English translation — שיחת ש"פ בראשית, מבה"ח מר-חשון ה'תשד"מ – התוועדות ב' (המשך ליום שמח"ת)

English translation 1

His Holiness the Rebbe, may he live for many good years, washed his holy hands for the meal. And afterwards he said:

כ"ק אדמו"ר שליט"א נטל ידיו הק' לסעודה. ואח"כ אמר:

English translation 2

Since this farbrengen is a continuation of the farbrengen of Simchat Torah,

וויבאלד אז די התוועדות איז א המשך צו דער התוועדות פון יום שמח"ת,

English translation 3

let us now sing "VeSamachta BeChagecha",

זאל מען איצטער זינגען "ושמחת בחגיך",

English translation 4

and in a manner of ascending in holiness –

און אין אן אופן פון להעלות בקודש –

English translation 5

with even more arousal than it was sung on Simchat Torah.

מיט נאכמער התעוררות ווי מ'האט עס געזונגען בשמח"ת.

English translation 6

And whoever begins is praiseworthy.

וכל המתחיל הרי זה משובח.

English translation 7

After they sang "VeSamachta BeChagecha",

אחר שניגנו "ושמחת בחגיך",

English translation 8

he instructed to sing "Atah Bechartanu".

צוה לנגן "אתה בחרתנו".

English translation 9

Simchat Torah is the conclusion and seal of all the festivals of the month of Tishrei,

שמחת תורה איז דער סיום וחותם פון אלע מועדים דחודש תשרי,

English translation 10

which are all encompassing festivals for the purpose of drawing them down upon the entire year,

וועלכע זיינען אלע מועדים כלליים על מנת להמשיכם על כל השנה כולהו,

English translation 11

and the drawing down of the encompassing festivals upon the entire year begins primarily at the conclusion and seal of the festivals –

און די המשכה פון די מועדים כלליים על כל השנה כולה הויבט זיך אן בעיקר בסיום וחותם פון די מועדים –

English translation 12

on Simchat Torah –

בשמח"ת –

English translation 13

because "everything follows the conclusion"2;

ווארום "הכל הולך אחר החיתום" 2;

English translation 14

and like every conclusion and seal in Torah and holiness,

און ווי יעדער סיום וחיתום בתורה ובקדושה,

English translation 15

it is not a true "conclusion",

איז דאס ניט אן אמת'ער "סיום",

English translation 16

rather "they attach the beginning to the completion"3,

נאר "מתכיפין התחלה להשלמה" 3,

English translation 17

the conclusion is for the purpose that from it there should be a continuation with greater strength and vigor upon the entire year.

דער סיום איז על מנת אז דערפון זאל זיין א המשך ביתר שאת וביתר עוז על כל השנה כולה.

English translation 18

And this is in accordance with the known4 that on Motzaei Simchat Torah,

וואס דאס איז בהתאם עם הידוע 4 אז במוצאי שמח"ת,

English translation 19

Isru Chag,

אסרו חג,

English translation 20

the matter of "And Yaakov went on his way"5 begins,

הויבט זיך אן דער ענין פון "ויעקב הלך לדרכו" 5,

English translation 21

the service throughout the entire year.

די עבודה בכל השנה כולה.

English translation 22

As has been discussed many times6 that in general, "And Yaakov went on his way" begins on Motzaei Yom Kippur –

כמדובר כמ"פ 6 אז בכללות הויבט זיך אן "ויעקב הלך לדרכו" במוצאי יוהכ"פ –

English translation 23

as explained by the Rebbe Maharash7

ווי ס'איז מבאר דער רבי מהר"ש 7

English translation 24

(whose concept is "from the outset, go over"8,

(וואס ענינו איז "מלכתחילה אריבער" 8,

English translation 25

and this year is one hundred and one years since his passing);

און השנה איז מאה שנה ואחת להסתלקותו);

English translation 26

but in particular and primarily, the matter of "And Yaakov went on his way" begins on Motzaei Simchat Torah,

אבער בפרטיות ועיקר הענין פון "ויעקב הלך לדרכו" הויבט זיך אן במוצאי שמח"ת,

English translation 27

when a Jew goes out into the world literally to do his service there,

וואס דעמולט גייט ארויס א איד אין וועלט כפשוטו דארטן צו טאָן עבודתו,

English translation 28

and he must then begin to "unpack the bundles"9 that he gathered throughout the entire month of Tishrei –

און ער דארף דעמולט אנהויבן "פאנאנדערפאקן די פעקלעך" 9 וואס ער האט צוזאמענגעקליבן במשך גאנץ חודש תשרי –

English translation 29

for all the days of the year.

על כל ימי השנה.

English translation 30

And in the fixed calendar of this year, Motzaei Simchat Torah,

ובקביעות שנה זו קומט אויס מוצאי שמח"ת,

English translation 31

Isru Chag,

אסרו חג,

English translation 32

falls on the Sabbath day – this adds an even greater elevation in this "And Yaakov went on his way" that begins on Motzaei Simchat Torah:

ביום השבת - גיט עס צו נאך אן עילוי נעלה יותר אין דעם "ויעקב הלך לדרכו" וואס הויבט זיך אן במוצאי שמח"ת:

English translation 33

that this going on his way is not with toil and exertion,

אז די הליכה לדרכו איז ניט מיט טירחא ויגיעה,

English translation 34

but rather from within delight,

נאר מתוך תענוג,

English translation 35

like the manner of service on Shabbat.

ווי דער אופן העבודה בשבת.

English translation 36

And although delight

ואע"פ אז תענוג

English translation 37

(of Shabbat)

(פון שבת)

English translation 38

is connected with a state of rest,

איז פארבונדן מיט א מצב פון מנוחה,

English translation 39

"the Ancient One whose mind is concealed and the brain is concealed and tranquil etc."10

"סבא דעתוי סתים ומוחי' סתים ושכיך כו'" 10

English translation 40

(as discussed above11) –

(כמדובר לעיל 11) –

English translation 41

nevertheless, in this too the matter of going is applicable

איז אין דעם אויך שייך דער ענין פון הליכה

English translation 42

("And Yaakov went on his way"),

("ויעקב הלך לדרכו"),

English translation 43

an ascent from level to level –

עלי' מדרגא לדרגא –

English translation 44

similar to the ascents

בדוגמא פון די עליות

English translation 45

(going)

(הליכה)

English translation 46

during the course of the Sabbath day itself,

במשך פון יום השבת,

English translation 47

a day of rest,

יום מנוחה,

English translation 48

itself:

עצמו:

English translation 49

Along with the fact that the entire day of Shabbat is one point

ביחד עם זה וואס דער גאנצער טאג פון שבת איז א נקודה אחת

English translation 50

(a day of rest),

(א יום מנוחה),

English translation 51

nevertheless, this one point extends over a span of time,

ציט זיך אבער די נקודה אחת א משך זמן,

English translation 52

which time is divided into many details –

וואס דער זמן איז איינגעטיילט אויף כו"כ פרטים –

English translation 53

consequently, during this time there is the matter of ascent from level to level,

במילא איז במשך זמן זה דא דער ענין פון עלי' מדרגא לדרגא,

English translation 54

in accordance with the command of "ascend in holiness"12.

בהתאם צו דעם ציווי פון "מעלין בקודש" 12.

English translation 55

And in addition to this matter of delight that exists in this "And Yaakov went on his way"

ונוסף אויף דעם ענין התענוג וואס איז דא אין דעם "ויעקב הלך לדרכו"

English translation 56

(due to the fact that Motzaei Simchat Torah is the Sabbath day) –

(מצד דעם וואס מוצאי שמח"ת איז יום השבת) –

English translation 57

there is also in this the matter of joy13,

איז אויך דא אין דעם ענין השמחה 13,

English translation 58

as it is written14 "And on the day of your rejoicing –

כמ"ש 14 "וביום שמחתכם –

English translation 59

these are the Shabbatot".

אלו שבתות".

English translation 60

Every word and detail in the Torah is with utmost precision

יעדער וואָרט און פרט אין תורה איז בתכלית הדיוק

English translation 61

[even in the Oral Torah,

[אפילו אין תושבע"פ,

English translation 62

although there there is no special precision in every word and letter (as in the Written Torah),

כאטש דארטן איז ניטא קיין דיוק מיוחד אין יעדן ווארט און אות (ווי אין תושב"כ),

English translation 63

like the difference between Mishnah and Gemara,

ע"ד החילוק צווישן משנה וגמרא,

English translation 64

and in the Gemara itself –

און אין גמרא גופא –

English translation 65

between the Talmud Yerushalmi and the Talmud Bavli.

צווישן תלמוד ירושלמי און תלמוד בבלי.

English translation 66

All the more so the precision in the Written Torah].

עאכו"כ דער דיוק אין תושב"כ].

English translation 67

From this it is understood that so too regarding the matter of "And Yaakov went on his way",

דערפון איז פארשטאנדיק אז אזוי איז אויך בנוגע דעם ענין פון "ויעקב הלך לדרכו",

English translation 68

that every detail and every word in it is with utmost precision

אז יעדער פרט און יעדער וואָרט אין דעם איז בתכלית הדיוק

English translation 69

(as has been discussed at length previously15):

(כמדובר אמאל בארוכה 15):

English translation 70

"Yaakov went on his way":

"יעקב הלך לדרכו":

English translation 71

The matter of going –

דער ענין ההליכה –

English translation 72

"they go from strength to strength"16 –

"ילכו מחיל אל חיל" 16 –

English translation 73

is not only for a Jew who is in the category of "Yisrael"

איז ניט נאר ביי א אידן וואס ער איז בבחי' "ישראל"

English translation 74

(the name of elevation),

(שם המעלה),

English translation 75

like the language of the verse17 "and Yisrael does valiantly",

ע"ד לשון הכתוב 17 "וישראל עושה חיל",

English translation 76

but also a Jew who is on a lower level,

נאר אויך א איד וואס ער איז אין א נידעריקערע דרגא,

English translation 77

in the category of "Yaakov" –

בבחי' "יעקב" –

English translation 78

there is also for him the going from strength to strength.

איז אויך ביי אים דא די הליכה מחיל אל חיל.

English translation 79

"Yaakov went on his way":

"יעקב הלך לדרכו":

English translation 80

The ascent from strength to strength is specifically in a manner of going,

די עלי' מחיל אל חיל איז אין אן אופן פון הליכה דוקא,

English translation 81

and true going is not merely an ascent to a level that is comparable to the previous level,

וואס הליכה אמיתית איז ניט נאר אן עלי' צו א דרגא שבערך צו דער פריערדיקער דרגא,

English translation 82

but rather an ascent to a level that is entirely incomparable to the previous level,

נאר אן עלי' צו א דרגא וואס איז שלא בערך כלל צו דער פריערדיקער דרגא,

English translation 83

a boundless ascent18;

אן עלי' בלי גבולית 18;

English translation 84

and afterwards one ascends to an even higher level,

און דערנאך איז מען עולה צו נאך א העכערער דרגא,

English translation 85

which is entirely incomparable also relative to the previous ascent

וואס זי איז שלא בערך כלל אויך לגבי דער עלי' הקודמת

English translation 86

(even though that too was an incomparable ascent),

(כאטש אויך זי איז געווען אן עלי' שבאין ערוך),

English translation 87

and so on, ascents upon ascents,

א.א.וו. עליות אחר עליות,

English translation 88

each one incomparably higher than the ascent that preceded it.

יעדערע שלא בערך העכער פאר דער עלי' שקדמה לה.

English translation 89

And as has been discussed many times19 that even within the boundless there are levels,

וכמדובר כמ"פ 19 אז אויך אין בלי גבול זיינען פאראן דרגות,

English translation 90

one boundlessness greater than another boundlessness.

איין בלי גבול גרעסער פאר א צווייטן בלי גבול.

English translation 91

An example of this

א דוגמא לזה

English translation 92

(levels within the boundless):

(דרגות בבל"ג):

English translation 93

There is no "line" from one end of the world to the other; there are only three points.

אין א "קו" מסוף העולם ועד סופו זיינען פאראן בל"ג נקודות

English translation 94

[And the reason for this is,

[און דער טעם לזה איז,

English translation 95

because it is thus in the root of a line below –

ווייל אזוי איז דאס אין דעם שרש פון א קו למטה –

English translation 96

in the line above that is drawn from the Ein Sof,

אין דעם קו למעלה וואס ווערט נמשך פון אוא"ס,

English translation 97

which is only three,

וואס ער איז בל"ג,

English translation 98

although it has a beginning and an end,

כאטש אז יש לו ראש וסוף,

English translation 99

and it is the "line of measure",

און ער איז "קו המדה",

English translation 100

and elsewhere we will elaborate on the explanation of these matters].

ואכ"מ להאריך בביאור הענינים].

English translation 101

And in a "surface" from east to west etc., there are only three lines. It follows that there is one three greater than another three –

און אין א "שטח" ממזרח למערב כו' זיינען פאראן בל"ג קוין. קומט אויס אז ס'איז דא איין בל"ג גרעסער פאר א צווייטן בל"ג –

English translation 102

the three points in a "surface" is greater than the three points in a "line"

דער בל"ג נקודות אין א "שטח" איז גרעסער פאר דעם בל"ג נקודות אין א "קו"

English translation 103

(because in the "surface" there are also three lines,

(ווייל אין דעם "שטח" זיינען אויך דא בל"ג קוין,

English translation 104

each of which has three points).

וואס יעדערער פון די קוין האט בל"ג נקודות).

English translation 105

And accordingly, it is also understood regarding the drawing down of the blessing of the Holy One, blessed be He –

ועד"ז איז אויך פארשטאנדיק בנוגע צו המשכת ברכתו של הקב"ה –

English translation 106

that in addition to the blessing that is within measure and limitation,

אז נוסף צו דער ברכה שבמדידה והגבלה,

English translation 107

there is also a blessing that is above measure and limitation.

איז אויך דא א ברכה שלמעלה ממדידה והגבלה.

English translation 108

As it is written, "The Lord God of your fathers add to you a thousand times as many as you are" –

כמ"ש 20 "ה' אלקי אבותיכם יוסף עליכם ככם אלף פעמים" –

English translation 109

which is the blessing that is within measure and limitation

וואס דאס איז די ברכה שבמדידה והגבלה

English translation 110

("this is from My side",

("זו משלי",

English translation 111

"a limit to our blessing"),

"קצבה לברכתנו" 21),

English translation 112

and in addition –

און דערצו –

English translation 113

"and bless you as He has spoken to you",

"ויברך אתכם כאשר דבר לכם" 20,

English translation 114

the blessing of the Holy One, blessed be He, which is without measure and limitation. And in the blessing of the Holy One, blessed be He, that is above measure and limitation itself –

ברכת הקב"ה וואס איז שלא במדידה והגבלה. און אין ברכת הקב"ה שלמעלה ממדידה והגבלה גופא –

English translation 115

there can be even higher and even higher,

קען זיין נאך העכער און נאך העכער,

English translation 116

a boundless blessing that is incomparably greater than the previous boundless blessing,

א ברכה בלי גבולית וואס איז שלא בערך לגבי דער ברכה בלי גבולית שלפנ"ז,

English translation 117

etc., etc.

א.א.וו.

English translation 118

And simply:

ובפשטות:

English translation 119

All blessings are included in the blessing of children, life, and ample sustenance. When the blessing of children, life, and ample sustenance comes from the Most High, it is in a manner of boundlessness

אלע ברכות זיינען כלול אין דער ברכה אויף בני חיי ומזוני רויחי. וואס בשעת די ברכה אויף בני חיי ומזוני רויחי קומט פון דעם אויבערשטן איז דאס באופן פון בלי גבול

English translation 120

("and bless you as He has spoken to you").

("ויברך אתכם כאשר דבר לכם").

English translation 121

But in this itself there can be an even higher boundlessness, so that in addition to having the general blessing of children, life, and ample sustenance,

אבער אין דעם גופא קען זיין נאך א העכערער בלי גבול אז נוסף לזה וואס מ'האט כללות הברכה אויף בני חיי ומזוני רויחי,

English translation 122

which itself is boundless,

וואס דאס אליין איז בל"ג,

English translation 123

there is also the particular blessing of children

איז אויך די ברכה פרטית אויף בני

English translation 124

(and likewise life and sustenance)

(ועד"ז חיי און מזוני)

English translation 125

in a boundless manner.

באופן פון בל"ג.

English translation 126

As it was in the exile of Egypt –

ע"ד ווי ס'איז געווען בגלות מצרים –

English translation 127

"And the children of Israel were fruitful and increased abundantly, and multiplied, and waxed exceeding mighty." From this itself, that it says "exceeding mighty," it is understood that it is possible for procreation to be not in a manner of "mighty,"

"ובני ישראל פרו וישרצו וירבו ויעצמו במאד מאד" 22. וואס דערפון גופא וואס מ'זאגט "במאד מאד" איז מובן אז ס'איז שייך אז הולדה זאל זיין ניט באופן פון "מאד",

English translation 128

and here it says that the achievement was that they "were fruitful and increased abundantly, and multiplied, and waxed exceeding mighty" –

און דא זאגט מען איז געווען דער אויפטו אז "פרו וישרצו וירבו ויעצמו במאד מאד" 23 –

English translation 129

boundlessness in the blessing

בלי גבול אין דער ברכה

English translation 130

(boundless)

(בלי גבולית)

English translation 131

of children themselves. And furthermore:

אויף בנים גופא. און נאכמער:

English translation 132

"exceeding mighty,"

"במאד מאד",

English translation 133

twice – boundlessness

צוויי מאל – בל"ג

English translation 134

("mighty")

("מאד")

English translation 135

within boundlessness itself.

אין בל"ג גופא.

English translation 136

From this we see how in the blessing of the Holy One, blessed be He

זעט מען דערפון ווי אין ברכת הקב"ה

English translation 137

(which is boundless)

(וואס איז בל"ג)

English translation 138

there can be levels in the blessing,

זיינען שייך דרגות אין דער ברכה,

English translation 139

levels in boundlessness,

דרגות אין בל"ג,

English translation 140

one boundlessness greater than another boundlessness.

איין בל"ג העכער פאר א צווייטן בל"ג.

English translation 141

Accordingly, it is also in the service of man,

עד"ז איז אויך בעבודת האדם,

English translation 142

in "And Jacob went on his way"

אין "ויעקב הלך לדרכו"

English translation 143

(which begins at the conclusion of the Festival of Sukkot),

(וואס הויבט זיך אן במוצאי שמח"ת),

English translation 144

that his service is in a manner of "they go from strength to strength" with a true progression –

אז עבודתו איז אין אן אופן פון "ילכו מחיל אל חיל" מיט א הליכה אמיתית –

English translation 145

an ascent to a level that is incomparably higher than the previous level,

אן עלי' צו א דרגא וואס איז שלא בערך העכער ווי די דרגא הקודמת,

English translation 146

the concept of boundlessness,

דער ענין פון בל"ג,

English translation 147

and thus he ascends from level to level,

און אזוי איז ער עולה מדרגא לדרגא,

English translation 148

each level being a higher level in boundlessness,

וואס יעדער דרגא איז א העכערע דרגא אין בל"ג,

English translation 149

and is incomparably higher than the previous ascent.

און איז שלא בערך העכער ווי די עלי' הקודמת.

English translation 150

And in general, this is the service in the manner of "with all your might",

ובכללות איז דאס די עבודה באופן פון "בכל מאדך" 24,

English translation 151

where "your might" is boundlessness,

וואס "מאדך" איז בל"ג 25,

English translation 152

and when he performs his service in the manner of "with all your might" and ascends to a higher level in boundlessness,

ובשעת ער טוט עבודתו באופן פון "בכל מאדך" און איז עולה צו א העכערע דרגא בבל"ג,

English translation 153

"might",

"מאד",

English translation 154

he then continues his service in the manner of "with all your might" and ascends to yet another higher level in boundlessness.

טוט ער ווייטער עבודתו באופן פון "בכל מאדך" און איז עולה צו נאך א העכערע דרגא בבל"ג.

English translation 155

And although this is only "your might",

ואע"פ אז דאס איז נאר "מאד שלך",

English translation 156

i.e., boundlessness only in relation to the person

ד.ה. בל"ג נאר ביחס צו דעם מענטשן

English translation 157

(but ostensibly not true boundlessness)

(אבער לכאורה ניט בל"ג האמיתי)

English translation 158

. And furthermore:

26. און נאכמער:

English translation 159

It is known that below there cannot be true boundlessness in actuality,

ס'איז ידוע אז למטה קען ניט זיין בל"ג אמיתי בפועל,

English translation 160

as explained regarding the matter of "and of His legions there is no number",

כמבואר בענין "ולגדודיו אין מספר" 27,

English translation 161

that this can only be in the bosom of the Creator –

אז דאס קען נאר זיין בחיק הבורא 28 –

English translation 162

however, the "your might"

איז אבער דער "מאד שלך"

English translation 163

(of each person according to his worth)

(פון יעדן מענטשן לפי ערכו)

English translation 164

"takes" the true "might",

"נעמט" דעם "מאד" האמיתי,

English translation 165

i.e., that the service in a manner of "with all your might",

ד.ה. אז די עבודה אין אן אופן פון "בכל מאדך",

English translation 166

"your might",

"מאד שלך",

English translation 167

that the self utilizes all its powers for the service of God,

אז דער איך נוצט אויס אלע זיינע כחות לעבודת ה',

English translation 168

and then adds to it something more

און דערנאך איז ער מוסיף אין דעם נאך א משהו

English translation 169

("your might")

("מאד שלך")

English translation 170

– this is the concept of boundlessness below,

- איז דאס דער ענין פון בל"ג למטה,

English translation 171

and not only according to his worth,

און ניט נאר לפי ערכו,

English translation 172

but it becomes a vessel that receives true boundlessness.

נאר דאס ווערט א כלי וואס נעמט בל"ג האמיתי.

English translation 173

The concept of true progression in a manner of boundlessness

דער ענין פון הליכה אמיתית באופן של בל"ג

English translation 174

("And Jacob went on his way" which begins at the conclusion of the Festival of Sukkot)

("ויעקב הלך לדרכו" וואס הויבט זיך אן במוצאי שמח"ת)

English translation 175

and levels in boundlessness itself –

און דרגות בבל"ג גופא –

English translation 176

also has a special connection to the matter of the joy of Simchat Torah:

האט אויך א קשר מיוחד מיטן ענין השמחה פון שמחת תורה:

English translation 177

Joy breaks boundaries.

שמחה איז פורץ גדר 29.

English translation 178

I.e., service out of joy is boundlessness, breaking all boundaries and limitations.

ד.ה. אז עבודה מתוך שמחה איז בל"ג פריצת כל הגדרים וההגבלות.

English translation 179

And in this very matter, one says to a Jew,

און אין דעם גופא זאגט מען א אידן,

English translation 180

that in the joy that breaks boundaries itself, he must add more than according to his capacities,

אז אין דער שמחה שפורץ גדר גופא דארף ער צוגעבן מער ווי לויט זיינע כחות,

English translation 181

in a manner of "they will spread forth" –

אין אן אופן פון "יפוצו" –

English translation 182

he then takes the true BL"G.

נעמט ער דעמולט בל"ג האמיתי.

English translation 183

And the joy that is beyond measure and limitation is not only from the soul,

און די שמחה שלמעלה ממדידה והגבלה איז ניט נאר פון דער נשמה,

English translation 184

but is also connected with the body,

נאר אויך פארבונדן מיטן גוף,

English translation 185

"there is no joy except with meat" and "there is no joy except with wine."

"אין שמחה אלא בבשר" און "אין שמחה אלא ביין" 30.

English translation 186

And in continuation to this –

ובהמשך לזה –

English translation 187

now bottles of liquor will be distributed in order to distribute them here.

וועט מען איצטער טיילן בוטלעך משקה בכדי זיי דא אויסצוטיילן.

English translation 188

(The Rebbe Shlita smiled and said:)

(כ"ק אדמו"ר שליט"א חייך ואמר:)

English translation 189

One cannot distribute a whole bottle to each one,

מ'קען ניט טיילן א גאנצע בוטל פאר יעדן איינעם,

English translation 190

because there are not enough bottles for everyone! And furthermore:

ווייל ס'איז ניטא גענוג בוטלעך פאר אלעמען! און דערצו:

English translation 191

If one will give each one a whole bottle –

אויב מ'וועט יעדן איינעם געבן א גאנצע בוטל –

English translation 192

he himself will not be able to drink it entirely! Therefore, bottles of liquor will be given only to elders,

וועט ער דאס אליין ניט קענען אינגאנצן אויסטרינקען! דערפאר וועט מען געבן בוטלעך משקה נאר צו עלטעכע,

English translation 193

and they will distribute from it to everyone.

און זיי וועלן אויסטיילן דערפון צו אלעמען.

English translation 194

The question arises –

ווערט די שאלה –

English translation 195

since one will distribute only bottles to some people –

וויבאלד אז מ'וועט טיילן נאר בוטלעך צו עטעלכע מענטשן –

English translation 196

to whom should one distribute them so that it will not arouse "jealousy in the act of creation"?...

איז צו וועמען זאל מען זיי טיילן בכדי ס'זאל ניט מעורר זיין "קנאה 31 במעשה בראשית"?...

English translation 197

One has the advice:

האט מען די עצה:

English translation 198

Since the intention in this is the drawing down of blessings etc.,

וויבאלד אז די כוונה בזה איז המשכת ברכות כו',

English translation 199

the Almighty has already chosen the Kohanim

האט דאך דער אויבערשטער שוין אויסגעקליבן די כהנים

English translation 200

("the man of Your piety")

("איש חסידך" 32)

English translation 201

to draw down blessings and influences to Jews with love etc. Therefore, one will distribute the bottles of liquor to the Kohanim who are present here,

צו ממשיך זיין ברכות והשפעות צו אידן מתוך אהבה כו' 33. דערפאר וועט מען טיילן די בוטלעך משקה צו די כהנים וואס געפינען זיך דא,

English translation 202

so that they will then distribute it to all other Jews –

בכדי זיי זאלן עס דערנאך אויסטיילן צו אלע אנדערע אידן –

English translation 203

through their distributing it to some general individuals who will further distribute it to all others,

דורך דעם וואס זיי וועלן עס טיילן צו עטלעכע אנשים כלליים וואס וועלן עס ווייטער טיילן צו אלע אנדערע,

English translation 204

or that they themselves should distribute it to each individual privately.

אדער אז זיי אליין זאלן עס טיילן לכאו"א בפרטיות.

English translation 205

Since there are also many Kohanim here –

וויבאלד אז עס געפינען זיך דא אויך א ריבוי כהנים –

English translation 206

may they increase –

כן ירבו –

English translation 207

more than the number of bottles of liquor,

מער וויפל בוטלעך משקה,

English translation 208

one will distribute the bottles to the Kohanim themselves –

וועט מען טיילן די בוטלעך צו די כהנים גופא –

English translation 209

in a manner of "whoever comes first merits." And especially to those Kohanim who are also rabbis or guides among Jews,

באופן פון כל הקודם זכה. ובפרט צו די כהנים וועלכע זיינען אויך רבנים אדער מדריכים בא אידן,

English translation 210

who occupy themselves with the matter of "and the congregation shall judge...

וואס זיי פארנעמען זיך אין דעם ענין פון "ושפטו העדה...

English translation 211

and the congregation shall deliver" –

והצילו העדה" 34 –

English translation 212

and the Kohanim should distribute it to all who are present here in a manner of "a good eye, he shall be blessed."

און די כהנים זאלן עס טיילן צו אלע וואס געפינען זיך דא באופן פון "טוב עין הוא יבורך" 35.

English translation 213

[The Rebbe Shlita distributed bottles of liquor to some of the Kohanim,

[כ"ק אדמו"ר שליט"א חילק בקבוקי משקה לאחדים מהכהנים,

English translation 214

and when no bottles remained –

וכאשר לא נותרו בקבוקים –

English translation 215

he distributed cups of liquor to a few more Kohanim,

חילק כוסות משקה לעוד כמה כהנים,

English translation 216

in order to distribute among those present.

בכדי לחלק בין המסובים.

English translation 217

And afterwards he said:]

ואח"כ אמר:]

English translation 218

Since one "busied" oneself with the Kohanim and one troubled them with doing a labor,

וויבאלד אז מ'האט זיך "געטשעפעט" מיט די כהנים און מ'האט זיי מטריח געווען מיט טאן א מלאכה,

English translation 219

although it is not the order to trouble Kohanim with doing a labor –

כאטש ס'איז ניט דער סדר צו מטריח זיין כהנים מיט טאן א מלאכה 36 –

English translation 220

one must ask their forgiveness,

דארף מען זיי בעטן מחילה,

English translation 221

and since this is a labor connected with a matter of joy,

און וויבאלד אז דאס איז א מלאכה פארבונדן מיט אן ענין של שמחה,

English translation 222

they will surely forgive with a complete forgiveness etc.

וועלן זיי זיכער מוחל זיין במחילה שלימה כו'.

English translation 223

(And afterwards he said:)

(ואח"כ אמר:)

English translation 224

There are Kohanim who have already begun to make "calculations" –

עס זיינען דא כהנים וואס האבן שוין אנגעהויבן מאכן "חשבונות" –

English translation 225

how much liquor will be distributed today,

וויפל משקה וועט מען היינט טיילן,

English translation 226

how much tomorrow,

וויפל מארגן,

English translation 227

how much one will take home and then keep a part of it until the eve of Passover,

וויפל מ'וועט מיטנעמען אהיים און דערנאך האלטן א חלק מזה ביז ערב פסח,

English translation 228

and then drink it or pour it out –

און דעמולט דאס אויסטרינקען אדער אויסגיסן –

English translation 229

this was not the intention at all,

איז ניט דאס געווען די כוונה כלל,

English translation 230

but rather –

נאר –

English translation 231

one should distribute it entirely now.

מ'זאל עס איצטער אינגאנצן אויסטיילן.

English translation 232

[Noise was made among the crowd –

[נעשה רעש בין הקהל –

English translation 233

and the Rebbe Shlita announced:

והכריז כ"ק אדמו"ר שליט"א:

English translation 234

If one thinks that through noise one will accomplish something –

אויב מ'טראכט אז דורך רעש וועט מען עפעס אויפטאן –

English translation 235

one brings a proof from the verse that "God is not in the noise"!

ברענגט מען א ראי' פון פסוק 37 אז "לא ברעש ה'"!

English translation 236

Afterwards, the Rebbe Shlita turned to one of the Kohanim and asked him whether he had already finished distributing all the liquor,

אח"כ פנה כ"ק אדמו"ר שליט"א לא' מהכהנים ושאל אותו האם כבר גמר לחלק את כל המשקה,

English translation 237

and when he answered in the affirmative,

וכאשר נענה בחיוב,

English translation 238

he said to him:

אמר לו:

English translation 239

Take home the "old jug"

נעמט מיט אין שטוב דעם "קנקן הישן"

English translation 240

(empty),

(הריק),

English translation 241

and fill it with "new wine" or with "old wine",

און פילט אים אן מיט "יין חדש" אדער מיט "יין ישן",

English translation 242

and continue the distribution –

און זייט ממשיך דאס אויסטיילן –

English translation 243

as a continuation to Simchat Torah –

אלס המשך צו שמח"ת –

English translation 244

also in the days afterwards in every place that one can reach].

אויך אין די ימים שלאח"ז בכל מקום וואו מ'קען דערגרייכן].

