במציאות און ער האט א נפש אלקית,

English translation 1669

Which has obligated itself to give the fruits to charity

וואס האט זיך מחייב געווען צו געבן די פירות לצדקה

English translation 1670

(And the like),

(וכיו"ב),

English translation 1671

And "the Holy One, blessed be He, helps him"

און "הקב"ה עוזרו" 183

English translation 1672

(He has an assistance and help from above)

(ער האט א סיוע ועזר מלמעלה)

English translation 1673

To fulfill the command "as everything that comes out of his mouth he shall do" –

צו מקיים זיין דעם ציווי "ככל היוצא מפיו יעשה" –

English translation 1674

It gives the power to accomplish the matter in actuality.

גיט עס דעם כח צו אויפטאן דעם ענין בפועל.

English translation 1675

Based on this, the lesson "to correct the opinions and to straighten all the actions" from today's lesson of the Rambam is understood.

עפ"ז איז מובן דער לימוד "לתקן הדעות וליישר כל המעשים" פון היינטיקן שיעור רמב"ם.

English translation 1676

And through this one sees how one can make understood to everyone

און דערביי זעט מען ווי מ'קען געבן צו פארשטיין לכאו"א

English translation 1677

(Even those who learn only the revealed aspect)

(אפילו די וואס לערנען דערוויילע נאר נגלה)

English translation 1678

Matters of Chassidus as they are understandable from the halachos in the Rambam.

ענינים פון חסידות ווי זיי זיינען פארשטאנדיק פון די הלכות אין רמב"ם.

English translation 1679

And it is understood that in order for this to be accepted,

וכמובן אז בכדי דאס זאל נתקבל ווערן,

English translation 1680

There is no necessity that one should emphasize in this that they are matters of Chassidus,

איז ניטא קיין הכרח אז מ'זאל דערביי מדגיש זיין אז זיי זיינען ענינים פון חסידות,

English translation 1681

And that so-and-so son of so-and-so said them,

און אז פלוני בן פלוני האט זיי געזאגט,

English translation 1682

Rather one must translate the matters of Chassidus into the letters of the revealed aspect and the Rambam etc.

נאר מ'דארף איבערזעצן די ענינים פון חסידות באותיות הנגלה והרמב"ם וכו'.

English translation 1683

And if one will only want, one can do this simply

און אויב מ'וועט נאר וועלן קען מען דאס טאן בפשיטות

English translation 1684

(As one sees it from the halachos of today's lesson of the Rambam),

(ווי מ'זעט עס פון די הלכות פון היינטיקן שיעור רמב"ם),

English translation 1685

Even if sometimes this comes with difficulty.

אפילו אויב דאס קומט אמאל אן שווער.

English translation 1686

And when one will speak with that person words that come from the heart, they will enter into the heart and accomplish their effect,

און בשעת מ'וועט מיט יענעם רעדן דברים היוצאים מן הלב וועט זיין נכנסים אל הלב ופועלים פעולתם,

English translation 1687

And especially by also showing a living example.

ובפרט דורך אויך באווייזן א דוגמא חי'.

English translation 1688

At some time –

לעת מן העתים –

English translation 1689

And may it be His will that then very soon it should be "And these are the names of the children of Israel who came to Egypt" –

ויה"ר אז בקרוב ממש זאל זיין "ואלה שמות בני ישראל הבאים מצרימה" –

English translation 1690

"Reuben and Shimon descend, Reuben and Shimon ascend",

"ראובן ושמעון נחתין ראובן ושמעון סלקין" 184,

English translation 1691

"I will surely bring you up also",

"אנכי אעלך גם עלה" 185,

English translation 1692

the second ascent

די עלי' השני'

English translation 1693

(after the first ascent at the Exodus from Egypt)

(לאחרי די עלי' ראשונה ביציאת מצרים)

English translation 1694

in the true and complete redemption,

בגאולה האמיתית והשלימה 186,

English translation 1695

and as it is written "Until Your people pass over, O Lord

וכמ"ש 187 "עד יעבור עמך ה'

English translation 1696

(the first ascent)

(די עלי' ראשונה)

English translation 1697

until this people pass over whom You have acquired"

עד יעבור עם זו קנית"

English translation 1698

(the second ascent in the future redemption),

(די עלי' שני' בגאולה העתידה 188),

English translation 1699

when then the Most High will acquire in perfection "Israel",

וואס דעמולט וועט דער אויבערשטער קונה זיין בשלימות "ישראל",

English translation 1700

"this people whom You have acquired",

"עם זו קנית",

English translation 1701

and also acquire the others of the "five acquisitions" that "the Holy One, blessed be He, acquired in His world",

און אויך קונה זיין די אנדערע פון די "חמשה קנינים" וואס "קנה הקב"ה בעולמו" 189,

English translation 1702

"Acquirer of heaven and earth" etc.,

"קונה שמים וארץ" 190 וכו',

English translation 1703

in the true and complete redemption through our righteous Messiah,

בגאולה האמיתית והשלימה ע"י משיח צדקנו,

English translation 1704

speedily in our days, literally.

במהרה בימינו ממש.

English translation 1705

Afterwards he said:

אח"כ אמר:

English translation 1706

Those who need to recite a final blessing,

די וואס דארפן מאכן א ברכה אחרונה,

English translation 1707

will certainly recite a final blessing.

וועלן זיכער מאכן א ברכה אחרונה.

English translation 1708

Regarding the proposal to increase in joy –

בנוגע צו דער הצעה 191 להרבות בשמחה –

English translation 1709

since the exile is still present,

איז וויבאלד אז דער גלות איז נאך דא,

English translation 1710

the proposal stands in its strength. And through that which one accepts the resolutions in this matter on the day of Shabbat,

איז די הצעה עומדת בתקפה. און דורך דעם וואס מ'נעמט אן די החלטות בזה ביום השבת,

English translation 1711

it will add in this with greater emphasis and greater strength,

וועט דאס מוסיף זיין אין דעם ביתר שאת וביתר עוז,

English translation 1712

and through this one will have success in all matters. Until the main, inner, and primary success –

און דורך דעם וועט מען האבן הצלחה בכל הענינים. ביז די הצלחה העיקרית והפנימית והראשונה –

English translation 1713

the true and complete redemption,

די גאולה האמיתית והשלימה,

English translation 1714

"now".

"נאו".