English translation 245

One speaks recently about the virtue of this year,

מ'רעדט דאך לעצטנס וועגן דער מעלה פון שנה זו,

English translation 246

there is also an additional virtue in Simchat Torah in this year,

איז דא אויך א מעלה נוספת אין שמח"ת בשנה זו,

English translation 247

in addition to the virtue of Simchat Torah in all years,

בנוסף צו דער מעלה פון שמח"ת בכל השנים,

English translation 248

being one of the festivals

זייענדיק איינער פון די מועדים

English translation 249

(consequently, it has a virtue relative to the rest of the days of the year),

(במילא האט ער א מעלה לגבי שאר ימות השנה),

English translation 250

and within the festivals themselves –

און אין מועדים גופא –

English translation 251

the special elevation of the time of our joy,

דער עילוי מיוחד פון זמן שמחתנו,

English translation 252

the joy of the water drawing on the days of Sukkot,

שמחת בית השואבה בימי הסוכות,

English translation 253

until the joy of Shemini Atzeret and Simchat Torah.

ביז דער שמחה פון שמע"צ ושמח"ת.

English translation 254

One of the virtues of this year is –

איינע פון די מעלות פון שנה זו איז –

English translation 255

that it is a leap year,

אז ס'איז א שנת העיבור,

English translation 256

and in the leap year itself –

און אין שנת העיבור גופא –

English translation 257

a full year,

א שנה שלימה,

English translation 258

of 385 days,

פון שפ"ה ימים,

English translation 259

the greatest number of days that can be in a leap year.

די גרעסטע צאל טעג וואס קען זיין אין א שנת העיבור.

English translation 260

From this comes also an elevation in Simchat Torah in this year

דערפון קומט צו אויך אַן עילוי בשמח"ת בשנה זו

English translation 261

(the leap year):

(שנת העיבור):

English translation 262

The intention in the joy of Simchat Torah is –

די כוונה אין דער שמחה בשמח"ת איז –

English translation 263

to also continue it throughout all the days of the year

איר אויך צו ממשיך זיין על כל ימי השנה

English translation 264

(as above in section 1),

(כנ"ל ס"א),

English translation 265

so that all the days of the year should be permeated with the joy of Torah,

אזוי אז אלע ימי השנה זאלן זיין דורכגענומען מיט שמחה של תורה,

English translation 266

beginning by accepting good resolutions to increase in Torah study with joy.

אנהויבנדיק דורך אָננעמען החלטות טובות צו מוסיף זיין אין לימוד התורה מתוך שמחה.

English translation 267

From this it is understood that Simchat Torah has the power to continue joy for all the days of the year –

דערפון איז פארשטאנדיק אז שמח"ת האט בכח צו ממשיך זיין שמחה לכל ימי השנה איז –

English translation 268

because the joy of all the days of the year,

ווייל די שמחה פון כל ימי השנה,

English translation 269

"each and every day does its work",

"כל יומא ויומא עביד עבידתי'" 38,

English translation 270

is included in Simchat Torah.

איז כלול אין שמח"ת 39.

English translation 271

It follows accordingly,

קומט לפי"ז אויס,

English translation 272

that in this year when there are the most days that can be in a year

אז בשנה זו ווען עס זיינען דא די מערסטע טעג וואס קענען זיין אין א יאר

English translation 273

(385 days),

(שפ"ה ימים),

English translation 274

Simchat Torah contains within itself

אנטהאלט אין זיך שמח"ת

English translation 275

(of this year)

(דשנה זו)

English translation 276

the greatest measure of joy,

די גרעסטע מאס שמחה,

English translation 277

joy for all 385 days,

שמחה פאר אלע שפ"ה ימים,

English translation 278

each of which has its unique service with joy –

וואס יעדערער פון די טעג האט זיין עבודה מיוחדת מתוך שמחה –

English translation 279

"each and every day does its work".

"כל יומא ויומא עביד עבידתי'".

English translation 280

What in this

וואס אין דעם

English translation 281

(that in this year there are 385 days)

(אז בשנה זו זיינען פאראן שפ"ה יום)

English translation 282

there are several advantages regarding the service of man. And among them –

זיינען דא כמה מעלות בנוגע לעבודת האדם. ומהם –

English translation 283

in connection with "Keren HaShanah"

בקשר מיט "קרן השנה"

English translation 284

(as is customary to mention about it on Simchat Torah):

(ווי ס'איז נהוג דערמאנען וועגן דעם בשמח"ת):

English translation 285

The concept of "Keren HaShanah" is,

דער ענין פון "קרן השנה" איז,

English translation 286

that at the beginning of the year one gives a sum of money to charity corresponding to the number of days of the year,

אז בהתחלת השנה גיט מען א סכום געלט לצדקה כנגד דעם מספר הימים פון דעם יאר,

English translation 287

and on each and every day one gives from that money a specific amount to charity. From this it is understood,

ובכל יום ויום גיט מען פון די געלט א סכום מסויים לצדקה. דערפון איז מובן,

English translation 288

that in this year when there are the greatest number of days –

אז בשנה זו ווען עס זיינען דא די מערסטע צאל טעג –

English translation 289

385 days –

שפ"ה ימים –

English translation 290

the sum that one gives at the beginning of the year for "Keren HaShanah" is also greater,

איז אויך דער סכום וואס מ'גיט בהתחלת השנה פאר "קרן השנה" א גרעסערער,

English translation 291

so that from it one can take for more days

בכדי אז דערפון זאל מען קענען נעמען פאר מערערע טעג

English translation 292

(385 days).

(שפ"ה ימים).

English translation 293

And regarding this there is an advantage in this year concerning several matters in the service of man that he does at the beginning of this year in a manner that from it should be drawn forth throughout the entire year:

ועד"ז איז דא אן עילוי בשנה זו בנוגע כמה ענינים בעבודת האדם וואס ער טוט בתחלת שנה זו אין אן אופן אז דערפון זאל נמשך ווערן על כל השנה:

English translation 294

Since the year has the greatest number of days

היות אז דער יאר האט די גרעסטע צאל טעג

English translation 295

(385 days),

(שפ"ה ימים),

English translation 296

a Jew knows at the beginning of the year that he is then taking the powers to accomplish for 385 days –

ווייסט א איד בתחלת השנה אז ער נעמט דעמולט די כחות צו אויפטאן אויף שפ"ה ימים –

English translation 297

the greatest number of days in a year.

דער מספר הכי גדול פון טעג אין א יאר.

English translation 298

So too is the great advantage in our matter –

אזוי איז אויך דער עילוי גדול בעניננו –

English translation 299

Simchat Torah in this year –

שמח"ת בשנה זו –

English translation 300

that when a Jew contemplates the service he needs to do throughout the entire year with the joy of Torah

אז בשעת א איד טראכט זיך אריין אין דער עבודה וואס ער דארף טאן במשך כל השנה מתוך שמחה של תורה

English translation 301

(through the empowerment from Simchat Torah),

(ע"י הנתינת כח פון שמח"ת),

English translation 302

he knows that standing on Simchat Torah he already has ready the greatest abundance of joy,

ווייסט ער אז שטייענדיק בשמח"ת האט ער שוין מן המוכן א ריבוי הכי גדול פון שמחה,

English translation 303

for all the days of this year –

פאר אלע טעג פון דעם יאר –

English translation 304

385 days.

שפ"ה ימים.

English translation 305

Another advantage in Simchat Torah of this year –

נאך אן עילוי אין שמח"ת דשנה זו –

English translation 306

that the placement of "Isru Chag"

אז די קביעות פון "אסרו חג"

English translation 307

(the conclusion of Simchat Torah)

(מוצאי שמח"ת)

English translation 308

is on the day of Shabbat

איז ביום השבת

English translation 309

[for in such a placement the conclusion of Simchat Torah,

[וואס אין אזא קביעות איז דער סיום פון שמח"ת,

English translation 310

according to custom,

ע"פ המנהג,

English translation 311

is at the end of Isru Chag]:

בסוף אסרו חג]:

English translation 312

The concept of Shabbat is –

ענינו פון שבת איז –

English translation 313

delight. And in this itself there is the delight that is drawn from above,

תענוג. און אין דעם גופא איז דא דער תענוג וואס ווערט נמשך מלמעלה,

English translation 314

from the aspect that Shabbat is "sanctified and established". And in addition, a Jew has the power through his service to add even more to the delight that exists from its own side –

מצד דעם וואס שבת "מיקדשא וקיימא" 40. און דערצו האט א איד בכח ע"י עבודתו צו מוסיף זיין נאכמער אין דעם תענוג וואס איז דא מצ"ע –

English translation 315

"and you shall call Shabbat a delight",

"וקראת לשבת עונג" 41,

English translation 316

"one who delights in Shabbat". And together with this –

"המענג את השבת" 42. וביחד עם זה –

English translation 317

the delight that the created being

דער עונג וואס דער נברא

English translation 318

(a Jew)

(א איד)

English translation 319

brings about is connected with the delight of the Creator,

טוט אויף איז פארבונדן מיט תענוג בורא 43,

English translation 320

as discussed at length previously.

כמדובר בארוכה לפנ"ז.

English translation 321

And particularly that on the day of Shabbat itself one finds oneself in a farbrengen and meal that began at the time of Ratzon d'Ratzon,

ובפרט אז ביום השבת גופא געפינט מען זיך אין א התוועדות וסעודה וואס האט זיך אנגעהויבן בזמן רעוא דרעוין,

English translation 322

when there is the completeness and culmination of the concept of delight,

ווען ס'איז דא די שלימות וגמר ענין העונג,

English translation 323

delight that is beyond measure and limitation,

עונג שלמעלה ממדידה והגבלה,

English translation 324

higher even than the delight of the day of Shabbat,

העכער אפילו פאר דער תענוג פון יומא דשבתא,

English translation 325

all the more so the superiority of Shabbat,

עאכו"כ מעלי שבתא,

English translation 326

as explained in many places that the three times on Shabbat are all connected with delight,

כמבואר בכ"מ 44 אז די דריי זמנים בשבת זיינען אלע פארבונדן מיט תענוג,

English translation 327

and as the law is that at each of the three times there is a mitzvah to delight in it with a meal

און ווי דער דין איז אז בא יעדערען פון די דריי זמנים איז דא א מצוה לענגו בסעודה 45

English translation 328

(the meal of Shabbat night,

(סעודת ליל שבת,

English translation 329

the meal of Shabbat day,

סעודת יום שבת,

English translation 330

and the third meal),

און סעודה שלישית),

English translation 331

but in this itself there are three levels in delight,

אבער בזה גופא זיינען פאראן דריי דרגות אין תענוג,

English translation 332

one above the other in the manner of ascending in holiness within delight itself,

זה למעלה מזה באופן פון להעלות בקודש אין תענוג עצמו,

English translation 333

until the highest level in this –

ביז די העכסטע דרגא בזה –

English translation 334

at the time of Ratzon d'Ratzon.

בזמן רעוא דרעוין.

English translation 335

From this is understood the additional instruction that comes when "Isru Chag" occurs on the day of Shabbat, whose concept is delight,

דערפון איז פארשטאנדיק די הוראה נוספת וואס קומט צו ווען "אסרו חג" קומט אויס ביום השבת שענינו עונג,

English translation 336

and at that very time –

און דעמולט גופא –

English translation 337

at the time of Ratzon d'Ratzon:

בזמן רעוא דרעוין:

English translation 338

The greatest delight that can be for living beings,

דער גרעסטער עונג וואס עס קען זיין ביי בעלי-חיים,

English translation 339

all the more so for human beings –

עאכו"כ בא בני אדם –

English translation 340

is connected with their life. And regarding a Jew it is said that the Torah is "our life and the length of our days".

איז פארבונדן מיט זייער חיים. ובנוגע צו א אידן זאגט מען 46 אז תומ"צ איז "הם חיינו ואורך ימינו".

English translation 341

That is, that when everything is as it should be for a Jew, his greatest delight is openly connected with the study of Torah, because that is his vitality

ד.ה. אז בשעת ביי דעם אידן איז אלץ כדבעי איז זיין גרעסטער תענוג בגלוי פארבונדן מיט לימוד התורה וויבאלד אז דאס איז חיותו

English translation 342

("our life and the length of our days").

("חיינו ואורך ימינו").

English translation 343

One tells a Jew,

זאגט מען א אידן,

English translation 344

that in this year when "Asaru Chag" occurs on the Sabbath day

אז בשנה זו ווען "אסרו חג" קומט אויס ביום השבת

English translation 345

(which is delight) –

(שענינו עונג) –

English translation 346

that in "Asaru Chag"

וואס ב"אסרו חג"

English translation 347

(the conclusion of Simchat Torah)

(מוצאי שמח"ת)

English translation 348

the service of "And Jacob went on his way" begins for the entire year,

הויבט זיך אן די עבודה פון "ויעקב הלך לדרכו" בכל השנה כולה,

English translation 349

and then one begins "to unpack the bundles" that one has gathered during the month of Tishrei –

און דעמולט הויבט מען אָן "פאנאנדערפאקן די פעקלעך" וואס מ'האט צוזאמענגעקליבן במשך חודש תשרי –

English translation 350

he has special powers

האט ער ספעציעלע כחות

English translation 351

(more than in other years)

(מערער ווי בשאר השנים)

English translation 352

that the "And Jacob went on his way" in all aspects of his service and the "unpacking the bundles" throughout the entire year should be conducted with delight,

אז דער "ויעקב הלך לדרכו" בכל עניני העבודה שלו און דער "פאנאנדערפאקן די פעקלעך" במשך כל השנה כולה זאל זיין דורכגענומען מיט תענוג,

English translation 353

for the greatest aspect of delight is when it is connected to his vitality –

וואס דער גרעסטער ענין שבתענוג איז ווי דאס איז פארבונדן מיט חיותו –

English translation 354

consequently, the added delight is expressed in that he increases in Torah study in quantity and quality,

במילא דריקט זיך אויס די הוספת תענוג אין דעם וואס ער איז מוסיף בלימוד התורה בכמות ובאיכות,

English translation 355

feeling that this is his vitality,

פילנדיק אז דאס איז זיין חיות,

English translation 356

consequently, it provides him with the greatest delight.

במילא פאַרשאפט עס אים דעם גרעסטן תענוג.

English translation 357

Until the delight of Torah study comes out openly,

ביז אז דער תענוג פון לימוד התורה קומט ארויס בגלוי,

English translation 358

as explained in Chassidic discourses

ע"ד המבואר במאמרי חסידות 47

English translation 359

(also in discourses of Simchat Torah)

(אויך אין מאמרים פון שמח"ת)

English translation 360

regarding what the Gemara says that the face of Rabbi Abahu shone

בנוגע וואס די גמרא 48 זאגט אז צהבו פניו של ר' אבהו

English translation 361

(and he explained)

(און ער האט מסביר געווען)

English translation 362

that he found an ancient Tosefta

שמצא תוספתא עתיקתא

English translation 363

(or a new one),

(אדער חדתא 49),

English translation 364

"an old Tosefta that he had never seen in his life he found and saw in it new things and rejoiced in it,

"תוספתא ישנה שלא ראה אותה מימיו מצא וראה בה דברים חדשים ושמח בה 50,

English translation 365

that is, for him it was 'new.'

ד.ה. לגבי אים איז דאס געווען "חדתא".

English translation 366

And similarly, they tell about Rabbi Yehuda that his face was radiant from "A person's wisdom makes his face shine,"

ועד"ז דערציילט מען 51 וועגן ר' יהודה אז ביי אים איז געווען פניו מאירין מצד "חכמת אדם תאיר פניו" 52,

English translation 367

Chassidus explains that by Rabbi Abahu

איז חסידות מבאר אז בא ר' אבהו

English translation 368

(and similarly by Rabbi Yehuda)

(ועד"ז בא ר' יהודה)

English translation 369

there was no difference between the light and the vessel,

איז ניט געווען קיין חילוק צווישן דעם אור און דער כלי,

English translation 370

because they both became one thing,

ווייל זיי זיינען ביידע געוואָרן איין זאך,

English translation 371

consequently, when there was added to him in the inwardness of his vitality,

במילא בשעת ביי אים איז צוגעקומען בפנימיות החיות שלו,

English translation 372

the matter of Torah study which "is our life" –

דער ענין פון לימוד התורה וואס "היא חיינו" –

English translation 373

it was immediately noticeable also in the vessel,

איז דאס גלייך געווען ניכר אויך אין דער כלי,

English translation 374

in the radiance of his face,

במאור פניו,

English translation 375

to the extent that it was noticeable to non-Jews

ועד כדי כך אז ס'איז געווען ניכר פאר א ניט אידן

English translation 376

(as related there).

(כמסופר שם).

English translation 377

Since this is related in Torah,

וויבאלד אז דאס ווערט דערציילט אין תורה,

English translation 378

in the sense of instruction,

מלשון הוראה,

English translation 379

and Torah is eternal,

און תורה נצחית,

English translation 380

that is, as an eternal instruction –

ד.ה. אלס א הוראה נצחית –

English translation 381

from this there is proof that every Jew can attain this. And even if he is not at a level that all

איז דערפון א ראי' אז כאו"א קען דערצו דערגרייכן. ואפילו אויב ער האַלט ניט ביי א דרגא אז כל

English translation 382

(or most)

(אדער רוב)

English translation 383

of his days the delight of Torah study should be noticeable in the radiance of his face,

ימי חייו זאל ביי אים זיין ניכר במאור פניו דער תענוג פון לימוד התורה,

English translation 384

it is certain that from time to time this matter can and must be with him,

ס'איז אבער זיכער אז מזמן לזמן קען און דארף ביי אים זיין דער ענין,

English translation 385

because if not,

ווייל אויב ניט,

English translation 386

Torah would not have related it to him.

וואָלט תורה עס אים ניט דערציילט.

English translation 387

That is, in other words –

ד.ה. אין אנדערע ווערטער –

English translation 388

simply:

בפשטות:

English translation 389

every Jew must take from this Simchat Torah

יעדער איד דארף מיטנעמען פון דעם שמח"ת

English translation 390

(when "Asaru Chag" occurs on the Sabbath day)

(וואס "אסרו חג" קומט אויס ביום השבת)

English translation 391

delight in his Torah study,

עונג בלימוד התורה שלו,

English translation 392

that is, that while he studies Torah it should be noticeable upon him

ד.ה. אז בשעת ער לערנט תורה זאל אויף אים זיין ניכר

English translation 393

[not as one who is weary –

[ניט ווי ער איז פארמאַטערט –

English translation 394

which actually also does not matter...

וואס באמת מאכט עס אויך ניט אויס...

English translation 395

but the main thing is,

אבער דער עיקר איז,

English translation 396

that upon him should be noticeable]

אז אויף אים זאל זיין ניכר]

English translation 397

in the radiance of his face the delight in Torah study,

במאור פניו דער תענוג בלימוד התורה,

English translation 398

because of that which has come to him an "ancient Tosefta,"

מצד דעם וואס ביי אים איז צוגעקומען א "תוספתא עתיקתא",

English translation 399

which is for him "new"

וואס איז ביי אים "חדתא"

English translation 400

(a new thing).

(א דבר חדש).

English translation 401

And there is no need to "worry" what will be tomorrow when the "ancient Tosefta" will no longer be a novelty for him,

און ס'איז ניטא וואס צו "דאגה'נען" וואס וועט זיין מאָרגן ווען די "תוספתא עתיקתא" וועט ביי אים שוין ניט זיין קיין חידוש,

English translation 402

he will seemingly have nothing from which his face should be radiant –

וועט ער לכאורה ניט האבן פון וואס ביי אים זאל זיין מאור פניו –

English translation 403

because Torah is infinite,

ווייל תורה איז אין סוף,

English translation 404

consequently, however many new matters he will find in Torah,

במילא וויפל נייע ענינים ער וועט געפינען אין תורה,

English translation 405

there will always remain infinite matters. In addition to that, also in the matters that he knows from before –

וועט אלעמאל בלייבן נאך א"ס ענינים. נוסף לזה וואס אויך אין די ענינים וואס ער ווייסט פון פריער –

English translation 406

he can attain even further,

קען ער דערגרייכן נאך ווייטער,

English translation 407

deeper,

טיפער,

English translation 408

higher and broader

העכער און ברייטער

English translation 409

[the three dimensions of length, breadth and depth that exist in intellect,

[די דריי קוים פון אורך רוחב ועומק וואס זיינען דא אין שכל,

English translation 410

as the middle Rebbe explains at length].

ווי דער מיטעלער רבי איז מבאר בארוכה 53].

English translation 411

And simply:

ובפשטות:

English translation 412

one should increase in Torah study and understanding both in quantity and in quality,

מ'זאל מוסיף זיין בלימוד והבנת התורה סיי בכמות און סיי באיכות,

English translation 413

for in both of them

וואס אין ביידע פון זיי

English translation 414

(quantity and quality)

(כמות ואיכות)

English translation 415

one can always attain even more,

קען מען אלעמאל דערגרייכן נאך מער,

English translation 416

even deeper,

נאך טיפער,

English translation 417

to raise the discussion in accordance with the halacha and so forth,

לאסוקי שמעתתא אליבא דהילכתא 54 וכיו"ב,

English translation 418

since Torah is infinite.

וויבאלד אז תורה איז א"ס.

English translation 419

According to the above, the special superiority of Simchat Torah in this year is understood, that one has an abundance of the matter of delight from the matter of joy:

ע"פ הנ"ל איז פארשטאנדיק דער עילוי המיוחד פון שמח"ת בשנה זו אז מ'האט א ריבוי פון ענין העונג פון ענין השמחה:

English translation 420

In the calendar of this year, both matters come together –

בקביעות שנה זו קומען צוזאמען ביידע ענינים –

English translation 421

Simchat Torah and Shabbat,

שמח"ת און שבת,

English translation 422

because

ווייל

English translation 423

(although Simchat Torah ends on Friday,

(אע"פ וואס שמח"ת ענדיקט זיך פרייטאג,

English translation 424

nevertheless)

איז אבער)

English translation 425

according to custom, the conclusion of Simchat Torah in the calendar of this year –

ע"פ המנהג איז דער סיום פון שמח"ת בקביעות כשנה זו –

English translation 426

is at the end of Asaru Chag,

בסוף אסרו חג,

English translation 427

that is, at the end of Shabbat.

ד.ה. בסוף שבת.

English translation 428

And now

און דעמולט

English translation 429

(on Motzaei Shabbat)

(במוצאי שבת)

English translation 430

begins "Vayakhel halach ledarko",

הויבט זיך אן "ויעקב הלך לדרכו",

English translation 431

because although in the inner aspect of matters "Vayakhel halach ledarko" begins on Isru Chag

ווייל אע"פ וואס בפנימיות הענינים הויבט זיך אן "ויעקב הלך לדרכו" באסרו חג

English translation 432

(immediately after Simchat Torah),

(גלייך נאך שמח"ת),

English translation 433

also when it is the day of Shabbat –

אויך ווען ס'איז יום השבת –

English translation 434

it is however in a revealed manner and in relation to actual deed

איז אבער בגלוי ובנוגע למעשה בפועל

English translation 435

(which is the main thing)

(וואס דאס איז דער עיקר)

English translation 436

that this begins only

הויבט זיך דאס אָן ערשט

English translation 437

(after Shabbat -)

(נאך שבת -)

English translation 438

on Motzaei Shabbat,

במוצאי שבת,

English translation 439

when one enters into the labor of the weekdays. And particularly according to what is explained in Likkutei Torah that the service of the aspect of Yaakov begins on Motzaei Shabbat because it specifically relates to weekdays.

ווען מ'גייט אריין אין דער מלאכה פון די ימי השבוע. ובפרט ע"פ המבואר בלקו"ת 55 אז די עבודה פון בחי' יעקב הויבט זיך אן במוצאי שבת ווייל ס'איז שייך לימות החול דוקא.

English translation 440

This is so on every Motzaei Shabbat whatever it may be

וואס דאס איז אזוי בכל מוצאי שבת איזה שיהי'

English translation 441

(that now begins the service of Yaakov);

(אז דעמולט הויבט זיך אן די עבודה פון יעקב);

English translation 442

and so too on every Motzaei Simchat Torah begins "Vayakhel halach ledarko";

און אזוי אויך בכל מוצאי שמח"ת הויבט זיך אן "ויעקב הלך לדרכו";

English translation 443

in this year both things come together:

בשנה זו קומען צוזאמען ביידע זאכן:

English translation 444

Motzaei Simchat Torah

מוצאי שמח"ת

English translation 445

(which according to custom its conclusion is at the end of Isru Chag)

(וואס ע"פ המנהג איז דער סיום דערפון בסוף אסרו חג)

English translation 446

is on Motzaei Shabbat.

איז במוצאי שבת.

English translation 447

Consequently it turns out that now one has an incomparably greater bestowal of power than on other Motzaei Shabbat and on other Simchat Torah:

במילא קומט אויס אז מ'האט דעמולט שלא בערך מערער נתינת כח ווי בשאר מוצאי שבת און בשאר שמח"ת:

English translation 448

It is not merely like an ordinary Motzaei Shabbat,

ס'איז ניט נאר ווי סתם א מוצאי שבת,

English translation 449

but a Motzaei Shabbat that is also Motzaei Simchat Torah.

נאר א מוצאי שבת וואס איז אויך מוצאי שמח"ת.

English translation 450

Consequently one has thereby

במילא האט מען דערביי

English translation 451

(not only delight from the aspect of Shabbat,

(ניט נאר עונג מצד שבת,

English translation 452

but also)

נאר אויך)

English translation 453

joy from the aspect of Simchat Torah,

שמחה מצד שמחת תורה,

English translation 454

and in this year –

און בשנה זו –

English translation 455

a joy in the greatest multiplicity

א שמחה בריבוי הכי גדול

English translation 456

(corresponding to the three hundred and fifty-five days of the year);

(כנגד שפ"ה ימי השנה);

English translation 457

and on the other hand –

ולאידך –

English translation 458

this is not merely like Simchat Torah of every year, but

איז דאס ניט נאר ווי שמח"ת שבכל שנה, נאר

English translation 459

(Motzaei)

(מוצאי)

English translation 460

Simchat Torah that falls on Shabbat,

שמח"ת וואס קומט אויס בשבת,

English translation 461

consequently one has thereby also the aspect of delight from the aspect of Shabbat.

במילא האט מען דערביי אויך דעם ענין פון עונג מצד שבת.

English translation 462

This gives a Jew the understanding how many powers he possesses when going out to perform the service throughout all the days of the year:

וואס דאס גיט א אידן די הבנה וויפל כחות ער פאַרמאָגט ארויסגייענדיק צו טאן די עבודה במשך כל ימי השנה:

English translation 463

That as soon as the time after Havdalah arrives,

אז גלייך ווי עס קומט דער זמן נאך הבדלה,

English translation 464

when now begins the service of "Vayakhel halach ledarko"

וואס דעמולט הויבט זיך אן די עבודה פון "ויעקב הלך לדרכו"

English translation 465

(both from the aspect of Motzaei Shabbat,

(סיי מצד מוצאי שבת,

English translation 466

and from the aspect of Motzaei Simchat Torah),

סיי מצד מוצאי שמח"ת),

English translation 467

and he now begins "to pack the bundles" –

און ער הויבט דעמולט אָן "פאנאנדערפאקן די פעקלעך" –

English translation 468

a Jew must know that immediately at the beginning of the matter

דארף א איד וויסן אז גלייך בהתחלת הדבר

English translation 469

(just before he "packs the bundles")

(נאר איידער ער "פאקט פאנאנדער די פעקלעך")

English translation 470

he has within him, prepared, the greatest quantity and quality of joy and delight,

האט ער בא זיך מן המוכן א כמות ואיכות הכי גדולה פון שמחה און עונג,

English translation 471

and both together.

ושניהם יחד.

English translation 472

And knowing this,

און וויסנדיק דאס,

English translation 473

it is understood how much vitality this gives him in performing his service throughout the entire year.

איז דאך פארשטאנדיק וויפל חיות דאס גיט אים צו אין טאן עבודתו במשך כל השנה כולה.

English translation 474

From this is also understood the unique superiority of Simchat Torah in this year –

דערפון איז אויך פארשטאנדיק דער עילוי המיוחד פון שמח"ת בשנה זו –

English translation 475

in connection with the aspect of the study of Torah throughout the entire year

בקשר מיטן ענין פון לימוד התורה במשך כל השנה כולה

English translation 476

(as above section 66):

(כנ"ל ס"ו):

English translation 477

When a Jew takes upon himself on Simchat Torah good resolutions to increase in the study of Torah and its dissemination in the manner of "Yagdil Torah Veyadir" –

בשעת א איד נעמט אויף זיך אן בשמח"ת החלטות טובות אויף מוסיף זיין בלימוד התורה והפצתה באופן פון "יגדיל תורה ויאדיר" 56 –

English translation 478

he must know that already at the beginning of the matter he has prepared a quantity and a quality, the greatest, of delight and joy:

דארף ער וויסן זיין אז שוין בהתחלת הדבר האט ער מן המוכן א כמות און אן איכות הכי גדולה פון עונג ושמחה:

English translation 479

Delight –

עונג –

English translation 480

from the aspect that Isru Chag

מצד דעם וואס אסרו חג

English translation 481

(when the service of the entire year begins)

(ווען עס הויבט זיך אן די עבודה דכל השנה כולה)

English translation 482

is on the day of Shabbat

איז ביום השבת

English translation 483

(as above section 66);

(כנ"ל ס"ו);

English translation 484

and joy –

און שמחה –

English translation 485

from the aspect that on Simchat Torah are included the aspects of the joy of Torah that are in all the days of the year in the greatest multiplicity,

מצד דעם וואס בשמח"ת זיינען כלולים די ענינים פון שמחה של תורה שבכל ימי השנה בריבוי הכי גדול,

English translation 486

three hundred and fifty-five days

שפ"ה ימים

English translation 487

(as above section 65).

(כנ"ל ס"ה).

English translation 488

And one must connect this

ויש לקשר זה

English translation 489

(the emphasis on delight and joy together in the fixed pattern of this year)

(די הדגשה אויף עונג ושמחה ביחד בקביעות שנה זו)

English translation 490

with the general aspect of a leap year:

מיט כללות הענין פון שנת העיבור:

English translation 491

The aspect of a leap year is –

דער ענין פון א שנת העיבור איז –

English translation 492

to reconcile the difference between the solar year and the lunar year.

צו אויסגלייכן דעם חילוק צווישן שנת החמה און שנת הלבנה 57.

English translation 493

The difference between sun and moon is analogous to the difference between delight and joy

דער חילוק צווישן חמה און לבנה איז בדוגמא פון דעם חילוק צווישן תענוג און שמחה

English translation 494

(as discussed earlier at length):

(ווי גערעדט פריער בארוכה 58):

English translation 495

The moon has within it changes from time to time,

די לבנה האט אין זיך שינויים מזמן לזמן,

English translation 496

even changes from moment to moment,

ביז שינויים מרגע לרגע,

English translation 497

as is simply seen

כנראה בפשטות

English translation 498

[and therefore it is also so with Israel who count by the moon,

[און דערפאר איז אזוי אויך בא ישראל שמונין ללבנה 59,

English translation 499

that in their service there must be changes –

אז בעבודתם דארף זיין שינויים –

English translation 500

they ascend in holiness],

מעלין בקודש],

English translation 501

analogous to the aspect of joy in which the movement of haste and change etc. is emphasized.

בדוגמת ענין השמחה אין וועלכער ס'איז מודגש תנועת המרוצה ושינוי כו'.

English translation 502

The sun does not have any changes within it,

די חמה האט ניט אין זיך קיין שינויים,

English translation 503

analogous to the aspect of delight,

בדוגמת ענין התענוג,

English translation 504

a feeling of rest,

א רגש של מנוחה,

English translation 505

in a manner of permanence and eternity etc.

באופן של תמידיות ונצחיות כו'.

English translation 506

It turns out,

קומט אויס,

English translation 507

that the aspect of a leap year,

אז דער ענין פון א שנת העיבור,

English translation 508

which reconciles the solar year with the lunar year –

וואס גלייכט אויס שנת החמה מיט שנת הלבנה –

English translation 509

is analogous to the connection of delight with joy.

איז בדוגמא פון דעם חיבור פון תענוג מיט שמחה.

English translation 510

The lesson from this in the service of a Jew to serve his Creator

די הוראה דערפון אין דער עבודה פון א אידן לשמש את קונו

English translation 511

[according to the teaching of the Baal Shem Tov that everything one sees or hears is in order to learn from it a lesson in the service of a Jew]:

[כתורת הבעש"ט אז יעדער זאך וואס מ'זעט אדער הערט איז בכדי דערפון ארויסצולערנען א הוראה בעבודה פון א אידן]:

English translation 512

That all his affairs and all his matters that he does every single day must be permeated both with joy and with delight,

אז כל עבידתי' ועבידתי' וואס ער טוט בכל יום ויום דארף זיין דורכגענומען סיי מיט שמחה סיי מיט תענוג,

English translation 513

and the connection of both of them together

וחיבור שתיהן גם יחד

English translation 514

(as is emphasized in this year which is a leap year),

(כמודגש בשנה זו וואס זי איז א שנת העיבור),

English translation 515

which then comes to each of them.

וואס דעמולט קומט צו בכל אחת מהן.

English translation 516

And in particular in the determination of this year when Isru Chag Simchat Torah occurs on the day of Shabbat, whose essence is delight. And in the leap year of this year, which has the greatest number of days

ובפרט בקביעות שנה זו ווען אסרו חג שמח"ת קומט אויס ביום השבת שענינו איז עונג. און בשנת העיבור דשנה זו וועלכע האט אין זיך די מערסטע צאל טעג

English translation 517

(385 days),

(שפ"ה ימים),

English translation 518

consequently it contains Simchat Torah

במילא אנטהאלט אין זיך שמח"ת

English translation 519

(from which one takes strength for the service with joy throughout the entire year)

(פון וועלכער מ'נעמט כח אויף דער עבודה מתוך שמחה במשך כל השנה כולה)

English translation 520

the greatest joy,

די מערסטע שמחה,

English translation 521

joy for 385 days.

שמחה פאר שפ"ה ימים.

English translation 522

And being permeated with delight and joy,

און זייענדיק דורכגענומען מיט עונג ושמחה,

English translation 523

it is understood that this is expressed in an increase in the study of Torah, which is "our life and the length of our days,"

איז פארשטאנדיק אז דאס קומט ארויס אין הוספה בלימוד התורה וואס זי איז "חיינו ואורך ימינו",

English translation 524

the greatest delight for a person

דער גרעסטער עונג ביי א מענטשן

English translation 525

(as above).

(כנ"ל).

English translation 526

That is, simply:

ד.ה. בפשטות:

English translation 527

one increases in the study of Torah,

מ'איז מוסיף בלימוד התורה,

English translation 528

both in quantity and in quality,

הן בכמות הן באיכות,

English translation 529

and the study of Torah with delight and joy,

און לימוד התורה מתוך עונג ושמחה,

English translation 530

which itself then adds to the study,

וואס דעמולט איז דאס גופא מוסיף אין דער לימוד,

English translation 531

that it should be with more vitality,

אז ס'זאל זיין מיט מער חיות,

English translation 532

understanding and deeper comprehension and so forth.

הבנה והשגה עמוקה יותר וכיו"ב.

English translation 533

And since Torah is infinite,

און וויבאלד אז תורה איז אין סוף,

English translation 534

however much a Jew studies Torah he can always increase in it ad infinitum, as above

איז וויפל א איד לערנט תורה קען ער אלעמאל מוסיף זיין בזה עד אין סוף, כנ"ל

English translation 535

(ibid.).

(ס"ו).

English translation 536

The instruction regarding increasing in the study of Torah ad infinitum,

די הוראה וועגן מוסיף זיין בלימוד התורה עד אין סוף,

English translation 537

emphasized in the determination of this year when "Isru Chag" occurs on Shabbat –

המודגשת בקביעות שנה זו ווען "אסרו חג" קומט אויס בשבת –

English translation 538

is also connected with the daily Chumash lesson of "Isru Chag" that falls on Shabbat

איז אויך פארבונדן מיטן שיעור חומש היומי פון "אסרו חג" שחל להיות בשבת

English translation 539

(as the Alter Rebbe says that one must "live" with the time,

(ווי דער אלטער רבי זאגט 60 אז מ'דארף "לעבן" מיט דער צייט,

English translation 540

with the weekly portion that one studies at that time),

מיט פרשת השבוע וואס מ'לערנט אין דער צייט),

English translation 541

which then one studies the entire Parshat Bereishit

וואס דעמולט לערנט מען גאנץ פ' בראשית

English translation 542

(as his holiness my father-in-law, the Rebbe, established).

(ווי כ"ק מו"ח אדמו"ר האט קובע געווען 61).

English translation 543

And the explanation of this:

והביאור בזה:

English translation 544

The uniqueness of Parshat Bereishit relative to all the portions is,

דער חידוש פון פרשת בראשית לגבי כל הפרשיות איז,

English translation 545

that it is the beginning of the Torah. But if only from that perspective, there is also an advantage in Parshat Vezot Haberachah being the conclusion of the Torah. One must find the advantage in Parshat Bereishit that distinguishes it from all other portions,

אז דאס איז התחלת התורה. אבער אויב נאר מצד דעם איז דאך אויך דא א מעלה אין פ' ברכה זייענדיק סיום התורה. דארף מען געפינען די מעלה אין פ' בראשית וואס טיילט איר אויס פון אלע אנדערע פרשיות,

English translation 546

including Parshat Vezot Haberachah.

כולל פ' ברכה.

English translation 547

This is understood from the story that his holiness my father-in-law, the Rebbe, told about the conduct of our Nesiim in connection with being called up to the Torah on Simchat Torah

איז דאס פארשטאנדיק פון דעם סיפור וואס כ"ק מו"ח אדמו"ר האט דערציילט וועגן הנהגת רבותינו נשיאינו בקשר מיט עלי' לתורה בשמח"ת

English translation 548

(when then all Jews are called up to the Torah)

(וואס דעמולט זיינען אלע אידן עולה לתורה)

English translation 549

in the special aliyot of "Chatan Torah" and "Chatan Bereishit" –

אין די עליות מיוחדות פון "חתן תורה" און "חתן בראשית" –

English translation 550

that there was a time when regarding the Nesiim there was a change from year to year,

אז ס'איז געווען א צייט וואס בא די נשיאים איז געווען א שינוי משנה לשנה,

English translation 551

one year they were called up to "Chatan Torah,"

איין יאר האבן זיי עולה געווען צו "חתן תורה",

English translation 552

and another year –

און א צווייטן יאר –

English translation 553

to "Chatan Bereishit,"

צו "חתן בראשית",

English translation 554

and so on in a cycle,

וחוזר חלילה,

English translation 555

afterwards it was established that they are called up to "Chatan Bereishit."

דערנאך איז איינגעשטעלט געווארן אז זיי זיינען עולה צו "חתן בראשית".

English translation 556

And among the reasons for the matter –

ומהטעמים בדבר –

English translation 557

as our Nesiim explained –

ווי רבותינו נשיאינו האבן מסביר געווען –

English translation 558

because of the special quality in Parshat Bereishit,

צוליב די מעלה מיוחדת בפ' בראשית,

English translation 559

that it is the longest portion. And the explanation of this is not

אז זי איז די פרשה הכי ארוכה. והפירוש בזה איז ניט

English translation 560

(so)

(אזוי)

English translation 561

regarding the number of verses in Parshat Bereishit

בנוגע צו מספר הפסוקים בפ' בראשית

English translation 562

(because there is a portion (Parshat Nasso) that has more verses than Parshat Bereishit. And especially when two portions are joined),

(ווייל ס'איז דא א פרשה (פ' נשא) וואס האט מערער פסוקים ווי פ' בראשית. ובפרט ווען צוויי פרשיות זיינען מחוברות),

English translation 563

but primarily because in this portion is included the longest span of time –

נאר בעיקר מצד דעם וואס אין דער פרשה איז נכלל א משך זמן הכי ארוך –

English translation 564

from the creation of the world

פון בריאת העולם

English translation 565

("In the beginning G-d created")

("בראשית ברא גו'")

English translation 566

until the time of Noach

ביז זמן נח

English translation 567

("And Noach found favor in the eyes of the L-rd"),

("ונח מצא חן בעיני ה'"),

English translation 568

approximately one and a half thousand years,

אָנדערהאלבן טויזנט יאר בערך,

English translation 569

which in no other portion in the Torah is such a length of time included.

וואס אין קיין פרשה בתורה איז ניט נכלל אזא אריכות הזמן.

English translation 570

What, seemingly, is such importance in the Torah that in one portion so many years are included? And especially such years that are the ten generations from Adam until Noach,

וואס איז לכאורה אזא חשיבות בתורה אז אין איין פרשה איז נכלל אזויפיל יארן? ובפרט אזוינע יארן וואס זיינען די עשרה דורות פון אדם ועד נח,

English translation 571

which seemingly are not so great,

וואס זיינען לכאורה ניט אזוי געוואלדיק,

English translation 572

as explained in Pirkei Avot*

כמבואר במסכת אבות* 161

English translation 573

But this is precisely the point:

נאר היא הנותנת:

English translation 574

The Torah in its completeness "is not in heaven,"

תורה בשלימותה "לא בשמים היא" 62,

English translation 575

rather it was given specifically in this lowly world,

נאר זי איז געגעבן געווארן דוקא בארץ הלזו התחתונה,

English translation 576

which is connected with time and place together

וואס איז פארבונדן מיט זמן ומקום צוזאמען

English translation 577

(as is known that the world consists of time and place),

(כידוע אז עולם באשטייט פון זמן ומקום 63),

English translation 578

consequently a matter that takes the longest time,

במילא איז אן ענין וואס נעמט א זמן הכי ארוך,

English translation 579

is connected with the longest matter or matters in the Torah

פארבונדן מיט אן ענין אדער ענינים הכי ארוכים בתורה

English translation 580

(because the Torah was given specifically in time and place).

(ווייל תורה איז געגעבן געווארן דוקא בזמן ומקום).

English translation 581

And as discussed many times that when it comes to an increase in holiness,

וכמדובר כמ"פ אז בשעת ס'קומט צו א הוספה בקדושה,

English translation 582

in this case –

בנדו"ד –

English translation 583

the longest portion in the Torah –

די פרשה הכי ארוכה בתורה –

English translation 584

this is not only an increase in quantity,

איז דאס ניט נאר א הוספה בכמות,

English translation 585

but also in quality and importance.

נאר אויך באיכות וחשיבות.

English translation 586

That is, that the importance and essence of the matter are changed.

ד.ה. אז עס ווערט נשתנה חשיבות ומהות הדבר.

English translation 587

From this is understood the special elevation in the determination of this year,

דערפון איז מובן דער עילוי מיוחד בקביעות שנה זו,

English translation 588

when on "Isru Chag"

ווען ב"אסרו חג"

English translation 589

(when then begins the service of the entire year)

(וואס דעמולט הויבט זיך אן די עבודה דכל השנה כולה)

English translation 590

one studies the entire Parshat Bereishit,

לערנט מען גאנץ פ' בראשית,

English translation 591

the longest portion –

די פרשה הכי ארוכה –

English translation 592

that one begins the service of the entire year with studying in one day

אז מ'הויבט אן די עבודה פון כל השנה כולה מיט לערנען אין איין טאג

English translation 593

("Isru Chag")

("אסרו חג")

English translation 594

the longest portion in the Torah,

די פרשה הכי ארוכה בתורה,

English translation 595

that is, the longest matters in the Torah.

ד.ה. ענינים הכי ארוכים בתורה.

English translation 596

Since our Rabbis and Nesiim have told this

וויבאלד אז רבותינו נשיאינו האבן דאס דערציילט

English translation 597

(that in Parshas Bereishis is the longest portion (in time) in the Torah,

(אז פ' בראשית איז די פרשה הכי ארוכה (בזמן) אין תורה,

English translation 598

which is connected to the longest subjects in the Torah) –

וואס דאס איז פארבונדן מיט ענינים הכי ארוכים בתורה) –

English translation 599

it is certainly relevant to everyone. And especially since the Rebbe, my father-in-law, also told it to me,

איז דאס זיכער שייך צו יעדערן. ובפרט אז כ"ק מו"ח אדמו"ר האט עס אויך מיר דערציילט,

English translation 600

he certainly knew that I would publicize it,

האט ער זיכער געוואוסט אז איך וועל עס מפרסם זיין,

English translation 601

meaning that he knew from the outset –

ד.ה. אז ער האט לכתחילה געוואוסט –

English translation 602

and wanted –

און געוואָלט –

English translation 603

that this should be publicized to the many.

אז דאס זאל נתפרסם ווערן לרבים.

English translation 604

Therefore, there must be a lesson from this in the service of each and every one.

דעריבער דארף דערפון זיין א הוראה בעבודת כאו"א.

English translation 605

So the lesson from this is:

איז די הוראה דערפון:

English translation 606

The Torah is "longer than the measure of the earth, etc." –

די תורה איז "ארוכה מארץ מדה גו'" 64 –

English translation 607

without limit. And the "nature" of the Unlimited is,

בלי גבול. און דער "טבע" פון בל"ג איז,

English translation 608

that not only the entirety of the subject,

אז ניט נאר כללות הענין,

English translation 609

in this case –

בנדו"ד –

English translation 610

the entirety of the Torah is Unlimited,

כללות התורה איז בל"ג,

English translation 611

but all of its parts are without limit,

נאר אלע אירע חלקים זיינען בלי גבול,

English translation 612

meaning, every particular subject in the Torah contains within itself unlimited subjects.

ד.ה. יעדער ענין פרטי בתורה האט אין זיך בל"ג ענינים.

English translation 613

And in the well-known expression –

ובלשון הידוע 65 –

English translation 614

in the teaching of the Baal Shem Tov in the name of the Rasa"g –

כתורת הבעש"ט בשם הרס"ג –

English translation 615

"The essence, when you grasp a part of it, you grasp all of it." And just as this is brought in connection with every Jew,

העצם כשאתה תופס במקצתו אתה תופס בכולו. וכשם ווי די תורה האמורה ווערט געבראכט 66 בקשר מיט יעדן אידן,

English translation 616

that the essence of a Jew is a part of the essence,

אז דער מהות פון א אידן איז א חלק מן העצם,

English translation 617

consequently, he grasps the entire essence,

במילא איז ער תופס בכל העצם,

English translation 618

so too is this in the Torah –

אזוי איז דאס אויך אין תורה –

English translation 619

"This is the Torah, man,"

"זאת התורה אדם" 67,

English translation 620

that every particular subject in the Torah is connected to the essence of the Torah,

אז יעדער ענין פרטי בתורה איז פארבונדן מיט עצם התורה,

English translation 621

consequently, it can be expanded –

במילא קען ער נתפשט ווערן –

English translation 622

if one learns the subject properly –

אויב מ'לערנט נאר דעם ענין כדבעי –

English translation 623

in a manner of the greatest length,

באופן פון אן אריכות גדולה ביותר,

English translation 624

until without end.

עד אין סוף.

English translation 625

And it is known the explanation of Chassidus on the words of the Baraisa, "One who learns one chapter from his fellow, etc., or even one letter, must treat him with honor,

וכידוע פירוש החסידות 68 בדברי הברייתא 69 "הלומד מחבירו פרק אחד כו' או אפילו אות אחת צריך לנהג בו כבוד,

English translation 626

for so we find with David, king of Israel,

שכן מצינו בדוד מלך ישראל,

English translation 627

who learned from Achitofel only two things,

שלא למד מאחיתופל אלא שני דברים בלבד,

English translation 628

he called him his teacher, his guide, and his confidant, etc. And are these not a fortiori?

קראו רבו אלופו ומידעו כו' והלא דברים קל וחומר,

English translation 629

If David, king of Israel, who learned from Achitofel only two things,

ומה דוד מלך ישראל שלא למד מאחיתופל אלא שני דברים בלבד,

English translation 630

called him his teacher, etc.,

קראו רבו כו',

English translation 631

then one who learns one chapter from his fellow, etc., or even one letter,

הלומד מחבירו פרק אחד כו' או אפילו אות אחת,

English translation 632

all the more so must he treat him with honor" –

על אחת כמה וכמה שצריך לנהג בו כבוד" –

English translation 633

for at first glance:

דלכאורה:

English translation 634

learning "two things" is more than learning "one letter,"

לימוד "שני דברים" איז מער פאר לימוד "אות אחת",

English translation 635

so how can there be a kal vachomer here?

היינט וואס איז שייך אין דעם א ק"ו?

English translation 636

So one of the explanations of this is:

איז איינער פון די ביאורים בזה:

English translation 637

Regarding the two things that David learned from Achitofel, it says "only,"

בא די שני דברים שלמד דוד מאחיתופל שטייט "בלבד",

English translation 638

but regarding "one who learns from his fellow," it does not say "only" –

משא"כ בא "הלומד מחבירו" שטייט ניט "בלבד" –

English translation 639

because when "a person learns from a proper teacher,

ווייל בשעת "אדם לומד מרב הגון,

English translation 640

the Torah is fruitful and multiplies for him." Therefore,

התורה היא פרה ורבה אצלו". דערפאר,

English translation 641

even when he learns only one chapter or even one letter –

אפילו ווען ער לערנט נאר א פרק אחד אדער אפילו אן אות אחת –

English translation 642

it is not "only,"

איז דאס ניט "בלבד",

English translation 643

but in a manner of increase –

נאר באופן של ריבוי –

English translation 644

"fruitful and multiplies."

"פרה ורבה".

English translation 645

But when one learns Torah from someone who is not proper and fitting, etc.,

משא"כ בשעת איינער לערנט תורה פון איינעם וואס איז ניט הגון וראוי כו',

English translation 646

then the learning remains "only two things."

דעמולט בלייבט דער לימוד "שני דברים בלבד".

English translation 647

Therefore, this is a kal vachomer:

דערפאר איז דאס א ק"ו:

English translation 648

"If David, king of Israel, who learned from Achitofel only two things, called him his teacher, his guide, and his confidant,

"מה דוד מלך ישראל שלא למד מאחיתופל אלא שני דברים בלבד קראו רבו אלופו ומידעו,

English translation 649

then one who learns one chapter from his fellow, etc., or even one letter

הלומד מחבירו פרק אחד כו' או אפילו אות אחת

English translation 650

(which is not in a manner of 'only,'

(וואס איז ניט באופן פון "בלבד",

English translation 651

but 'fruitful and multiplies for him')

נאר "פרה ורבה אצלו")

English translation 652

all the more so must he treat him with honor."

עאכו"כ שצריך לנהג בו כבוד".

English translation 653

One sees from this that

זעט מען דערפון ווי

English translation 654

(not only is the entirety of the Torah "longer than the measure of the earth, etc.,"

(ניט נאר כללות התורה איז "ארוכה מארץ מדה גו'",

English translation 655

but also)

נאר אויך)

English translation 656

every particular subject in the Torah,

יעדער ענין פרטי בתורה,

English translation 657

even one letter of the Torah

אפילו אן אות אחת בתורה

English translation 658

(when one learns it properly),

(בשעת מ'לערנט עס כדבעי),

English translation 659

is not a subject in itself, "only,"

איז ניט אן ענין פאר זיך. "בלבד",

English translation 660

but is connected to the entire Torah,

נאר פארבונדן מיט כל התורה כולה,

English translation 661

because when you grasp a part of the essence

ווייל כשאתה תופס בחלק מן העצם

English translation 662

(even one letter)

(אפילו אן אות אחת)

English translation 663

you grasp all of it.

אתה תופס בכולו.

English translation 664

Meaning, that every particular subject in the Torah

ד.ה. אז יעדער ענין פרטי בתורה

English translation 665

(even one letter)

(אפילו אן אות אחת)

English translation 666

can be expanded in the most lengthy manner,

קען נתפשט ווערן באופן הכי ארוך,

English translation 667

until without end,

עד אין סוף,

English translation 668

similar to the entirety of the Torah.

בדוגמא ווי כללות התורה.

English translation 669

An example of this in Halacha:

א דוגמא לדבר בהלכה:

English translation 670

Whoever completes a Torah scroll, even one letter, is considered as if he wrote it entirely,

כל המגי' ספר תורה ואפילו אות אחת הרי הוא כאילו כתבו כולו 70,

English translation 671

and thereby fulfills the mitzvah of "Write for yourselves this song."

און איז מקיים דערמיט די מצוה פון "כתבו לכם את השירה הזאת" 71.

English translation 672

Regarding this, it is also understandable concerning the study of Torah

עד"ז איז אויך פארשטאנדיק בנוגע ללימוד התורה

English translation 673

(not only concerning the writing of a Torah scroll),

(ניט נאר בנוגע כתיבת ס"ת),

English translation 674

all the more so study that is for its own sake,

עאכו"כ לימוד הראוי לשמו,

English translation 675

that a study of any particular subject in the Torah is connected to the entire Torah.

אז א לימוד פון יעדער ענין פרטי אין תורה איז פארבונדן מיט גאנץ תורה.

English translation 676

And as even the simplest of the simple understands:

און ווי עס פארשטייט אפילו א פשוט שבפשוטים:

English translation 677

When a subject is added to his intellect

בשעת עס ווערט ביי אים ניתוסף אן ענין בשכל

English translation 678

(if it is a true intellect),

(אויב דאס איז נאר א שכל אמיתי),

English translation 679

it is not merely an addition of another subject,

איז דאס ניט נאר א הוספה פון נאך אן ענין,

English translation 680

but it gives him a better understanding of all the subjects that he has learned until then,

נאר דאס גיט אים א הבנה יותר טובה אין אלע ענינים וואס ער האט ביז דעמולט געלערנט,

English translation 681

because the one subject in the intellect has a connection to the other subjects of the intellect.

ווייל דער איין ענין בשכל האט א קשר מיט שאר עניני שכל.

English translation 682

All the more so, thus it is regarding the intellect of the Torah –

עאכו"כ אז אזוי איז בנוגע צו שכל התורה –

English translation 683

which is the true essence of intellect –

וואס זי איז אמיתית ענין השכל –

English translation 684

that all the matters of the Torah are connected with each other,

אז אלע עניני התורה זיינען פארבונדן צווישן זיך,

English translation 685

and the understanding of a particular matter,

און דער פארשטאנד פון אן ענין פרטי,

English translation 686

even a single letter in the Torah,

אפילו אן אות אחת בתורה,

English translation 687

is not merely an additional matter,

איז ניט נאר נאך אן ענין נוסף,

English translation 688

rather it adds to increase the understanding and comprehension in the other parts of the Torah. However, there are matters where he can immediately see how in them understanding and comprehension have been added through the study of this matter,

נאר דאס גיט צו מערער שלימות הבנה והשגה בשאר חלקי התורה. נאר עס זיינען דא ענינים וואו ער קען גלייך זען ווי אין זיי איז ניתוסף געווארן הבנה והשגה ע"י לימוד ענין זה,

English translation 689

and there are matters that in order to have this addition in understanding one must have the "toil,"

און עס זיינען דא ענינים וואס בכדי צו האבן די הוספה בהבנה דארף מען האבן דעם "יגעת",

English translation 690

but it is certain that he will come to this.

אבער ס'איז זיכער אז ער וועט דערצו צוקומען.

English translation 691

Through this one will understand the lesson of Shabbat Bereishit –

עפ"ז וועט מען פארשטיין די הוראה פון שבת בראשית –

English translation 692

the longest portion:

די פרשה הכי ארוכה:

English translation 693

The portion of Bereishit,

פ' בראשית,

English translation 694

the longest portion,

די פרשה הכי ארוכה,

English translation 695

emphasizes especially how a matter in the Torah is extended in a manner of the greatest length until infinity –

איז מדגיש במיוחד ווי אן ענין בתורה ווערט נתפשט באופן פון אן אריכות גדולה ביותר עד א"ס –

English translation 696

"longer than the measure of the earth" –

"ארוכה מארץ מדה" –

English translation 697

simply in terms of the number of letters and verses. And even if there are portions with more verses,

פשוט מצד מספר האותיות והפסוקים. ואפילו אויב עס זיינען דא פרשיות מיט מערער פסוקים,

English translation 698

the portion includes the longest time that a portion in the Torah includes within itself,

איז די פרשה כולל דער זמן הכי ארוך וואס א פרשה בתורה איז אין זיך כולל,

English translation 699

which indicates the greatest length in the quality and essence of the thing,

וואס דאס ווייזט אויף אן אריכות גדולה ביותר אין איכות ומהות הדבר,

English translation 700

the longest matters in the Torah

ענינים הכי ארוכים בתורה

English translation 701

(because the Torah was given specifically in time and place,

(ווייל תורה איז געגעבן געווארן דוקא בזמן ומקום,

English translation 702

as mentioned above).

כנ"ל).

English translation 703

The lesson from this regarding practical action:

די הוראה דערפון בנוגע למעשה בפועל:

English translation 704

When one studies a particular matter in the Torah,

בשעת מ'לערנט אן ענין פרטי אין תורה,

English translation 705

one verse,

א פסוק אחד,

English translation 706

one Mishnah,

א משנה אחת,

English translation 707

one halachah,

א הלכה אחת,

English translation 708

even a single letter –

אפילו אן אות אחת –

English translation 709

it must be extended in a manner of the greatest length,

דארף עס נתפשט ווערן באופן פון אריכות גדולה ביותר,

English translation 710

in length, breadth, and depth,

באורך רוחב ועומק,

English translation 711

without end,

עד אין סוף,

English translation 712

because since the particular matter is a part of "longer than the measure of the earth,"

ווארום היות אז דער ענין פרטי איז א חלק פון "ארוכה מארץ מדה",

English translation 713

it too is infinite,

איז דאס אויך א"ס,

English translation 714

when you grasp a part of the essence you grasp all of it,

כשאתה תופס בחלק מן העצם אתה תופס בכולו,

English translation 715

and through this particular matter in the Torah one comes to understanding and comprehension of the entire Torah,

און דורך דעם ענין פרטי בתורה קומט צו הבנה והשגה בכל התורה כולה,

English translation 716

as mentioned above.

כנ"ל.

English translation 717

And in the language of the verse* –

ובלשון הכתוב* 71 –

English translation 718

the entirety of the Torah is "your life and the length of your days" –

כללות התורה איז "חייך ואורך ימיך" –

English translation 719

in a manner of length of days,

באופן פון אריכות ימים,

English translation 720

and so it is also regarding every particular matter in the Torah

און אזוי איז אויך בנוגע צו יעדן ענין פרטי בתורה

English translation 721

(even a few verses).

(אפילו פסוקים אחדים).

English translation 722

If this is so regarding a particular matter in the Torah,

וואס אויב דאס איז אזוי בנוגע אן ענין פרטי בתורה,

English translation 723

a few verses,

עטלעכע פסוקים,

English translation 724

or even a single letter in the Torah –

אדער אפילו אן אות אחת בתורה –

English translation 725

all the more so is this so regarding an entire portion in the Torah,

עאכו"כ אז אזוי איז דאס בנוגע צו א גאנצער פרשה בתורה,

English translation 726

a portion that has within itself the greatest length

א פרשה וואס האט איך זיך אן אריכות הכי גדולה

English translation 727

(in terms of the time that is included in it),

(מצד דעם זמן וואס איז כלול בה),

English translation 728

more length than in all the portions of the Torah.

מער אריכות ווי בכל פרשיות התורה.

English translation 729

From this it is understood that Shabbat Bereishit has within itself a special power that the study of the Torah should be in a manner that every particular matter that one studies should be extended in a manner of the greatest length

דערפון איז מובן אז שבת בראשית האט אין זיך א כח מיוחד אז לימוד התורה זאל זיין אין אן אופן אז כל ענין פרטי וואס מ'לערנט זאל נתפשט ווערן באופן של אריכות גדולה ביותר

English translation 730

("longer than the measure of the earth, etc."),

("ארוכה מארץ מדה גו'"),

English translation 731

until infinity.

עד א"ס.

English translation 732

And this is the special lesson of Simchat Torah in the determination of this year,

און דאס איז די הוראה מיוחדת פון שמח"ת בקביעות שנה זו,

English translation 733

when Isru Chag falls on Shabbat Bereishit,

ווען אסרו חג קומט אויס בשבת בראשית,

English translation 734

and one then lives with the time,

און מ'לעבט דעמולט מיט דער צייט,

English translation 735

with the longest portion in the Torah –

מיט דער פרשה הכי ארוכה בתורה –

English translation 736

that one has special powers that the study of the Torah throughout the entire year –

אז מ'האט כחות מיוחדים אז לימוד התורה במשך כל השנה כולה –

English translation 737

which begins and the power for this is drawn from Simchat Torah

וואס הויבט זיך אן און דער כח לזה ווערט נמשך פון שמח"ת

English translation 738

(as mentioned above in section 1) –

(כנ"ל ס"א) –

English translation 739

should be in a manner that every word and matter that one studies should be extended in a manner of the greatest length,

זאל זיין באופן אז יעדער וואָרט וענין וואס מ'לערנט זאל נתפשט ווערן באופן של אריכות גדולה ביותר,

English translation 740

without end.

עד אין סוף.

English translation 741

He might think that in order to study Torah in the aforementioned manner

קען ער דאך מיינען אז בכדי צו לערנען תורה באופן הנ"ל

English translation 742

(that his study should be extended in a manner of the greatest length)

(אז לימודו זאל נתפשט ווערן באופן של אריכות גדולה ביותר)

English translation 743

one must have great toil,

דארף מען דאך האבן א יגיעה גדולה,

English translation 744

so how will he be able to do this?

איז ווי וועט ער דאס קענען אויפטאן?

English translation 745

One tells him:

זאגט מען אים:

English translation 746

Together with this, "Isru Chag" is also the day of Shabbat

ביחד עם זה איז "אסרו חג" אויך יום השבת

English translation 747

(Shabbat Bereishit),

(שבת בראשית),

English translation 748

whose essence is delight

שענינו איז עונג

English translation 749

(as mentioned above in section 6) –

(כנ"ל ס"ו) –

English translation 750

both in its own right,

סיי מצד עצמו,

English translation 751

and in addition the delight that a Jew adds on Shabbat

און דערצו דער עונג וואס א איד איז מוסיף אין שבת

English translation 752

("and you shall call the Shabbat a delight,"

("וקראת לשבת עונג",

English translation 753

"the one who delights the Shabbat") –

"המענג את השבת") –

English translation 754

consequently, the power for the study of the Torah in a manner of the greatest length –

במילא איז דער כח אויף לימוד התורה באופן של אריכות גדולה ביותר –

English translation 755

is from delight,

מתוך עונג,

English translation 756

therefore it comes to a Jew not with toil and labor,

דעריבער קומט עס אָן אַ אידן ניט מיט יגיעה און האָרעוואַניע,

English translation 757

rather with pleasure.

נאר מיט תענוג.

English translation 758

And together with this, in this year there is also a special emphasis and addition in the matter of joy –

וביחד עם זה האט מען בשנה זו אויך א הדגשה והוספה מיוחדת בענין השמחה –

English translation 759

because in Simchat Torah are included the matters of joy of all the days of the year in the greatest multiplicity –

ווייל בשמח"ת זיינען כלולים די ענינים של שמחה דכל ימי השנה בריבוי הכי גדול –

English translation 760

seventy days

שפ"ה ימים

English translation 761

(as mentioned above in section 5).

(כנ"ל ס"ה).

English translation 762

One has

האט מען

English translation 763

(in the study of the Torah)

(בלימוד התורה)

English translation 764

both the matter of delight and the matter of joy,

סיי דעם ענין פון עונג און סיי דער ענין פון שמחה,

English translation 765

and also how they are together

און אויך ווי זיי זיינען ביחד

English translation 766

(as mentioned above in section 7).

(כנ"ל ס"ז).

English translation 767

And the action is the main thing –

והמעשה הוא העיקר 72 –

English translation 768

in simple letters:

באותיות פשוטות:

English translation 769

How much one decided to add in the measures of Torah in quantity and in quality –

וויפל מ'האט מחליט געווען צו מוסיף זיין בשיעורי תורה בכמות ובאיכות –

English translation 770

the determination of this year emphasizes that one must add in this again and again,

איז קביעות שנה זו מדגיש אז מ'דארף מוסיף זיין בזה כהנה וכהנה,

English translation 771

and in a manner that every matter that one learns should be in a manner of length without end

ובאופן אז יעדער ענין וואס מ'לערנט זאל זיין באופן של אריכות עד אין סוף

English translation 772

(as one learns it from the weekly portion with which one is now living –

(ווי מ'לערנט עס אפ פון דער פרשה מיט וועלכער מ'לעבט איצטער –

English translation 773

Parshat Bereishit),

פ' בראשית),

English translation 774

and all this –

וכל זה –

English translation 775

with joy and delight,

מתוך שמחה ותענוג,

English translation 776

and moreover –

און נאכמער –

English translation 777

joy and delight together as one.

שמחה ותענוג גם יחד.

English translation 778

And this applies both regarding oneself,

און דאס רעדט זיך סיי בנוגע לעצמו,

English translation 779

and both regarding influence upon others,

און סיי בנוגע להשפעה על הזולת,

English translation 780

and especially those who are influencers upon additional Jews,

ובפרט די וואס זיינען בעלי השפעה אויף נאך אידן,

English translation 781

or many Jews,

אדער א סך אידן,

English translation 782

directors of institutions and the like,

מנהלי מוסדות וכיו"ב,

English translation 783

because since this is with Divine Providence,

ווייל וויבאלד אז דאס איז בהשגחה פרטית,

English translation 784

they were certainly given all the powers in a measure that they should be able to carry out in completeness –

האט מען זיי זיכער געגעבן אלע כחות אין א מאָס אז זיי זאלן קענען דורכפירן בשלימות –

English translation 785

and with joy and delight –

ומתוך שמחה ועונג –

English translation 786

their mission to influence additional Jews,

שליחותם צו משפיע זיין אויף נאך אידן,

English translation 787

many Jews,

א סך אידן,

English translation 788

an institution and the like.

א מוסד וכיו"ב.

English translation 789

And when every Jew fulfills his individual mission,

און בשעת יעדער איד איז מקיים שליחותו הפרטית,

English translation 790

then the collective mission of all of the people of Israel is completed –

דעמולט ווערט נשלם די שליחות הכללית דכל עם ישראל –

English translation 791

to make for Him, blessed be He, a dwelling place in the lower realms.

לעשות לו ית' דירה בתחתונים.

English translation 792

That the matter

וואס דער ענין

English translation 793

(of a dwelling place in the lower realms,

(פון דירה בתחתונים,

English translation 794

the perfection of the world)

שלימות העולם)

English translation 795

is emphasized in the study of Parshat Bereishit from its beginning until its end:

איז מודגש אין לימוד פ' בראשית מתחלתה ועד סופה:

English translation 796

At the beginning of the portion it discusses the creation of the world in the manner of "the world was created in its fullness",

בהתחלת הפרשה רעדט זיך וועגן בריאת העולם באופן פון "עולם על מילואו נברא" 73,

English translation 797

as explained in the Midrash on the verse "These are the generations of the heavens and the earth when they were created",

כמבואר במדרש 74 עה"פ 75 "אלה תולדות השמים והארץ בהבראם",

English translation 798

generations full. And at its end –

תולדות מלא. ובסיומה –

English translation 799

"And Noah found favor in the eyes of the Lord",

"ונח מצא חן בעיני ה'",

English translation 800

in the aspect of "favor" which is higher than good and kindness and all other matters

בחי' "חן" וואס איז העכער פאר טוב וחסד וכל שאר הענינים

English translation 801

(as explained at length in the discourses of Chassidus where it discusses the matter of favor),

(כמבואר בארוכה בדרושי חסידות 76 וואו עס רעדט זיך וועגן ענין החן),

English translation 802

until the matter is emphasized in his name which they called him in the Holy Tongue –

ביז אז דער ענין איז מודגש בשמו אשר יקראו לו בלשון הקודש 77 –

English translation 803

"Noach" the letters of "favor".

"נח" אותיות "חן".

English translation 804

And the "And Noah found favor" is "in the eyes of the Lord". And based on this it is understood that "And Noah found favor in the eyes of the Lord"

און דער "ונח מצא חן" איז "בעיני הוי'". ועפ"ז מובן אז "ונח מצא חן בעיני הוי'"

English translation 805

(which is at the end of the portion)

(שבסיום הפרשה)

English translation 806

is higher than the creation of the world

איז העכער פאר בריאת העולם

English translation 807

(in a manner of perfection)

(באופן של שלימות)

English translation 808

at the beginning of the portion,

בהתחלת הפרשה,

English translation 809

because at the beginning of the portion it says "In the beginning God created etc.",

ווייל בהתחלת הפרשה שטייט "בראשית ברא אלקים גו'",

English translation 810

and at the end –

ובסיום –

English translation 811

"And Noah found favor in the eyes of the Lord".

"ונח מצא חן בעיני הוי'".

English translation 812

Until one comes afterwards

ביז אז מ'קומט דערנאך

English translation 813

(in continuation of this)

(בהמשך לזה)

English translation 814

to the beginning of Parshat Noach –

צו התחלת פ' נח –

English translation 815

"These are the generations of Noah, Noah",

"אלה תולדות נח נח",

English translation 816

two times Noah,

ב' פעמים נח,

English translation 817

the perfection of the matter of "Noach" –

שלימות הענין פון "נח" –

English translation 818

"rest for the supernal beings and rest for the lower beings"

"נייחא לעליונים ונייחא לתחתונים" 78

English translation 819

(as above).

(כנ"ל 79).

English translation 820

Also in the word "rest" are the letters of "Noach" and "favor",

אויך אין דעם ווארט "נייחא" זיינען דא די אותיות פון "נח" און "חן",

English translation 821

only in "rest" there are more letters,

נאר אין "נייחא" זיינען דא מערער אותיות,

English translation 822

because in the language of translation

ווייל בלשון תרגום

English translation 823

("rest")

("נייחא")

English translation 824

one needs more vessels

דארף מען האבן מערער כלים

English translation 825

(letters)

(אותיות)

English translation 826

in order to have the same light that is drawn down through vessels

בכדי צו האבן דעם זעלבן אור וואס ווערט נמשך ע"י כלים

English translation 827

(letters)

(אותיות)

English translation 828

in the Holy Tongue.

בלשון הקודש.

English translation 829

And according to the teaching of the Alter Rebbe

וע"פ תורת אדה"ז

English translation 830

(as above)

(כנ"ל)

English translation 831

that one must "live" with the time,

אז מ'דארף "לעבן" מיט דער צייט,

English translation 832

with the weekly portion –

מיט פרשת השבוע –

English translation 833

one must in this time live with the portion. And every Jew to whom the words of the old Rebbe have reached,

דארף מען בזמן זה לעבן מיט דער פרשה. און יעדער איד צו וועלכן עס האבן דערגרייכט די ווערטער פון אלטן רבי'ן,

English translation 834

is a sign that he can live with it,

איז א סימן אז ער קען דערמיט לעבן,

English translation 835

and the matter depends only on his will.

ואין הדבר תלוי אלא ברצונו.

English translation 836

And regarding our matter –

ובנוגע לעניננו –

English translation 837

this gives

גיט דאס

English translation 838

(the matter of "rest")

(דער ענין פון "נייחא")

English translation 839

additional emphasis in the aforementioned instruction regarding adding in the study of Torah with joy and delight:

צו נאכמער הדגשה אין דער הוראה הנ"ל וועגן הוספה בלימוד התורה מתוך שמחה ועונג:

English translation 840

When one has the matter of "rest"

בשעת מ'האט דעם ענין פון "נייחא"

English translation 841

(repose)

(מנוחה)

English translation 842

in the lower realms in its simple sense,

בתחתונים כפשוטו,

English translation 843

a year of repose

א שנת מנוחה

English translation 844

(rest)

(נייחא)

English translation 845

from all matters that cause confusion –

פון אלע ענינים המבלבלים –

English translation 846

one then has the fullest possibility to add in the study of Torah in its completeness with repose

האט מען דעמולט די פולסטע מעגלעכקייט צו מוסיף זיין בלימוד התורה בשלימותה מתוך מנוחה

English translation 847

(of holiness), joy

(של קדושה), שמחה

English translation 848

(of holiness)

(של קדושה)

English translation 849

and delight

און עונג

English translation 850

(of holiness).

(של קדושה).

English translation 851

Until that Jews drive away the exile,

ביז אז אידן פארטרייבן דעם גלות,

English translation 852

and moreover –

און נאכמער –

English translation 853

"And it was turned over,

"ונהפוך הוא 80,

English translation 854

one turns over and one transforms the exile into redemption,

מ'קערט איבער און מ'איז מהפך דעם גלות לגאולה,

English translation 855

as discussed in the farbrengen of before this that through the fact that one inserts the letter Aleph

כמדובר אין דער התוועדות שלפנ"ז 81 אז דורך דעם וואס מ'שטעלט אריין דעם אות אל"ף

English translation 856

(the Master of the world)

(אלופו של עולם)

English translation 857

after the Gimel of the word "exile" –

נאך דעם גימ"ל פון דעם ווארט "גולה" –

English translation 858

it becomes from this "redemption",

ווערט דערפון "גאולה",

English translation 859

meaning that the letter Gimel that was the initial letter of "exile" one transforms to be its initial letter of "redemption".

ד.ה. אז דער אות גימ"ל וואס איז געווען ר"ת פון "גולה" איז מען מהפך צו זיין ר"ת פון "גאולה" 82.

English translation 860

And the matter depends only on our actions and our service,

ואין הדבר תלוי אלא במעשינו ועבודתינו,

English translation 861

as explained in Tanya that all matters of the future to come depend on our actions and our service all the time of the duration of the exile.

כמבואר בתניא 83 אז אלע ענינים פון לע"ל זיינען תלוי אין מעשינו ועבודתינו כל זמן משך הגלות.

English translation 862

May it be His will that this should come down in actual reality,

ויה"ר אז דאס זאל אלץ אראפקומען בפועל ממש,

English translation 863

below ten handbreadths,

למטה מעשרה טפחים,

English translation 864

and with delight and joy

ומתוך עונג ושמחה

English translation 865

(as above),

(כנ"ל),

English translation 866

true delight and joy connected with the true and complete redemption through our righteous Mashiach,

אמת'ע עונג ושמחה פארבונדן מיט דער גאולה האמיתית והשלימה ע"י משיח צדקנו,

English translation 867

when it will be "in stillness and rest you shall be saved",

וואס דעמולט וועט זיין "בשובה ונחת תושעון" 84,

English translation 868

and together with this –

וביחד עם זה –

English translation 869

"and behold, with the clouds of heaven",

"וארו עם ענני שמיא" 85,

English translation 870

with the greatest haste,

בחפזון הכי גדול,

English translation 871

as is known the explanation regarding these two matters

כידוע דער ביאור 86 בנוגע די צוויי ענינים

English translation 872

("stillness and rest" and "haste") –

("שובה ונחת" און "חפזון") –

English translation 873

that this is the difference between the preparations for the redemption and the redemption itself

אז דאס איז דער חילוק צווישן די הכנות להגאולה און די גאולה עצמה

English translation 874

(with all the explanations in this).

(מיט די אלע ביאורים בזה).

English translation 875

The main point is –

דער עיקר איז –

English translation 876

that the redemption should come in actuality,

אז די גאולה זאל קומען בפועל,

English translation 877

which will cause one to stop thinking about the manner in which it comes,

וואס דאס וועט פארשפארן טראַכטן דער אופן ווי דאס קומט,

English translation 878

since one sees it with physical eyes.

וויבאלד אז מ'זעט עס בעיני בשר.

English translation 879

One must have it in actuality,

מ'דארף דאס האבן בפועל,

English translation 880

in the manner of "immediately they are redeemed,"

באופן פון "מיד הן נגאלין" 87,

English translation 881

and then one will automatically have all the details and minutiae of the redemption,

און דעמולט וועט מען האבן במילא אלע פרטים ופרטי פרטים שבהגאולה,

English translation 882

and certainly the general principles.

עאכו"כ די כללים.

English translation 883

And "a great congregation shall return here,"

און "קהל גדול ישובו הנה" 88,

English translation 884

the perfection of the people,

שלימות העם,

English translation 885

together with the perfection of the Torah and His commandments,

צוזאמען מיט שלימות התורה ומצוותי',

English translation 886

"as the commandments of Your will,"

"כמצות רצוניך" 89,

English translation 887

together with the perfection of the matter of time and place,

צוזאמען מיט שלימות ענין הזמן והמקום,

English translation 888

which is connected to the perfection of the land,

וואס דאס איז פארבונדן מיט שלימות הארץ,

English translation 889

until "the Lord your God will expand your border,"

ביז "ירחיב ה' אלקיך את גבולך" 90,

English translation 890

And in the manner of "rest for the upper ones and rest for the lower ones,"

ובאופן פון "נייחא בעליונים ונייחא בתחתונים",

English translation 891

literally in our time, immediately.

בעגלא דידן ממש.

English translation 892

It is a principle according to halachah that one should not do any perplexing things,

ס'איז א כלל ע"פ הלכה אז מ'זאל ניט טאן קיין דברים תמוהים,

English translation 893

and especially more than one thing.

ובפרט מער ווי איין זאך.

English translation 894

Therefore, this is the place to explain three practices in the last days –

דערפאר איז כאן המקום צו מסביר זיין דריי הנהגות אין די לעצטע טעג –

English translation 895

which can seemingly arouse a perplexity,

וועלכע קענען לכאורה מעורר זיין א תמיהה,

English translation 896

one must explain them,

דארף מען דאס מסביר זיין,

English translation 897

and then the perplexity will fall away.

און דעמולט וועט אַראָפפֿאַלן די תמי'.

English translation 898

First and foremost –

לכל לראש –

English translation 899

regarding the recitation of the haftarah of this Shabbat:

בנוגע צו אמירת ההפטורה פון היינטיקן שבת:

English translation 900

The beginning of today's haftarah is "So said the Lord,"

דער אנהויב פון היינטיקער הפטורה איז "כה אמר ה'" 91,

English translation 901

and its conclusion –

וסיומה –

English translation 902

"He will magnify the Torah and make it glorious" according to the Sephardic custom,

"יגדיל תורה ויאדיר" 92 למנהג הספרדים,

English translation 903

and according to the Ashkenazic custom, one continues saying additional verses,

ולמנהג האשכנזים איז מען ממשיך זאגן נאָך פסוקים,

English translation 904

until "and after Me there will be none."

ביז "ואחרי לא יהי'" 93.

English translation 905

It is known what the Rebbe

ידוע וואס דער רבי

English translation 906

(the Maharash)

(מהורש"ב)

English translation 907

of blessed memory writes in his glosses printed in the Siddur,

נ"ע שרייבט בהגהות שלו געדרוקט אין סידור 94,

English translation 908

that regarding the haftarot in which there are differences of custom between Sephardim and Ashkenazim,

אז אין די הפטורות אין וועלכע עס זיינען דא חילוקי מנהגים צווישן ספרדים ואשכנזים,

English translation 909

our custom is, for the most part, according to the Sephardic custom. And it is already printed

איז אונזער מנהג ע"פ רוב במנהג הספרדים. און ס'איז שוין געדרוקט

English translation 910

(by the command of His Holiness, my father-in-law, the Rebbe, at the time of printing the Siddur)

(ע"פ ציווי כ"ק מו"ח אדמו"ר בשעת הדפסת הסידור)

English translation 911

in the Siddur "The Order of Haftarot in which there are Differences of Custom,"

אין סידור "סדר ההפטורות שיש בהם חילוקי מנהגים",

English translation 912

that the haftarah of Parshat Bereishit is from "So said the Lord" until "He will magnify the Torah and make it glorious."

אז די הפטורה פון פ' בראשית איז פון "כה אמר ה'" ביז "יגדיל תורה ויאדיר".

English translation 913

The perplexity arises:

ווערט די תמי':

English translation 914

Why did I recite the haftarah today according to the Ashkenazic custom?

פארוואס האב איך היינט געזאגט די הפטורה ע"פ מנהג האשכנזים.

English translation 915

So the answer to this is:

איז דער ענטפער אויף דעם 95:

English translation 916

This practice is a personal matter that pertains to me,

די הנהגה איז אן ענין פרטי וואס איז שייך צו מיר,

English translation 917

according to what I understood from that which His Holiness, my father-in-law, the Rebbe, answered regarding questions that were asked of him,

לויט ווי איך האב פארשטאנען פון דעם וואס כ"ק מו"ח אדמו"ר האט געענטפערט אויף שאלות וואס מ'האט ביי אים געפרעגט,

English translation 918

that in a leap year, people of my standing

אז בשנה מעוברת דארפן אנשים כערכי

English translation 919

(for whatever reason)

(מאיזה טעם שיהי')

English translation 920

should recite the entire haftarah until the end,

זאגן די גאנצע הפטורה ביזן סוף,

English translation 921

according to the Ashkenazic custom.

כמנהג האשכנזים.

English translation 922

If I had heard from His Holiness, my father-in-law, the Rebbe, the reason for this,

אויב איך וואָלט געהערט פון כ"ק מו"ח אדמו"ר דער טעם אויף דעם,

English translation 923

I would not have held myself back and would have printed the practice with the reason –

וואָלט איך זיך ניט איינגעהאלטן און די הנהגה אפגעדרוקט מיטן טעם –

English translation 924

then each person could have thought for himself and decided if the matter pertained to him, etc.

וואָלט דעמולט כאו"א פאר זיך געקענט טראַכטן און מחליט זיין אויב דער ענין געהערט צו אים כו'.

English translation 925

Since, however, I did not hear the reason for this,

וויבאלד אבער איך האב ניט געהערט דער טעם אויף דעם,

English translation 926

and furthermore, this is a matter that pertains only to a very small minority –

און דערצו איז דאס אן ענין וואס איז נוגע נאר צו למיעוטא דמיעוטא –

English translation 927

there was no place to publicize it and print it,

איז ניט געווען קיין אָרט דאס צו מפרסם זיין און אפדרוקן,

English translation 928

because it is in the category of a perplexing matter, etc.,

וויבאלד ס'איז בבחינת מילתא דתמיהה כו',

English translation 929

since I myself was occupied with printing the Siddur and copied that the haftarah of Parshat Bereishit is from "So said the Lord" until "He will magnify the Torah and make it glorious" –

ווייל איך אליין האָב זיך פארנומען מיט אפדרוקן דעם סידור און מעתיק געווען אז די הפטורה פון פ' בראשית איז פון "כה אמר ה'" ביז "יגדיל תורה ויאדיר" –

English translation 930

so how is it that in a leap year one deviates from this and recites the haftarah further until the end? Therefore, there was no place to print it.

איז ווי קומט עס אז בשנה מעוברת איז מען משנה דערפון און מ'זאגט די הפטורה ווייטער ביזן סוף? דעריבער איז ניט געווען קיין אָרט דאס אפדרוקן.

English translation 931

But on the other hand:

אבער לאידך:

English translation 932

Since His Holiness, my father-in-law, the Rebbe, relied that I would understand from his words that in a leap year, people of my standing

וויבאלד אז כ"ק מו"ח אדמו"ר האט זיך געריכט אז איך וועל פארשטיין ע"פ דבריו אז בשנה מעוברת דארפן אנשים בערכי

English translation 933

(for whatever reason)

(מאיזה טעם)

English translation 934

should recite the entire haftarah

זאגן די גאנצע הפטורה

English translation 935

(not as it is written in the Siddur),

(ניט ווי עס שטייט אין סידור),

English translation 936

and he did not negate the matter

און ער האט ניט שולל געווען דעם ענין

English translation 937

(even though regarding the recitation of the haftarah in public,

(אע"פ וואס בנוגע אמירת הפטורה בציבור,

English translation 938

with the blessing before it and after it,

בברכה לפני' ולאחרי',

English translation 939

this (reciting more than one needs to recite,

איז דאס (זאגן מער וויפל מ'דארף זאגן,

English translation 940

in this case –

בנדו"ד –

English translation 941

until the end of the haftarah) is connected to a question of an interruption,

ביז סוף ההפטורה) פארבונדן מיט א שאלה פון הפסק,

English translation 942

and it is in public (unlike regarding reviewing the weekly portion, two times the scripture and one time the translation, which is not so relevant –

און ס'איז בפרסום (משא"כ בנוגע צו מעביר זיין די סדרה שנים מקרא ואחד תרגום איז דאס ניט אזוי נוגע –

English translation 943

because it is without a blessing and without publicity)] –

ווייל ס'איז בלי ברכה ובלי פרסום)] –

English translation 944

I walk on an iron bridge. Because I have in this an explicit directive from His Holiness, my father-in-law, the Rebbe.

גיי איך אויף אַן אייזערנעם בריק. וויבאלד אז איך האב בזה א הוראה מפורשת פון כ"ק מו"ח אדמו"ר.

English translation 945

Therefore, I relate the account of the matter as it is,

דעריבער דערצייל איך דעם סיפור הדברים כמו שהוא,

English translation 946

and although it is a perplexing thing,

און כאטש ס'איז א דבר תמוה,

English translation 947

I am in this regard in the category of "commanded and doing."

בין איך אין דעם בגדר "מצווה ועושה".

English translation 948

And as mentioned –

וכאמור –

English translation 949

the matter pertains to me,

דער ענין איז שייך צו מיר,

English translation 950

it is not a directive for the public.

ס'איז ניט קיין הוראה לרבים.

English translation 951

Another matter that arouses a question –

נאך אן ענין וואס איז מעורר א תמיהה –

English translation 952

regarding what was discussed earlier about the matter of "Birkat Kohanim,"

בנוגע צו דעם וואס מ'האט גערעדט פריער 96 וועגן דעם ענין פון "ברכת כהנים",

English translation 953

when at that time I said the verses "Vayidaber Hashem, Davar Hashem, Yevarechecha Hashem, Ya'er Hashem, Yisa Hashem, Veyasem Lecha Shalom,"

וואס דעמולט האב איך געזאגט די פסוקים 97 "וידבר גו' דבר גו' יברכך גו' יאר גו' ישא גו' וישם לך שלום",

English translation 954

but when it came to the last verse –

אבער ווען ס'איז געקומען צום לעצטן פסוק –

English translation 955

I only said the conclusion of the verse –

האב איך נאר געזאגט סיום הפסוק –

English translation 956

"Va'ani Avarechem,"

"ואני אברכם",

English translation 957

skipping the beginning of the verse –

איבערהיפנדיק התחלת הפסוק –

English translation 958

"Vesamu Et Shemi Al Bnei Yisrael"?!

"ושמו את שמי על בני ישראל"?!

English translation 959

The explanation for this is:

איז די הסברה אין דעם:

English translation 960

It is a general rule everywhere that when one brings a proof from a verse, one may bring only a part of the verse,

ס'איז א כלל בכ"מ אז בשעת מ'ברענגט א ראי' פון א פסוק. קען מען ברענגען נאר א חלק פון פסוק,

English translation 961

the part which is relevant to the matter for which one needs to bring a proof

דעם חלק וועלכער איז נוגע צום ענין אויף וועלכן מ'דארף ברענגען א ראי'

English translation 962

(and skip the remaining parts of the verse).

(און איבערהיפן שאר חלקי הפסוק).

English translation 963

And it is not only a rule in Torah,

און ס'איז ניט נאר א כלל בתורה,

English translation 964

but it also has a reason,

נאר ס'האט אויך א טעם,

English translation 965

a logical rationale:

א מילתא בסברא:

English translation 966

Since here we are not discussing the study of the verse in its context,

וויבאלד מ'רעדט דא ניט וועגן לימוד הפסוק במקומו,

English translation 967

but rather bringing a proof from a verse from another place regarding a specific matter,

נאר ברענגען א ראי' פון א פסוק ממקום אחר אויף אן ענין מסויים,

English translation 968

there is no place to also bring words of the verse that are not relevant to that matter. Because since one does not need to address those words in the verse,

האט קיין אָרט ניט צו ברענגען אויך ווערטער פון פסוק וואס זיינען ניט נוגע צו דעם ענין. וויבאלד אז צו די ווערטער אין פסוק דארף מען דא ניט אנקומען,

English translation 969

it is out of place to bring those words here. And this is a rationale that applies to all matters of the world

איז שלא במקומו צו ברענגען די ווערטער דא. וואס דאס איז א סברא השייכת לכל עניני העולם

English translation 970

(not only in matters of Torah study):

(ניט נאר בענינים פון לימוד התורה):

English translation 971

One should not use something without any need.

מ'דארף ניט נוצן א זאך ללא כל צורך.

English translation 972

And all the more so when a part of the verse is entirely contradictory to the matter being discussed here,

ועאכו"כ בשעת א חלק פון פסוק איז גאָר א סתירה צו דעם ענין המדובר כאן,

English translation 973

if one were to bring that part of the verse, it would cause confusion regarding the entire matter for which one needs a proof.

איז אויב מ'זאל ברענגען דעם חלק הכתוב וועט עס גורם זיין א בלבול בכללות הענין אויף וועלכן מ'דארף האבן א ראי'.

English translation 974

Thus in our case:

עד"ז בנדו"ד:

English translation 975

In the matter that was discussed at that farbrengen, that every Jew should bless other Jews with the formulation of Birkat Kohanim –

אין דעם ענין וואס מ'האט גערעדט אין יענער התוועדות אז יעדער איד זאל בענטשן אנדערע אידן מיטן נוסח פון ברכת כהנים –

English translation 976

only the part of the verse "Va'ani Avarechem" was relevant,

איז געווען נוגע נאר דער חלק הכתוב "ואני אברכם",

English translation 977

but if one would also say the part of the verse "Vesamu Et Shemi Al Bnei Yisrael,"

משא"כ אויב מ'וואלט געזאגט אויך דעם חלק הפסוק "ושמו את שמי על בני ישראל",

English translation 978

it would have confused the entire matter.

וואלט עס מבלבל געווען צום גאנצן ענין.

English translation 979

And the explanation of this is:

והביאור בזה:

English translation 980

The content of what was discussed at that time was:

דער תוכן פון המדובר דעמולט איז געווען:

English translation 981

It was proposed that each Jew should bless the other with the accepted formulation of Birkat Kohanim.

מ'האט מציע געווען אז יעדער איך זאל בענטשן דעם צווייטן מיטן נוסח המקובל פון ברכת כהנים.

English translation 982

Because, as is obvious and simple according to what is explained in many places in Torah,

ווייל כמובן ופשוט ע"פ המבואר בכ"מ בתורה,

English translation 983

even in the ruling of halachah, that it is a good thing and a mitzvah to bless another Jew and all Jews –

ביז בפסק הלכה אז ס'איז א גוטע זאך און א מצוה צו בענטשן א צווייטן אידן און אלע אידן –

English translation 984

as the verse says regarding one who blesses a Jew, "Va'avarecha Mevorechecha." And furthermore, it is understood according to the wonder of our Nesi'im in the matter of Ahavat Yisrael,

ווי דער פסוק 98 זאגט אויף דעם וואס מ'בענטשט א אידן "ואברכה מברכיך". ויתירה מזו איז מובן ע"פ דער הפלאה פון רבותינו נשיאינו אין דעם ענין פון אהבת ישראל,

English translation 985

not only regarding a good feeling toward another Jew,

ניט נאר בנוגע א רגש טוב צו א צווייטן אידן,

English translation 986

but also and primarily that the feeling is revealed through the fact that one blesses him and the like

נאר אויך ובעיקר אז דער רגש קומט ארויס בגילוי דורך דעם וואס מ'בענטשט אים וכיו"ב

English translation 987

(and at that time, "Va'avarecha Mevorechecha" also applies to this),

(און דעמולט איז אויף דעם אויך חל "ואברכה מברכיך"),

English translation 988

and as is known from the teaching of the Alter Rebbe

וכידוע תורת אדה"ז

English translation 989

(transmitted by my revered father-in-law, the Rebbe,

(איבערגעגעבן ע"י כ"ק מו"ח אדמו"ר,

English translation 990

as already printed)

ווי שוין געדרוקט 99)

English translation 991

regarding the greatness of the virtue of a Chassidic farbrengen,

בגודל המעלה פון א חסיד'ישן פארברענגען,

English translation 992

the great joy that the Almighty has when He sees how His children gather together and one blesses the other.

דער גודל השמחה וואס דער אויבערשטער האט ווען ער זעט ווי זיינע קינדער קלייבן זיך צוזאמען און איינער בענטשט דעם צווייטן.

English translation 993

Therefore, it was proposed that at that Chassidic farbrengen, each Jew should bless the other.

דעריבער האט מען מציע געווען אז בא יענער חסיד'ישן פארברענגען זאל יעדער איך בענטשן דעם צווייטן.

English translation 994

And it was proposed that the blessing should be with the accepted formulation of "Birkat Kohanim"

און מ'האט מציע געווען אז די ברכה זאל זיין מיטן נוסח המקובל פון "ברכת כהנים"

English translation 995

(in Parshat Nasso).

(בפ' נשא).

English translation 996

Because, although the mission to bless all Jews with the formulation of "Birkat Kohanim" was given by the Almighty specifically to the Kohanim –

ווייל אע"פ וואס די שליחות צו בענטשן אלע אידן מיטן נוסח פון "ברכת כהנים" האט דער אויבערשטער אפגעגעבן צו כהנים דוקא –

English translation 997

"Ish Chasidecha" –

"איש חסידך" 32 –

English translation 998

nevertheless,

אעפ"כ.

English translation 999

since it concerns verses in the Torah,

וויבאלד אז עס רעדט זיך וועגן פסוקים בתורה,

English translation 1000

just as any Jew can say the verses as a part of Torah study,

איז כשם ווי יעדער איך קען זאגן די פסוקים אלס א חלק פון לימוד התורה,

English translation 1001

so too can any Jew

אזוי קען אויך יעדער איד

English translation 1002

(not specifically Kohanim)

(לאו דוקא כהנים)

English translation 1003

use the verses

נוצן די פסוקים

English translation 1004

(of Birkat Kohanim)

(פון ברכת כהנים)

English translation 1005

in order to bless another Jew

בכדי צו בענטשן א צווייטן אידן

English translation 1006

(because here we are not dealing with a blessing before [the blessing] as the Kohanim do when they bless Jews,

(ווארום דא רעדט מען ניט מיט א ברכה לפני' ווי כהנים מאכן ווען זיי בענטשן אידן,

English translation 1007

but rather as a blessing that one wishes upon Jews without a blessing before [the blessing]),

נאר אלס א ברכה וואס מ'ווינטשט אידן אָן א ברכה לפני'),

English translation 1008

because the blessing

ווייל לא גרעה די ברכה

English translation 1009

(of Birkat Kohanim)

(דברכת כהנים)

English translation 1010

is not inferior to any other formulation of blessing with which a Jew can bless another Jew.

פון אן אנדער נוסח הברכה מיט וועלכער א איד קען בענטשן א צווייטן אידןו

English translation 1011

Consequently,

במילא,

English translation 1012

instead of seeking his own new formulation of blessing,

אנשטאט זוכן זיין אייגענעם נייעם נוסח הברכה,

English translation 1013

he uses the formulation of Birkat Kohanim.

נוצט ער נוסח ברכת כהנים.

English translation 1014

And on the contrary:

ואדרבה:

English translation 1015

The formulation

דער נוסח

English translation 1016

(of the Priestly Blessing)

(פון ברכת כהנים)

English translation 1017

is better than a simple formulation. When one blesses a Jew with one's own formulation,

איז בעסער פאַר סתם א נוסח. בשעת מ'בענטשט א אידן מיטן אייגענעם נוסח,

English translation 1018

one must think what is included in this formulation and what one must add. What did he say and what not etc.;

דארף מען טראכטן וואס איז נכלל בנוסח זה און וואס דארף מען מוסיף זיין. וואס האט ער געזאגט און וואס ניט וכו';

English translation 1019

However, the formulation of the Priestly Blessing is already a prepared formulation of blessing that includes all matters of blessing for all Jews who understand or do not understand the formulation,

משא"כ נוסח ברכת כהנים איז שוין א צוגעגרייטער נוסח הברכה וואס איז כולל כל עניני ברכה פאר אלע אידן וואס פארשטייען אדער פארשטייען ניט דעם נוסח,

English translation 1020

as discussed earlier that one may not remove even one letter from this blessing,

כמדובר דעמולט 100 אז מ'טאָר ניט ארויסגעמען אפילו איין איך מכלל ברכה זו,

English translation 1021

because in addition to the fact that such a blessing is not "with love,"

ווייל נוסף לזה וואס אזא ברכה איז ניט "באהבה",

English translation 1022

it can even harm the priest. From this it is understood that the Priestly Blessing includes all Jews.

קען דאס נאך שאַטן דעם כהן. וואס מזה מובן אז ברכת כהנים איז כולל אלע אידן.

English translation 1023

And one should add to this:

ויש להוסיף בזה:

English translation 1024

One finds several matters that in the time when the Holy Temple existed were done specifically by priests. And after the destruction of the Holy Temple they are done by all Jews.

מ'געפינט כמה ענינים וואס בזמן שביהמ"ק הי' קיים זיינען געטאָן געווארן דוקא ע"י כהנים. ומשחרב ביהמ"ק ווערן זיי געטאן דורך אלע אידן.

English translation 1025

For example –

לדוגמא –

English translation 1026

The matter of sacrifices:

דער ענין פון קרבנות:

English translation 1027

Although in the Holy Temple the service of sacrifices was specifically by the priests,

כאָטש אין ביהמ"ק איז עבודת הקרבנות געווען דוקא ע"י די כהנים,

English translation 1028

after the destruction prayers were instituted in place of sacrifices,

איז לאחרי החורבן תפלות במקום קרבנות תקנום 101,

English translation 1029

and prayer is done by each and every Jew.

וואס תפלה איז ע"י כאו"א מישראל.

English translation 1030

That is, the true Torah instructs every Jew that he should pray by himself. In addition to the fact that prayer is a commandment,

ד.ה. אז תורת אמת זאגט אָן יעדן אידן אז ער זאל אליין מתפלל זיין. וואס נוסף לזה וואס תפלה איז א מצוה,

English translation 1031

it is in place of sacrifices which in the Holy Temple were done specifically by priests.

איז דאס במקום קרבנות וואס אין ביהמ"ק איז געטאָן געווארן דוקא ע"י כהנים.

English translation 1032

And regarding this it can be said concerning the Priestly Blessing:

ועד"ז י"ל בנוגע צו ברכת כהנים:

English translation 1033

Although the Priestly Blessing is a positive commandment from the Torah in every time and in every place,

כאטש ברכת כהנים איז א מצות עשה מן התורה בכל זמן ובכל מקום,

English translation 1034

as the ruling of the Alter Rebbe: "It is a positive commandment from the Torah that the priests should bless Israel every day with the raising of the hands,"

כפס"ד אדה"ז 102 "מצות עשה מן התורה שיברכו הכהנים את ישראל בכל יום בנשיאת כפים",

English translation 1035

nevertheless,

אעפ"כ,

English translation 1036

since in many matters each and every Jew has been given powers to do that which specifically priests had the power to do in the time when the Holy Temple existed,

וויבאלד אז בכו"כ ענינים האט מען געגעבן כאו"א מישראל כחות צו טאן דאס וואס דוקא כהנים האבן געהאט כח צו טאן בזמן שביהמ"ק הי' קיים,

English translation 1037

it can be said that also the blessing in the formulation of the Priestly Blessing can be performed by every Jew

י"ל אז אויך די ברכה בנוסח דברכת כהנים קען יעדער איד אויפטאן

English translation 1038

(only it is not a positive commandment as it is for a priest,

(נאר ס'איז ניט קיין מצות עשה ווי אויף א כהן,

English translation 1039

and certainly one should not make a blessing over this).

און זיכער דארף מען אויף דעם ניט מאַכן קיין ברכה).

English translation 1040

Therefore it was proposed

דעריבער האט מען מציע געווען

English translation 1041

(at the aforementioned farbrengen)

(בהתוועדות הנ"ל)

English translation 1042

that being in a worthy time,

אז שטייענדיק בזמן זכאי,

English translation 1043

Simchat Torah,

שמחת תורה,

English translation 1044

each one should bless the other with the formulation of the Priestly Blessing. And in addition to the aforementioned virtues in this blessing

זאל יעדער איך בענטשן דעם צווייטן מיטן נוסח פון ברכת כהנים. ונוסף צו די מעלות הנ"ל אין דער ברכה

English translation 1045

(that it includes all blessings and all Jews),

(אז זי איז כולל אלע ברכות און אלע אידן),

English translation 1046

it also has the virtue that the blessing is not only a blessing and drawing down from the root and source

האט זיי אויך די מעלה אז די ברכה איז ניט נאר א ברכה והמשכה פון שרש ומקור

English translation 1047

(which is also a very elevated matter),

(וואס אויך דאס איז אן ענין נעלה ביותר),

English translation 1048

as in all blessings,

כבכל הברכות,

English translation 1049

but it also has the virtue of an entirely new drawing down

נאר זי האט אויך די מעלה פון א המשכה חדשה לגמרי

English translation 1050

(higher than the root and source),

(העכער פארן שרש ומקור),

English translation 1051

a drawing down of a new will,

המשכת רצון חדש,

English translation 1052

"May it be His will,"

"יהי רצון",

English translation 1053

in the manner of through prayer,

ע"ד ווי ע"י תפלה,

English translation 1054

as explained elsewhere.

כמבואר ב 103.

English translation 1055

And since with this blessing

און וויבאלד אז מיט דער ברכה

English translation 1056

(the Priestly Blessing)

(ברכת כהנים)

English translation 1057

one recites a complete verse from the Torah in its form,

זאגט מען א פסוק שלם בתורה כצורתו,

English translation 1058

one may recite it with the Names,

קען מען עס זאגן מיט די שמות,

English translation 1059

all the more so and a fortiori:

במכ"ש וק"ו:

English translation 1060

Even when one recites the verse as a part of Torah study one may recite it with the Names,

אפילו ווען מ'זאגט דעם פסוק אלס א חלק פון לימוד התורה קען מען עס זאגן מיט די שמות,

English translation 1061

how much more so when one recites it as Torah study combined with a blessing with which one blesses a Jew. Therefore it was said earlier with the Names.

עאכו"כ ווען מ'זאגט עס אלס לימוד התורה פארבודן מיט א ברכה וואס מ'בענטשט א אידן. דעריבער האט מען עס דעמולט געזאגט מיט די שמות.

English translation 1062

After this introduction one will understand why one also said the conclusion of the verse "and I will bless them,"

לאחרי הקדמה זו וועט מען פארשטיין פארוואס מ'האט געזאגט אויך דעם סיום הכתוב "ואני אברכם",

English translation 1063

skipping the words "and they shall place My name upon the children of Israel" –

איבערהיפנדיק די ווערטער "ושמו את שמי על בני ישראל" –

English translation 1064

because "and I will bless them" comes in continuation and in accordance with the aforementioned intention

ווייל "ואני אברכם" קומט בהמשך ובהתאם לכוונה הנ"ל

English translation 1065

(at that farbrengen)

(אין יענער התוועדות)

English translation 1066

in the recitation of this blessing,

באמירת ברכה זו,

English translation 1067

however "and they shall place My name upon the children of Israel" is confusing to this matter:

משא"כ "ושמו אל שמי על בני ישראל" איז מבלבל צו דעם ענין:

English translation 1068

After the recitation of the blessing "May He bless you etc. May He shine etc. May He lift etc. peace" –

לאחרי אמירת הברכה "יברכך גו' יאר גו' ישא גו' שלום" –

English translation 1069

a blessing for each and every Jew –

א ברכה לכאו"א מישראל –

English translation 1070

one concluded and completed the matter with "and I will bless them,"

האט מען מסיים ומשלים געווען דעם ענין מיט "ואני אברכם",

English translation 1071

that is, in addition to the blessing

ד.ה. אז נוסף צו דער ברכה

English translation 1072

(by Israel)

(ע"י ישראל)

English translation 1073

one also has the blessing of the Holy One, blessed be He –

האט מען אויך ברכתו של הקב"ה –

English translation 1074

"and I will bless them,"

"ואני אברכם",

English translation 1075

with the two interpretations of this

מיט די צוויי פירושים בזה

English translation 1076

(in Rashi on the verse (from the Gemara)): (a)

(בפרש"י עה"פ (פון גמרא 104)): (א)

English translation 1077

"And I will bless them –

"ואני אברכם –

English translation 1078

Israel,

לישראל,

English translation 1079

and I will agree with the priests." (b)

ואסכים עם הכהנים". (ב)

English translation 1080

"And I will bless them –

"ואני אברכם –

English translation 1081

the priests."

לכהנים".

English translation 1082

That is, in our matter –

ד.ה. בעניננו –

English translation 1083

in addition to the blessing with which one Jew blesses other Jews,

נוסף צו דער ברכה וואס איין איך בענטשט אנדערע אידן,

English translation 1084

one also has the blessing and agreement of the Holy One, blessed be He, upon the blessing with which one blesses Jews,

האט מען אויך ברכתו והסכמתו של הקב"ה אויף דער ברכה וואס מ'בענטשט אידן,

English translation 1085

and also the blessing of the Holy One, blessed be He, to those who bless.

און אויך ברכתו של הקב"ה צו די מברכים 105.

English translation 1086

But one did not bring the first part of the verse "and they shall place My name upon the children of Israel,"

אבער מ'האט ניט געבראַכט דעם ערשטן חלק פון פסוק "ושמו את שמי על בני ישראל",

English translation 1087

because not only is this not relevant to the content of the matter discussed here,

ווייל ניט נאָר וואס דאס איז ניט נוגע צו תוכן ענין המדובר כאן,

English translation 1088

but it is even a contradiction to this –

נאר דאס איז נאך א סתירה לזה –

English translation 1089

that every Jew

אז יעדער איד

English translation 1090

(not only priests)

(ניט נאר כהנים)

English translation 1091

blesses other Jews:

בענטשט אנדערע אידן:

English translation 1092

There is an interpretation of "And they shall place My name upon the children of Israel" that this is connected to "And I will bless them." But Rashi on the verse explains a different interpretation –

ס'איז דא א פירוש אין "ושמו את שמי על בני ישראל" אז דאס איז פארבונדן מיט "ואני אברכם" 106. אבער רש"י עה"פ איז מפרש אז אנדער פירוש –

English translation 1093

And from this it is understood that this is the plain meaning of the verse –

ומזה מובן אז דאס איז פשוטו של מקרא –

English translation 1094

That "And they shall place My name upon the children of Israel" means:

אז "ושמו את שמי על בני ישראל" מיינט:

English translation 1095

"They shall bless them with the explicit name."

"יברכום בשם המפורש".

English translation 1096

It is understood simply that according to this interpretation of "And they shall place My name upon the children of Israel" –

איז מובן בפשטות אז לויט דעם פירוש אין "ושמו את שמי על בנ"י" –

English translation 1097

the plain meaning of the verse –

פשוטו של מקרא –

English translation 1098

it not only has no connection to the matter discussed here

האט עס ניט נאר קיין שייכות ניט לענין המדובר כאן

English translation 1099

(that every Jew –

(אז יעדער איד –

English translation 1100

not only Kohanim –

ניט נאר כהנים –

English translation 1101

should bless other Jews),

זאל בענטשן אנדערע אידן),

English translation 1102

but it is precisely the opposite of the intention:

נאר ס'איז פונקט היפך מהמכוון:

English translation 1103

Because in this time

ווייל בזמן הזה

English translation 1104

(all the more so outside the Land)

(עאכו"כ בחוץ לארץ)

English translation 1105

a blessing with the explicit name is entirely not applicable even in the Priestly Blessing by Kohanim,

איז כלל ניט שייך א ברכה בשם המפורש אפילו בברכת כהנים ע"י כהנים,

English translation 1106

this was applicable only in the Land of Israel at the time when the Holy Temple was standing. And even at the time when the Holy Temple was standing, not all Kohanim blessed with the explicit name,

דאס איז געווען שייך נאר אין ארץ הקודש בזמן שביהמ"ק הי' קיים. ואפילו בזמן שביהמ"ק הי' קיים האבן ניט אלע כהנים געבענטשט מיטן שם המפורש,

English translation 1107

as explained in the Talmud and the halachic authorities,

כמבואר בש"ס ופוסקים 107,

English translation 1108

all the more so it is not applicable that every Jew in this time should bless with the explicit name.

עאכו"כ איז ניט שייך אז יעדער איד בזמה"ז זאל בענטשן מיטן שם המפורש.

English translation 1109

And based on this, it is compelled to say

ועפ"ז איז מוכרח זאגן

English translation 1110

(according to Rashi on the verse)

(לויט פרש"י עה"פ)

English translation 1111

that "And I will bless them" is one matter

אז "ואני אברכם" איז איין ענין

English translation 1112

("And I will bless them, Israel, and I will agree with the Kohanim" or "And I will bless them –

("ואני אברכם לישראל ואסכים עם הכהנים" אדער "ואני אברכם –

English translation 1113

the Kohanim"),

לכהנים"),

English translation 1114

which is indeed appropriate to our subject

וואס דער ענין איז יע מתאים לנדו"ד

English translation 1115

(the blessing of Jews to other Jews);

(די ברכה פון אידן צו אנדערע אידן);

English translation 1116

and in addition to this, the verse speaks about a second matter –

און נוסף לזה רעדט זיך אין פסוק וועגן א צווייטן ענין –

English translation 1117

"And they shall place My name upon the children of Israel" –

"ושמו את שמי על בנ"י" –

English translation 1118

"They shall bless them with the explicit name",

"יברכום בשם המפורש",

English translation 1119

which has no connection to "And I will bless them",

וואס האט קיין שייכות ניט מיט "ואני אברכם",

English translation 1120

and no connection to the matter discussed here.

און קיין שייכות ניט מיט המדובר כאן.

English translation 1121

Therefore, they only said "And I will bless them" and skipped the part of the verse "And they shall place My name upon the children of Israel" –

דעריבער האט מען נאָר געזאגט "ואני אברכם" און איבערגעהיפט דעם חלק הפסוק "ושמו את שמי על בנ"י" –

English translation 1122

because this does not fit at all in the current situation and circumstance when it is not applicable to bless with the explicit name,

ווייל דאס פאסט בכלל ניט אין דעם איצטיקן מעמד ומצב ווען ס'איז ניט שייך בענטשן מיטן שם המפורש,

English translation 1123

and they only said the part of the verse that is relevant to the content of the aforementioned matters –

און מ'האט נאר געזאגט דער חלק הפסוק וואס איז נוגע לתוכן הדברים הנ"ל –

English translation 1124

"And I will bless them".

"ואני אברכם".

English translation 1125

When one learns the passage

בשעת מ'לערנט די פרשה

English translation 1126

(of the Priestly Blessing)

(פון ברכת כהנים)

English translation 1127

in the Torah,

בתורה,

English translation 1128

or one says it on the eve of Yom Kippur

אדער מ'זאגט זי בערב יוהכ"פ

English translation 1129

(in the blessing of the sons,

(בברכת הבנים,

English translation 1130

daughters, etc.) –

הבנות וכו') –

English translation 1131

one says the entire passage

זאגט מען די גאנצע פרשה

English translation 1132

(also "And they shall place My name, etc."),

(אויך "ושמו את שמי גו'"),

English translation 1133

because it is in a different style,

ווייל ס'איז אין אן אנדער סגנון,

English translation 1134

a complete passage in the Torah, etc.;

א פרשה שלימה בתורה כו';

English translation 1135

But when one says the verse in connection with a specific matter in practical conduct

אבער ווען מ'זאגט דעם פסוק בקשר מיט אן ענין מסויים בהנהגה בפועל

English translation 1136

(blessing Jews)

(בענטשן אידן)

English translation 1137

where "And they shall place My name, etc.",

וואו "ושמו את שמי גו'",

English translation 1138

"They shall bless them with the explicit name" is not relevant,

"יברכום בשם המפורש" איז ניט נוגע,

English translation 1139

and on the contrary –

ואדרבה –

English translation 1140

it is the opposite of the intention –

ס'איז היפך המכוון –

English translation 1141

there is the aforementioned instruction in many places that when one brings a proof from a verse for a specific matter, one brings only what is relevant to the matter –

האט מען די הוראה הנ"ל בכ"מ אז בשעת מ'ברענגט א ראי' פון א פסוק לענין מסויים ברענגט מען נאר הנוגע להענין –

English translation 1142

therefore, they had no choice and they had to not mention that part of the verse.

דעריבער האט מען קיין ברירה ניט געהאט און מ'האט געדארפט ניט דערמאנען דעם חלק הפסוק.

English translation 1143

However, in writing

בשלמא בכתב

English translation 1144

(not speaking of Shabbat) –

(ניט אום שבת גערעדט) –

English translation 1145

one can write the other verses and allude to "And they shall place My name upon the children of Israel" with an "etc.";

קען מען שרייבן די אנדערע פסוקים און מרמז זיין צו "ושמו את שמי על בנ"י" מיט א "וגו'";

English translation 1146

this is not the case when one speaks orally. In addition to this:

משא"כ בשעת מ'רעדט בעל-פה. נוסף לזה:

English translation 1147

Also in the places where the Gemara and the like brings only a specific part of a verse because the second part is not relevant to this matter,

אויך אין די ערטער וואו די גמרא וכיו"ב ברענגט בלויז א חלק מסויים פון א פסוק וויבאלד אז דער צווייטער חלק איז ניט נוגע לענין זה,

English translation 1148

the Gemara does not allude to the other part of the verse even with an "etc." Not that we compare ourselves to the Gemara,

איז די גמרא ניט מרמז צו דעם אנדערן חלק הפסוק אפילו מיט א "וגו'". ניט וואס מ'גלייכט זיך צו די גמרא,

English translation 1149

but because it is a matter of logic

נאר וויבאלד ס'איז אן ענין שבסברא

English translation 1150

(why one should not allude to the part of the verse that is not relevant to the matter under discussion –

(פארוואס מ'זאל ניט מרמז זיין חלק הכתוב וואס איז ניט נוגע לענין המדובר –

English translation 1151

with an "etc."),

מיט א "וגו'"),

English translation 1152

one can learn from the way of the Gemara and the like in this from "All your deeds should be for the sake of Heaven" and "In all your ways know Him." Therefore, they did not mention even an "etc." at that time to allude to the words "And they shall place My name upon the children of Israel".

קען מען אפלערנען פון דרך הגמרא וכיו"ב בזה אין "כל מעשיך יהיו לשם שמים" 108 און "בכל דרכיך דעהו" 109. דערפאר האט מען דעמולט ניט דערמאנט אפילו א "וגו'" צו מרמז זיין אויף די ווערטער "ושמו את שמי על בנ"י".

English translation 1153

A third matter regarding which they may seek a pretext –

א דריטער ענין אויף וועלכן עס קען זיין תואנה הם מבקשים –

English translation 1154

concerning the recitation of "The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely Shabbat and rest for the life of the worlds" in the Grace after Meals of a meal that began on a Festival and ended on Shabbat:

בנוגע לאמירת "הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו שבת ומנוחה לחיי העולמים" אין ברכת המזון פון א סעודה וואס האט זיך אנגעהויבן ביו"ט און געענדיקט בשבת:

English translation 1155

The previous time that there was such a fixed occasion –

דעם פריערדיקן מאָל וואס ס'איז געווען אזא קביעות –

English translation 1156

at the farbrengen of Rosh Hashanah –

אין דער התוועדות פון ראש השנה –

English translation 1157

even though I

איז אע"פ וואס איך

English translation 1158

(the one who recites the blessing)

(דער מברך)

English translation 1159

did not spread a cloth and sanctify, and I did not intend to fulfill the obligation of the sanctification of the day through the fact that someone else spread a cloth and sanctified

האב ניט פורס מפה ומקדש געווען און האב ניט מכוון געווען צו יוצא זיין מיטן קידוש היום דורך דעם וואס איינער פרס מפה וקידש

English translation 1160

(for known reasons),

(מטעמים הידועים) 110,

English translation 1161

nevertheless, I said in the Grace After Meals "The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely Shabbat and rest for the life of the worlds,"

אעפ"כ האב איך געזאגט בברכת המזון "הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו שבת ומנוחה לחיי העולמים",

English translation 1162

with the explanation that since "Your people Israel require blessing,"

מיט דער הסברה 111 אז וויבאלד "עמך ישראל צריכין ברכה",

English translation 1163

one can and it is fitting and proper to add another matter in the blessing of Israel

קען מען און ס'איז כדאי ונכון אז מ'זאל מוסיף זיין נאך אן ענין בברכתם של ישראל

English translation 1164

("The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely Shabbat etc."),

("הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו שבת כו'"),

English translation 1165

and especially since according to the opinion of the Taz "even if one did not eat an olive's bulk after dark, one must mention

ובפרט אז לדעת הט"ז 112 "אפילו לא אכל כזית משחשיכה צריך להזכיר

English translation 1166

(of Shabbat),

(של שבת),

English translation 1167

because at the time that one recites the blessing, the day has already been sanctified"

כיון שבשעה שמברך כבר קידש היום"

English translation 1168

(as the Alter Rebbe brings in his Shulchan Aruch,

(ווי דער אלטער רבי ברענגט בשו"ע שלו 113,

English translation 1169

although he does not rule accordingly).

כאטש ער פסק'נט ניט אזוי).

English translation 1170

Therefore,

דערפאר,

English translation 1171

in a place where it is permitted to interrupt –

במקום שמותר להפסיק –

English translation 1172

one can and it is proper to add "The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely Shabbat etc."

קען מען און ס'איז נכון צו מוסיף זיין "הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו שבת כו'".

English translation 1173

Accordingly, the question arises:

לפי"ז ווערט די שאלה:

English translation 1174

Why yesterday

פארוואס נעכטן

English translation 1175

(Simchat Torah),

(יום שמח"ת),

English translation 1176

when the meal also began on a festival and ended on Shabbat –

ווען דער סעודה האט זיך אויך אנגעהויבן ביו"ט און געענדיקט בשבת –

English translation 1177

did I not say in the Grace After Meals "The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely Shabbat etc." –

האב איך ניט געזאגט בברהמ"ז "הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו שבת כו'" –

English translation 1178

when the last time we conducted ourselves thus and explained that this is how one should conduct oneself?

בשעת מ'האט לעצטן מאל זיך יע אזוי געפירט און מסביר געווען אז אזוי דארף מען זיך פירן?

English translation 1179

The difference between them is a simple one:

איז דער חילוק ביניהם א פשוט'ער:

English translation 1180

On the previous occasion

בפעם שלפנ"ז

English translation 1181

(at the farbrengen of Rosh Hashanah)

(בהתוועדות דר"ה)

English translation 1182

a part of the congregation conducted themselves in the manner of spreading a cloth and sanctifying,

האט זיך א חלק פון דעם קהל נוהג געווען באופן דפורס מפה ומקדש,

English translation 1183

consequently they were obligated

במילא זיינען זיי געווען מחוייב

English translation 1184

(according to all opinions)

(לכל הדעות)

English translation 1185

to mention Shabbat in the Grace After Meals.

צו מזכיר זיין שבת בברהמ"ז.

English translation 1186

And since the one who recites the blessing over the cup is akin to a "communal emissary"

און וויבאלד אז דער מברך על הכוס איז מעין "שליח ציבור"

English translation 1187

(but not exactly, because it is not a prayer with a minyan),

(אבל לא ממש וויבאלד אז ס'איז ניט קיין תפלה בציבור),

English translation 1188

even though he himself did not spread a cloth and sanctify,

איז אע"פ וואס ער אליין לא פרס מפה וקידש,

English translation 1189

and consequently he does not need to mention Shabbat in the Grace After Meals

ובמילא דארף ער ניט דערמאנען שבת בברהמ"ז

English translation 1190

(according to the ruling of the Alter Rebbe –

(כפס"ד אדה"ז –

English translation 1191

not in accordance with the opinion of the Taz),

דלא כדעת הט"ז),

English translation 1192

nevertheless, there is a place that also he

אעפ"כ איז דא אַן אָרט אז אויך ער

English translation 1193

(the one who recites the blessing over the cup)

(דער מברך על הכוס)

English translation 1194

should mention Shabbat,

זאל דערמאנען שבת,

English translation 1195

since a part of the congregation

היות אז א חלק פון קהל

English translation 1196

(for whom he is akin to a communal emissary)

(וואס ער איז מעין שליח ציבור שלהם)

English translation 1197

are obligated

זיינען חייב

English translation 1198

(according to all opinions)

(לכל הדעות)

English translation 1199

to mention Shabbat. And especially since there is additionally the support of the opinion of the Taz and the matter of the blessing of Israel

צו מזכיר זיין שבת. ובפרט אז מ'האט דערצו דעם סיוע פון שיטת הט"ז און דער ענין פון ברכת ישראל

English translation 1200

(as above).

(כנ"ל).

English translation 1201

And from the combination of all these matters together –

ומצד צירוף כל ענינים אלו יחד –

English translation 1202

it was then explained that there is a place to mention Shabbat in the Grace After Meals,

האט מען דעמולט מסביר געווען אז ס'איז דא אַן אָרט צו דערמאנען בברהמ"ז שבת,

English translation 1203

by adding "The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely Shabbat etc.,"

בהוספת "הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו שבת כו'",

English translation 1204

because it is at the conclusion of the Grace After Meals –

וויבאלד אז ס'איז בסיום ברהמ"ז –

English translation 1205

after all the ten blessings of "The Merciful One"

לאחרי די אלע עשר ברכות פון "הרחמן"

English translation 1206

[which correspond to the ten sefirot,

[וואס זיינען כנגד די עשר ספירות,

English translation 1207

as explained in the well-known letter of the Rebbe, my father-in-law, in the name of what he heard from his father,

כמבואר אין דער מכתב הידוע פון כ"ק מו"ח אדמו"ר 114 בשם וואס ער האט געהערט פון אביו,

English translation 1208

the Rebbe (the Rashab) of blessed memory] –

דער רבי (מהורש"ב) נ"ע] –

English translation 1209

where one is not so particular about an interruption.

וואו מ'איז ניט אזוי מקפיד פאר הפסק.

English translation 1210

Even regarding "May we never lack,"

אפילו בנוגע "לעולם אל יחסרנו",

English translation 1211

the conclusion of all the blessings of the Grace After Meals

סיום כל הברכות פון ברהמ"ז

English translation 1212

(before the ten blessings of "The Merciful One") –

(לפני די עשר ברכות "הרחמן") –

English translation 1213

an interruption afterwards is not comparable to an interruption beforehand.

איז אינו דומה א הפסק לאח"ז לגבי א הפסק לפנ"ז.

English translation 1214

Therefore, some have the custom to answer "Amen" after "May we never lack,"

דערפאר יש נוהגים צו ענטפערן "אמן" נאך "לעולם אל יחסרנו",

English translation 1215

because it is a conclusion of the blessing –

וויבאלד אז ס'איז א סיום הברכה –

English translation 1216

although the custom of Chabad is not so. As is known the story of the Rebbe, my father-in-law, that they tried in the presence of his father all things,

כאטש מנהג חב"ד איז ניט אזוי. כידוע סיפור כ"ק מו"ח אדמו"ר 115 אז מ'האט געפרואווט בפני אביו אלע זאכן,

English translation 1217

and after all the explanations and discussions,

ולאחרי כל ההסברות והשקו"ט,

English translation 1218

they did not prevail upon him to say "Amen" then. But the custom of the world is to say "Amen" then. From this it is understood that according to all opinions, after "May we never lack" the severity of interruption is not as great as before that point.

האט מען אויף אים ניט גע'פועל'ט אז מ'זאל דעמולט זאגן "אמן". אבער מנהג העולם איז צו זאגן דעמולט "אמן". וואס דערפון איז מובן לכל הדעות אז לאחרי "לעולם אל יחסרנו" איז דער חומר ההפסק ניט אזויפיל ווי ביז דארטן.

English translation 1219

All the more so after all the ten blessings of "The Merciful One" –

עאכו"כ לאחר די אלע עשר ברכות פון "הרחמן" –

English translation 1220

certainly there is not such severity in interruption.

איז זיכער ניט אזא חומר בהפסק.

English translation 1221

Therefore –

דעריבער –

English translation 1222

from the combination of all these matters together –

מצד צירוף כל ענינים אלו יחד –

English translation 1223

it was then said after the ten blessings of "The Merciful One" –

האט מען דעמולט געזאגט לאחרי די עשר ברכות "הרחמן" –

English translation 1224

"The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely Shabbat etc."

"הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו שבת כו'".

English translation 1225

But yesterday –

משא"כ נעכטן –

English translation 1226

since no one spread a cloth and sanctified,

וויבאלד אז קיינער האט ניט פורס מפה ומקדש געווען,

English translation 1227

the only support for mentioning Shabbat remains –

בלייבט די איינציקע סמיכות אז מ'זאל דערמאנען שבת –

English translation 1228

the opinion of the Taz,

דעת הט"ז,

English translation 1229

and the Alter Rebbe does not rule in accordance with the opinion of the Taz –

און דער אלטער רבי פסק'נט דאך ניט כדעת הט"ז –

English translation 1230

therefore there is no place to mention Shabbat in the Grace After Meals,

דעריבער האט ניט קיין אָרט אז מ'זאל דערמאנען שבת בברהמ"ז,

English translation 1231

even not by saying "The Merciful One."

אפילו ניט באמירת "הרחמן".

English translation 1232

Thus, according to the above, the aforementioned perplexing matters are answered.

וואס ע"פ הנ"ל זיינען פארענטפערט די דברים תמוהים הנ"ל.

English translation 1233

And from this it is also understood regarding other perplexing matters –

און דערפון איז אויך מובן בנוגע צו אנדערע תמוהים –

English translation 1234

that they certainly have an explanation.

אז זיכער האבן א ביאור.

English translation 1235

And may it be His will that after all these words regarding this matter –

ויה"ר אז לאחרי די אלע דיבורים בענין זה –

English translation 1236

the request "The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely Shabbat and rest for the life of the worlds" should be fulfilled in actuality.

זאל מקויים ווערן בפועל די בקשה "הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו שבת ומנוחה לחיי העולמים".

English translation 1237

Although yesterday it was not said

דאע"פ וואס נעכטן האט מען עס ניט געזאגט

English translation 1238

(during the farbrengen meal),

(בסעודת ההתוועדות),

English translation 1239

but Jews

אבער אידן

English translation 1240

(in other places)

(במקומות אחרים)

English translation 1241

who already ate the Shabbat meal together with the Yom Tov meal and spread the tablecloth and made Kiddush –

וואס האבן יע געגעסן סעודת שבת צוזאמען מיט סעודת יו"ט און פורס מפה ומקדש געווען –

English translation 1242

they already said it;

האבן עס דאך יע געזאגט;

English translation 1243

and also the Jews who were at the farbrengen yesterday –

און אויך די אידן וואס זיינען געווען בא דער התוועדות נעכטן –

English translation 1244

after the farbrengen they said it afterwards in the Grace After Meals of the Shabbat meal,

איז לאחרי ההתוועדות האבן זיי דאס געזאגט דערנאך בברהמ"ז דסעודת שבת,

English translation 1245

and likewise it will be said at the conclusion of the farbrengen. Consequently, it is not so relevant to the fulfillment of the request in practice that it was not said yesterday –

און אזוי אויך וועט מען דאס זאגן בסיום פון דער התוועדות. במילא איז ניט אזוי נוגע לקיום הבקשה לפועל דאס וואס מ'האט עס נעכטן ניט געזאגט –

English translation 1246

because in practice it is said today

ווייל בפועל זאגט מען עס היינט

English translation 1247

(and it was said yesterday in the Grace After Meals of the Shabbat meal),

(און מ'האט עס געזאגט נעכטן בברהמ"ז דסעודת שבת),

English translation 1248

and those whom the matter "bothers"

און די וואס די זאך "באדערט" זיי

English translation 1249

(in the vernacular) –

(בלשון המדינה) –

English translation 1250

should have in mind in the Grace After Meals also for yesterday!

זאלן מכוון זיין בברהמ"ז אויך אויף נעכטן!

English translation 1251

And may it be His will,

ויה"ר,

English translation 1252

as mentioned,

כאמור,

English translation 1253

that the request of all Jews be fulfilled in practice

אז ס'זאל מקויים ווערן בפועל די בקשה פון אלע אידן

English translation 1254

(in the Grace After Meals of Shabbat):

(בברהמ"ז דשבת):

English translation 1255

"The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely Shabbat and rest for the eternal life," and

"הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו שבת ומנוחה לחיי העולמים", און

English translation 1256

(as is said in the Grace After Meals of Yom Tov) –

(ווי מ'זאגט בברהמ"ז דיו"ט) –

English translation 1257

"The Merciful One, may He grant us as an inheritance the day that is entirely good,"

"הרחמן הוא ינחילנו ליום שכולו טוב",

English translation 1258

And afterwards –

ולאח"ז –

English translation 1259

"The Merciful One, may He grant us the days of Mashiach and the life of the World to Come,

"הרחמן הוא יזכנו לימות המשיח ולחיי העולם הבא,

English translation 1260

He who magnifies the salvations of His king and does kindness to His anointed one, to David and to his seed forever,"

מגדול ישועות מלכו ועושה חסד למשיחו לדוד ולזרעו עד עולם",

English translation 1261

so that "immediately they are redeemed."

אז "מיד הן נגאלין" 116.

English translation 1262

Since we attend to the needs of the public on Shabbat,

וויבאלד אז מפקחין על צרכי ציבור בשבת 117,

English translation 1263

and especially when one finds oneself in a farbrengen which is a continuation and conclusion of Simchat Torah.

ובפרט בשעת מ'געפינט זיך אין א התוועדות וואס איז א המשך וסיום פון שמח"ת.

English translation 1264

At that time is the beginning and one takes then the strength to do the service of "and Yaakov went on his way" throughout the entire year

וואס דעמולט איז די התחלה און מ'נעמט דעמולט דעם כח צו טאן די עבודה פון "ויעקב הלך לדרכו" במשך כל השנה כולה

English translation 1265

(as above section 1) –

(כנ"ל ס"א) –

English translation 1266

here is the time and place to mention several essential matters:

איז כאן הזמן והמקום להזכיר וועגן כמה ענינים עיקריים:

English translation 1267

First and foremost regarding the general concept of love of Israel and unity of Israel –

לכל לראש וועגן דער כללות הענין פון אהבת ישראל ואחדות ישראל –

English translation 1268

which is especially connected with Shemini Atzeret and Simchat Torah,

וואס איז במיוחד פארבונדן מיט שמע"צ ושמח"ת,

English translation 1269

as is understood from the words of our Sages regarding Shemini Atzeret:

כמובן ממאחז"ל 118 בנוגע שמיני עצרת:

English translation 1270

"This is an expression of endearment,

"לשון חבה הוא זה,

English translation 1271

like children parting from their father and He said to them, 'Your parting is difficult for Me,

כבנים הנפטרים מאביהם והוא אמר להם קשה עלי פרידתכם,

English translation 1272

stay one more day.'" And as discussed many times the precision of the expression "your parting is difficult for Me" and not "our parting," Heaven forbid,

עכבו עוד יום אחד". וכמדובר כמ"פ 119 דער דיוק הלשון "קשה עלי פרידתכם" און ניט "פרידתינו" ח"ו,

English translation 1273

because this refers to the parting of Jews from one another after the conclusion of the festivals

ווייל דאס גייט אויף דער פרידה פון אידן איינער פון צווייטן לאחרי סיום המועדים

English translation 1274

(but between Jews and the Almighty there is, Heaven forbid, no separation),

(אבער צווישן אידן און דעם אויבערשטן ווערט ח"ו ניט קיין פירוד),

English translation 1275

and in order to nullify this "your parting is difficult for Me" there is the concept of Shemini Atzeret,

ובכדי מבטל זיין דעם "קשה עלי פרידתכם" איז דא דער ענין פון שמע"צ,

English translation 1276

which unites all Jews and causes that the unity be drawn forth upon the entire year.

וואס איז מאחד אלע אידן און טוט אויף אז די אחדות זאל נמשך ווערן על כל השנה כולה.

English translation 1277

And the explanation of this:

והביאור בזה:

English translation 1278

When Jews would go up for the pilgrimage festival

בשעת אידן פלעגן עולה זיין לרגל

English translation 1279

(at the time when the Holy Temple was standing)

(בזמן שביהמ"ק הי' קיים)

English translation 1280

there was among them a special unity,

איז בא זיי געווען אן אחדות מיוחדת,

English translation 1281

to the extent that it is expressed in halachah:

ביז ווי ס'דריקט זיך אויס אין הלכה:

English translation 1282

Yerushalayim is "a city that was joined together,

ירושלים איז "עיר שחוברה לה יחדיו 120,

English translation 1283

a city that makes all of Israel into friends" –

עיר שהיא עושה כל ישראל לחברים" 121 –

English translation 1284

therefore Jews

דעריבער זיינען אידן

English translation 1285

(at the time of the pilgrimage festival)

(בשעת עלי' לרגל)

English translation 1286

are deemed trustworthy regarding purity, etc.

נאמן על הטהרות כו' 121.

English translation 1287

From this it is understood that even not at the time when the Holy Temple is standing and even outside the Land –

וואס דערפון איז מובן אז אפילו ניט בזמן שביהמ"ק קיים און אפילו אין חוץ לארץ –

English translation 1288

there is among Jews a special unity during the three pilgrimage festivals. As is also seen simply,

ווערט בא אידן אן אחדות מיוחדת בשעת די שלש רגלים* 121. ווי מ'זעט עס אויך בפשטות,

English translation 1289

that when Yom Tov comes, Jews are in a state of closeness to one another more than during the rest of the days of the year.

אז ווען ס'קומט יו"ט שטייען אידן אין א מצב פון קירוב זל"ז מער ווי בשאר ימי השנה.

English translation 1290

And as the ruling of the Rambam,

וכפס"ד הרמב"ם 122,

English translation 1291

that true joy –

אז שמחה אמיתית –

English translation 1292

the joy of Yom Tov –

שמחת יו"ט –

English translation 1293

is specifically when one includes others in the joy,

איז דוקא ווען מ'איז משתף אנדערע אין דער שמחה,

English translation 1294

not only "he and his sons and his wife,"

ניט נאר "הוא ובניו ואשתו",

English translation 1295

but also "for the convert and the orphan and the widow, etc.,"

נאר אויך "לגר וליתום ולאלמנה וכו'",

English translation 1296

and the more people who participate in the joy –

און וואס מערער מענטשן עס זיינען זיך משתתף אין דער שמחה –

English translation 1297

the greater is the joy. And especially when one connects it with drinking –

אלץ גרעסער איז די שמחה. ובפרט ווען מ'פארבינדט עס מיט לגימה –

English translation 1298

"Great is drinking which brings close,"

"גדולה לגימה שמקרבת" 123,

English translation 1299

all the more so the drinking of wine

עאכו"כ לגימת יין

English translation 1300

(not only water and the like),

(ניט נאר מים וכיו"ב),

English translation 1301

"which gladdens God and men."

"המשמח אלקים ואנשים" 124.

English translation 1302

But after the festivals,

אבער לאחרי הימים טובים,

English translation 1303

when Jews go away from one another, each to his place,

ווען אידן גייען זיך פאנאנדער כל אחד למקומו,

English translation 1304

"each man under his vine and under his fig tree" –

"איש תחת גפנו ותחת תאנתו" 125 –

English translation 1305

even at the time when the Holy Temple was standing,

איז אפילו בזמן שביהמ"ק הי' קיים,

English translation 1306

in the Land of Israel,

בארץ ישראל,

English translation 1307

and at the time when all its inhabitants were upon it,

ובזמן שכל יושבי' עלי',

English translation 1308

when then Jews stand more in unity

וואס דעמולט שטייען אידן נאכמער באחדות

English translation 1309

[and then the Land of Israel is in its completeness,

[און דעמולט איז ארץ ישראל בשלימותה,

English translation 1310

because then there was a new reality of all Jews together in the Land of Israel],

ווייל מ'האט דעמולט א מציאות חדשה פון אלע אידן צוזאמען אין ארץ ישראל],

English translation 1311

there could be a matter of separation relative to the closeness and unity during the pilgrimage festival,

האט געקענט זיין אן ענין של פירוד ביחס צו דער קירוב ואחדות בשעת עלי' לרגל,

English translation 1312

because it is each man under his fig tree,

ווייל ס'איז איש תחת תאנתו,

English translation 1313

his fig tree in the Land of Israel,

תאנתו בארץ ישראל,

English translation 1314

all the more so after the Holy Temple was destroyed,

עאכו"כ משחרב ביהמ"ק,

English translation 1315

in the time of exile,

בזמן הגלות,

English translation 1316

and especially since the cause of this last exile is the opposite of love of Israel,

ובפרט אז די סיבה לגלות זה האחרון איז היפך אהבת ישראל 126,

English translation 1317

not only the opposite of baseless love but the opposite of love in general.

ניט נאר היפך אהבת חנם נאר היפך אהבה סתם.

English translation 1318

Therefore,

דעריבער,

English translation 1319

after the festivals of the month of Tishrei,

לאחרי המועדים דחודש תשרי,

English translation 1320

the Almighty says, "It is hard for Me to part from you,"

זאגט דער אויבערשטער "קשה עלי פרידתכם",

English translation 1321

because of the separation that can occur among Jews when they go away from each other after the festivals. And in order to nullify this "parting from you,"

מצד דעם פירוד וואס קען ווערן בא אידן ווען זיי פֿאָרן זיך פֿאַנאַנדער לאחרי המועדים. און בכדי צו מבטל זיין דעם "פרידתכם",

English translation 1322

the Almighty says, "Stay yet one more day,"

זאגט דער אויבערשטער "עכבו עוד יום אחד",

English translation 1323

Shemini Atzeret,

שמע"צ,

English translation 1324

when all Jews find themselves together in unity with the Almighty –

ווען אלע אידן געפינען זיך צוזאמען באחדות מיטן אויבערשטן –

English translation 1325

"Israel and the King alone,"

"ישראל ומלכא בלחודוהי" 127,

English translation 1326

from which it is understood that among Jews themselves there is no opposite of unity,

וואס מזה מובן אז בא אידן עצמם איז ניטא היפך האחדות,

English translation 1327

but rather they are like one entity,

נאר זיי זיינען ווי א מציאות אחת,

English translation 1328

because specifically then they can be in unity with the Almighty through that which "all of us as one" becomes "bless us, our Father, etc., with the light of Your countenance" also in such a manner

ווייל דוקא דעמולט קענען זיי זיין באחדות מיטן אויבערשטן דורך דעם וואס "כולנו כאחד" ווערט "ברכנו אבינו כו' באור פניך" 128 אויך באופן כזה

English translation 1329

(that one becomes one entity with the Almighty).

(אז מ'ווערט איין מציאות מיטן אויבערשטן).

English translation 1330

And from this one takes strength that there should be unity of Israel throughout the entire year,

און דערפון נעמט מען כח אז עס זאל זיין אחדות ישראל במשך כל השנה כולה,

English translation 1331

also when Jews find themselves

אויך ווען אידן געפינען זיך.

English translation 1332

each one in his place.

כאו"א במקומו.

English translation 1333

Based on this, it is understood that the special campaign that pertains to Shemini Atzeret and Simchat Torah is the campaign of love of Israel and unity of Israel –

עפ"ז איז מובן אז דער מבצע מיוחד וואס איז נוגע בשמע"צ ושמח"ת איז דער מבצע פון אהבת ישראל ואחדות ישראל –

English translation 1334

in order to nullify the "it is hard for Me to part from you" that can occur after the festivals,

בכדי צו מבטל זיין דעם "קשה עלי פרידתכם" וואס קען ווערן לאחרי המועדים,

English translation 1335

whose conclusion is Shemini Atzeret and Simchat Torah,

וואס סיומם איז שמע"צ ושמח"ת,

English translation 1336

Starting from that which Jews stand now in unity,

אנהויבנדיק פון דעם וואס אידן שטייען דעמולט באחדות,

English translation 1337

and one now takes upon oneself good resolutions in a manner that the resolutions should come down in actual deed in matters of love and unity of Israel,

און מ'נעמט דעמולט אָן החלטות טובות באופן אז די החלטות זאלן אראפקומען במעשה בפועל אין ענינים פון אהבת ואחדות ישראל,

English translation 1338

because now

ווארום דעמולט

English translation 1339

(on Shemini Atzeret and Simchat Torah),

(בשמע"צ ושמח"ת),

English translation 1340

before the "parting from you" begins and each one goes to his place –

איידער עס הויבט זיך אן דער "פרידתכם" און יעדערער פאָרט למקומו –

English translation 1341

it is easier to ensure that afterwards there should not be "parting from you,"

איז גרינגער צו באַוואָרענען אז לאח"ז זאל ניט זיין "פרידתכם",

English translation 1342

but rather one should stand in love and unity.

נאר מ'זאל שטיין באהבה ואחדות.

English translation 1343

And from this one comes to the other campaigns –

און דערפון קומט מען צו די אנדערע מבצעים –

English translation 1344

which also all have a connection with Shemini Atzeret and Simchat Torah:

וואס האבן אויך אלע א קשר מיט שמע"צ ושמח"ת:

English translation 1345

The campaign of education –

מבצע חינוך –

English translation 1346

educating oneself and educating others. Which in general means to educate oneself and others in matters of Torah,

חינוך עצמו וחינוך הזולת. וואס בכללות מיינט עס מחנך זיין עצמו והזלות בענין התורה,

English translation 1347

from the term instruction,

מלשון הוראה 129,

English translation 1348

which is especially connected with Simchat Torah,

וואס איז במיוחד פארבונדן מיט שמחת תורה,

English translation 1349

whose essence is the joy of Torah.

שענינו איז שמחה של תורה.

English translation 1350

Until from this one comes to Torah as a detail

ביז אז דערפון קומט מען צו תורה אלס פרט

English translation 1351

(not as a general principle that is included in education) –

(ניט אלס כלל וואס איז כלול אין חינוך) –

English translation 1352

the commandment of Torah study –

מצות תלמוד תורה –

English translation 1353

the campaign of Torah.

מבצע תורה.

English translation 1354

And from Torah and the joy of Torah

און פון תורה ושמחה של תורה

English translation 1355

(on Simchat Torah) –

(בשמח"ת) –

English translation 1356

one comes to commandments and the joy of a commandment:

קומט מען צו מצוות ושמחה של מצוה:

English translation 1357

The campaign of tefillin –

מבצע תפילין –

English translation 1358

about which "the entire Torah is equated to tefillin."

וואס "הוקשה כל התורה כולה לתפילין" 130.

English translation 1359

The campaign of mezuzah –

מבצע מזוזה –

English translation 1360

which has a special segulah regarding protection,

וואס האט א סגולה מיוחדת לענין השמירה,

English translation 1361

as hinted in the name "Sha-dai,"

כמרומז בשם "שד"י",

English translation 1362

acronym for "Guardian of the doors of Israel"

ר"ת "שומר דלתות ישראל" 131

English translation 1363

("Guardian of the dwellings of Israel")

("שומר דירות ישראל" 132)

English translation 1364

which the matter of protection was manifestly evident and especially on the festival,

וואס דער ענין השמירה איז געווען ניכר בגלוי ובמיוחד ביו"ט,

English translation 1365

at the time when Jews ascended for the pilgrimage.

בשעת אידן האבן עולה געווען לרגל.

English translation 1366

As it is written, "And no man shall covet your land when you ascend to appear before the Lord your God three times a year,"

כמ"ש 133 "ולא יחמוד איש את ארצך בעלותך לראות את פני ה' אלקיך שלש פעמים בשנה",

English translation 1367

and as explained in the words of our Sages, may their memory be blessed, that this means that the Almighty guarded the houses and possessions of Jews at the time when they ascended for the pilgrimage:

וכמבואר בחז"ל 134 אז דאס מיינט אז דער אויבערשטער האט געהיט די בתים ורכושים פון אידן בשעת זיי האבן עולה געווען לרגל:

English translation 1368

"Lest Israel say, 'Behold we ascend to prostrate ourselves; who will guard our land for us?'

"שמא יאמרו ישראל הרי אנו עולים להשתחוות מי משמר לנו את ארצנו,

English translation 1369

The Holy One, blessed be He, said to them, 'Ascend, and I will guard what is yours,'

אמר להם הקב"ה עלו ושלכם אני שומר,

English translation 1370

as it is said, 'And no man shall covet your land when you ascend to appear.'

שנאמר ולא יחמוד איש את ארצך בעלותך לראות,

English translation 1371

If in his eyes it is not coveted, how would he come to take his property and his livestock?"

אם בעיניו אינה חמודה כיצד הוא בא ליטול נכסיו ובהמתו".

English translation 1372

And as related in the words of our Sages, may their memory be blessed, simply several stories of Rav regarding this,

וכמסופר במדחז"ל 135 בפשטות כמה מעשי רב בזה,

English translation 1373

and one of them:

ואחד מהם:

English translation 1374

That gentiles who were neighbors of Jews said to one another:

אז גוים וואס זיינען געווען שכנים פון אידן האבן געזאגט איינער צום צווייטן:

English translation 1375

"When these Jews go up to Jerusalem,

"כדין אילין יהודאין סלקין לירושלים,

English translation 1376

we will take everything that they have

אנן נסבין כל מה דאית להון

English translation 1377

(now when these Jews go up to Jerusalem for the pilgrimage, we will take everything that they have from their house),

(עכשיו כשאלו יהודים יעלו לירושלים לרגל אנן נקח את כל אשר להם מביתם 136),

English translation 1378

when they went up, the Holy One, blessed be He, provided them with angels entering and leaving in their likeness,

מן דסלקין זימן להם הקב"ה מלאכים נכנסים ויוצאים בדמותן,

English translation 1379

when they descended, they sent for them,

מן דנחתון שלחנון לון מקמן,

English translation 1380

they said to them, 'Where were you?'

אמרו לון אן הויתם,

English translation 1381

they said to them, 'In Jerusalem,'

אמרו לון בירושלים,

English translation 1382

they said to them, 'And whom did you leave in the house?'

אמרו לון ומן שבקותון בגו ביתא

English translation 1383

(and to whom did you leave inside the house?),

(ולמי הנחתם בתוך הבית 136),

English translation 1384

they said, 'Not to anyone'

אמרו ולא ב"ן

English translation 1385

(to no person), they said

(לא לשום אדם 136), אמרו

English translation 1386

(immediately the gentiles recognized and said),

(מיד הכירו הנכרים ואמרו 136)

English translation 1387

'Blessed is the God of the Jews, who does not abandon them and does not abandon what is theirs.'"

בריך אלקהון דיהודאי דלא שבקון ולא שביק להון".

English translation 1388

This means:

דאס הייסט:

English translation 1389

Even though gentiles were not commanded regarding "You shall not covet,"

אע"פ וואס גוים זיינען ניט גצטווה געווארן ב"לא תחמוד",

English translation 1390

and consequently, what difference does it ostensibly make whether "he will covet your land when you go up to appear" or not –

ובמילא למאי נפק"מ לכאורה צי "יחמוד את ארצך בעלותך לראות" אדער ניט –

English translation 1391

However, since if a gentile "covets" the land and possessions of Jews,

איז אבער היות אז אויב א גוי "יחמוד" די ארץ ורכושים פון אידן,

English translation 1392

it is possible that at the time when the Jews go up for the pilgrimage festival, the gentile will want to take it –

איז שייך אז בשעת די אידן וועלן עולה לרגל זיין. וועט דער גוי עס וועלן נעמען –

English translation 1393

as in the aforementioned incident of the Rabbi –

כמעשה רב הנ"ל –

English translation 1394

and no one will be able to stop them,

און קיינער וועט זיי ניט קענען אפהאלטן,

English translation 1395

because all the Jews had gone up for the pilgrimage festival

וויבאלד אז אלע אידן האבן עולה לרגל געווען

English translation 1396

("Every male of yours shall appear"),

("יראה כל זכורך" 137),

English translation 1397

as implied by the aforementioned incident of the Rabbi,

כמשמע פון דעם מעשה רב הנ"ל,

English translation 1398

for from the perspective of the joy of the festival,

ווארום מצד שמחת יו"ט,

English translation 1399

it is logical to say that they took the women,

איז מסתבר זאגן אז מ'האט מיטגענומען די נשים,

English translation 1400

and also their sons and daughters,

און אויך בניהם ובנותיהם,

English translation 1401

because it was a year of Hakhel

ווייל ס'איז געווען א שנת הקהל

English translation 1402

("Gather the people, the men, the women, and the little ones"),

("הקהל את העם האנשים והנשים והטף" 138),

English translation 1403

or even without that, they took all the children –

אדער בלאו הכי האבן זיי גענומען אלע קינדער –

English translation 1404

therefore, the Almighty promised that even "No man shall covet your land when you go up to appear,"

דעריבער האט דער אויבערשטער מבטיח געווען אז אפילו "לא יחמוד איש את ארצך בעלותך גו'",

English translation 1405

"If it is not desirable in his eyes, how would he come to take his property and his animal?"

"אם בעיניו אינה חמודה כיצד הוא בא ליטול נכסיו ובהמתו",

English translation 1406

And even if he does covet it,

ואפילו אויב ער איז יע חומד לזה,

English translation 1407

the Almighty guards it so that he should not touch it,

היט עס דער אויבערשטער אז ער זאל זיך דערצו ניט צורירן,

English translation 1408

as in the aforementioned incident of the Rabbi.

כמעשה רב הנ"ל.

English translation 1409

And the matter of protection for Jews –

און דער ענין השמירה בא אידן –

English translation 1410

is also accomplished throughout the entire year

ווערט אויפגעטאן אויך בכל השנה כולה

English translation 1411

(not only on the festival)

(ניט נאר ביו"ט)

English translation 1412

through the Mezuzah,

דורך מזוזה,

English translation 1413

which has the special quality of guarding the house of a Jew and all that is found in it –

וואס האט די סגולה מיוחדת צו היטן א בית פון א אידן וכל הנמצא בו –

English translation 1414

"Guardian of the doors of Israel"

"שומר דלתות ישראל"

English translation 1415

[And at the time of the pilgrimage festival, the protection "in your land" is emphasized].

[ובשעת עלי' לרגל איז מודגש די שמירה "בארצך"].

English translation 1416

The campaign of charity –

מבצע צדקה –

English translation 1417

which has a special connection with Shemini Atzeret and Simchat Torah,

וואס האט א שייכות מיוחדת מיט שמע"צ ושמח"ת,

English translation 1418

as it is stated in the Siddur that on Shemini Atzeret "they read as the first portion 'You shall surely tithe,'

ווי עס שטייט אין סידור אז בשמע"צ "קוראים בראשונה עשר תעשר,

English translation 1419

and there is no difference whether it falls on Shabbat or on a weekday, because then is the time of tithes"

ואין חילוק בין אם חל בשבת או כשחל בחול מפני שאז זמן מעשרות"

English translation 1420

[And it is understood that this also has a connection with Simchat Torah, which comes immediately after Shemini Atzeret] –

[ומובן אז דאס האט אויך א שייכות מיט שמח"ת וואס קומט בהמשך א' צו שמע"צ] –

English translation 1421

including the poor man's tithe,

כולל מעשר עני,

English translation 1422

and the gifts to the priesthood and Levites, etc.,

און מתנות כהונה ולוי' וכו',

English translation 1423

and the entirety of the matter of charity

וכללות ענין הצדקה

English translation 1424

(as is discussed in detail in that reading).

(ווי עס רעדט זיך בפרטיות אין דער קריאה).

English translation 1425

And since Shemini Atzeret and Simchat Torah are all-inclusive days,

און וויבאלד אז שמע"צ ושמח"ת זיינען ימים כלליים,

English translation 1426

from which influence is drawn for the entire year –

פון וועלכע עס ווערט נמשך על כל השנה כולה –

English translation 1427

it is understood that the matter of charity, whose special time is on Shemini Atzeret and Simchat Torah

איז מובן אז דער ענין הצדקה וואס זמנה במיוחד איז בשמע"צ ושמח"ת

English translation 1428

(in all years),

(בכל השנים),

English translation 1429

is drawn from Shemini Atzeret and Simchat Torah and affects all the days of the year.

ווערט נמשך פון שמע"צ ושמח"ת און פועל'ט על כל ימי השנה.

English translation 1430

So too regarding the three matters that were specifically given to the women of Israel,

אזוי אויך בנוגע די ג' ענינים וואס מ'האט במיוחד אפגעגעבן לנשי ובנות ישראל,

English translation 1431

three pillars upon which the entire house of Israel rests –

ג' עמודים שעליהם נשען כל בית ישראל –

English translation 1432

lighting candles of the holy Shabbat and festivals,

הדלקת נרות שבת קודש ויו"ט,

English translation 1433

the kashrut of eating and drinking, and family purity,

כשרות האכילה ושתי' און טהרת המשפחה,

English translation 1434

whose acronym is:

וואס ר"ת שלהם איז:

English translation 1435

"The Chen"

"החן"

English translation 1436

("Chen" with the addition of the letter Hei)

("חן" בתוספת ה"א)

English translation 1437

and "Nah."

און "נה" 139.

English translation 1438

And the matter that each person should receive a letter in one of the general Torah scrolls.

און דער ענין אז יעדער איך זאל באַקומען אן אות אין איינער פון די ספרי תורה הכלליים.

English translation 1439

And all this –

וכל זה –

English translation 1440

in addition to the matters of service that one must do each individual day,

בהוספה אויף די עניני העבודה וואס מ'דארף טאן בכל יום פרטי,

English translation 1441

"Each day does its work." Because first and foremost, one must mention the general matters,

"כל יומא ויומא עביד עבידתי'". ווייל לכל לראש דארף מען דערמאנען וועגן די ענינים כלליים,

English translation 1442

as they are called –

ווי מ'רופט זיי אן –

English translation 1443

general campaigns,

מבצעים כלליים,

English translation 1444

whose time is the entire year,

וואס זמנם איז כל השנה כולה,

English translation 1445

and they stand with special emphasis and special force on Shemini Atzeret and Simchat Torah,

און זיי שטייען בהדגשה מיוחדת ובתוקף מיוחד בשמע"צ ושמח"ת,

English translation 1446

as for example the matter of charity

ווי לדוגמא דער ענין הצדקה

English translation 1447

("You shall surely tithe")

("עשר תעשר")

English translation 1448

on Shemini Atzeret,

בשמע"צ,

English translation 1449

and Torah on Simchat Torah,

און תורה בשמחת תורה,

English translation 1450

and so too the other matters,

ועד"ז די אנדערע ענינים,

English translation 1451

and therefore one takes from Shemini Atzeret and Simchat Torah special powers and force,

און דעריבער נעמט מען פון שמע"צ ושמח"ת ספעציעלע כחות ותוקף,

English translation 1452

and in a manner of internal absorption,

ובאופן של קליטה פנימית,

English translation 1453

to do all these matters throughout the year;

צו טאן די אלע ענינים במשך כל השנה;

English translation 1454

and afterwards one mentions the individual service of each and every day of the days of the year.

און דערנאך דערמאנט מען וועגן דער עבודה פרטית דכל יום יום מימי השנה.

English translation 1455

Here is also the place to mention the announcements that were made after the prayer regarding the "Torah gathering,"

כאן איז אויך המקום להזכיר וועגן די הכרזות וואס מ'האט מכריז געווען באטאג נאכן דאוונען בנוגע דעם "כנס תורה",

English translation 1456

which it is customary to hold following each festival,

וואס מ'פירט זיך מאכן בהמשך צו יעדן יו"ט,

English translation 1457

all the more so following Shemini Atzeret and Simchat Torah,

עאכו"כ בהמשך צו שמע"צ ושמח"ת,

English translation 1458

whose essence is –

שענינו איז –

English translation 1459

the joy of Torah.

שמחה של תורה.

English translation 1460

So too regarding the other gatherings and assemblies,

עד"ז אויך בנוגע צו די אנדערע כינוסים ואסיפות,

English translation 1461

assemblies of educators and the like,

אסיפות פון מחנכים וכיו"ב,

English translation 1462

about which announcements were made after the prayer,

וועגן וועלכע מ'האט מכריז געווען באטאג נאכן דאוונען,

English translation 1463

at a time of favor, etc.

בעת רצון וכו'.

English translation 1464

So too it is customary on Simchat Torah to announce regarding the "Keren HaShanah" –

אזוי איז אויך נהוג בשמח"ת צו מכריז זיין וועגן "קרן השנה" –

English translation 1465

giving a sum for charity corresponding to all the days of the year.

נתינת סכום לצדקה כנגד כל ימי השנה.

English translation 1466

And particularly in this year

ובפרט בשנה זו

English translation 1467

(as discussed above, total sum),

(כמדובר לעיל ס"ה),

English translation 1468

which has the greatest number of days –

וואס האט מספר ימים הכי גדול –

English translation 1469

385 days –

שפ"ה ימים –

English translation 1470

it shows that in this year a Jew was given the most powers and possibilities in his service,

ווייזט עס אז בשנה זו האט מען געגעבן א אידן די מערסטע כחות ואפשריות בעבודתו,

English translation 1471

and in our case

ובנדו"ד

English translation 1472

("Keren HaShanah") –

("קרן השנה") –

English translation 1473

the sum that one gives for "Keren HaShanah" in this year is the greatest sum,

איז דער סכום וואס מ'גיט פאר "קרן השנה" בשנה זו איז דער סכום הגדול ביותר,

English translation 1474

for 385 days. And through this, the blessing of the Holy One, blessed be He, is also drawn –

פאר שפ"ה ימים. און דורך דעם ווערט אויך נמשך ברכתו של הקב"ה –

English translation 1475

"Four measures shall be yours" –

"ארבע הידות יהי' לכם" 140 –

English translation 1476

not only corresponding to the sum for 353 days,

ניט נאר כנגד דער סכום פאַר שנ"ג ימים,

English translation 1477

but corresponding to the sum for 385 days.

נאר כנגד דער סכום פאר שפ"ה ימים.

English translation 1478

And in this, each one was given the choice –

און אין דעם האט מען געגעבן יעדערן די ברירה –

English translation 1479

whether he should give five hundred prutahs,

צי ער זאל געבן שפ"ה פרוטות,

English translation 1480

five hundred manim,

שפ"ה מנים,

English translation 1481

or five hundred dinars,

אדער שפ"ה דינרים,

English translation 1482

etc.,

וכיו"ב,

English translation 1483

"each person according to his gift, according to the blessing of the Lord your God which He has given you,"

"איש כמתנת ידו כברכת ה' אלקיך אשר נתן לך" 141,

English translation 1484

and in accordance with this, the blessing of the Holy One, blessed be He, is drawn,

ובהתאם לזה ווערט נמשך ברכתו של הקב"ה,

English translation 1485

"the four hands shall be yours."

"ארבע הידות יהי' לכם".

English translation 1486

Thus it is also customary on Simchat Torah to mention a matter in Torah –

אזוי איז אויך רגיל בשמח"ת צו דערמאנען וועגן אן ענין בתורה –

English translation 1487

about learning the daily study sessions of Chumash, Tehillim, and Tanya. And although it has already been mentioned about this many times,

וועגן לערנען די שיעורי חת"ת,

English translation 1488

one must also mention it at the time when one is at the conclusion of the farbrengen of Simchat Torah and at the beginning of the service of "and Jacob went on his way" throughout the entire year.

חומש תהלים ותניא. און כאטש אז מ'האט וועגן דעם שוין דערמאנט כו"כ פעמים,

English translation 1489

[Missing source text for s index 3]

דארף מען דאס אויך דערמאנען בשעת מ'האלט באם סיום ההתוועדות פון שמח"ת און בא דער התחלה העבודה פון "ויעקב הלך לדרכו" במשך כל השנה כולה.

English translation 1490

It is also customary to participate in the "gathering of Torah" by speaking a matter in Torah,

ס'איז אויך נהוג זיך צו משתתף זיין אין דער "כנס תורה" דורך רעדן אן ענין בתורה,

English translation 1491

and this time we will stop on two matters,

און דעם מאל וועט מען זיך אפשטעלן אויף צוויי ענינים,

English translation 1492

and the chooser will choose, etc.

והבוחר יבחר כו'.

English translation 1493

And due to fatigue, etc. –

און צוליב דער עייפות כו' –

English translation 1494

in brief, at least:

בקיצור עכ"פ:

English translation 1495

First of all,

לכל לראש,

English translation 1496

the first matter,

דער ערשטער ענין,

English translation 1497

regarding a leap year:

בנוגע לשנה מעוברת:

English translation 1498

The matter of a leap year is to equalize the difference between the solar year and the lunar year,

דער ענין פון א שנה מעוברת איז צו אויסגלייכן דער חילוק צווישן שנת החמה און שנת הלבנה,

English translation 1499

as the Rambam writes: "And how much does the solar year exceed the lunar year?

ווי דער רמב"ם שרייבט 142 "וכמה יתירה שנת החמה על שנת הלבנה,

English translation 1500

Close to eleven days. Therefore, when from this addition there accumulates about thirty days or a little less or a little more,

קרוב מאחד עשר יום. לפיכך כשיתקבץ מן התוספת הזאת כמו שלושים יום או פחות מעט או יותר מעט,

English translation 1501

they add one month,

מוסיפין חודש אחד,

English translation 1502

and they make that year thirteen months,

ועושין אותה השנה שלשה עשר חודש,

English translation 1503

and it is called a leap year." And at the end of the cycle

והיא הנקראת שנה מעוברת". און לסוף המחזור

English translation 1504

(nineteen years)

(י"ט שנה)

English translation 1505

the lunar years equalize with the solar years until "there does not remain from the count of the solar days in all nineteen years except one hour and four hundred and eighty-five parts" according to "the epoch of Shmuel,"

גלייכן זיך אויס די שנות הלבנה מיט די שנות החמה ביז אז "לא ישאר ממנין ימי החמה בכל תשע עשרה שנה חוץ משעה אחת וארבע מאות ושמונים וחמשה חלקים" 143 לפי "תקופת שמואל" 144,

English translation 1506

but according to "the epoch of Rav Adda" –

אבער לפי "תקופת רב אדא" –

English translation 1507

"you will not find any addition in the cycle of nineteen years at all." And as is explained in several books, the matter of the intercalation,

"לא תמצא תוספת במחזור של י"ט שנה כלל" 145. וכמבואר בכמה ספרים דער ענין העיבור,

English translation 1508

and in detail –

ובפרטיות –

English translation 1509

in the laws of the sanctification of the new month of the Rambam.

אין הל' קידוש החודש להרמב"ם.

English translation 1510

And regarding this matter, it was noted in that letter that "the difficulty is from the language of the Rambam at the beginning of the laws of the sanctification of the new month:

ובענין זה האט מען אנגעצייכנט אין דעם בריוו 146 אז "צע"ק לשון הרמב"ם ריש הל' קידה"ח:

English translation 1511

'And the years that we calculate are the solar years.'"

והשנים שאנו מחשבין הן שני החמה".

English translation 1512

What is the "difficulty"? First of all –

וואס איז דער "צע"ק"? לכל לראש –

English translation 1513

because it is indeed explained in the words of our sages, of blessed memory, the difference between Jews and the nations of the world,

ווייל ס'איז דאך מבואר במדחז"ל 147 דער חילוק צווישן אידן און אוה"ע,

English translation 1514

that the nations of the world count by the sun and Israel counts by the moon,

אז אוה"ע מונין לחמה און ישראל מונין ללבנה,

English translation 1515

so what is the intention in the language of the Rambam "and the years that we calculate are the solar years"?

במילא וואס איז די כוונה בלשון הרמב"ם "והשנים שאנו מחשבין הם שני החמה"?

English translation 1516

The question is even stronger:

די קשיא איז נאך שטארקער:

English translation 1517

At first glance, there is no reality at all that Israel should count by the sun!

לכאורה איז כלל ניטא קיין מציאות אז ישראל זאלן מונה זיין לחמה!

English translation 1518

Even in a leap year, where it is emphasized that Jews reckon with the solar year and therefore they add an intercalary month

אפילו אין א שנה מעוברת וואס דעמולט איז מודגש אז אידן רעכענען זיך מיטן שנת החמה און דערפאר איז מען מוסיף א חודש העיבור

English translation 1519

(in order to equalize the difference between the lunar years and the solar years) –

(בכדי אויסגלייכן דעם חילוק צווישן שנות הלבנה און שנות החמה) –

English translation 1520

this is also not a solar year,

איז דאס דאך אויך ניט א שנת החמה,

English translation 1521

but rather a lunar year –

נאר א שנת הלבנה –

English translation 1522

thirteen lunar months,

י"ג חדשי הלבנה,

English translation 1523

three hundred and eighty-three,

שפ"ג,

English translation 1524

three hundred and eighty-four or three hundred and eighty-five days,

שפ"ד אדער שפ"ה יום,

English translation 1525

not three hundred and sixty-five days of a solar year. And on the contrary:

ניט שס"ה יום פון א שנת החמה. ואדרבה:

English translation 1526

The entire reason why a leap year is made is specifically because Israel counts by the moon

די גאנצע סיבה פארוואס מ'מאכט א שנה מעוברת איז דוקא ווייל ישראל מונין ללבנה

English translation 1527

(not by the sun),

(ניט לחמה),

English translation 1528

and since a lunar year is

והיות אז א שנת הלבנה איז

English translation 1529

(approximately)

(בערך)

English translation 1530

eleven days less than a solar year,

י"א יום ווייניקער ווי א שנת החמה,

English translation 1531

therefore one must add

דערפאר דארף מען צוגעבן

English translation 1532

(every few years)

(יעדער עטלעכע יאר)

English translation 1533

an intercalary month in order to equalize the lunar year with the solar year,

א חודש העיבור בכדי אויסצוגלייכן שנת הלבנה מיט שנת החמה,

English translation 1534

but "equalizing" the lunar year with the solar year does not mean counting by the sun.

אבער "אויסגלייכן" שנת הלבנה מיט שנת החמה מיינט דאך ניט מונין לחמה.

English translation 1535

It turns out that Israel always calculates not a solar year,

קומט אויס אז ישראל זיינען אלעמאל מחשב ניט קיין שנת החמה,

English translation 1536

three hundred and sixty-five days,

שס"ה ימים,

English translation 1537

but rather lunar months:

נאר חדשי הלבנה:

English translation 1538

in a regular year –

בשנה פשוטה –

English translation 1539

twelve lunar months

י"ב חדשי הלבנה

English translation 1540

(three hundred and fifty-three,

(שנ"ג,

English translation 1541

three hundred and fifty-four or three hundred and fifty-five days),

שנ"ד אדער שנ"ה יום),

English translation 1542

and in a leap year –

ובשנה מעוברת –

English translation 1543

thirteen lunar months

י"ג חדשי הלבנה

English translation 1544

(three hundred and eighty-three,

(שפ"ג,

English translation 1545

three hundred and eighty-seven or three hundred and eighty-five days).

שפ"ז אדער שפ"ה יום).

English translation 1546

Therefore,

במילא,

English translation 1547

even if one would want to interpret the intention of the words of the Rambam "and the years that we calculate are the solar years" that Jews reckon, because of their festivals,

אפילו אויב מ'זאל וועלן מפרש זיין כוונת דברי הרמב"ם "והשנים שאנו מחשבין הם שני החמה" אז אידן רעכענען זיך צוליב זייערע מועדים

English translation 1548

(the holiday of Passover –

(חג הפסח –

English translation 1549

in the time of spring, etc.)

בזמן האביב וכו')

English translation 1550

not only with the lunar year but also with the solar year,

ניט נאר מיט שנת הלבנה נאר אוין מיט שנת החמה,

English translation 1551

upon which the seasons of the year depend

וואס בזה זיינען תלוי תקופות השנה

English translation 1552

(and one adds an intercalary month to equalize the lunar year with the solar year) –

(און מ'איז מוסיף א חודש העיבור צו אויסגלייכן שנת הלבנה מיט שנת החמה) –

English translation 1553

however, according to the known principle of how precise the Rambam is in his language, it is plausible to say that "the years that we calculate are the solar years" does not mean only from the aspect that one equalizes the lunar year with the solar year,

איז אבער ע"פ הידוע אויף וויפל דער רמב"ם איז מדייק בלשונו מסתבר צו זאגן אז "השנים שאנו מחשבין הם שני החמה" מיינט ניט נאר מצד דעם וואס מ'גלייכט אויס שנת הלבנה מיט שנת החמה,

English translation 1554

because in practice, each individual year –

ווייל בפועל איז יעדער יאר בפ"ע –

English translation 1555

whether a regular year

סיי א שנה פשוטה

English translation 1556

(of three hundred and fifty-three, etc., days),

(של שנ"ג כו' יום),

English translation 1557

whether a leap year

סיי א שנה מעוברת

English translation 1558

(of three hundred and eighty-three, etc., days) –

(של שפ"ג כו' יום) –

English translation 1559

is not a solar year

ניט קיין שנת החמה

English translation 1560

(three hundred and sixty-five days),

(שס"ה יום),

English translation 1561

but rather a lunar year,

נאר א שנת הלבנה,

English translation 1562

as above.

כנ"ל.

English translation 1563

Rather, it appears from the language of the Rambam that he innovates that Israel indeed counts by the sun.

נאר ס'איז משמע מלשון הרמב"ם אז ער איז מחדש אז אידן זיינען טאקע מונה לחמה.

English translation 1564

The question remains: where does one find among Jews a count connected to the solar year?

בלייבט די שאולה וואו געפינט מען בא אידן א מנין פארבונדן מיט שנת החמה?

English translation 1565

[This has no connection at all with the known phrase "The moon has no year at all,

[דאס האט קיין שייכות ניט מיטן לשון הידוע 148 "אין ללבנה שנה כלל,

English translation 1566

just as the sun has no month at all",

כאשר אין לשמש חודש כלל",

English translation 1567

so that one should say that therefore the Rambam writes "The years that we calculate are the years of the sun",

אז מ'זאל זאגן אז דעריבער שרייבט דער רמב"ם "השנים שאנו מחשבין הם שני החמה",

English translation 1568

because "the moon has no year at all" –

ווייל "אין ללבנה שנה כלל" –

English translation 1569

for the explanation of this is different:

ווארום דער פירוש בזה איז אן אנדערער:

English translation 1570

That the concept of "month" applies only to the moon,

אז דער מושג פון "חודש" איז שייך נאר בלבנה,

English translation 1571

since every month in its month a new circuit of the moon begins and the light of the moon

וויבאלד אז מידי חודש בחדשו הויבט זיך אן א נייער סיבוב הלבנה און אור הלבנה

English translation 1572

(in relation to the earth)

(ביחס לארץ)

English translation 1573

is renewed,

ווערט נתחדש,

English translation 1574

but not so with the sun, there is no new circuit and renewal every month. Therefore "the sun has no month at all";

משא"כ אין חמה איז ניטא קיין נייער סיבוב וחידוש בכל חודש. דערפאר איז "אין לשמש חודש כלל";

English translation 1575

and on the other hand –

ועד"ז לאידך –

English translation 1576

the concept of "year" applies specifically to the sun,

דער מושג פון "שנה" איז שייך דוקא לחמה,

English translation 1577

since every year a new circuit of the sun begins,

וויבאלד אז בכל שנה הויבט זיך אן א נייער סיבוב החמה,

English translation 1578

but not so the moon, its circuit is every month in its month,

משא"כ די לבנה איז סיבובה מידי חודש בחדשו,

English translation 1579

and after twelve circuits in twelve months are completed,

און לאחרי ווי עס ענדיקן זיך י"ב סיבובים בי"ב חדשים,

English translation 1580

a thirteenth and fourteenth circuit begins,

הויבט זיך אן א סיבוב י"ג וי"ד,

English translation 1581

etc.,

א.א.וו.,

English translation 1582

not that after twelve

ניט אז לאחרי י"ב

English translation 1583

(or in a leap year – thirteen)

(אדער בשנה מעוברת – י"ג)

English translation 1584

circuits of the moon a new matter begins,

סיבובי הלבנה הויבט זיך אן א נייער ענין,

English translation 1585

a new year. Therefore "the moon has no year at all",

א נייער יאר. דערפאר איז "אין ללבנה שנה כלל",

English translation 1586

only the sun. From this it is understood that this has no connection with the language of the Rambam regarding the counting of years that Jews count –

נאר לחמה. דערפון איז מובן אז דאס האט קיין שייכות ניט מיט לשון הרמב"ם וועגן מנין השנים וואס אידן ציילן –

English translation 1587

"The years that we calculate are the years of the sun"].

"השנים שאנו מחשבין הם שני החמה"].

English translation 1588

One pointed out in this regard from the Chiddushei HaGriz HaLevi on the Rambam

האט מען מעיר געווען בזה 149 פון חידושי הגרי"ז הלוי על הרמב"ם 150

English translation 1589

(which is printed in Jerusalem)

(וואס איז געדרוקט אין ירושלים)

English translation 1590

where he apparently discusses this matter:

וואס דארטן רעדט ער לכאורה וועגן דעם ענין:

English translation 1591

He elaborates there in explaining the dispute between Rashi and the Rambam regarding the reason for the intercalation of the year based on the season and on the spring and on the fruits of the tree –

ער איז דארטן מאריך בביאור פלוגתת רש"י והרמב"ם בהטעם אויף עיבור השנה על התקופה ועל האביב ועל פירות האילן –

English translation 1592

that according to Rashi the reason for the matter of intercalation is for the sake of the festivals,

אז לדעת רש"י 151 איז דער טעם על ענין העיבור צוליב די מועדות,

English translation 1593

so that Passover should be in the time of spring

אז פסח זאל זיין בזמן האביב

English translation 1594

("Guard the month of spring"),

("שמור את חודש האביב" 152),

English translation 1595

the Festival of Weeks –

חג השבועות –

English translation 1596

in the time of the first fruits,

בזמן הביכורים,

English translation 1597

Sukkot –

סוכות –

English translation 1598

in the time of the harvest

בזמן האסיף

English translation 1599

("When you gather from your threshing floor and from your winepress");

("באספך מגרנך ומיקבך" 153);

English translation 1600

but not so according to the Rambam, the matter of intercalation

משא"כ לדעת הרמב"ם איז ענין העיבור

English translation 1601

(primarily)

(בעיקר)

English translation 1602

is "so that the years should be the years of the sun",

"כדי שיהיו השנים שני החמה" 154,

English translation 1603

and the spring season and the fruits of the tree are a clarifying sign for this

און תקופת אביב ופירות האילן איז א סימן המברר לזה

English translation 1604

(not a reason),

(ניט א טעם),

English translation 1605

in the language of the Rambam –

בלשון הרמב"ם 155 –

English translation 1606

"By three signs they intercalate the year, etc."

"על שלשה סימנין מעברין את השנה כו'"

English translation 1607

(and only later does he write "And these are the things that are the main reason for which they intercalate, so that the years should be the years of the sun").

(און ערשט ווייטער 154 שרייבט ער "ואלו הן הדברין שהן העיקר שמעברין בשבילן כדי שיהיו השנים שני החמה").

English translation 1608

That is, the cause and reason for intercalation is not

ד.ה. אז דער סיבה וטעם אויף עיבור איז ניט

English translation 1609

(only)

(נאר)

English translation 1610

for the sake that the festivals should be in their season, but

צוליב דעם אז די מועדות זאלן זיין בתקופתם, נאר

English translation 1611

(primarily)

(בעיקר)

English translation 1612

"so that the years should be the years of the sun".

"כדי שיהיו השנים שני החמה" 156.

English translation 1613

And the practical difference –

והנפק"מ לפועל –

English translation 1614

if one must intercalate the year only in order to make it equal to the solar year

אויב מ'דארף מעבר זיין השנה נאר בכדי איר משווה זיין לשנת החמה

English translation 1615

(or for the other reasons that the Rambam writes),

(אדער צוליב די אנדערע טעמים וואס דער רמב"ם שרייבט 157),

English translation 1616

even when the signs are not present

אפילו ווען עס זיינען ניטא די סימנים

English translation 1617

(that the festivals should occur in their season, etc.):

(אז די מועדות זאלן אויסקומען בתקופתם וכיו"ב):

English translation 1618

according to the Rambam one need not consider the three signs if one has the other reasons for intercalation –

לויטן רמב"ם דארף מען זיך ניט רעכענען מיט די דריי סימנים אויב מ'האט די אנדערע טעמים לעיבור –

English translation 1619

to make the year equal to the solar year

צו משווה זיין השנה לשנת החמה

English translation 1620

(or the other reasons).

(אדער די אנדערע טעמים).

English translation 1621

But not so according to Rashi, one intercalates the year only for the sake of the festivals.

משא"כ לויט רש"י איז מען מעבר השנה נאר צוליב המועדות.

English translation 1622

This is the content of his words.

ע"כ תוכן דבריו.

English translation 1623

And based on this, one wished to explain the language of the Rambam "The years that we calculate are the years of the sun".

ועפ"ז האט מען געוואָלט פארענטפערן לשון הרמב"ם "השנים שאנו מחשבין הם שני החמה".

English translation 1624

But this has no connection to our matter. Even if one says that intercalation is a law in the year in general

אבער דאס האט קיין שייכות ניט לעניננו. אפילו מ'זאל זאגן אז עיבור איז א דין אין שנה בכלל

English translation 1625

(not only a law in the festivals),

(ניט נאר א דין במועדות),

English translation 1626

according to the opinion of the Rambam –

כדעת הרמב"ם –

English translation 1627

the explanation is not that Jews count by the sun

איז ניט דער פירוש בזה אז אידן זיינען מונה לחמה

English translation 1628

(as above),

(כנ"ל),

English translation 1629

rather one must add an intercalated month only in order to make the lunar year equal to the solar year;

נאר מ'דארף צוגעבן א חודש העיבור בלויז בכדי צו משווה זיין שנת הלבנה לשנת החמה;

English translation 1630

but not so, from the language of the Rambam "The years that we calculate are the years of the sun" it implies that the Rambam innovates

משא"כ פון לשון הרמב"ם "השנים שאנו מחשבין הם שני החמה" איז משמע אז דער רמב"ם איז מחדש

English translation 1631

(not only that intercalation is a law in the year, but)

(ניט נאר אז עיבור איז א דין בשנה, נאר)

English translation 1632

that Jews count by the sun –

אז אידן זיינען מונה לחמה –

English translation 1633

the question is where is it implied that Jews should count by the solar year

איז די שאלה וואו געמינט מען אז אידן זאלן מונה זיין לשנת החמה

English translation 1634

(365 days)?

(שס"ה ימים)?

English translation 1635

The very fact that there is a solar year,

די עצם זאך אז ס'איז דא א שנת החמה,

English translation 1636

which has 365 days and that every person

וואס האט שס"ה ימים און אז יעדער מענטש

English translation 1637

(also Jews)

(אויך אידן)

English translation 1638

has 365 sinews corresponding to the 365 days –

האט שס"ה גידים כנגד די שס"ה ימים –

English translation 1639

has no connection to our matter,

האט קיין שייכות ניט לעניננו,

English translation 1640

for here we speak about the counting of years by the children of Israel

ווארום דא רעדט מען וועגן מנין השנים ע"י בני ישראל

English translation 1641

("The years that we calculate are the years of the sun"),

("השנים שאנו מחשבין הם שני החמה"),

English translation 1642

so even though there is a reality of the solar year which has 365 days and the human body has 365 sinews corresponding to the 365 days –

איז אע"פ וואס ס'איז דא א מציאות פון שנת החמה וואס האט שס"ה ימים און גוף האדם האט שס"ה גידים כנגד די שס"ה ימים –

English translation 1643

it does not explain the language of the Rambam that "The years that we calculate are the years of the sun",

פארענטפערט עס ניט לשון הרמב"ם אז "השנים שאנו מחשבין הן שני החמה",

English translation 1644

because one does not apparently find that Jews count by the sun,

ווייל מ'געפינטו לכאורה ניט אז אידן זאלן מונה זיין לחמה,

English translation 1645

365 days.

שס"ה ימים.

English translation 1646

And the answer to this –

והתירוץ לזה –

English translation 1647

where does one find in the Torah that Israel counts by the sun:

וואו מ'געפינט בתורה אז ישראל מונין לחמה:

English translation 1648

The Mishnah says:

די משנה 158 זאגט:

English translation 1649

"One who sells a house within a walled city may redeem it immediately and may redeem it for a full twelve months...

"המוכר בית בבתי ערי חומה הרי זה גואל מיד וגואל כל שנים עשר חודש..

English translation 1650

We count the year only from the time of the sale,

אין מונין שנה אלא משעה שמכר,

English translation 1651

as it is said: 'until the completion of a year for him'

שנאמר 159 עד מלאת לו שנה

English translation 1652

(for the one to whom it was his ancestral holding).

(לזה שהיתה אחוזה שלו 160).

English translation 1653

When it says 'complete,'

כשהוא אומר תמימה,

English translation 1654

it includes the intercalated month

להביא את חודש העיבור

English translation 1655

(so that if the year was intercalated, it is not forfeited until thirteen months)."

(שאם היתה מעוברת אינה נחלטת עד שלשה עשר חודש 160) ",

English translation 1656

And according to Rabbi:

ולדעת רבי –

English translation 1657

"He is granted a year and its intercalation,"

"ליתן לו שנה ועיבורה",

English translation 1658

"whether in a simple year or in an intercalated year, he is granted a lunar year,

"בין בשנה פשוטה בין בשנה מעוברת נותנין לו שנת לבנה,

English translation 1659

and the extra days of the solar year over the lunar year

וימים שיתרים שנת חמה על שנת לבנה

English translation 1660

(namely)

(דהיינו)

English translation 1661

eleven days,

אחד עשר יום,

English translation 1662

by which we intercalate the year."

שמהם אנו מעברים את השנה" 160.

English translation 1663

We see a law in the Torah where "the years that we calculate are solar years":

זעט מען א דין בתורה וואו "השנים שאנו מחשבין הם שני החמה":

English translation 1664

The sale of a house in a walled city,

מכירת בית בבתי ערי חומה,

English translation 1665

according to Rabbi,

לדעת רבי,

English translation 1666

we count "a year and its intercalation,"

אז מונין "שנה ועיבורה",

English translation 1667

354 days of the lunar year,

שנ"ד יום דשנת לבנה,

English translation 1668

and another 11 extra days of the solar year over the lunar year,

און נאך י"א ימים יתרים פון א שנת החמה לגבי שנת הלבנה,

English translation 1669

and in total –

ובסך הכל –

English translation 1670

365 days,

שס"ה ימים,

English translation 1671

the solar year

שנת החמה

English translation 1672

[and although in a solar year there are several hours more than 365 days –

[ואע"פ אז אין א שנת חמה זיינען דא עטלעכע שעות מער ווי שס"ה יום –

English translation 1673

we do not count hours].

איז אבער אין מחשבין שעות].

English translation 1674

But this is still not sufficient,

אבער דאס איז נאך ניט מספיק,

English translation 1675

because the law of selling a house in a walled city is not a commandment

ווייל דער דין פון מכירת בית בבתי עיר החומה איז ניט קיין מצוה

English translation 1676

(there is no obligation to sell or redeem a house),

(ס'איז ניטא קיין חיוב צו פארקויפן אדער פודה זיין א בית),

English translation 1677

but rather a matter of expositions. We still need to find a matter of a commandment where Israel counts by the moon upon which "the years that we calculate are solar years" applies.

נאר אן ענין דרשות. דארף מען נאך געפינען אן ענין של מצוה וואו ישראל מונין ללבנה אויף וועלכער ס'זאל חל זיין "השנים שאנו מחשבין הם שני החמה".

English translation 1678

I caught myself that we find it

האב איך זיך געכאפט אז מ'געפינט עס

English translation 1679

(in a matter of a commandment)

(בענין של מצוה)

English translation 1680

explicitly regarding the compounding of the incense of the Holy Temple –

בפירוש בנוגע פטום הקטורת פון ביהמ"ק –

English translation 1681

as we say every single day:

ווי מ'זאגט בכל יום יום 161:

English translation 1682

"The Sages taught: The compounding of the incense, how is it done?

"תנו רבנן פטום הקטורת כיצד,

English translation 1683

Three hundred and sixty-eight manehs were in it,

שלש מאות וששים ושמונה מנים היו בה,

English translation 1684

three hundred and sixty-five corresponding to the number of days of the solar year,

שלש מאות וששים וחמשה כמנין ימות החמה,

English translation 1685

and three extra manehs etc." We see a matter of a commandment

ושלשה מנים יתרים כו'". זעט מען אן ענין של מצוה

English translation 1686

(the incense of the Holy Temple) –

(קטורת דביהמ"ק) –

English translation 1687

and every single year –

ובכל שנה ושנה –

English translation 1688

where "we calculate...

וואו "מחשבין..

English translation 1689

solar years" literally.

שני חמה" כפשוטו.

English translation 1690

And it is so crucial that the incense should be "corresponding to the number of days of the solar year,"

ועד כדי כך איז נוגע אז די קטורת זאלן זיין "כמנין ימות החמה",

English translation 1691

that because of this we do not consider all the difficulties that arise as a result of this regarding "the remainder of the incense,"

אז צוליב דעם רעכנט מען זיך ניט מיט די אלע שוועריקייטן וואס קומען ארויס אלס א תוצאה מזה בנוגע "מותר הקטורת",

English translation 1692

as is known that this is not a simple law,

כידוע אז דאס איז ניט קיין גלאטער דין,

English translation 1693

but in this there is a whole "commotion,"

נאר אין דעם איז דא א גאנצער "טומל",

English translation 1694

that through the fact that they brought the incense "corresponding to the number of days of the solar year" they had to afterwards redeem the remnants and bring them down from sacred to secular,

אז דורך דעם וואס מ'האט געבראכט די קטורת "כמנין ימות החמה" האט מען געמוזט דערנאך פודה זיין די שיריים ומורידם מקודש לחול,

English translation 1695

as explained in the Mishnah and brought in the Rambam:

כמבואר במשנה 162 והובא ברמב"ם 163:

English translation 1696

"The remainder of the incense" –

"מותר הקטורת" –

English translation 1697

"that which remains every single year...

"הנותר בכל שנה ושנה..

English translation 1698

for there is no year that does not have a remainder,

שאין לך שנה שאין בה מותר,

English translation 1699

for the incense was made of 368 manehs,

שהקטורת היתה נעשית שס"ח מנים,

English translation 1700

365 manehs corresponding to the 365 days of the solar year,

שס"ה מנים כמנין שס"ה ימות החמה,

English translation 1701

and 3 manehs from which 23 handfuls are brought in on Yom Kippur,

וג' מנין שמהם כ"ג מכניס מלא חנפיו ביוה"כ,

English translation 1702

and not all of them would fit in his handfuls,

ולא היו נכנסין כולן בחנפיו,

English translation 1703

and furthermore, in every simple year there was a remainder,

ועוד בכל שנה פשוטה הי' מותר,

English translation 1704

for a simple year has 354 days,

ששנה פשוטה ימי' שנ"ד 164,

English translation 1705

consequently 11 extra manehs remain,

במילא בלייבן איבער י"א מנים יתרים,

English translation 1706

the difference between 354 and 365 days of the solar year. The Mishnah asks:

דער חילוק צווישן שנ"ד און שס"ה ימי הזזמה. פרעגט די משנה:

English translation 1707

"The remainder of the incense, what was done with it?"

"מותר הקטורת מה היו עושין בה",

English translation 1708

Since "that remainder was not fit for the coming year from Nisan onward,"

היות אז "אותו המותר לא הי' ראוי לשנה הבאה מניסן ואילך",

English translation 1709

because then one must bring from the new terumah,

וויבאלד אז דעמולט דארף מען ברענגען מתרומה חדשה 165,

English translation 1710

In other words:

אין אנדערע ווערטער:

English translation 1711

The new terumah is brought at the beginning of the lunar year,

די תרומה חדשה ברענגט מען בהתחלת שנת הלבנה,

English translation 1712

on Rosh Chodesh Nisan

בראש חודש ניסן

English translation 1713

(the New Year for the terumah of the shekels),

(ראש השנה לתרומת שקלים),

English translation 1714

as it is said: "This is the burnt offering of each month in its month throughout the months of the year –

כמ"ש 166 "זאת עולת זודש בחדשו לחדשי השנה –

English translation 1715

the Torah said: Renew and bring an offering from the new terumah etc.,"

אמרה תורה חדש והבא קרבן מתרומה חדשה כו'" 167,

English translation 1716

and one of the reasons for this is explained,

ומבואר איינער פון די טעמים לזה,

English translation 1717

because one cannot know when the beginning of the solar year is. One must study astronomy for this and be able to know when the constellation of Aries is in a specific place.

ווייל מ'קען ניט וויסן ווען ס'איז התחלת שנת החמה. מ'דארף אויף דעם לערנען תכונה און קענען וויסן ווען דער מזל טלה געפינט זיך במקום מסויים.

English translation 1718

However, the beginning of the lunar year everyone knows because it depends on the months,

משא"כ התחלת שנת הלבנה ווייסט יעדערער ווייל דאס איז תלוי אין די חדשים,

English translation 1719

and when 12 months end, a new year begins. Consequently, we take the new terumah from the beginning of the lunar year and not from the beginning of the solar year. And since they prepare incense for 365 days

און ווען עס ענדיקן זיך י"ב חדשים הויבט זיך אן א נייער יאָר. במילא נעמט מען תרומה חדשה פון התחלת שנת הלבנה ניכו התחלת שנת החמה. און היות אז מ'גרייט צו קטורת פאר שס"ה ימים

English translation 1720

(corresponding to the number of days of the solar year),

(כמנין ימי החמה),

English translation 1721

it turns out that 11 extra manehs remain

קומט אויס אז עס בלייבן י"א מנים יתרים

English translation 1722

(corresponding to the difference between 354 days of the lunar year and 365 days of the solar year),

(כנגד החילוק שבין שנ"ד ימי שנת הלבנה ושס"ה ימי החמה),

English translation 1723

one must find a solution for what to do with the "remainder."

דארף מען געפינען אן עצה וואס צו טאן מיטן "מותר".

English translation 1724

And the Mishnah answers:

און די משנה ענטפערט:

English translation 1725

"They set aside from it the wages of the craftsmen,

"מפרישין ממנה שכר האומנין,

English translation 1726

and they redeem it upon the wages of the craftsmen,

ומחללין אותה על שכר האומנין,

English translation 1727

and they give it to the craftsmen as their wages,

ונותנין אותה לאומנין בשכרן,

English translation 1728

and they go back and purchase it from the new terumah."

וחוזרין ולוקחין אותה מתרומה חדשה".

English translation 1729

And according to this, it turns out that every single year more and more "remainder" accumulated

און לויט דעם קומט אויס אז בכל שנה ושנה האט זיך צונויפגעקליבן מער און מער "מותר"

English translation 1730

(in the first year 11 manehs and the 3 extra manehs of Yom Kippur,

(בשנה ראשונה י"א מנים וג' מנים היתרים דיוהכ"פ,

English translation 1731

in the second year 2 times 11 manehs and 3 manehs etc.) –

בשנה שני' ב' פעמים י"א מנים וג' מנים וכו') –

English translation 1732

concerning this, "once every sixty or seventy years they would compound it in halves."

דערביער איז "אחת לששים או לשבעים שנה היו מפטמין אותה לחצאין" 168.

English translation 1733

And the only reason for all this trouble is so that the compounding of the incense should be "corresponding to the number of days of the solar year" –

און דער איינציקער טעם אויף אט דער גאנצער טירחא איז בכדי אז די פטום הקטורת זאל זיין "כמנין ימי החמה" –

English translation 1734

there is no other explanation for this.

ס'איז ניטא קיין אנדער ביאור לזה.

English translation 1735

And not looking at all the troubles that came about through the fact that the compounding of the incense was "like the number of days of the solar year" –

און ניט קוקנדיק אויף די אלע טירחות וואס זיינען ארויסגעקומען דורך דעם וואס די פטום הקטורת איז געווען "כמנין ימי החמה" –

English translation 1736

that they had to therefore redeem the remnants,

אז מ'האט געמוזט דערפאר פודה זיין די שיריים,

English translation 1737

and bring them down from sacred to profane,

ומורידם מקודש לחול,

English translation 1738

to desecrate it for the wages of the craftsmen,

לחלל אותה על שכר האומנין,

English translation 1739

which itself is indeed a great matter,

וואס דאס אליין איז דאך א געוואלד,

English translation 1740

and afterwards they had to buy it back from them,

און דערנאך האט מען דאס געדארפט צוריקקויפן פון זיי,

English translation 1741

and so it repeated itself every single year,

און אזוי חזר'ט זיך דאס איבער בכל שנה ושנה,

English translation 1742

and already at the beginning of the year they knew that there would remain a "surplus" at the end of the year,

און שוין בתחלת השנה האט מען געוואוסט אז עס וועט בלייבן "מותר" בסוף השנה,

English translation 1743

and they would have all these troubles –

און מ'וועט האבן די אלע טירחות –

English translation 1744

nevertheless, they compounded the incense specifically according to the number of days of the solar year,

אעפ"כ האט מען מפטם געווען די קטורת כמנין ימי החמה דוקא,

English translation 1745

because of which it must be

וואס צוליב דעם דארף זיין

English translation 1746

(in the language of the Rambam)

(בלשון הרמב"ם)

English translation 1747

"they calculate..

"מחשבין..

English translation 1748

the solar years" literally.

שני החמה" כפשוטו.

English translation 1749

Here we see a matter of a commandment where "the years that we calculate are the solar years",

זעט מען דא אן ענין של מצוה וואו "השנים שאנו מחשבין הם שני החמה",

English translation 1750

and not once in three years and the like,

און ניט איין מאל אין דריי יאר וכיו"ב,

English translation 1751

but every single year,

נאר בכל שנה ושנה,

English translation 1752

in a manner similar to the other matters that Israel counts by the moon

בדוגמא ווי בשאר הענינים שישראל מונין ללבנה

English translation 1753

(only regarding the count of solar days this is connected with the incense in the Holy Temple).

(נאר בנוגע למנין כימי החמה איז דאס פארבונדן מיט די קטורת בביהמ"ק).

English translation 1754

And one could elaborate on all this,

ויש להאריך בכל זה,

English translation 1755

but we must speak briefly.

אבער מ'דארף דאך רעדן בקיצור*.

English translation 1756

There is another matter that we wish to discuss in connection with the fixing of this year –

ס'איז דא נאך אן ענין וואס מ'וויל רעדן בקשר מיט קביעות שנה זו –

English translation 1757

that Yom Kippur occurs on Shabbat –

אז יוהכ"פ חל להיות בשבת –

English translation 1758

at least in the briefest of brief:

עכ"פ בקיצור דקיצור:

English translation 1759

In the laws of Yom Kippur

בהל' יוהכ"פ 169

English translation 1760

(and likewise in the laws of Shabbat)

(ועד"ז בהל' שבת 170)

English translation 1761

the Alter Rebbe writes:

שרייבט דער אלטער רבי:

English translation 1762

"It is a positive commandment from the Torah to add from the profane onto the sacred,

"מצות עשה מן התורה להוסיף מן החול על הקודש,

English translation 1763

both regarding affliction and regarding the prohibition of work,

בין בעינוי בין באיסור מלאכה,

English translation 1764

as it is said, 'And you shall afflict your souls on the ninth of the month in the evening, from evening until evening you shall rest on your rest day,'

שנאמר 171 ועניתם את נפשותיכם בתשעה לחודש בערב מערב עד ערב תשבתו שבתכם,

English translation 1765

one might think he should fast on the ninth of the month,

יכול יתענה בט' לחודש,

English translation 1766

the verse states 'in the evening,'

ת"ל בערב,

English translation 1767

if 'in the evening,' one might think after dark,

אי בערב יכול משתחשך,

English translation 1768

the verse states 'on the ninth,'

ת"ל בתשעה,

English translation 1769

how so?

הא כיצד,

English translation 1770

He begins and fasts while it is still day,

מתחיל ומתענה מבעוד יום,

English translation 1771

from here that we add from the profane onto the sacred." And he continues:

מכאן שמוסיפים מחול אל הקודש". און ער איז ממשיך:

English translation 1772

"I have only Yom Kippur,

"אין לי אלא יוה"כ,

English translation 1773

from where [do we derive] Shabbat?

שבת מנין,

English translation 1774

The verse states 'you shall rest on your rest day,'

ת"ל תשבתו,

English translation 1775

from where [do we derive] a Festival?

יו"ט מנין,

English translation 1776

The verse states 'your rest days,'

ת"ל שבתכם,

English translation 1777

every rest day that you rest you add to it both from before it and from after it."

כל שבות שאתה שובת אתה מוסיף לה בין מלפני' בין מלאחרי'".

English translation 1778

And afterwards he elaborates on the time of the addition,

און דערנאך 172 איז ער מאריך בזמן התוספת,

English translation 1779

that it is before twilight,

אז דאס איז קודם בין השמשות,

English translation 1780

but there is no fixed measure for this,

אבער ס'איז ניטא קיין שיעור לזה,

English translation 1781

rather it depends on the will of the person:

נאר ס'איז תלוי ברצון האדם:

English translation 1782

"And this addition has no measure..

"ותוספת זה אין לו שיעור..

English translation 1783

if he wishes to make the entire period an addition

רצה לעשות כולו תוספת

English translation 1784

(from the beginning of sunset until twilight)

(מתחלת השקיעה עד בין השמשות)

English translation 1785

he may do so,

עושה,

English translation 1786

if he wishes to make part of it an addition he may do so,

רצה לעשות מקצתה עושה,

English translation 1787

provided that he adds some definite time from the profane onto the sacred",

ובלבד שיוסיף איזה זמן שיהי' ודאי מחול על הקודש",

English translation 1788

"And if he wishes to be early and accept upon himself the addition of Shabbat from the time of plag hamincha etc., he has the authority etc.",

"ואם רוצה להקדים ולקבל עליו תוספת שבת מפלג המנחה כו' הרשות בידו כו'",

English translation 1789

see there.

עיי"ש.

English translation 1790

And it is also known the discussion and differences of opinion among the early and later authorities whether only the addition of Yom Kippur is from the Torah,

וידוע אויך די שקו"ט וחילוקי דיעות בראשונים ואחרונים 173 צי נאר תוספת יוהכ"פ איז מדאורייתא 174,

English translation 1791

or also the addition of Shabbat and Festivals

אדער אויך תוספת שבת ויו"ט

English translation 1792

(which is derived from Yom Kippur)

(וואס מ'לערנט אפ פון יוהכ"פ)

English translation 1793

is from the Torah.

איז מדאורייתא 175.

English translation 1794

And based on this, one may investigate whether the law of adding from the profane onto the sacred is a specific law for each rest day individually:

ועפ"ז יש לחקוו־ 176 צי דין תוספת מן החול על הקודש איז א דין פרטי בכל שבות ושבות בפ"ע:

English translation 1795

the addition of Yom Kippur is a law and definition within Yom Kippur,

תוספת יוהכ"פ איז א דין וגדר אין יוהכ"פ,

English translation 1796

the addition of Shabbat is a law and definition within Shabbat,

תוספת שבת איז א דין וגדר אין שבת,

English translation 1797

the addition of a Festival is a law and definition within a Festival;

תוספת יו"ט איז א דין וגדר אין יו"ט;

English translation 1798

or it is a general law that "every rest day that you rest you add to it from before it and from after it."

אדער ס'איז א דין כללי אז "כל שבות שאתה שובת אתה מוסיף בה מלפני' ומלאחרי'".

English translation 1799

That is, that all additions have one general law and definition –

ד.ה. אז אלע הוספות האבן איין דין וגדר כללי –

English translation 1800

an addition from the profane onto the sacred.

הוספה מחול על הקודש.

English translation 1801

And the difference expresses itself when Yom Kippur occurs on Shabbat

והחילוק דריקט זיך אויס ווען יוהכ"פ איז חל בשבת

English translation 1802

(as in this year) –

(כבשנה זו) –

English translation 1803

whether one can distinguish between the addition of Yom Kippur and the addition of Shabbat,

צי קען מען מזולק זיין צווישן דער תוספת יוהכ"פ און תוספת שבת,

English translation 1804

that is, that from the perspective of the addition of Yom Kippur he should add a specific number of moments;

ד.ה. אז מצד תוספת יוהכ"פ זאל ער מוסיף זיין א מספר מסויים של רגעים;

English translation 1805

and from the perspective of the addition of Shabbat he should add fewer moments,

און מצד תוספת שבת זאל ער מוסיף זיין ווייניקער רגעים,

English translation 1806

or one cannot distinguish between them,

אדער מ'קען ניט מחלק זיין ביניהם,

English translation 1807

that is, at the time he accepts upon himself the addition of Yom Kippur,

ד.ה. בשעת ער איז מקבל אויף זיך תוספת יוהכ"פ,

English translation 1808

the addition of Shabbat also applies to him. And the practical difference is regarding things that are permitted on Yom Kippur and forbidden on Shabbat –

איז אויף אים חל אויך תוספת שבת. און די נפק"מ בפועל איז בנוגע צו דברים המותרים ביוהכ"פ ואסורים בשבת 177 –

English translation 1809

if one says that the addition of Shabbat can be a shorter time than the addition of Yom Kippur,

אויב מ'זאגט אז תוספת שבת קען זיין ווייניקער זמן ווי די תוספת פון יוהכ"פ,

English translation 1810

one may do those things

מעג מען טאן די זאכן

English translation 1811

(which are forbidden on Shabbat but permitted on Yom Kippur)

(וואס זיינען אסורים בשבת אבער מותרים ביוהכ"פ)

English translation 1812

in the time between the acceptance of the addition of Shabbat and the addition of Yom Kippur.

אין דעם זמן צווישן קבלת תוספת שבת ותוספת יוהכ"פ.

English translation 1813

And likewise regarding a Festival that occurs on Shabbat –

ועד"ז בנוגע ליו"ט שחל להיות בשבת –

English translation 1814

whether one can distinguish between the addition of Shabbat and the addition of the Festival,

צי מ'קען מחלק זיין צווישן תוספת שבת ותוספת יו"ט,

English translation 1815

that he adds a specific time for the addition of the Festival,

אז ער איז מוסיף א זמן מסויים פאר תוספת יו"ט,

English translation 1816

and a shorter time for the addition of Shabbat.

און ווייניקער זמן פאר תוספת שבת.

English translation 1817

And the practical difference

ונפק"מ

English translation 1818

(as above) –

(כנ"ל) –

English translation 1819

regarding matters that are permitted on a Festival and forbidden on Shabbat,

בענינים המותרים ביו"ט ואסורים בשבת,

English translation 1820

whether one may do them in the time between the addition of the Festival and the addition of Shabbat.

צי מ'קען זיי טאן אין דעם זמן צווישן תוספת יו"ט ותוספת שבת.

English translation 1821

One can say one line of reasoning,

איין סברא קען מען זאגן,

English translation 1822

that additions from the profane onto the sacred are a specific law for each rest day individually,

אז תוספות מן החול על הקודש איז א דין פרטי בכל שבות בפ"ע,

English translation 1823

and from the perspective of the addition of Shabbat he should add less time from the profane onto the sacred than from the perspective of the addition of Yom Kippur –

און מצד תוספת שבת זאל ער מוסיף זיין ווייניקער זמן מן החול על הקודש ווי מצד תוספת יוהכ"פ –

English translation 1824

because since the time of the addition "has no measure" and it depends on the will of the person –

ווייל היות אז זמן התוספת "אין לו שיעור" און ער איז תלוי ברצון האדם –

English translation 1825

what prevents him from adding one time as the addition of Yom Kippur and another time for the addition of Shabbat.

איז מי מעכו בידו אז ער זאל מוסיף זיין איין זמן אלס תוספת יוהכ"פ און אן אנדער זמן פאר תוספת שבת.

English translation 1826

On the other hand, there is a reverse rationale:

לאידך גיסא איז א סברא פארקערט:

English translation 1827

That the Torah commanded one commandment in the Torah

אז תורה האט אנגעזאגט איין ציווי בתורה

English translation 1828

(in one verse)

(אין איין פסוק)

English translation 1829

that one should add on each rest day from the profane onto the sacred

אז מ'זאל מוסיף זיין בכל שבות מן החול על הקודש

English translation 1830

(and the addition of Shabbat and Yom Tov is derived from the same commandment that is stated regarding Yom HaKippurim) –

(און תוספת שבת ויו"ט לערנט מען אפ פון דעם זעלבן ציווי וואס שטייט בא יוהכ"פ) –

English translation 1831

consequently, the addition is a law in the addition, not in the specific rest day

במילא איז די הוספה א דין אין תוספת ניט אין דעם שבות פרטי

English translation 1832

(Yom HaKippurim,

(יוהכ"פ,

English translation 1833

Shabbat or Yom Tov).

שבת אדער יו"ט).

English translation 1834

And especially according to the rationales

ובפרט לויט די סברות

English translation 1835

(mentioned above)

(הנ"ל)

English translation 1836

that if the addition of Shabbat and Yom Tov is from the Torah just like Yom HaKippurim,

אז אויב תוספת שבת ויו"ט איז מדאורייתא אזוי ווי יוהכ"פ,

English translation 1837

it makes all these additions even more alike. Therefore, a person can indeed accept upon himself an addition from the profane onto the sacred for as much time as he wants

גלייכט עס נאכמער אויס די אלע הוספות. דעריבער קען דער אדם טאקע מקבל זיין אויף זיך א תוספת מחול על הקודש וויפל צייט ער וויל

English translation 1838

(it has no measure),

(אין לו שיעור),

English translation 1839

but after he has accepted upon himself a specific time for the addition of Yom HaKippurim, the addition of Shabbat also automatically applies to him during this time.

אבער לאחרי ווי ער איז מקבל אויף זיך א זמן מסויים פאר תוספת יוהכ"פ איז בדרך ממילא חל אויף אים בזמן זה אויך תוספת שבת.

English translation 1840

But even according to the rationale that the addition of Shabbat and Yom Tov is only Rabbinic,

אבער אפילו לויט דער סברא אז תוספת שבת ויו"ט איז נאר מדרבנן,

English translation 1841

not like the addition of Yom HaKippurim which is from the Torah –

ניט ווי תוספת יוהכ"פ וואס איז מדאורייתא –

English translation 1842

there is no necessity from this that each addition has its own law and definition,

איז דערפון קיין הכרח ניט אז יעדער הוספה האט א דין וגדר בפ"ע,

English translation 1843

because "whatever the Sages instituted, they instituted in the manner of Torah law",

ווארום "כל דתקון רבנן כעין דאורייתא תקון" 178,

English translation 1844

consequently, even a Rabbinic addition has the same definitions as a Torah addition.

במילא האט אויך תוספת מדרבנן די זעלבע גדרים ווי תוספת מדאורייתא.

English translation 1845

And regarding this is the inquiry in several matters in the Torah. And several examples of the matter:

ועד"ז איז די חקירה בכמה ענינים בתורה. וכמה דוגמאות לדבר:

English translation 1846

(a) Regarding the prohibition of "before a blind person do not place a stumbling block":

(א) בנוגע דעם איסור פון "לפני 179 עור לא תתן מכשול" 180:

English translation 1847

Is it a general prohibition,

צי איז עס אן איסור כללי,

English translation 1848

a prohibition in itself regarding all transgressions –

א איסור בפ"ע אין אלע עבירות –

English translation 1849

that one may not cause his fellow to stumble in any prohibition whatsoever

אז מ'טאר ניט מכשיל זיין חבירו באיזה איסור שיהי'

English translation 1850

(and it is not dependent on the severity of the specific transgression);

(און ס'איז ניט תלוי אין דער חומרא פון דער עבירה פרטית);

English translation 1851

or the prohibition of "before a blind person" is not a prohibition in itself,

אדער דער איסור פון "לפני עור" איז ניט קיין איסור בפ"ע,

English translation 1852

but rather a detail

נאר א פרט

English translation 1853

(a specific law)

(דין פרטי)

English translation 1854

in each specific transgression,

בכל עבירה בפ"ע,

English translation 1855

and it is dependent on the severity of the specific prohibition:

און ס'איז תלוי אין דעם חומר פון דעם איסור פרטי:

English translation 1856

If one causes another to stumble

אויב מ'איז מכשיל איינעם

English translation 1857

(may it not happen)

(ר"ל)

English translation 1858

in the prohibition of Shabbat –

באיסור שבת –

English translation 1859

it is a part and detail of the prohibition of Shabbat,

איז דאס א חלק ופרט באיסור שבת,

English translation 1860

in the prohibition of Yom Tov –

באיסור יו"ט –

English translation 1861

a part and detail of the prohibition of Yom Tov,

א חלק ופרט באיסור יו"ט,

English translation 1862

in the prohibition of Yom HaKippurim –

באיסור יוהכ"פ –

English translation 1863

a part and detail of the prohibition of Yom HaKippurim,

א חלק ופרט באיסור יוהכ"פ,

English translation 1864

and so forth.

וכיו"ב.

English translation 1865

(b) Regarding "half a measure"

(ב) בנוגע צו "חצי שיעור" 181

English translation 1866

(as has also been discussed previously):

(ווי שוין אויך גערעדט אמאל 182):

English translation 1867

Is the prohibition a matter unto itself

צי איז דער איסור אן ענין לעצמו

English translation 1868

(with its own definitions),

(מיט גדרים לעצמו),

English translation 1869

so that whatever matter the half measure may be, the prohibition is in that –

אז ביי וואס פאר אן ענין דער חצי שיעור זאל ניט זיין איז דער איסור אין דעם –

English translation 1870

half a measure;

חצי שיעור;

English translation 1871

or is it a specific matter in each specific matter,

אדער אז ס'איז אַן ענין פרטי בכל ענין בפ"ע,

English translation 1872

so that the half measure in each prohibition is included in that specific prohibition,

אז דער חצי שיעור שבכל איסור גייט אריין אין דעם איסור פרטי,

English translation 1873

according to that specific matter.

לויט דעם ענין פרטי זה.

English translation 1874

And regarding this in several matters similar to them.

ועד"ז בכמה ענינים דוגמתם.

English translation 1875

And one should elaborate on this,

ויש להאריך בזה,

English translation 1876

and the matter is brief.

ואכ"מ.

English translation 1877

And may it be His will that from this discussion and deliberation in these matters in the Torah,

ויה"ר אז פון דעם דיבור ושקו"ט בענינים אלו בתורה,

English translation 1878

one should come to clarification and matters in the manner of arriving at the halachic conclusion according to the law,

זאל מען צוקומען צו בירור ודברים באופן פון לאסוקי שמעתתא אליבא דהילכתא 54,

English translation 1879

until the ultimate perfection in this –

ביז צו תכלית השלימות שבזה –

English translation 1880

for eternal life.

לע"ל.

English translation 1881

Because the totality of our deeds and our service in the time of exile,

ווארום כללות מעשינו ועבודתינו בזמן הגלות,

English translation 1882

including and especially in the study of Torah –

כולל ובמיוחד בלימוד התורה –

English translation 1883

is a close introduction and preparation for the study of the Torah of Moshiach from the mouth of Moshiach,

איז א הקדמה והכנה קרובה צו לימוד תורתו של משיח מפיו של משיח,

English translation 1884

and furthermore –

ביז נאכמער –

English translation 1885

"a new Torah will go forth from Me",

"תורה חדשה מאתי תצא" 183,

English translation 1886

which the Almighty Himself will teach –

וואס דער אויבערשטער אליין וועט לערנען –

English translation 1887

consequently, there will then be a clarification in all the matters.

במילא וועט דעמולט ווערן א בירור בכל הענינים.

English translation 1888

And simply –

ובפשטות –

English translation 1889

that immediately and at once, and better one moment before, may Moshiach our righteousness come. And this is relevant to the clarification of halachah in practice immediately and at once –

אז תיכף ומיד ויפה רגע אחד קודם זאל קומען משיח צדקנו. וואס דאס איז נוגע לבירור הלכה בפועל תיכף ומיד –

English translation 1890

because in the moment after the arrival of Moshiach there will be the study of the Torah of Moshiach from the mouth of Moshiach,

ווייל ברגע לאחר ביאון משיח וועט דאך זיין לימוד תורתו של משיח מפיו של משיח,

English translation 1891

and "a new Torah will go forth from Me",

און "תורה חדשה מאתי תצא",

English translation 1892

all the halachos will be clarified. And furthermore – together with the arrival of Moshiach, Elijah the prophet will also come and will resolve all the questions and difficulties,

וועלן אלע הלכות נתברר ווערן. און נאכמער -- ביחד מיט ביאת משיח וועט דאך אויך קומען אליהו הנביא און וועט פושט זיין אלע איבעיות וקושיות,

English translation 1893

"Tishbi will resolve difficulties and questions",

"תשבי יתרץ קושיות ואיבעיות" 184,

English translation 1894

including –

כולל –

English translation 1895

the aforementioned inquiry.

די חקירה הנ"ל.

English translation 1896

And the main point –

והעיקר –

English translation 1897

that with the arrival of Moshiach our righteousness,

אז בביאת משיח צדקנו,

English translation 1898

"now",

"נאו",

English translation 1899

all Jews are freed from exile,

ווערן אלע אידן באפרייט פון גלות,

English translation 1900

and not only in the manner of "better one moment before",

און ניט נאר באופן פון יפה רגע אחד קודם,

English translation 1901

but incomparably more than "better" –

נאר שלא בערך כלל מערער פון "יפה" –

English translation 1902

because it is the most necessary thing that it should be as quickly as possible,

ווייל ס'איז א דבר הכי מוכרח אז עס זאל זיין וואס שנעלער,

English translation 1903

because when Jews find themselves in exile even for one more moment,

ווארום ווען אידן געפינען זיך אין גלות אפילו נאך איין רגע,

English translation 1904

it is not merely another moment in exile for the Jews,

איז דאס ניט בלויז נאך א רגע בגלות פאר די אידן,

English translation 1905

but for all Jews of all generations,

נאר פאר אלע אידן שבכל הדורות,

English translation 1906

together with the exile of Moshiach our righteousness –

צוזאמען מיט גלות פון משיח צדקנו –

English translation 1907

"and he was wounded for our transgressions etc.",

"והוא מחולל מפשעינו גו'" 185,

English translation 1908

together with the exile of the Shechinah,

צוזאמען מיט גלות השכינה,

English translation 1909

"the Shechinah in exile" –

"שכינתא בגלותא" 186 –

English translation 1910

it is therefore simply understandable how much it matters that the exile should not be extended even one more moment,

איז דאך פארשטאנדיק בפשטות אויף וויפל ס'איז נוגע אז גלות ציט זיך ניט אפילו איין רגע מער,

English translation 1911

and not only a "moment as an utterance",

און ניט נאר א "רגע כמימרא" 187,

English translation 1912

the time it takes to say the three letters "rega"

די צייט וואס עס נעמט זאגן די דריי אותיות "רגע" 188

English translation 1913

(reish, gimmel, ayin),

(ר' ג' ע'),

English translation 1914

but even the time it takes to say one letter!

נאר אפילו די צייט וואס עס נעמט זאגן איין אות!

English translation 1915

And in the language of the prayer:

ובלשון התפלה:

English translation 1916

"for Your salvation we hope all day",

"כי לישועתך קוינו כל היום",

English translation 1917

"and may our eyes see Your return to Zion with mercy" –

"ותחזינה עינינו בשובך לציון ברחמים" –

English translation 1918

simply,

בפשטות,

English translation 1919

with physical eyes,

בעיני בשר,

English translation 1920

souls in bodies,

נשמות בגופים,

English translation 1921

in bodies,

בגופים,

English translation 1922

below ten handbreadths,

למטה מעשרה טפחים,

English translation 1923

That is, in the manner of "Achishenah,"

ד.ה. אז באופן פון "אחישנה" 189,

English translation 1924

"Behold, with the clouds of heaven" –

"ארו עם ענני שמיא" 190 –

English translation 1925

Jews come to our holy land,

קומען אידן אין ארצנו הקדושה,

English translation 1926

"A land which the eyes of the Lord your God are always upon it, from the beginning of the year to the end of the year,"

"ארץ אשר גו' תמיד עיני ה' אלקיך בה מרשית השנה ועד אחרית שנה" 191,

English translation 1927

And in the manner of "With our young ones and with our elders, with our sons and with our daughters,"

ובאופן פון "בנערינו ובזקנינו גו' בבנינו ובבנותינו",

English translation 1928

"A great congregation shall return here" –

"קהל גדול ישובו הנה" –

English translation 1929

the completeness of the people,

שלימות העם,

English translation 1930

"And there we will make before You etc. as the commandments of Your will" –

"ושם נעשה לפניך כו' כמצוות רצונך" 89 –

English translation 1931

the completeness of the Torah and His commandments,

שלימות התורה ומצוותי',

English translation 1932

together with the completeness of the land,

צוזאמען מיט שלימות הארץ,

English translation 1933

And in the manner of "The Lord your God will enlarge your border,"

ובאופן פון "ירחיב ה' אלקיך את גבולך" 193,

English translation 1934

speedily in our days, literally.

במהרה בימינו ממש.

English translation 1935

His Holiness the Rebbe, may he live for many good years, began to sing "Vi voint Moshiach now."

כ"ק אדמו"ר שליט"א התחיל לנגן "ווי וואָנט משיח נאו".

English translation 1936

Afterwards, he instructed the holy congregation, may they live, to sing "Yehi ratzon etc. that the Holy Temple be built speedily in our days, and give us our portion in Your Torah."

אח"כ צוה להש"צ שי' לנגן "יה"ר כו' שיבנה ביהמ"ק ב"ב ותן חלקנו בתורתך".

English translation 1937

He instructed to sing the preparatory melody. The melody of the Alter Rebbe

צוה לנגן ניגון הכנה. ניגון אדמו"ר הזקן

English translation 1938

(in the fourth section –

(בבא הרביעית –

English translation 1939

the first time).

פעם א').

English translation 1940

Nie zhuritsy khlaptsy.

ניע זשוריצי חלאפצי.

English translation 1941

Afterwards, he instructed to announce about the "Kinus Torah."

אח"כ צוה להכריז אודות ה"כנס תורה".

English translation 1942

Afterwards –

אח"כ –

English translation 1943

he recited the Grace after Meals. Maariv. Havdalah. And he distributed to each one from the cup of blessing.

ברך ברכת המזון. מעריב. הבדלה. וחילק לכאו"א מכוס של ברכה.

English translation 1944

Before his departure, he began to sing "For with joy you shall go out."

טרם צאתו התחיל לנגן כי בשמחה תצאו.